Các yếu tố cấu thành tư tưởng Hồ Chí Minh? Trong các yếu tố đó, yếu tố nào đóng vai trò quyết định đối với bản chất khoa học và cách mạng của tư tưởng Hồ Chí Minh? Tại sao?

Các yếu tố cấu thành tư tưởng Hồ Chí Minh? Trong các yếu tố đó, yếu tố nào đóng vai trò quyết định đối với bản chất khoa học và cách mạng của tư tưởng Hồ Chí Minh? Tại sao? Vận dụng các chuẩn mực trung với nước, hiếu với dân, cần, kiêm, liêm, chính, chí công vô tư trong tư tưởng Hồ Chí Minh để xây dựng đạo đức lối sống cho sinh viên Việt Nam hiện nay.

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI

KHOA MARKETING

BÀI THẢO LUẬN

MÔN: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

Đề tài:

Đề tài 1: Các yếu tố cấu thành tư tưởng Hồ Chí Minh? Trong các yếu tố đó, yếu tố nào đóng vai trò quyết định đối với bản chất khoa học

và cách mạng của tư tưởng Hồ Chí Minh? Tại sao?

Đề tài 2: Vận dụng các chuẩn mực trung với nước, hiếu với dân, cần, kiêm, liêm, chính, chí công vô tư trong tư tưởng Hồ Chí Minh để xây dựng đạo đức lối sống cho sinh viên Việt Nam hiện nay.

MỤC LỤC

ĐỀ TÀI 1 1

LỜI MỞ ĐẦU 1

I Cơ sở lí luận 3

1 Khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh 3

2 Hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh 3

3 Nguồn gốc và quá trình hình thành 3

4 Giá trị tư tưởng 3

II Các yếu tố cấu thành tư tưởng Hồ Chí Minh 5

1 Yếu tố khách quan 5

2 Yếu tố chủ quan: 9

III Trong các yếu tố hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh, Chủ nghĩa Mác - Lênin là nguồn gốc lý luận trực tiếp, quyết định bản chất cách mạng và khoa học của tư tưởng Hồ Chí Minh 11

KẾT LUẬN 13

ĐỀ TÀI 2 14

LỜI MỞ ĐẦU 14

I Cơ sở lý luận 15

1 Chủ tịch Hồ Chí Minh - một người cộng sản mẫu mực, một tấm gương sáng cho mọi người noi theo Cả cuộc đời Người “trung với nước, hiếu với dân, cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư” 15

2 Tấm gương đạo đức cách mạng “trung với nước, hiếu với dân, cần, kiệm, liêm, chính, trí công vô tư” không thể không kể đến Chủ tịch Hồ Chí Minh (1980 - 1969) 16

II Vận dụng để xậy dựng đạo đức lối sống cho sinh viên Việt Nam hiện nay 18

1 Trung với nước, hiếu với dân 18

2 Xây dựng đạo đức lối sống “Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư” cho sinh viên Việt Nam hiện nay 21

3 Liên hệ bản thân 24

KẾT LUẬN 26

PHỤ LỤC (Link tài liệu tham khảo) 27

ĐỀ TÀI 1Các yếu tố cấu thành tư tưởng Hồ Chí Minh? Trong các yếu tố đó, yếu tố nào đóng vai trò quyết định đối với bản chất khoa học và cách mạng của tư tưởng Hồ Chí Minh? Tại sao?

LỜI MỞ ĐẦU

Chủ tịch Hồ Chí Minh “là một biểu tượng kiệt xuất về quyết tâm của cả một dântộc, đã cống hiến cả cuộc đời mình cho sự nghiệp giải phóng dân tộc của nhân dân ViệtNam” Người là sự kết tinh của truyền thống văn hóa tốt đẹp hàng ngàn năm của dân tộcViệt Nam và tinh hoa văn hóa thế giới Nguời đã có những cống hiến to lớn đối với phongtrào đấu tranh vì hòa bình và tiến bộ nhân loại Cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của HồChí Minh là bản hùng ca của chủ nghĩa yêu nước, về tinh thần tận tụy, hi sinh phấn đấuquên mình vì độc lập, tự do của Tổ quốc, hạnh phúc của nhân dân Di sản tư tưởng và tấmgương đạo đức cao đẹp của Người mãi mãi là tài sản quý báu của toàn Đảng, toàn dân ta,

là niềm tự hào, nguồn cổ vũ lớn lao đối với các thế hệ người Việt Nam

Đại hội Đảng lần IX khẳng định: “Tư tưởng Hồ Chí Minh là một tư tưởng toàndiện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, là kết quả của sự vậndụng sáng tạo và phát triển chủ nghĩa Mác – Lênin vào điều kiện cụ thể nước ta, đồngthời là sự kết tinh tinh hoa dân tộc và trí tuệ thời đại nhằm giải phóng dân tộc, giải phóng

giai cấp và giải phóng con người” Hệ thống quan điểm của Người vô cùng toàn diện sâu

sắc về cách mạng Việt Nam Tư tưởng Hồ Chí Minh là ngọn cờ thắng lợi của cách mạngViệt Nam trong suốt hơn 70 năm qua và tiếp tục soi sáng con đường chúng ta tiến lên xâydựng một nước Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và xã hội chủ nghĩa,dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam Vậy tư tưởng đó được hình thành như thếnào?

Bằng những kiến thức đã được trang bị trong học phần Tư tưởng Hồ Chí Minh,nhóm 6 đã thực hiện đề tài “Các yếu tố cấu thành tư tưởng Hồ Chí Minh? Trong các yếu

tố đó, yếu tố nào đóng vai trò quyết định đối với bản chất khoa học và cách mạng của tưtưởng Hồ Chí Minh? Tại sao?” Trong quá trình thực hiện, đề tài này đã giúp các thànhviên trong nhóm hiểu sâu hơn về Tư tưởng Hồ Chí Minh

Bài thảo luận có kết cấu 3 phần:

Phần I: Cơ sở lý luận

Phần II: Các yếu tố cấu thành tư tưởng Hồ Chí Minh

Phần III: Chủ nghĩa Mác - Lênin là nguồn gốc lý luận trực tiếp, quyết định bản chất cách mạng và khoa học của tư tưởng HỒ CHÍ MINH

Bài thảo luận dựa vào tài liệu tham khảo và những kiến thức được trang bị tronghọc phần Tư tưởng Hồ Chính Minh Vì trình độ có hạn nên bài thảo luận của nhóm 6

không tránh khỏi thiếu sót và hạn chế, hi vọng thầy có thể động viên và góp ý để bài thảoluận được hoàn thiện hơn Chúng em xin cảm ơn!

I Cơ sở lí luận

I.1 Khái niệm tư tưởng Hồ Chí Minh

Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, là kết quả của sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, đồng thời là

sự kết tinh tinh hoa dân tộc và trí tuệ thời đại nhằm giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp và giải phóng con người.

I.2 Hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh

 Tư tưởng về giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng con người

 Tư tưởng về độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại

 Tư tưởng về sức mạnh của nhân dân, của khối đại đoàn kết dân tộc

 Tư tưởng về quyền làm chủ của nhân dân, xây dựng Nhà nước thật sự của dân, do dân, vì dân

 Tư tưởng về quốc phòng toàn dân, xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân

 Tư tưởng về phát triển kinh tế và văn hóa, không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân

 Tư tưởng về đạo đức cách mạng, cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư

 Tư tưởng về chăm lo bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau

 Tư tưởng về xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh, cán bộ, đảng viên vừa

là người lãnh đạo, vừa là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân

I.3 Nguồn gốc và quá trình hình thành

 Thời kỳ trước năm 1911: Hình thành tư tưởng yêu nước và chí hướng cứu

nước

 Thời kỳ từ năm 1911 - 1920: Tìm thấy con đường cứu nước, giải phóng dân tộc

 Thời kỳ từ năm 1921 - 1930: Hình thành cơ bản tư tưởng về cách mạng Việt

I.4 Giá trị tư tưởng

4.1 Tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng tư tưởng và kim chỉ nam cho hành động của cách mạng Việt Nam

Tư tưởng Hồ chí Minh soi đường cho Đảng ta và nhân dân ta trên con đường thựchiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh Là ngọn cờ dẫn dắtcách mạng Việt Nam từ thắng lợi này đến thắng lợi khác trong suốt nửa thế kỉ, từ cuộccách mạng dân tộc dân chủ nhân dân tới cách mạng xã hội chủ nghĩa.

Tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng vững chắc để Đảng ta vạch ra đường lối cáchmạng đúng đắn, là sợi chỉ đỏ dẫn đường cho toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta đi đếnthắng lợi Đi theo tư tưởng Hồ Chí Minh, dân tộc Việt Nam từ một nước thuộc địa -phong kiến, mới trở thành một nước độc lập, tự chủ, có nền kinh tế phát triển bền vững,con người được giải phóng khỏi ách áp bức, bất công, được phát triển tự do, toàn diện,vươn tới cuộc sống ấm no, hạnh phúc

4.2 Tư tưởng Hồ Chí Minh là tài sản tinh thần vô cùng to lớn và quý giá của dân tộc Việt Nam

 Tư tưởng Hồ Chí Minh là sản phẩm của dân tộc và thời đại, nó trường tổn bất diệt,

là tài sản vô giá của dân tộc Việt Nam bởi đó là "kết quả sự vận dụng và phát triển sángtạo chủ nghĩa Mác Lê-nin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa và phát triển các giátrị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại." Ở luận điểm này,

có hai vấn đề cần làm rõ:

o Thứ nhất: Tư tưởng Hồ Chí Minh bắt nguồn từ chủ nghĩa Mác-Lê-nin, lấy chủnghĩa Mác-Lê-nin làm nền tảng, nhưng tư tưởng Hồ Chí Minh cũng là sự kế thừa, pháttriển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, nổi bật là chủ nghĩa yêu nước, tinh thầnđoàn kết dân tộc, và tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, cả phương Đông và phương Tây

o Thứ hai: Tư tưởng Hồ Chí Minh là kết quả của sự vận dụng và phát triển sángtạo chủ nghĩa Mác-Lê-nin vào thực tiễn cách mạng Việt Nam Tính sáng tạo của tư tưởng

Hồ Chí Minh được thể hiện ở chỗ: trung thành với những nguyên lý phổ biến của chủnghĩa Mác - Lênin, đồng thời khi nghiên cứu vận dụng những nguyên lý đó, Hồ Chí Minhmạnh dạn loại bỏ những gì không phù hợp với điều kiện cụ thể ở nước ta, dám đề xuấtnhững vấn đề mới do thực tiễn đề ra và giải quyết một cách linh hoạt, khoa học, hiệu quả

4.3 Tư tưởng Hồ Chí Minh phản ánh khát vọng thời đại

Là người giải phóng dân tộc và đấu tranh cho tự do, Chủ tịch Hồ Chí Minh là ngườilãnh đạo cuộc đấu tranh của Việt Nam để giành tự do và độc lập dân tộc Đối với nhữngngười Việt Nam và các dân tộc trên thế giới, trước tiên đó là một con người của hòa bình

và của sự hòa giải vì phải công nhận rằng Hồ Chí Minh đã luôn luôn đấu tranh cho sựphát triển của đất nước, của khu vực và trên thế giới Người chỉ rõ tầm quan trọng đặc biệtcủa độc lập dận tộc trong tiến trình đi lên chủ nghĩa xã hội, về tính tự thân vận động củađấu tranh giải phóng của nhân dân các nước thuộc địa và phụ thuộc, về mối quan hệ giữacách mạng giải phóng dân tộc thuộc địa với cách mạng vô sản ở chính quốc và về khảnăng cách mạng giải phóng dân tộc thuộc địa nổ ra và thắng lợi trước cách mạng vô sản ởchính quốc.Việc xác định đúng đắn những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam trong

tư tưởng Hồ Chí Minh có giá trị to lớn về mặt lý luận và đang trở thành hiện thực củanhiều vấn đề quốc tế ngày nay

4.4 Tìm ra con đường đấu tranh tự giải phóng cho các dân tộc thuộc địa

Đóng góp lớn nhất của Hồ Chí Minh đối với thời đại là từ việc xác định con đườngcứu nước đúng đắn cho dân tộc đến việc xác định một con đường cách mạng, một hướng

đi, một phương pháp để thức tỉnh hàng trăm triệu con người bị áp bức trong các nướcthuộc địa lạc hậu Người đã giải quyết đúng đắn vấn đề “làm thế nào để giải phóng cácdân tộc thuộc địa"; xác định chủ nghĩa đế quốc là kẻ thù lớn nhất của các dân tộc bị ápbức, Người kêu gọi lao động toàn thế giới, nhất là các nước thuộc địa cần phải đại đoànkết, đại hòa hợp Tư tưởng nhân văn Hồ Chí Minh bao giờ cũng gắn liền hạnh phúc củanhững con người bị áp bức, bị đọa đầy thuộc các dân tộc bị thống trị và lệ thuộc ở thuộcđịa với độc lập dân tộc, với tự do, giai cấp được giải phóng Vì thế, theo Hồ Chí Minh:

"Chỉ có giải phóng giai cấp vô sản thì mới giải phóng được dân tộc; cả hai cuộc giảiphóng này chỉ có thể là sự nghiệp của chủ nghĩa cộng sản và của cách mạng thế giới".Muốn giải phóng con người trước hết phải giải phóng dân tộc và giải phóng giai cấp.Quan điểm này nhất quán và thấu suốt trong suốt cả cuộc đời hoạt động của Hồ Chí Minh

4.5 Cổ vũ các dân tộc đấu tranh vì những mục tiêu cao cả giải phóng con người

Theo các đại biểu, “tư tưởng Hồ Chí Minh đã trở thành “kim chỉ nam” đưa cách

mạng giải phóng dân tộc Việt Nam đến thắng lợi cuối cùng Tư tưởng và tấm gương đấu tranh bất khuất cho độc lập, tự do của Hồ Chí Minh và nhân dân Việt Nam đã trở thành nguồn cổ vũ mạnh mẽ đối với phong trào đấu tranh giải phóng của các dân tộc thuộc địa trong thế kỷ XX, có ảnh hưởng mạnh mẽ đối với phong trào cách mạng, đấu tranh giải phóng dân tộc trên thế giới Việt Nam - Hồ Chí Minh chính là biểu tượng của đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc, là biểu tượng của chiến thắng, giải phóng dân tộc, xây dựng chủ nghĩa xã hội, buộc chủ nghĩa đế quốc phải thất bại”

II Các yếu tố cấu thành tư tưởng Hồ Chí Minh

II.1 Yếu tố khách quan

1.1 Bối cảnh lịch sử hình thành

 Bối cảnh thời đại

Cuối thế kỷ XIX, chủ nghĩa tư bản từ giai đoạn cạnh tranh tự do đã chuyển sang giai đoạn chủ nghĩa tư bản độc quyền (ĐQCN), với đặc điểm quan trọng nhất của nó là xâm chiếm thuộc địa Chủ nghĩa đế quốc đã trở thành kẻ thù chung của các

dân tộc thuộc địa Thống trị và xâm chiếm thuộc địa đã đẩy mạnh phong trào đấu tranhgiải phóng dân tộc trên thế giới Cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân giành độc lậpdân tộc, gắn bó với cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản thế giới là đặc điểm mới của thờiđại

Có một thực tế lịch sử là trong quá trình xâm lược và thống trị của chủ nghĩa thựcdân tại các nước ở châu Á, châu Phi và khu vực Mỹ Latinh, sự bóc lột phong kiến trướckia vẫn được duy trì và bao trùm lên nó là sự bóc lột tư bản chủ nghĩa Bên cạnh các giaicấp cơ bản trước kia, đã xuất hiện thêm các giai cấp, tầng lớp xã hội mới, trong đó có giaicấp công nhân và giai cấp tư sản

Từ cuộc đấu tranh sôi nổi của công nhân các nước tư bản chủ nghĩa vào cuối

thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX đã dẫn đến một cao trào mới của cách mạng thế giới với đỉnh cao là cách mạng Tháng Mười Nga năm 1917 Chính cuộc cách mạng vĩ đại này

đã làm "thức tỉnh các dân tộc châu Á" Cách mạng Tháng Mười Nga đã lật đổ nhà nước tưsản, thiết lập Chính quyền Xô viết, mở ra một thời kỳ mới trong lịch sử loài người Cuộccách mạng vô sản ở nước Nga thành công đã nêu một tấm gương sáng về sự giải phóngcác dân tộc bị áp bức, mở ra trước mắt họ thời đại cách mạng chống đế quốc, thời đại giảiphóng dân tộc 9h Với thắng lợi của Cách mạng Tháng Mười, nhiều dân tộc vốn là thuộcđịa của đế quốc Nga đã được tự do, được hưởng quyền dân tộc tự quyết, hình thành nêncác quốc gia độc lập và dẫn đến sự ra đời của Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩaXôviết (1922).

Từ sau Cách mạng Tháng Mười Nga, với sự ra đời của Quốc tế Cộng sản (tháng

3-1919), phong trào công nhân trong các nước tư bản chủ nghĩa phương Tây và phong trào giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa phương Đông càng có quan hệ mật thiết với nhau hơn trong cuộc đấu tranh chống kẻ thù chung là chủ nghĩa đế quốc.

 Bối cảnh lịch sử Việt Nam cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX

Vào năm 1858, Việt Nam từ một quốc gia phong kiến độc lập đã bị chủ nghĩa tư

bản Pháp xâm lược, trở thành một nước thuộc địa nửa phong kiến Dưới ách thống

trị của thực dân Pháp, bị mất độc lập tự do, nhân dân ta không ngừng nổi lên chống lạichúng

Vào 6/6/1884, Chính quyền triều Nguyễn kí hiệp ước Patơnốt, từng bước khuất phục trước cuộc xâm lược của tư bản Pháp, thừa nhận nền bảo hộ của thực dân Pháp

trên toàn cõi Việt Nam Vì vậy, trừ một số ít người cam tâm làm tay sai cho giặc, còn đại

đa số nhân dân nung nấu ý chí căm thù và chờ thời cơ vùng lên tự giải phóng giành độclập

Cuối thế kỷ XIX phong trào yêu nước chống Pháp phát triển mạnh mẽ với các

xu hướng khác nhau và sự bế tắc về đường lối cách mạng Các cuộc khởi nghĩa vũ

trang dưới khẩu hiệu "Cần vương" do các sĩ phu, văn thân lãnh đạo cuối cùng đã thất bại.Phong trào của các sĩ phu yêu nước theo ý thức hệ phong kiến: với tư tưởng tôn quân,chưa tin tưởng vào nhân dân Mục tiêu đánh Pháp để phục hồi chế độ phong kiến: Tiêubiểu như Trương Định, Nguyễn Trung Trực ở Miền Nam, Phan Đình Phùng ở MiềnTrung, Nguyễn Thiện Thuật, Nguyễn Quang Bích ở Miền Bắc Sự thất bại của các cuộckhởi nghĩa này về bản chất thể hiện sự bất lực, sự lỗi thời của hệ tư tưởng phong kiếntrước nhiệm vụ lịch sử

Các cuộc khai thác thuộc địa của thực dân Pháp khiến cho xã hội nước ta có sự biếnchuyển và phân hóa, giai cấp công nhân, tầng lớp tiểu tư sản và tư sản bắt đầu xuất hiện,tạo ra những tiền đề bên trong cho phong trào yêu nước giải phóng dân tộc Việt Nam đầuthế kỷ XX

Sang đầu thế kỷ XX: Các "tân thư ", "tân văn", "tân báo" và những ảnh hưởng của

trào lưu cải cách ở Nhật Bản, Trung Quốc tràn vào Việt Nam, phong trào yêu nước của

nhân dân ta chuyển dần sang xu hướng dân chủ tư sản Với các phong trào Đông du,

Duy tân, Đông kinh nghĩa thục nổi lên mạnh mẽ và rộng khắp nhưng nhanh chóng thất bại vì đường lối cách mạng không rõ ràng, không huy động được mọi tầng lớp

nhân dân, tư tưởng cầu viện nước ngoài, không độc lập tự chủ

Tóm lại: Xã hội Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX là xã hội thuộc địa

nửa phong kiến với hai mâu thuẫn cơ bản:

Một là, mâu thuẫn giữa toàn thể dân tộc Việt Nam với thực dân Pháp xâm lược

là phải tìm kiếm một đường lối mới để giải phóng dân tộc Việt Nam Hồ Chí Minh ra đitìm đường cứu nước là một tất yếu lịch sử

1.2 Những tiền đề tư tưởng lí luận

 Giá trị truyền thống của dân tộc Việt Nam

Lịch sử hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước đã hình thành nên những giá trị

truyền thống hết sức đặc sắc và cao quý của dân tộc Việt Nam, trở thành tiền đề tư tưởng, lý luận xuất phát hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh Đó là truyền thống yêu nước, kiên cường, bất khuất; là tinh thần tương thân tương ái, lòng nhân nghĩa, ý

thức cố kết cộng đồng; là ý chí vươn lên vượt qua mọi khó khăn, thử thách; là trí thôngminh, tài sáng tạo, quý trọng hiền tài, khiêm tốn tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại đểlàm giàu cho văn hóa dân tộc

Trong những giá trị truyền thống đó, chủ nghĩa yêu nước là tư tưởng, tình cảm caoquý, thiêng liêng nhất, là cội nguồn của trí tuệ sáng tạo và lòng dũng cảm của người ViệtNam, cũng là chuẩn mực đạo đức cơ bản của dân tộc Là dòng chảy chính của tư tưởngvăn hóa truyền thống Việt Nam, xuyên suốt trường kỳ lịch sử, là động lực mạnh mẽ cho

sự trường tồn và phát triển của dân tộc

Chính sức mạnh của chủ nghĩa yêu nước đã thúc giục Nguyễn Tất Thành quyết chí

ra đi tìm đường cứu nước, tìm kiếm những gì hữu ích cho cuộc đấu tranh giải phóng dântộc Chủ nghĩa yêu nước sẽ biến thành lực lượng vật chất thực sự khi nó ăn sâu vào tiềmthức, vào ý chí và hành động của mỗi con người Chính từ thực tiễn đó Hồ Chí Minh đã

đúc kết chân lý: “Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước Đó là một truyền thống quý báu

của ta Từ xưa đến nay, mỗi khi tổ quốc bị xâm lăng, thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và cướp nước”.

 Tinh hoa văn hoá nhân loại

Việc kết hợp các giá trị truyền thống của văn hóa phương Đông với các thành

tựu hiện đại của văn minh phương Tây - đó chính là nét đặc sắc trong quá trình hình thành tư tưởng, nhân cách và văn hóa Hồ Chí Minh

Đối với văn hóa phương Đông, cùng với những hiểu biết uyên bác về Hán học, Hồ Chí Minh biết chắt lọc, tiếp thu những mặt tích cực của Nho giáo Đó là các triết lý

hành động, tư tưởng hành thế nhập đạo giúp đời; là lí tưởng về một xã hội bình trị, ước

vọng về một xã hội bình trị, hòa mục, hòa đồng; là triết lý nhân sinh, tu thân dưỡng tính,

đề cao văn hóa lễ giáo, tạo ra truyền thống hiếu học Hồ Chí Minh đã khai thác Nho giáo,lựa chọn những yếu tố tích cực, phù hợp để phục vụ nhiệm vụ cách mạng Trong các tácphẩm của mình, Hồ Chí Minh đã sử dụng khá nhiều mệnh đề của Nho giáo và đưa vào đó

những nội dung và ý nghĩa mới Người nói: “Tuy Khổng Tử là phong kiến và tuy trong

học thuyết của Khổng Tử có nhiều điều không đúng song những điều hay trong đó thì chúng ta nên học”

Về phật giáo, Hồ Chí Minh tiếp thu và chịu ảnh hưởng sâu sắc các tư tưởng vị tha, từ bi bác ái, cứu khổ cứu nạn, thương người như thể thương thân; là nếp sống có

đạo đức, trong sạch, giản dị, chăm lo làm việc thiện; là tinh thần bình đẳng, dân chủ,chống phân biệt đẳng cấp; là việc đề cao lao động, chống lười biếng “nhất nhật bất tác,nhất nhật bất thực”; là chủ trương sống không xa lánh việc đời mà gắn bó với dân, vớinước, tích cực tham gia vào cuộc đấu tranh của nhân dân chống kẻ thù dân tộc

Ngoài ra tư tưởng chủ nghĩa Tam dân của Tôn Trung Sơn cũng được Hồ Chí

Minh tìm hiểu để thấy trong đó những điều có thể vận dụng ở nước ta Về chủ nghĩa

Tam dân của Tôn Trung Sơn, Hồ Chí Minh tìm thấy những điều thích hợp với điều kiệnnước ta, đó là dân tộc độc lập, dân quyền tự do và dân sinh hạnh phúc

Cùng với những tư tưởng triết học phương Đông Hồ Chí Minh còn tiếp thu nền

văn hóa dân chủ và cách mạng phương Tây Người sớm làm quen với văn hóa Pháp,

tìm hiểu các cuộc cách mạng ở Pháp và ở Mỹ Người trực tiếp đọc và tiếp thu các tư

tưởng về tự do, bình đẳng, bác ái qua các tác phẩm của các nhà Khai sáng như Vonte

(Voltaire), Rútxô (Rousso), Môngtétxkiơ (Montésquieu) Người tiếp thu các giá trị củabản Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền của Đại cách mạng Pháp, các giá trị về quyềnsống, quyền tự do, quyền mưu cầu hạnh phúc của Tuyên ngôn độc lập ở Mỹ năm 1776.Nói tóm lại, trên hành trình cứu nước, Hồ Chí Minh đã tự biết làm giàu trí tuệ củamình bằng vốn trí tuệ của thời đại, Đông và Tây vừa tiếp thu, vừa chọn lọc để từ tầm caotri thức nhân loại mà suy nghĩ, lựa chọn, kế thừa và đổi mới, vận dụng và phát triển

Thực tiễn trong suốt 10 năm đi tìm đường cứu nước, nhất là sau khi đọc Sơ thảo

lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa của V.I.Lênin (1920), Nguyễn Ái Quốc đã "cảm động, phấn khởi, sáng tỏ, tin tưởng vui mừng đến phát khóc, vì đã tìm thấy con đường giải phóng dân tộc” Như vậy, chính luận

cương của V.I.Lênin đã nâng cao nhận thức của Hồ Chí Minh về con đường giải phóngdân tộc Nó phù hợp và đáp ứng những tình cảm, suy nghĩ, hoài bão được ấp ủ từ lâu nay

đang trở thành hiện thực Người viết: “Lúc đầu, chính là chủ nghĩa yêu nước, chứ chưa

phải chủ nghĩa cộng sản đã đưa tôi tin theo Lênin, tin theo Quốc tế thứ ba”.

Từ những nhận thức ban đầu về chủ nghĩa Lênin, Hồ Chí Minh đã tiến dần tới những nhận thức “lý tính”, trở lại nghiên cứu chủ nghĩa Mác sâu sắc hơn để rồi tiếp thu

học thuyết của các ông một cách có chọn lọc, không rập khuôn máy móc, không sao chép giáo điều Người tiếp thu lý luận Mác - Lênin theo phương pháp mácxít, nắm lấy

cái tinh thần, cái bản chất Người vận dụng lập trường, quan điểm, phương pháp biện

chứng của chủ nghĩa Mác - Lênin để giải quyết những vấn đề thực tiễn của cách mạng Việt Nam, chứ không đi tìm những kết luận có sẵn trong sách vở.

Thế giới quan và phương pháp luận Mác Lênin đã giúp Hồ Chí Minh tổng kết kiến

thức và kinh nghiệm thực tiễn để tìm ra con đường cứu nước: “trong cuộc đấu tranh, vừa

nghiên cứu lý luận Mác - Lênin, vừa làm công tác thực tế, dần dần tôi hiểu được rằng chỉ

có chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa cộng sản mới giải phóng được các dân tộc bị áp bức và những người lao động trên thế giới”; “Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều, nhưng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mệnh nhất là chủ nghĩa Lênin”; “Chính

là do cố gắng vận dụng những lời dạy của Lênin, nhưng vận dụng một cách sáng tạo phù hợp với thực tế Việt Nam ngày nay, mà chúng tôi đã chiến đấu và giành được thắng lợi to lớn”.

II.2 Yếu tố chủ quan:

2.1 Khả năng tư duy và trí tuệ của Hồ Chí Minh

 Tư duy Hồ Chí Minh là sự kết tinh từ tinh hoa văn hóa dân tộc và nhân loại,

là tài sản tinh thần quý báu của nhân dân ta, giá trị hợp thành nền văn hóa Việt Nam Mặc dù thể hiện cái riêng, nhưng phong cách tư duy của Người không xa lạ mà

mang tính lan tỏa, tác động tích cực tới hành động của các thế hệ người dân Việt Nam yêunước nói riêng, nhân dân yêu chuộng hòa bình trên thế giới nói chung

 Được hình thành từ con người có đức dày, tâm trong, trí sáng, tầm cao trí tuệ,nhân cách, ý chí lớn lao, hoạt động phong phú, đa dạng trên không gian, thời gian rộng

lớn, với nhiều lĩnh vực, vị trí công việc khác nhau, nhưng phong cách tư duy Hồ Chí

Minh là biểu hiện đặc sắc của sự độc lập, tự chủ, sáng tạo.

 Hồ Chí Minh là người tiếp thu những tư tưởng tiến bộ ở trong nước và thế giới,kết hợp nhân tố chủ quan rồi tạo thành tư tưởng của mình, nhưng tư tưởng của Ngườikhông phải là con số cộng của nhiều luồng tư tưởng, học thuyết, mà là sự kết tinh luồng

ánh sáng trí tuệ của dân tộc và nhân loại Được như thế là bởi Hồ Chí Minh có tư duy

độc lập, tự chủ, biết kế thừa có chọn lọc những tư tưởng, nguyên lý của các nhà lý luận, nhà tư tưởng của dân tộc Việt Nam và thế giới Nhiều người nước ngoài cảm

nhận, trong phong cách Hồ Chí Minh có dáng dấp của V.I Lê-nin, Găng-đi, của tơn,… thậm chí còn thấy có một số nét của chính mình Phong cách Hồ Chí Minh là riêngbiệt, đặc sắc, điều mà không ít người khát khao muốn học tập Nhà thơ Liên Xô Ô-xípMan-đen-sơ-tam, vào cuối năm 1923, sau khi gặp gỡ, trò chuyện với Nguyễn Ái Quốc, đã

Oa-sinh-viết một bài đăng báo Ogoniok (Ngọn lửa nhỏ), có đoạn: “Từ Nguyễn Ái Quốc đã tỏa ra

một thứ văn hóa, không phải văn hóa Âu châu, mà có lẽ là một nền văn hóa tương lai,…

Qua phong thái thanh cao, trong giọng nói trầm ấm của Nguyễn Ái Quốc, chúng ta như nghe thấy ngày mai, như thấy sự yên tĩnh mênh mông của tình hữu ái toàn thế giới”.

 Hồ Chí Minh có tư duy độc lập, tự chủ từ sớm và được rèn giũa qua bao nhiêunăm tháng hoạt động cách mạng Năm 1923, Người kể lại với một người bạn nước ngoài:

“Khi tôi độ mười ba tuổi, lần đầu tiên tôi được nghe ba chữ Pháp: Tự do, Bình đẳng, Bác ái,… Và từ thuở ấy, tôi rất muốn làm quen với nền văn minh Pháp, muốn tìm xem những

gì ẩn đằng sau những chữ ấy”.

 Vì có tư duy độc lập, tự chủ, nên Người chọn con đường sang Pháp, các nướcChâu Âu, Châu Mỹ và đi hầu khắp các châu lục khác để nghiên cứu, khảo sát, tìm mụctiêu, con đường cứu nước mới, phù hợp với hoàn cảnh Việt Nam và xu thế của thời đại

Từ người tìm đường, Hồ Chí Minh trở thành người mở đường, người dẫn đường cho dântộc Việt Nam phát triển

 Hồ Chí Minh có tư duy sáng tạo Sáng tạo, sáng tạo và sáng tạo là tư duy của

Người trong cuộc sống Từ rất sớm, Hồ Chí Minh đã khẳng định: cách mạng Việt Nam là

một bộ phận khăng khít của cách mạng thế giới Người cho rằng: “Lý luận do kinh

nghiệm cách mạng ở các nước và trong nước ta, do kinh nghiệm từ trước và kinh nghiệm hiện nay gom góp phân tích và kết luận những kinh nghiệm đó thành ra lý luận Nhưng phải biết khéo lợi dụng kinh nghiệm Nếu thấy người ta làm thế nào mình cũng một mực bắt chước làm theo thế ấy Thí dụ: nghe người ta nói giai cấp đấu tranh, mình cũng ra khẩu hiệu giai cấp đấu tranh, mà không xét hoàn cảnh nước mình như thế nào để làm cho đúng”.

2.2 Phẩm chất đạo đức và năng lực hoạt động thực tiễn

 Với mục tiêu đấu tranh giải phóng dân tộc, sự tác động mạnh mẽ của thời đại và

sự nhận thức đúng đắn về thời đại đã tạo điều kiện để Hồ Chí Minh hoạt động có hiệu quảcho dân tộc và nhân loại.Có được điều đó là nhờ vào nhân cách, phẩm chất và tài năng trítuệ siêu việt của Hồ Chí Minh

 Phẩm chất, năng lực hoạt động đó được biểu hiện trước hết ở tư duy độc lập, tự chủ, sáng tạo, cộng với đầu óc phê phán tinh tường, sáng suốt trong việc nhận xét, đánh giá các sự vật sự việc chung quanh.

 Phẩm chất, năng lực hoạt động đó cũng được biểu hiện ở bản lĩnh kiên định,

luôn tin vào nhân dân; khiêm tốn, bình dị, ham học hỏi; nhạy bén với cái mới, có phương pháp biện chứng, có đầu óc thực tiễn Chính vì thế, Hồ Chí Minh đã khám phá

ra lý luận cách mạng thuộc địa trong thời đại mới trên cơ sở đó xây dựng một hệ thốngquan điểm toàn diện, sâu sắc và sáng tạo về cách mạng Việt Nam, kiên trì chân lý và định

ra các quyết sách đúng đắn, sáng tạo để đưa cách mạng đến thắng lợi

 Những phẩm chất đạo đức và năng lực hoạt động của Hồ Chí Minh còn biểu hiện

ở sự khổ công học tập để chiếm lĩnh đỉnh cao tri thức nhân loại, là tâm hồn của một

nhà yêu nước chân chính, một chiến sĩ cộng sản nhiệt thành cách mạng, một trái tim yêu

nước thương dân, sẵn sàng chịu đựng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, hạnh phúccủa đồng bào

Bên cạnh đó, Hồ Chí Minh còn là người có năng lực tổng kết thực tiễn và dự báo

tương lai Đây không phải là một năng lực trừu tượng mà nó là kết quả của tri thức và

kinh nghiệm Một dự đoán được coi là đúng đắn, khoa học, bao giờ cũng là kết quả củaquá trình tích lũy thông tin, dữ liệu, phân tích hàng loạt sự kiện trong nước và thế giới,tổng kết thực tiễn lịch sử và hiện tại ra quy luật vận động của hiện thực, vận dụng nó đểphán đoán những diễn biến mới phát triển, xu hướng phát triển mới của tình hình - đây là

dự báo khoa học Người lãnh đạo chủ chốt như Hồ Chí Minh thì năng lực này là rất quantrọng để vạch ra đường lối, chính sách có khả năng xoay chiều được tình thế, đưa cáchmạng và đất nước tiến lên

Tóm lại, tư tưởng Hồ Chí Minh là sản phẩm tổng hòa của những điều kiện khách quan và chủ quan, của truyền thống văn hóa dân tộc và tinh hoa văn hóa nhân loại với chủ nghĩa Mác Lê-nin làm nền tảng Từ thực tiễn dân tộc và thời đại qua

sự tiếp biến và phát triển của Hồ Chí Minh- một con người có tư duy sáng tạo, có phươngpháp biện chứng, có nhân cách, phẩm chất cách mạng cao đẹp tạo nên Tư tưởng Hồ ChíMinh đã trở thành tư tưởng Việt Nam hiện đại

III Trong các yếu tố hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh, Chủ nghĩa Mác - Lênin là nguồn gốc lý luận trực tiếp, quyết định bản chất cách mạng và khoa học của tư tưởng Hồ Chí Minh

 Chủ nghĩa Mác - Lênin là một hệ thống các quan điểm lý luận và phương pháp khoa học được kết tinh và là đỉnh cao thành tựu trí tuệ của loài người, của tinh hoa văn hóa mà nhân loại sáng tạo ra Chủ nghĩa Mác - Lênin là đỉnh cao của tư duy

nhân loại, hệ tư tưởng của giai cấp công nhân và nhân dân lao động của các đảng cộngsản và công nhân trong đấu tranh xóa bỏ mọi áp bức, bóc lột, xây dựng xã hội xã hội chủnghĩa và xã hội cộng sản chủ nghĩa

 Chủ nghĩa Mác - Lênin là nguồn gốc lý luận trực tiếp, là cơ sở hình thành thế giới quan và phương pháp luận khoa học của Hồ Chí Minh Nhờ đó mà Người đã

có bước phát triển về chất từ một người yêu nước trở thành một chiến sĩ Cộng Sản lỗi lạctìm ra con đường cứu nước đúng đắn

Đến với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng, quan điểm của Hồ Chí Minh có bước nhảyvọt lớn: kết hợp chủ nghĩa yêu nước với chủ nghĩa quốc tế vô sản, kết hợp dân tộc với giaicấp, độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội; nâng chủ nghĩa yêu nước lên một trình độ mớitrên lập trường của chủ nghĩa Mác - Lê-nin Từ đây, Người thực sự tìm thấy con đườngcứu nước chân chính, triệt để: "Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc, không có conđường nào khác con đường cách mạng vô sản" và "chỉ có giải phóng giai cấp vô sản thìmới giải phóng được dân tộc; cả hai cuộc giải phóng này chỉ có thể là sự nghiệp của chủnghĩa cộng sản và của cách mạng thế giới"

 Hồ Chí Minh khẳng định: “Chủ nghĩa Mác – Lê nin đối với chúng ta những người cách mạng và nhân dân Việt nam, không những là cẩm nang thần kỳ, không những là kim chỉ nam mà còn là mặt trời soi sáng đường chúng ta đi tới thắng lợi cuối cùng, đi tới xã hội chủ nghĩa”

- Đối với chủ nghĩa Mác - Lê nin, Hồ Chí Minh đã nắm vững cái cốt lõi, linh hồncủa nó, là phương pháp biện chứng duy vật, học tập, lập trường, quan điểm, phương phápcủa chủ nghĩa Mác - Lênin.

 Người đã tổng kết kinh nghiệm, phân tích một cách đúng đắn những đặc điểm của đất nước để từ đó đưa cách mạng đi lên thắng lợi Người đã tiếp thu và

chuyển hóa những nhân tố tích cực, những giá trị và tinh hoa văn hóa của dân tộc và củanhân loại tạo nên tư tưởng của mình phù hợp với xu thế vận động của lịch sử

Vì vậy, trong quá trình hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh thì chủ nghĩa Mác - Lênin

có vai trò to lớn, là cơ sở, nguồn gốc quan trọng nhất, là nhân tố quyết định trực tiếp đếnbản chất cách mạng và khoa học của tư tưởng Hồ Chí Minh

 Trong suốt cuộc đời hoạt động của mình, Hồ Chí Minh luôn khẳng định: Chủnghĩa Mác - Lênin là chủ nghĩa chân chính nhất, khoa học nhất, cách mạng nhất, “muốncách mạng thành công, phải đi theo chủ nghĩa Karl Marx và chủ nghĩa Lê-nin” Đối vớiNgười, chủ nghĩa Mác - Lênin là cơ sở theo chủ nghĩa Karl Marx và chủ nghĩa Lênin Đốivới Người, chủ nghĩa Mác - Lênin là cơ sở thế giới quan, phương pháp luận khoa học đểgiải quyết những vấn đề do thực tiễn đặt ra Người không bao giờ xa rời chủ nghĩa Mác -Lênin, đồng thời kiên quyết chống chủ nghĩa giáo điều và chủ nghĩa xét lại

 Như vậy, chủ nghĩa Mác - Lênin là một nguồn gốc - nguồn gốc chủ yếu nhất,

của tư tưởng Hồ Chí Minh, là một bộ phận hữu cơ - bộ phận cơ sở, nền tảng của tư

tưởng Hồ Chí Minh Không thể đặt tư tưởng Hồ Chí Minh ra ngoài hệ tư tưởng Mác

-Lênin, hay nói cách khác, không thể tách tư tưởng Hồ Chí Minh khỏi nền tảng của nó

là chủ nghĩa Mác - Lênin Cho nên, có thể nói, ở Việt Nam, giương cao tư tưởng Hồ Chí

Minh cũng là giương cao chủ nghĩa Mác - Lênin Muốn bảo vệ và quán triệt chủ nghĩaMác - Lênin một cách có hiệu quả, phải bảo vệ, quán triệt và giương cao tư tưởng Hồ ChíMinh Đó là lịch sử mà cũng là lô-gíc của vấn đề Nó giúp chỉ ra sai lầm của quan niệmđối lập tự tưởng Hồ Chí Minh với chủ nghĩa Mác - Lênin

KẾT LUẬN

Tư tưởng Hồ Chí Minh hình thành, phát triển cùng chiều với quá trình phát triển của xã hội Việt Nam và thời đại Khi đã phát triển hoàn chỉnh, tư tưởng Hồ Chí Minh trở thành cơ sở lý luận và thực tiễn cho đường lối chính trị đúng đắn của cách mạng Việt Nam Chính vì vậy tư tưởng Hồ Chí Minh là tài sản tinh thần quý báu

của dân tộc và nhân loại

Bước vào thế kỷ mới, tình hình quốc tế và trong nước đặt ra cho chúng ta yêu cầucấp bách là không những phải nắm vững và vận dụng đúng đắn chủ nghĩa Mác - Lênin, tưtưởng Hồ Chí Minh mà còn phải bảo vệ và phát triển học thuyết cách mạng và khoa học

ấy lên một tầm cao mới Tư tưởng Hồ Chí Minh nằm trong hệ tư tưởng Mác - Lênin, bắtnguồn chủ yếu từ chủ nghĩa Mác - Lênin, nhưng không hoàn toàn đồng nhất với chủnghĩa Mác - Lênin, mà là sự tổng hòa, sự kết hợp giữa tinh hoa văn hóa truyền thống ViệtNam, tinh hoa văn hóa nhân loại với chủ nghĩa Mác - Lênin, trên nền tảng chủ nghĩa Mác

- Lênin Tư tưởng Hồ Chí Minh và chủ nghĩa Mác - Lênin nằm trong sự thống nhất hữucơ; cả hai đều là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động của Đảng ta, nhân dân ta

ĐỀ TÀI 2Vận dụng các chuẩn mực trung với nước, hiếu với dân; cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư trong tư tưởng Hồ Chí Minh để xây dựng đạo đức, lối sống cho sinh viên Việt Nam hiện nay.

LỜI MỞ ĐẦU

Hồ Chí Minh là một tấm gương sáng về đạo đức và thực hành đạo đức Ở Người,đạo đức đã đạt tới một sự thống nhất chặt chẽ giữa nói và làm, giữa đời công và đời tư,giữa đạo đức cách mạng và đạo đức đời thường Chính vì thế, bất cứ người Việt Nam nàocũng có thể tìm thấy những vấn đề đạo đức mà Hồ Chí Minh đặt ra rất gần gũi với mình Trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh, những phẩm chất đạo đức được nêu ra là phùhợp với từng đối tượng, hơn nữa Người nhấn mạnh phẩm chất này hay phẩm chất khác lànhằm đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ cách mạng trong từng thời kỳ nhất định Chính tấmgương đạo đức trong sáng, trung với nước, hiếu với dân, cần, kiệm, liêm, chính, chí công

vô tư là sự quy tụ đặc sắc nhất những giá trị của đạo đức cách mạng của Người Đặc biệt,việc Hồ Chí Minh giải thích cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư bằng thực tiễn, bằngtấm gương rèn luyện đạo đức cần mẫn hằng ngày của Người, đã củng cố thêm giá trịnhững phẩm chất này, tạo sức lan tỏa sâu rộng trong đời sống nhân dân Đến ngày nay,những chuẩn mực đó vẫn là một nội dung đặc biệt quan trọng trong việc xây dựng đạođức lối sống của sinh viên Việt Nam Để làm rõ hơn vấn đề này, nhóm 6 đã phân tích đềtài “Vận dụng các chuẩn mực trung với nước, hiếu với dân, cần, kiệm, liêm, chính, chícông vô tư trong tư tưởng Hồ Chí Minh để xây dựng đạo đức lối sống cho sinh viên ViệtNam hiện nay.” Việc vận dụng các chuẩn mực trung với nước, hiếu với dân, cần, kiệm,liêm, chính, chí công vô tư trong tư tưởng Hồ Chí Minh trong xây dựng đạo đức lối sốngcho sinh viên là công việc hết sức cần thiết và cập nhật, bởi vì như chúng ta đã biết, nước

ta đang phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN Nền kinh tế thị trường, bêncạnh những mặt tích cực cũng tồn tại nhiều mặt trái, tiêu cực cần khắc phục và hạn chếnhư: buôn lậu, trốn thuế, làm hàng giả, nạn tham ô, tham nhũng Chính vì vậy, đòi hỏichúng ta, nhất là sinh viên phải nhận thức một cách sâu sắc hơn những tư tưởng của HồChí Minh về trung với nước, hiếu với dân, cần kiệm, liêm, chính, chí công vô tư để pháttriển, xây dựng đất nước