Tham khảo tài liệu ''giáo án điện tử môn môn sinh học: tập tính loài chim'', tài liệu phổ thông, sinh học phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
Trang 1Tiết 47: bài 45
Thực hành Xem băng hình về đời
sống vàtập Tính CỦA CHIM
Trang 2I SỰ DI CHUYỂN
Lớp chim với hơn 9600 loài chia thành 3 nhóm chính :
- Nhóm chim bay
- Nhóm chim bơi
- Nhóm chim chạy
Trang 3I.SỰ DI CHUYỂN
1 Chim bay
§ại diện là :
- Chim bồ câu, có đôi cánh là 2 chi
trước phát triển với cơ khỏe, xương nhẹ , lớp
lông vũ cấu tạo đặc biệt thích nghi cho việc bay.
- Chim ruồi vô địch về số lần vỗ cánh
Trang 4I.SỰ DI CHUYỂN
- Các loài chim nhạn biển Bắc khi bay di trú tránh đông
chúng là những nhà vô địch bay cao (3000 m) và bay xa ( 40.000
km ), hàng năm chúng
di chuyển đi về nửa
vòng Trái đất.
Trang 5I.SỰ DI CHUYỂN
- Về tốc độ bay, phải kể đến chim
cắt , là một loại chim ăn thịt , chuyên săn những loài thú gặm nhấm nhỏ
Ở các nước Trung á và
ở Châu Aâu người ta
nuôi chim cắt để đi săn
Trang 6I.SỰ DI CHUYỂN
*Khi bay các loài chim bay cũng thể hiện khác nhau : Có loài đập cánh liên tục
Trang 7I SỰ DI CHUYỂN
- Có loài đập cánh liên tục như bồ câu, sẻ , chích choè, chim ruồi .
Trang 8I.SỰ DI CHUYỂN
- Có loài bay bằng cách lượn theo dòng khí nóng bốc lên cao như diều hâu, đại bàng
Trang 9I.SỰ DI CHUYỂN
- Có loài bay được nhưng thường
xuyên bơi lặn như vịt trời ,
le le, cốc , thiên nga,
- + Lông của chúng có cấu tạo đặc biệt , không thấm nước.
Trang 10SỰ DI CHUYỂN
+ Có hai cánh kém phát triển, chân ngắn nhưng có
màng giúp chim bơi lặn giỏi hơn
bay Tiêu biểu là vịt , ngỗng
Trang 11I SỰ DI CHUYỂN
2 Nhóm chim chạy
Có 2 chân phát triển, hai chi trước kém phát triển , đại diện là con đà điểu,
chạy rất nhanh trên
sa mạc
Trang 123 Nhĩm chim bơi
Chim sống theo cả đàn hàng ngàn con trong một khu vực, tuy nhiên
chúng không bao giờ lẫn lộn tổ và con của chúng
Đây là đàn chim cánh cụt Chúng chỉ có mặt ở vùng biển Nam cực
Trang 13II Đời sống
Nhóm chim bay được có loài thích nghi với môi trường sinh sống ở đầm
nước cạn , có chân cao , mỏ dài.
Những loài hồng hạc, cốc đế, cò ,
sếu kiếm ăn
ở vùng đầm nước
Trang 14II Đời sống
Chân chim bay , chạy , bơi có
cấu trúc thích hợp:
- Chân chim trên đất có các ngón dời nhau
- Chân chim săn mồi có móng vuốt nhọn
- Chân chim bơi có màng nối các ngón
Trang 15II Đời sống
Trang 16II.ĐỜI SỐNG
Tuy nhiên nhiều loài chim sống theo cặp và
chiếm cứ một vùng riêng , sẵn sàng đánh trả nếu có chim khác xâm nhập Người ta lợi
dụng tập tính này để làm rập bẫy chim bằng chim mồi
Trang 17III.KIẾM ĂN
Chim hoạt động liên tục nên
tốn nhiều năng lượng , chúng phải săn mồi nhiều , ăn nhiều ,
nhất là khi sinh sản.
Lượng thức ăn có khi đến 1/3 khối lượng cơ thể
Trang 18III.KIẾM ĂN
Phần lớn chim săn mồi vào ban ngày
nhưng cũng có loài chuyên
kiếm ăn vào ban đêm như cú mèo
Chim cú mèo chuyên ăn
chuột, rất có ích cho nhà
nông
Trang 19III.KIẾM ĂN
Nhiều chim chuyên ăn sâu bọ nên giúp
cho nhà nông bảo vệ mùa màng
Nhiều loại chim sâu tuy nhỏ bé nhưng đêm
ngày săn lùng những con sâu trên những cây ăn trái
Trang 20*.THÍCH NGHI KIẾM ĂN
* Loài chim bay Theo hình dạng của mỏ chim ta thấy :
- Má chim ¨n h¹t : Mỏ ngắn khoẻ
- Má chim ¨n thÞt
: Mỏ cong và sắc như diều hâu , kỊn kỊn
Trang 21- Mỏ chim ăn
thịt :Mỏ rộng
khoe để xé xác con mồi, mỏ trên cứng, đầu mỏ cong
Mỏ chim
ăn cá
Mỏ chim ăn thịt
Trang 22THÍCH NGHI KIẾM ĂN
- Mỏ chim gõ kiến rất cứng, phát triển gắn liền với xương sọ - Mỏ chim hút mật nhỏ,
cong , dài có thể hút mật ở sâu trong đài hoa
Trang 23* ThÝch nghi kiÕm ¨n
Mỏ chim hút mật
Mỏ chim ăn
Trang 24TẬP TÍNH THÍCH NGHI VÀ TỒN TẠI
Nhiều loài chim có khả năng thay đổi màu lông cho giông với
môi trường chung quanh để ngụy trang , né tránh
kẻ thù săn thịt như con bồ câu đất này
Trang 25TẬP TÍNH THÍCH NGHI VÀ TỒN TẠI
BỘ LÔNG THAY ĐỔI
THEO MÙA
Mùa hè lông gà gô tundra màu nâu cho phép nó ngụy trang lẫn vào tảng đá Nhưng đến mùa đông lông chúng
chuyển màu trắng, hòa lẫn với màu tuyết xung quanh
Trang 26TẬP TÍNH SINH SẢN : KHOE MẼ
Tập tính sinh sản của những loài chim khác nhau thường khác nhau Vào mùa sinh sản những con trống thường hoạt náo hẳn nên Chúng khoe những chùm lông đẹp chinh
phục con mái.
Nhiều con trống có bộ lông ngực đẹp sặc sỡ
Trang 27TẬP TÍNH SINH SẢN : KẾT ĐÔI
CUỘC SỐNG LỨA ĐÔI
Cách chim tìm bạn đời và xây tổ ấm là một trong những nét lí thú hấp dẫn nhất trong đời sống động vật.
Tuy chim hiếm khi li
dị nhau nhưng trong thế giới loài chim vẫn có hình thức xây dựng gia đình khác nữa
Trang 28TẬP TÍNH SINH SẢN : LÀM TỔ
Làm tổ là một việc gồm hai khâu đồng thời : Thu vật liệu và kết lại
thành tổ hoàn chỉnh Thời gian thu thập tùy thuộc vào vật liệu ở xa hay
gần Chim phải thực hiện một loạt các động tác để biến vật liệu thành tổ.Tuỳ từng loài mà vật liệu và cách làm tổ có khác nhau
CHIM THỢ
MAY
Trang 29TẬP TÍNH SINH SẢN :ĐẺ TRỨNG
Chim đẻ ra trứng có vỏ vôi cứng bao bọc.
Trứng loài chim đà điểu lớn nhất.
Nhiều loại chim có trứng với màu sắc xanh, vàng , đốm
Trang 30TẬP TÍNH SINH SẢN :NUÔI CON
Trứng thụ tinh được ấp bằng thân nhiệt
của chim bố hoặc mẹ.
Đúng thời gian trứng nở
ra chim con
Chim con được chim bố mẹ chăm sóc chu đáo.
Trang 31TẬP TÍNH THÍCH NGHI VÀ TỒN TẠI
Chim có nhiều lợi ích cho con người
nhưng chim cũng rất nhạy cảm với môi trường sống của nó
Trang 32TẬP TÍNH THÍCH NGHI VÀ TỒN TẠI
Ơû Việt nam có trên 800 loài chim , có nhiều loài quí hiếm cần
được bảo vệ Bảo vệ môi trường sống của chim
cũng là bảo vệ cuộc
sống của chúng ta