Đánh giá hiện trạng và công tác thu gom xử lý rác thải sinh hoạt tại moshav idan arava israel

LỜI CẢM ƠN Được sự nhất trí của ban giám hiệu nhà trường, ban chủ nhiệm Khoa Môi Trường trong thời thực tập tốt nghiệp em đã tiến hành đề tài “Đánh giá hiện trạng và công tác thu gom, x

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM



TRẦN THỊ MAI ANH

Tên đề tài:

“ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG VÀ CÔNG TÁC THU GOM, XỬ LÝ RÁC THẢI

SINH HOẠT TẠI MOSHAV IDAN,ARAVA, ISRAEL”

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Hê ̣ đào ta ̣o Chuyên ngành Khoa

Khóa học

: Chính quy : Khoa học môi trường : Môi trươ ̀ ng

: 2013 - 2017

Thái Nguyên, năm 2017

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM



TRẦN THỊ MAI ANH

Tên đề tài:

“ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG VÀ CÔNG TÁC THU GOM, XỬ LÝ RÁC THẢI

SINH HOẠT TẠI MOSHAV IDAN,ARAVA, ISRAEL”

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Hê ̣ đào ta ̣o Chuyên ngành Khoa

Khóa học Giảng viên hướng dẫn

: Chính quy : Khoa học môi trường : Môi trươ ̀ ng

: 2013 - 2017 :Ths Hà Đình Nghiêm

Thái Nguyên, năm 2017

LỜI CẢM ƠN

Được sự nhất trí của ban giám hiệu nhà trường, ban chủ nhiệm Khoa

Môi Trường trong thời thực tập tốt nghiệp em đã tiến hành đề tài “Đánh giá

hiện trạng và công tác thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt tại moshav Idan, Arava, Israel ”

Đầu tiên cho em gửi lời cảm ơn chân thành đến ban giám hiệu nhà Trường, Khoa, Bộ môn trong trường và thầy cô đã giúp em có được những kiến thức bổ ích về chuyên ngành Khoa học Môi trường, cũng như đã tạo điều kiện cho em được tiếp cận môi trường thực tế trong thời gian qua

Đặc biệt cho em gửi lời cảm ơn chân thành nhất tới thầy giáo: Ths Hà Đình Nghiêm Trong thời gian viết luận văn, em đã nhận được sự hướng dẫn tận tình của thầy, thầy đã giúp em bổ sung và hoàn thiện những kiến thức lý thuyết còn thiếu cũng như việc áp dụng các kiến thức đó vào thực tế trong đơn vị thực tập để em có thể hoàn thành khóa luận tốt nghiệp này

Cuối cùng em xin chân thành cảm ơn gia đình, bạn bè đã luôn tạo điều kiện, quan tâm, giúp đỡ, động viên em cả về mặt vật chất và tinh thần cho em trong quá trình học tập Tuy nhiên, đã cố gắng hết sức nhưng do thời gian và trình độ bản than còn nhiều hạn chế nên bài khóa luận của em không tránh khỏi những khiếm khuyết Em rất mong nhận được sự chỉ bảo, đóng góp ý kiến của các thầy cô và người đọc để có thể hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

Thái Nguyên, ngàythángnăm 2017

Sinh Viên

Trần Thị Mai Anh

SK

: Nhà xuất bản

: Sức khỏe

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1 Thành phần và tỷ lệ rác thải ở Mỹ 13

Bảng 2.2 Các phương pháp xử lý rác ở một số nước Châu Á 15

Bảng 4.1 Khối lượng rác thải sinh hoạt của hộ gia đình phát sinh trong moshav theo ngày 23

Bảng 4.2 Khối lượng rác thải phát sinh trong moshav tính theo năm 24

Bảng 4.3 Khối lượng rác thải sinh hoạt phát sinh trong khu ở của người lao động và sinh viên 25

Bảng 4.4 Khối lượng rác thải sinh hoạt phát sinh trong khu ở của lao động và sinh viên trong năm 25

Bảng 4.5 Khối lượng rác thải phát sinh của cửa hàng trong năm 26

Bảng 4.6 Khối lượng rác thải sinh hoạt phát sinh trong moshav 27

Bảng 4.7 Thành phần rác thải sinh hoạt phát sinh trong hộ gia đình 28

Bảng 4.8 Thành phần rác thải sinh hoạt khu vực sinh sống của người lao động và sinh viên 30

Bảng 4.9 Tỷ lệ phân loại rác thải sinh hoạt trước khi xử lý tại khu vực sinh sống của lao động và sinh viên 32

Bảng 4.10 Kết quả điều tra nhận thức của cộng đồng về thu gom, phân loại và xử lý rác thải sinh hoạt 34

Bảng 4.11 Đánh giá nhận thức của cộng đồng về lợi ích kinh tế của rác thải

sinh hoạt 35

Bảng 4.12 Thái độ của cộng đồng tham gia phân loại rác thải sinh hoạt 35

Bảng 4.13 Thói quen xử lý rác thải sinh hoạt của cộng đồng 36

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN i

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ii

DANH MỤC CÁC BẢNG iii

MỤC LỤC v

Phần 1: MỞ ĐẦU 1

1.1 Đặt vấn đề 1

1.2 Mục tiêu nghiên cứu 2

1.2.1 Mục tiêu chung 2

1.2.2 Mục tiêu cụ thể 3

1.3 Yêu cầu của đề tài 3

1.4 Ý nghĩa của đề tài 3

1.4.1 Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu khoa học 3

1.4.2 Ý nghĩa thực tiễn 3

Phần 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU 4

2.1 Tổng quan về đất nước Israel 4

2.1.1 Giới thiệu về đất nước Israel 4

2.1.2 Giới thiệu về Arava 5

2.1.3 Giới thiệu về moshav Idan 6

2.2 Cơ sở khoa học 6

2.2.1 Các khái niệm liên quan 6

2.2.1.1 Khái niệm về chất thải 6

2.2.1.2 Khái niệm về chất thải rắn 7

2.2.1.3 Khái niệm về chất thải rắn trong sinh hoạt 7

2.3 Sự hình thành chất thải rắn trong sinh hoạt 8

2.4 Nguồn gốc, phân loại và thành phần chất thải 8

2.4.1 Nguồn gốc chất thải sinh hoạt 8

2.4.2 Phân loại rác thải 9

2.4.3 Thành phần chất thải rắn 10

2.5 Ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường và sức khỏe cộng đồng 10

2.5.1 Ảnh hưởng của chất thải rắn đến sức khỏe cộng đồng 10

2.5.2 Ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường đất 11

2.5.3 Ảnh hưởng chất thải rắn đến môi trường nước 12

2.5.4 Ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường không khí 12

2.6 Hiện trạng phát sinh rác thải sinh hoạt trên Thế giới và Israel 12

2.6.1 Hiện trạng phát sinh rác thải trên thế giới 12

2.6.2 Hiện trạng phát sinh rác thải sinh hoạt tại Israel 13

2.7 Tình hình quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt trên Thế giới và Israel 14

2.7.1 Tình hình quản lý và xử lý rác thải sinh hoạt trên thế giới 14

2.7.2 Quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt ở Israel 16

2.7.2.1 Quản lý rác thải sinh hoạt ở Israel 16

2.7.2.2 Xử lý rác thải sinh hoạt tại Israel 16

Phần 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 17 3.1 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 17

3.2 Địa điểm và thời gian nghiên cứu 17

3.3 Nội dung nghiên cứu 17

3.3.1 Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội tại Moshav Idan, Arava, Israel 17

3.3.2 Đánh giá hiện trạng phát thải rác thải sinh hoạt phát sinh tại Moshav Idan, Arava, Israel 17

3.3.3 Đánh giá hiện trạng công tác quản lý rác thải sinh hoạt của Moshav Idan, Arava, Israel 17

3.3.4 Đánh giá hiện trạng công tác quản lý rác thải sinh hoạt của Moshav

Idan, Arava, Israel 17

3.4 Phương pháp nghiên cứu 18

3.4.1 Phương pháp thu thập số liệu, tài liệu thứ cấp 18

3.4.2 Phương pháp điều tra thu thập số liệu, tài liệu sơ cấp 18

3.4.3 Phương pháp xác định thành phần rác thải 18

3.4.4 Phương pháp xử lý số liệu 19

Phần 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 20

4.1 Đặc điểm về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội Moshav Idan, Israel 20

4.1.1 Điều kiện tự nhiên 20

4.1.1.1 Vị trí địa lý 20

4.1.1.2 Địa hình 20

4.1.1.3 Khí hậu 21

4.1.2 Dân số 21

4.1.3 Thực trạng phát triển kinh tế - xã hội 21

4.1.4 Hệ thống giao thông, y tế, giáo dục 22

4.2 Hiện trạng phát thải rác thải sinh hoạt tại moshav Idan, Arava, Israel 22

4.2.1 Nguồn phát sinh rác thải sinh hoạt 23

4.2.2 Khối lượng rác thải sinh hoạt phát sinh trong moshav 23

4.2.3 Thành phần rác thải sinh hoạt 27

4.3 Hiện trạng công tác quản lý rác thải sinh hoạt tại moshav Idan, Arava, Israel 31

4.3.1 Phân loại rác thải sinh hoạt 31

4.3.2 Hiện trạng công tác thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt 32

4.4 Đánh giá nhận thức của cộng đồng về công tác quản lý, thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt 33

4.4.1 Nhận thức của cộng đồng về ảnh hưởng của rác thải sinh hoạt tới môi

trường 33

4.4.2 Thái độ của cộng đồng với hệ thống thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt 35 4.4.2.1 Thái độ của cộng đồng về việc tham gia phân loại rác thải sinh hoạt 35 4.4.2.2 Thói quen của cộng đồng về việc xử lý rác thải sinh hoạt 36

4.5 Những thuận lợi, khó khăn và bài học kinh nghiệm trong quá trình thực tập tại Moshav Idan, Arava, Israel 40

4.5.1 Thuận lợi 40

4.5.2 Khó khăn 40

4.5.3 Bài học kinh nghiệm 40

4.5.4 Nhận xét 41

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 42

5.1 Kết luận 42

5.2 Kiến nghị 42

TÀI LIỆU THAM KHẢO 43

I TÀI LIỆU TIẾNG VIỆT 43

II TÀI LIỆU TIẾNG ANH 43

PHỤ LỤC

Phần 1

MỞ ĐẦU 1.1 Đặt vấn đề

Israel là một đất nước non trẻ được thành lập năm 1948, với diện tích nhỏ (khoảng 20700km2) và dân cư còn thưa khoảng 8 triệu người Vì điều kiện

tự nhiên gặp nhiều khó khăn (60% diện tích là sa mạc, lượng mưa thấp dưới 50mm) và đất nước còn trong tình trạng chiến tranh.Trải qua 69 năm phát triển, người Do Thái đã tạo nên nhiều diều kì diệu trên sa mạc khô càn khiến cả thế giới phải nể phục và học tập Cơ cấu nền kinh tế của Israel là nông nghiệp chiếm 2,8%; công nghiệp 37,7% và dịch vụ chiếm 59,5%.Chỉ với 2,5% dân số làm nông nghiệp nhưng mỗi năm Israel xuất khẩu chừng 3,5 tỷ USD nông sản

và là một trong những nước xuất khẩu hàng đầu thế giới Với diện tích khoảng 400.000 dunam làm nông nghiệp và 2,5% dân số đất nước làm nông nghiệp, Israel cần một lượng lao động lớn trong ngành này và nguồn lao động này chủ yếu đến từ các nước châu Á và châu Phi và các nước lân cận như: Thái Lan, Campuchia,Việt Nam, Đông Timo, Kenya, Ả Rập

Tuy là nước có lượng mưa rất thấp và điều kiện tự nhiên chủ yếu là sa mạc nhưng nông nghiệp Israel lại rất phát triển và đang dẫn đầu thế giới về xuất khẩu nông sản, ở đây nước được coi là “vàng trắng” và được người dân

sử dụng rất hiệu quả 70% lượng nước thải được xử lý lại và sử dụng chon nông nghiệp

Chính vì sự kì diệu của vùng đất sa mạc cằn cõi này đã thôi thúc em đặt chân đến đây để có thể tận mắt được chứng kiến “sa mạc nở hoa” Với vùng đất sa mạc toàn sỏi,đá không có sự sống chỉ toàn những loại cây bụi trước cái nắng gió khắc nhiệt này, chúng em nhìn thấy được sự xanh tốt và trù phú của các trang trại nông nghiệp Chưa hết ngỡ ngàng về thiên nhiên, chúng em đã hiểu được phần nào khiến vùng đất sa mạc này có thể trở nên xanh tốt như

vậy, chính là nhờ khối óc, bàn tay sự thông minh, sáng tạo, cần củ của những người nông dân Do Thái, đã biến những điều tưởng chừng như không thể thành có thể tại đây

Do yêu cầu về nhân công lao động nông nghiệp, nên một lượng lớn lao động nhập cư từ nhiều quốc gia đã đến đây sinh sống và làm việc, đặt ra yêu cầu cấp thiết cho môi trường đó là quản lý, thu gom và sử lý lượng rác thải sinh hoạt

Moshav Idan là một trong năm Moshav làm nông nghiệp chính ở vùng Arava phía nam Israel Iddan nằm sát tuyến đường 90 chạy dọc đất nước từ miền bắc xuống tới điểm cuối cùng của đất nước Israel là biển Đỏ thuộc thành phố Eilat Với lượng lớn lao động từ các quốc gia khác tới sinh sống và làm việc, cùng với các phong tục tập quán và lối sông riêng của từng dân tộc thì đòi hỏi việc quản lý và xử lý rác thải sinh hoạt rất cấp bách Để tránh các bệnh dịch phát sinh từ rác thải sinh hoạt ảnh hưởng tới lao động và người dân bản xứ, ảnh hưởng đến sức khỏe và công việc của mọi người Các bệnh có thể phát sinh từ rác sinh hoạt như: bệnh về đường hô hấp, bệnh ngoài da Và ảnh hưởng tới cảnh quan môi trường của khu vực

Xuất phát từ thực tế trên, được sự nhất chí của Ban giám hiệu trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, Ban chủ nhiệm khoa Môi trường,dưới sự

hướng dẫn của thấy giáo Ths Hà Đình Nghiêm, em thực hiện đề tài “Đánh

giá hiện trạng và công tác thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt tại Moshav Idan, Arava, Israel”

1.2 Mục tiêu nghiên cứu

1.2.1 Mục tiêu chung

Hiện trạng phát sinh rác thải sinh hoạtvà công tác thu gom, quản lý rác thải sinh hoạt tại Moshav Idan để làm cơ sở khoa học giúp đưa ra các biện

pháp phù hợp với điều kiện của địa phương, hướng dẫn cộng đồng thu gom, phân loại rác thải sinh hoạt cho phù hợp

1.2.2 Mục tiêu cụ thể

- Đánh giá điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của Moshav Idan

- Hiện trạng thu gom, vận chuyển rác thải sinh hoạt trong Moshav Idan

- Hiện trạng quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt trong Moshav Idan

- Tìm hiểu nhận thức và ý nghĩa của người dân trong việc thu gom, quản lý rác thải sinh hoạt

1.3 Yêu cầu của đề tài

- Số liệu thu thập phải trung thực, chính xác, khách quan

- Tìm ra những thuận lợi, khó khăn trong công tác thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải sinh hoạt

1.4 Ý nghĩa của đề tài

1.4.1 Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu khoa học

- Giúp sinh viên nâng cao kiến thức, kĩ năng và rút ra kinh nghiệm thực

tế phục vụ cho công tác sau này

- Vận dụng và phát huy được kiến thức đã học vào thực tế

- Nâng cao khả năng tự học tập, nghiên cứu và tím kiếm tài liệu

- Giúp sinh viên làm việc có khoa học hơn, bố trí thời gian làm việc tốt hơn và đạt hiệu quả hơn

1.4.2 Ý nghĩa thực tiễn

- Đề tài giúp hiểu rõ hơn về điều kiện tự nhiên,tình hình phát triển kinh

tế - xã hội của Moshav Idan

- Đánh giá được những thuận lợi, thành quả và những khó khăn trong công tác thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải sinh hoạt Đưa ra các biện pháp giúp địa phương quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt có hiệu quả hơn

Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU

2.1 Tổng quan về đất nước Israel

2.1.1 Giới thiệu về đất nước Israel

Trong các sắc dân trên thế giới, có lẽ hiếm có dân tộc nào chịu số phận

bị đọa đày, miệt thị và khổ ải như dân tộc Do Thái với hai lần thiên di, lần thứ nhất bắt đầu vào năm 722 và lần thứ hai bắt đầu vào năm 135 Trước công nguyên Trải qua 21 thế kỷ lưu vong, tứ tán khắp nơi và đến năm 1948 người

Do Thái mới thực hiện được ước mơ “Phục quốc” , vốn được một nhà báo Do Thái gốc Áo-Hung khởi xướng tại châu Âu từ năm 1896 Trong cùng cảnh ngộ tương tự, nhiều sắc tộc, dân tộc khác trong cùng khu vực Lưỡng Hà đã bị tiêu vong hoặc đồng hóa từ lâu Nhưng ngược lại, mặc dù chịu những đau khổ, mất mát (như nạn diệt chủng Holocaust của Đức Quốc xã rồi nạn lưu đày, trại tập trung) nhưng người Do Thái không chỉ duy trì được tôn giáo, văn hóa, nòi giống, bản sắc của mình, mà có những ảnh hưởng vượt trội trong cả khoa học tự nhiên và khoa học xã hội, đóng góp vào sự tiến bộ chung của nhân loại

Về địa hình, địa thế, Israel nằm ở vị trí hết sức khắc nghiệt, khác với hầu hết các quốc gia khác trên thế giới:

Israel nằm ở ngã ba của 3 châu lục (châu Á, châu Phi, châu Âu), là mục tiêu “chinh phạt” trong suốt gần 3000 năm qua của hàng chục đế chế châu Âu, Trung Đông, từ đế quốc La Mã, Assyria, Ottoman và gần đây nhất là Anh do

có thành phố Jerusalem mà 3 tôn giáo lớn trên thế giới (Thiên Chúa giáo, Do Thái Giáo và Hồi giáo) đều coi là nơi đạo của mình sinh ra và “phát tích”;

Thiên nhiên của Israel hết sức khắc nghiệt Là quốc gia chỉ có diện tích trên 20,700 km2 (bằng diện tích tỉnh Nghệ An, Việt Nam), mà Israel có tới

60% là sa mạc, lượng mưa trong năm vào khoảng 50mm, tức bằng 1/30 của Việt Nam;

Dân số Israel chỉ có 8 triệu người (trong đó có 6 triệu người Do Thái), nhưng lại bị tứ bề bao vây bởi 300 triệu dân Hồi giáo Ả-rập thù địch

Israel nằm ở phía Tây Châu Á và phía Đông biển Địa Trung Hải Phía bắc giáp với Lebanon, đông bắc Syria, phía đông giáp Jordan và bờ tây và phía tây nam của Ai Cập, biên giới này cũng là ranh giới giữa châu Á và châu Phi Biển Địa Trung Hải chạy dọc đất nước Israel với 273km (170 dặm) và dải Gaza Israel có một đường bờ biển nhỏ trên biển đỏ ở phía nam

Trên vùng đất khô cằn và thiếu nước này, người Do Thái đã cải tạo và biến Israel trở thành “ốc đảo”, là “vườn rau” của châu Âu trong mùa đông với một nền nông nghiệp có năng suất và hiệu quả cao nhất thế giới Với số dân làm nông nghiệp ít ỏi (chỉ 2,5% trên tổng số gần 8 triệu dân), Israel không chỉ

tự túc “an ninh lương thực”, cung cấp đủ lương, thực phẩm chất lượng cao cho mình, mà mỗi năm nông nghiệp đem về 3,5 tỷ USD từ xuất khẩu Một ha đất nông nghiệp của Israel có thể trồng được tới 300 tấn cà chua bi [12]

2.1.2 Giới thiệu về Arava

Khoảng 800 gia đình sống trong bảy cộng đồng ở Arava và 600 nông dân địa phương tham gia vào nhiều hoạt động canh tác, bao gồm nông nghiệp sinh học, nuôi cá và cơ sở hạ tầng du lịch Khoảng 40.000 dunam (10,000 acre) đất trồng sa mạc đang sản xuất 150.000 tấn rau quả - chủ yếu là cà chua

và ớt, cùng với các loại trái cây như chà là và xoài Sản phẩm này, chủ yếu dành cho xuất khẩu sang châu Âu, Hoa Kỳ và Nga, chiếm khoảng 60% tổng lượng xuất khẩu rau tươi của Israel

Khí hậu của Arava là khô cằn, nơi lượng mưa trung bình hàng năm ít hơn 50mm và nhiệt độ mùa hè tăng cao đến rau, chủ yếu để xuất khẩu Nhiệt

độ mùa đông chủ yếu là khoảng 50C đến 150

C

Nước ở Arava không nối với hệ thống nước của quốc gia nhưng được cung cấp bởi địa phương Có ba tầng chứa nước chính chạy dưới vùng này ở các độ sâu khác nhau, cung cấp nước có chất lượng khác nhau Nước địa phương không có chất lượng có thể uống được và có các phương tiện khử mặn trên khu định cư

Có bảy khu định cư là trung tâm vùng và khu định cư cộng đồng với tổng cộng 2700 cư dân trong năm moshav là Iddan, Hatzeva, Ein yahav, Sapir

và Faran với tổng cộng 460 trung tâm nông trại và trung tâm của Arava là moshav Sapir với khoảng 140 gia đình

Cây trồng ở Arava có rất nhiều cây trồng, cà chua, hoa, chà là, chanh,

cà tím, nho, thảo mộc, và ớt

2.1.3 Giới thiệu về moshav Idan

Idan được thành lập vào năm 1980 bởi những người nhập cư từ Canada, Hoa Kỳ và Nam Phi Nó lấy tên từ Idan Stream gần đó, sau đó được đặt tên theo tên Ả Rập của dòng suối, Wadi al- Aidan Năm 2005, moshav có dân số 150 người Tính đến nay là 350 người Sau hiệp định hòa bình Israel-Jordan, một số vùng đất của Idan được giao cho Jordan Cây trồng chủ yếu của Idan có ớt, cà tím, dưa hấu, dưa vàng, cà chua, nho và chà là Palm

2.2 Cơ sở khoa học

2.2.1 Các khái niệm liên quan

2.2.1.1 Khái niệm về chất thải

Chất thải là sản phẩm được phát sinh ra trong quá trình sinh hoạt của con người, sản xuất công nghiệp, nông nghiệp, thương mại dịch vụ,giao thông vận tải, sinh hoạt tại các gia đình, trường học, các khu dân cư, nhà hàng, khách sạn Ngoài ra còn phát sinh trong giao thông vận tải như khí thải của các phương tiện giao thông đường bộ đường thủy Chất thải là kim loại,hóa chất và từ các vật liệu khác [7]

2.2.1.2 Khái niệm về chất thải rắn

- Chất thải rắn là chất thải ở thể rắn, được thải ra từ quá trình sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, sinh hoạt và các hoạt động khác Chất thải rắn bao gồm chất thải rắn thông thường và chất thải rắn nguy hại

- Chất thải rắn phát sinh trong sinh hoạt cá nhân, hộ gia đình, nơi công cộng gọi chung là chất thải rắn sinh hoạt Chất thải rắn phát sinh từ hoạt động sản xuất công nghiệp, làng nghề, kinh doanh dịch vụ và các hoạt động khác được gọi chung là chất thải rắn công nghiệp

- Thu gom chất thải rắn là hoạt động tập hợp phân loại, đóng gói và lưu giữ tạm thời chất thải rắn tại nhiều điểm thu gom tới địa điểm hoặc cơ sở được cơ quan nhà nước có thẩm quyền chấp thuận

- Lưu giữ chất thải rắn là việc giữ chất thải rắn trong một khoảng thời gian nhất định ở nơi được cơ quan nhà nước có thẩm quyền chấp thuận trước khi vận chuyển đến cơ sở quản lý

- Vận chuyển chất thải rắn là quá trình chuyên trở chất thải rắn từ nơi phát sinh thu gom, lưu giữ, trung chuyển đến nơi xử lý, tái chế, tái sử dụng hoặc bãi chôn lấp cuối cùng

- Xử lý chất thải rắn là quá trình sử dụng các giải pháp công nghệ, kỹ thuật làm giảm, loại bỏ, tiêu hủy các thành phần có hại hoặc không cá ích trong chất thải rắn, thu hồi, tái chế, tái sử dụng các thành phần có ích trong chất thải rắn

2.2.1.3 Khái niệm về chất thải rắn trong sinh hoạt

Chất thải sinh hoạt là những chất thải có liên quan đến hoạt động của con người, nguồn tao thành chủ yếu từ các khu dân cư, các cơ quan, trường học,các trung tâm dịch vụ, thương mại

Chất thải sinh hoạt có thành phần sành sứ, thủy tinh, gạch ngói vỡ, đất,

đá, cao su, chất dẻo, thực phẩm dư thừa hoặc quá hạn sử dụng, xương động vật, tre, gỗ, lông gà, lông vịt,vải, giấy, rơm rạ, xác động vật,vỏ rau củ

2.3 Sự hình thành chất thải rắn trong sinh hoạt

Hình 2.1 Sự hình thành chất thải rắn trong sinh hoạt [11]

2.4 Nguồn gốc, phân loại và thành phần chất thải

2.4.1 Nguồn gốc chất thải sinh hoạt

Khối lượng rác thải sinh hoạt ngày càng tăng do tác động của phát triển kinh moshav Idan ngày càng tăng, kéo theo đó là nhu cầu nhân công lao động ngày càng cao Hàng năm có hàng trăm lao động dài hạn từ các quốc gia khác sang sinh sống và làm việc tại Israel và hàng nghìn sinh viên từ các quốc gia khác sang học tập và nghiên cứu nông nghiệp Vậy nên khối lượng rác thải sinh hoạt ngày càng tăng cao, tăng sự tác động tới môi trường nhiều hơn Trong đó các nguồn phát sinh chất thải bao gồm:

2.4.2 Phân loại rác thải

a Phân loại theo mức độ nguy hại

- Rác thải nguy hại: Là rác thải chứa các chất hoặc hợp chất có một trong các đặc tính sau: phóng xạ, dễ cháy nổ, dễ ăn mòn, dễ lây nhiễm, gây ngộ độc hoặc có đặc tính nguy hại khác

- Rác thải không nguy hại: Là rác thải không chứa các chất hoặc hợp chất

có một trong các đặc tính nguy hại tới môi trường và sức khỏe con người

b Phân loại theo nguồn thải

- Rác thải sinh hoạt: Là rác thải phát sinh trong sinh hoạt cá nhân, hộ gia đình, nơi công cộng được gọi chung là rác thải sinh hoạt

- Rác thải công nghiệp: Là rác thải phát sinh từ hoạt động sản xuất công nghiệp, làng nghề, kinh doanh, dịch vụ hoặc các hoạt động khác được gọi chung là rác thải công nghiệp

- Rác thải nông nghiệp: Là rác thải phái sinh từ hoạt động như: trồng trọt, thu hoạch các loại cây trồng, chăn nuôi, các sản phẩm thải ra từ chế phẩm sữa, các lò giết mổ được gọi chung là rác thải nông nghiệp

- Rác thải xây dựng: Là các phế phẩm như: đất, cát, gạch, ngói, bê tông

vỡ do hoạt động tháo gỡ, xây dựng công trình được gọi chung là chất thải xây dựng

- Rác thải y tế: Rác thải phát sinh từ các hoạt động y tế như: khám bệnh, bào chế, đào tạo, sản xuất, nghiên cứu, thú y Được gọi chung là rác thải y tế

Rác thải y tế thông thường (sinh hoạt) bao gồm: bìa, bao hộp đóng gói, khăn giấy lau tay, thức ăn bỏ đi

Rác thải có nguy cơ lây nhiễm như:: bông, băng thấm dịch hoặc máu, các hộp thuốc quá hạn, kim tiêm

- Rác thải từ các nguồn khác: thương mại, dịch vụ

- Các chất trơ: thủy tinh, đá, kim loại, sành sứ [1]

2.4.3 Thành phần chất thải rắn

Chất thải rắn nói chung là một hỗn hợp đồng nhất và phức tạp của nhiều vật liệu khác nhau Tùy theo cách phân loại, mỗi một loại chất thải rắn có một

số thành phần đặc trưng nhất định Thành phần chất rắn đô thị là bao quát tất cả

vì nó bao gồm mọi thứ chất thải rắn từ nhiều nguồn gốc phát thải khác nhau(sinh hoạt, y tế, công nghiệp, xây dựng, chăn nuôi, rác đường phố )

Các đặc trưng điển hình của chất thải rắn như sau:

- Hợp chất có nguồn gốc hữu cơ cao (50,27% - 62,22%)

-Chứa nhiều đất cát,sỏi vụn, gạch vỡ

- Độ ẩm cao, nhiệt trị thấp(900cal/kg) [8]

2.5 Ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường và sức khỏe cộng đồng

Xã hội ngày càng phát triển, đời sống con người ngày càng được nâng cao kéo theo đó là lượng rác thải phát sinh ngày càng nhiều Sự phát thải các chất rắn trong quá trình sinh hoạt và sản xuất của con người đã nảy sinh ra hàng loạt vấn đề gây ảnh hưởng không tốt đến môi trường, cảnh quan và sức khỏe cộng đồng

2.5.1 Ảnh hưởng của chất thải rắn đến sức khỏe cộng đồng

Một trong những chất thải nguy hại xem là ảnh hưởng tới sức khỏe của con người và môi trường là các chất hữu cơ bền Những hợp chất này vô cùng bền vững, tồn tại lâu trong môi trường, có khả năng tích lũy sinh học trong nông sản phẩm, thực phẩm, trong các nguồn nước mô mỡ của động vật gây ra

hàng loạt các bệnh nguy hiểm đối với con người, một trong số đó là bệnh ung thư Đặc biệt, các chất hữu cơ trên được tận dụng nhiều trong đời sống hàng ngày của con người ở các dạng dầu thải trong các thiết bị điện trong gia đình, các thiết bị ngành điện như máy biến thế, tụ điện, đèn huỳnh quang, dầu chịu nhiệt, dầu chế biến Theo đánh giá của các chuyên gia, các loại chất thải nguy hại ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng nghiêm trọng [4]

2.5.2 Ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường đất

Đất bị ô nhiễm chủ yếu bởi các nguyên nhân sau:

 Do thải vào đất một khối lượng lớn chất thải công nghiệp như: xỉ than, hóa chất Các chất ô nhiễm không khí lắng đọng trên bề mặt sẽ gây ô nhiễm đất, tác động tới hệ sinh thái đất

 Do thải ra mặt đất rác thải sinh hoạt, các chất thải của quá trình

xử lý nước

 Do dùng phân bón hữu cơ trong nông nghiệp chưa qua xử lý các mầm bệnh kí sinh trùng, vi khuẩn đường ruột đã gây ra các bệnh truyền từ đất cho cây sau đó sang người và động vật

 Chất thải rắn vứt bừa bãi ra đất hoặc chôn lấp vào đất chứa các chất hữu cơ khó phân hủy làm thay đổi pH của đất

 Rác còn là nơi sinh sống của các loài côn trùng, gặm nhấm, vi khuẩn, nấm mốc những loại này di động mang các vi trùng gây bệnh truyền nhiễm cho cộng đồng

 Chất thải nguy hại phát sinh từ hoạt động sản xuất công nghiệp, nông nghiệp khi đưa vào môi trường đất sẽ làm thay đổi thành phần cấp hạt, tăng độ chặt, giảm tính thấm nước, giảm lượng mùn, làm mất căng bằng dinh dưỡng làm cho đất bị chai cứng không thể canh tác

Tóm lại rác thải sinh hoạt là một trong các nguyên nhân gây ô nhiễm đất [5]

2.5.3 Ảnh hưởng chất thải rắn đến môi trường nước

 Nước ngấm xuống đất từ các chất thải được chôn lấp, hố phân, nước làm lạnh tro xỉ làm ô nhiễm nguồn nước ngầm

 Nước chảy khi mưa to qua các bãi chôn lấp, hố phấn, chảy và mương rãnh, ao hồ, sông suối làm ô nhiễm nước

Nước này chứa các vi trùng gây bệnh, các kinh loại nặng, các chất hữu

cơ, các muối vô cơ hòa tan vượt quá tiêu chuẩn môi trường nhiều lần

2.5.4 Ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường không khí

 Rác thải hữu cơ phân hủy gây ra mùi và các khí độc như: CH4, CO2,

NH3 gây ô nhiễm moio trường không khí

 Khí thoát ra từ các hố hoặc chất làm phân, chất thải chôn lấp chứa các chất như: CH4, H2S, CO2, NH3 và các khí độc hữu cơ khác

 Khí sinh ra từ quá trình thu gom, vận chuyển, chôn lấp rác chứa các

vi trùng, các chất độc lẫn trong rác

2.6 Hiện trạng phát sinh rác thải sinh hoạt trên Thế giới và Israel

2.6.1 Hiện trạng phát sinh rác thải trên thế giới

Nhìn chung, lượng rác thải sinh hoạt ở mỗi nước trên thế giới là khác nhau, phụ thuộc vào sự phát triển kinh tế, mật độ dân cư, và thói quen tiêu dùng của người dân mỗi nước Tỷ lệ phát sinh rác thải tăng theo tỷ lệ thuận với mức GDP tính theo đầu người Dưới đây là tỷ lệ phát sinh rác thải theo đầu người ở một số thành phố trên thế giới: Băng Kốc(Thái Lan) là 1,6 kg/người/ ngày,Singapo là 2kg/người/ngày, Hồng Kông là 2,2kg/người/ngày, New York(Mỹ) là 2,65kg/người/ ngày.[9]

(Nguồn: tạp chí Waste Managenment Research, Volum 23 số 1, 2/2005)[10]

Qua bảng trên ta thấy, thành phần rác sinh hoạt của Mỹ rất đa dạng bao gồm thành phần như: giấy, nhựa, thủy tinh, kim loại Tuy nhiên, tỷ lệ phần trăm các loại rác có sự khác biệt tùy theo các nguồn khác nhau

2.6.2 Hiện trạng phát sinh rác thải sinh hoạt tại Israel

Lượng chất thải rắn sinh hoạt (CTRSH) tại các đô thị của Israel đang có

xu thế tăng lên Tỷ lệ tăng cao tập chung tại các đô thị đang có xu hướng mở rộng và phát triển như thành phố Tela-viv, thủ đô Jerusalem, thành phố Haifa, thành phố Eilat CTRSH phát sinh củ yếu từ các hộ gia đình, các trung tâm thương mại, dịch vụ, các khu chợ, các cửa hàng kinh doanh là chủ yếu Lượng còn lại là từ các trường học, công sở, đường phố

Nhìn chung, lượng chất thải rắn đô thị phụ thuộc vào hai yếu tố chính

là sự phát triển kinh tế và dân số Theo thống kế mức chất thải rắn ở các nước đang phát triển trung bình à 0,3kg/người/ngày Rác tồn đọng trong khu tập thể, khu phố xá phụ thuộc vào yếu tố như: địa hình, thời tiết, hoạt động của người thu gom rác

Rất khó xác định thành phần CTR đô thị vì: trước khi tập chung đến bãi rác đã được thu gom sơ bộ, tuy thành phần CTR đô thị có thành phần khác nhau nhưng đều có hai đặc điểm:

 Thành phần rác thải hữu cơ khó phân hủy, thực phẩm hư hỏng, lá cây trung bình chiếm khoảng 30-60%, đây là điều kiện để chôn lấp, ủ hay chế biến CTR thành phân hữu cơ

 Thành phần đất, cát, vật liệu xây dựng và các chất vô cơ khác trung bình chiếm khoảng 20-40% [2]

2.7 Tình hình quản lý,xử lý rác thải sinh hoạt trên Thế giới và Israel

2.7.1 Tình hình quản lý và xử lý rác thải sinh hoạt trên thế giới

Vấn đề quản lý, xử lý rác thải ở các nước trên thế giới ngày càng được quan tâm hơn Đặc biệt tại các nước phát triển, công việc này được tiến hành một cách rất chặt chẽ, từ ý thức thải bỏ rác thải của người dân, quá trình phân loại tại nguồn, thu gom, tập kết rác thải cho tới các trang thiết bị thu gom, vận chuyển theo từng loại rác

Tại Nhật Bản: Chuyển từ hệ thống quản lý chất thải truyền thống với

dòng nguyên liệu xử lý theo một hướng sang xã hội có chu trình xử lý nguyên liệu theo mô hình 3R (reduce, reuse, recycle)

Về thu gom chất thải rắn sinh hoạt tại Nhật, các hộ gia đình được yêu cầu chia rác thành 3 loại: rác hữu cư dễ phân hủy, rác khó tái chế nhưng có thể cháy và rác có thể tái chế

Rác hữu cơ được thu gom hàng ngày được đưa đến nhà máy sản xuất phân compost, loại rác khó tái chế hoặc hiệu quả tái chế không cao nhưng cháy được sẽ được đưa đến nhà máy đốt rác thu hồi năng lượng, rác có thể tái chế thì đực đưa tơi nhà máy tái chế Với các loại rác cồng kềnh như tivi, tủ lạnh, máy giặt thì quy định vào 15 hàng tháng đêm đặt trước cổng đợi ô tô chở đi, không được tùy tiên bỏ những thứ đó ở hè phố

Tại các nước đang phát triển: công tác thu gom rác thải còn nhiều bất

cập Việc bố chí mạng lưới thu gom, vận chuyển rác thải chưa hợp lý, trang thiết bị còn thiếu và thô sơ dẫn đến chi phí thu gom tăng mà hiệu quả lại thấp Tại thành phố Bombay của Ấn Độ việc bố chí phương tiện thu gom, vận chuyển và số trạm trung chuyển rác rất ít, chỉ có 2 trạm trung chuyển với số lần vận chuyển là 2 lần/ ngày so với mức dân số 8,5 triệu người thì số trạm trung chuyển và số lần vận chuyển là rất thấp chưa đáp ứng đủ nhu cầu [3]

Đối với các nước châu Á: Chôn lấp rác thải vẫn là phương pháp phổ

biến để xử lý rác thải vì chi phí rẻ Các bãi chôn lấp chất thải được chia làm 3 loại: bãi lộ thiên, bãi chôn lấp bán vệ sinh và bãi chôn lấp hợp vệ sinh Chất lượng của các bãi chôn lấp liên quan mật thiết đến GDP Các bãi chôn lấp hợp

vệ sinh thường thấy ở các nước thu nhập cao, trong khi các bãi chôn lấp lộ thiên thường thấy ở các nước đang phát triển

(Nguồn Viện khoa học thủy lợi, 2006 Phương pháp trong xử lý rác của các

nước châu Á hiện nay) [6]

2.7.2 Quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt ở Israel

2.7.2.1 Quản lý rác thải sinh hoạt ở Israel

Trên địa bản các thành phố lớn cũng như các khu vực sinh sống nhỏ trên cả nước đã có hệ thống thu gom, vận chuyển chất thải sinh hoạt Hàng ngày sẽ có xe thu gom rác tới thu gom và vận chuyển rác đi không gây ảnh hưởng tới đời sống người dân

2.7.2.2 Xử lý rác thải sinh hoạt tại Israel

- Công nghệ đốt:

 Khái niệm: Xử lý rác thải bằng phương pháp đốt là quá trinh oxyhóa chất thải ở nhiệt độ cao, phù hợp để xử lý chất thải công nghiệp, chất thải nguy hại hữu cơ cao như cao su, nhựa, cặn dầu, dung môi, thuốc bảo vệ thực

vật, và đặc biệt là chất thải y tế

 Cơ sở khoa học: Cơ sở khoa học ở phương pháp này là oxy hóa ở nhiệt độ cao, với sự có mặt của oxy trong không khí, trong đó rác độc hại được chuyển thành dạng khí và chất thải rắn không cháy được Các chất khí được làm sạch hoặc không được làm sạch thoát ra ngoài không khí Chất thải

rắn còn lại được chôn lấp

 Yêu cầu cư bản: Cung cấp đủ oxy cho quá trình nhiệt phân bằng cách đưa vào buồng đốt một lượng không khí dư, khí dư sinh ra trong quá trình cháy phải được duy trì lâu trong lò đốt đủ để cháy hoàn toàn ít nhất 4 giây, các vật sắc nhọn khi vận chuyển phải để trong hộp cứng và đậy nắp, lò phải đảm bảo đủ nhiệt độ để phá hủy các vật sắc nhọn tối thiểu 1000oC.[13]

Phần 3 ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 3.1 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

 Đố tượng nghiên cứu: Rác thải sinh hoạt

 Phạm vi nghiên cứu: Moshav Idan, Arava, Israel

3.2 Địa điểm và thời gian nghiên cứu

 Địa điểm thực hiện: Moshav Idan, Arava, Israel

 Thời gian: Từ tháng 11/2016 đến tháng 5/2017

3.3 Nội dung nghiên cứu

3.3.1 Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội tại Moshav Idan, Arava, Israel

- Đặc điểm tự nhiên

- Điều kiện kinh tế - xã hội

3.3.2 Đánh giá hiện trạng phát thải rác thải sinh hoạt phát sinh tại Moshav Idan, Arava, Israel

- Nguồn phát sinh rác thải trong Moshav Idan, Arava, Israel

- Thành phần rác thải trong Moshav Idan, Arava, Israel

- Lượng rác thải phát sinh trong Moshav Idan, Arava, Israel

3.3.3 Đánh giá hiện trạng công tác quản lý rác thải sinh hoạt của Moshav Idan, Arava, Israel

- Phương tiện thu gom và vận chuyển rác thải sinh hoạt trong Moshav Idan, Arava, Israel

- Tình hình thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt trong Moshav Idan, Arava, Israel

3.3.4 Đánh giá hiện trạng công tác quản lý rác thải sinh hoạt của Moshav Idan, Arava, Israel

- Nhận thức và ý thức của người dân trong việc bảo vệ môi trường nói chung cũng như việc thu gom và quản lý rác thải sinh hoạt

3.4 Phương pháp nghiên cứu

3.4.1 Phương pháp thu thập số liệu, tài liệu thứ cấp

- Thu thập các số liệu, tài liệu về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội tại Moshav Idan, Arava, Israel

- Tình hình công tác quản lý rác thải sinh hoạt trong Moshav Idan, Arava, Israel

3.4.2 Phương pháp điều tra thu thập số liệu, tài liệu sơ cấp

Tiến hành xây dựng phiếu điều tra, phỏng vấn với các nội dung:

- Nhận thức của người dân về các hình thức thu gom, phân loại và xử lý rác thải

- Đối tượng phỏng vấn: Hộ gia đình, cá nhân, công nhân, sinh viên Dung lượng phiếu:

Phỏng vấn 50 phiếu với 10 phiếu phỏng vấn chủ trang trại, 20 phiếu phỏng vấn người lao động, 20 phiếu phỏng vấn sinh viên các nước

- Hình thức phỏng vấn:

+ Phỏng vấn trực tiếp: trực tiếp phỏng vấn người dân theo các câu hỏi

đã đặt ra Ngoài ra cần hỏi thêm các câu hỏi xung quanh các vấn đề có liên quan đến nội dung nghiên cứu để có kết quả khách quan hơn

3.4.3 Phương pháp xác định thành phần rác thải

Rác thải của các hộ gia đình người bản xứ

- Các hộ gia đình trong moshav

- Từ tạm y tế

- Trường mẫu giáo

- Hai shop bán hàng trong moshav

Vì dân cư sinh sống ở đây khá ít, nên tiến hành thu gom rác gặp nhiều điều thuận lợi và nhanh gọn Lựa chọn ngẫu nhiên 10 hộ gia đình Phát túi đựng rác cho mỗi hộ để họ phân loại rác ra để cân với túi màu trắng để rác vô

cơ, túi màu xanh để rác hữu cơ