QUY LUẬT THỐNG NHẤT VÀ HOÀN CHỈNH CỦA LỚP VỎ ĐỊA LÍ 1.Mục tiêu: Sau bài học, học sinh cần a.Kiến thức: - Hiểu được khái niệm lớp vỏ địa lí - Hiểu và trình bày được mồt số biểu hiện của q
Trang 1BÀI 20: LỚP VỎ ĐỊA LÍ QUY LUẬT THỐNG NHẤT VÀ HOÀN CHỈNH CỦA LỚP VỎ ĐỊA LÍ 1.Mục tiêu: Sau bài học, học sinh cần
a.Kiến thức: - Hiểu được khái niệm lớp vỏ địa lí
- Hiểu và trình bày được mồt số biểu hiện của quy luật thống nhất và hoàn chỉnh của lớp vỏ địalí
-Tích hợp GDMT:Phân tích mối quan hệ phụ thuộc lẫn nhau giữa các thành phần của lớp vỏ địa lí; Ý nghĩa thực tiễn của quy luật: con người phải thận trọng khi tác động tới bất cứ yếu tố nào của tự nhiên, tôn trọng quy luật tự nhiên
b Kĩ năng:
- Sử dụng hình vẽ, sơ đồ, lát cắt để trình bày về lớp vỏ địa lí và các quy luật của lớp vỏ địa lí
- Tích hợp GDMT:Lựa trọn quyết định đúng đắn và hành động hợp lí khi tác động vào các thành phần của MTTN
c Thái độ: Có ý thức và hành động hợp lí bảo vệ tự nhiên phù hợp với quy luật
của nó
2.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
a.Giáo viên: Bài soạn, SGK, SGV, chuẩn kiến thức kĩ năng, máy chiếu hỗ trợ,
bảng phụ,
b.Học sinh: SGK , vở ghi, bảng nhóm,
3.Tiến trình bài dạy:
a.Kiểm tra bài cũ- định hướng bài: (3 phút)
Kiểm tra:Câu hỏi:Hãy nêu những nguyên nhân chủ yếu dẫn đến sự thay đổi của thảm thực vật và đất theo vĩ độ và theo độ cao(Nguyên nhân:- Thay đổi theo vĩ độ:
Sự phân bố SV và đất trong các đới tự nhiên chịu ảnh hưởng chủ yếu của điều kiện
KH Vì thế, tương ứng với các kiểu KH sẽ có các kiểu thảm thực vật và nhóm đất chính.; -Thay đổi theo độ cao: Ở vùng núi, càng lên cao, nhiệt độ và áp suất không
Trang 2khí càng giảm, còn độ ẩm không khí lại tăng đến một độ cao nào đó rồi mới giảm.
Chính sự khác nhau về nhiệt và ẩm này đã tạo nên sự thay đổi của TV và đất theo
độ cao.)
Định hướng: Trong bài hôm nay, chúng ta sẽ nghiên cứu tìm hiểu về “lớp vỏ địa
lí” và một trong các quy luật quan trọng nhất của nó, đó là: Tính thống nhất và
hoàn chỉnh của lớp vỏ địa lí.
.b.Nội dung bài mới:
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung chính
HĐ 1:Tìm hiểu lớp vỏ địa lí (HS làm việc
theo cặp:11 phút)
Bước 1: GV yêu cầu HS đọc và quan sát
hình 20.1 SGK, trên màn hình và cho biết:
-Khái niệm lớp vỏ địa lí
-Giới hạn lớp vỏ địa lí
Bước 2: HS quan sát hình và SGK trả lời,
GV chuẩn kiến thức trên hình 20.1(nội
dung cột bên), củng cố kiến thức của mục
bằng hướng dẫn HS làm câu hỏi 1 trang
76 SGK(Thông tin phản hồi cuối bài)
*GV chuyển ý: những hiện tượng và QT
tự nhiên xảy ra trong lớp vỏ địa lí đều do
các quy luật tự nhiên chi phối
HĐ 2:Tìm hiểu nội dung quy luật thống
nhất và hoàn chỉnh của lớp vỏ địa lí(HS
làm việc cá nhân: 7 phút)
Bước 1: GV cho HS quan sát hình ảnh,
kết hợp SGK cho biết khái niệm và
nguyên nhân của quy luật
I Lớp vỏ địa lí
- Khái niệm:Lớp vỏ địa lí(lớp vỏ cảnh quan) là lớp vỏ của Trái Đất, ở đó các lớp vỏ bộ phận (khí quyển, thach quyển, thủy quyển, thổ nhưỡng quyển và sinh quyển) xâm nhập, tác động lẫn nhau
- Giới hạn:
+Trên: Phía dưới của lớp ô dôn +Dưới: Đáy vực thẩm đại dương và đáy lớp vỏ phong hóa ở LĐ
+ Chiều dày khoảng 30 → 35km
II.Quy luật thống nhất và hoàn chỉnh của lớp
vỏ địa lí
1 Khái niệm
- Khái niệm:Là quy luật về mối quan hệ quy định lẫn nhau giữa các thành phần và của mỗi bộ phận
Trang 3Bước 2: HS trả lời, GV chuẩn kiến thức,
yêu cầu HS ghi nhớ(nội dung cột bên)
HĐ 3:Thảo luận về biểu hiện của quy luật
thống nhất và hoàn chỉnh của LVĐL(HS
làm việc theo nhóm:20 phút)
Bước 1:GV cho HS quan sát một số hình
ảnh về biểu hiện của quy luật và yêu cầu
HS kết luận, GV chuẩn kiến thức và chia
lớp thành 6 nhóm
Nhóm 1,2:Nghiên cứu ví dụ 1 và nghĩ ra
một ví dụ khác
Nhóm 3,4: Nghiên cứu ví dụ 2 và nghĩ ra
một ví dụ khác
Nhóm 5,6: Nghiên cứu ví dụ 3 và nêu ý
nghĩa thực tiễn của quy luật thông qua các
ví dụ trong SGK(H/S hoàn thành 2→3
phút)
Bước 2:Đại diện các nhóm lên trình bày
GV tổ chức cho cả lớp thảo luận từng vấn
đề, đưa ra một số tranh ảnh tương ứng với
các ví dụ trong SGK và hướng dẫn HS
phân tích GV hỏi:
-Việc phá rừng đầu nguồn sẽ gây ra hậu
quả gì đối với đời sống và môi trường tự
nhiên?
-Việc xây dựng đập thủy điện trên các
sông có ảnh hưởng gì đến MTTN
lãnh thổ nhỏ trong lớp vỏ địa lí
- Nguyên nhân:
+Mỗi thành phần của lớp vỏ địa lí đều đồng thời chịu tác động trực tiếp hay gián tiếp của nội lực
và ngoại lực
+Các thành phần tự nhiên luôn có sự tác động qua lại và gắn bó mật thiết với nhau
2 Biểu hiện Trong một lãnh thổ:
+Các thành phần tự nhiên luôn có sự ảnh hưởng phụ thuộc lẫn nhau
+Nếu một thành phần thay đổi → sự thay đổi của các thành phần còn lại và toàn bộ lãnh thổ
-Ví dụ VD1:Khí hậu(lượng mưa tăng):
+Sông ngòi(lưu lượng nước, dòng chảy tăng) +Địa hình (mức độ xói mòn tăng)
+Thổ nhưỡng (lượng phù sa tăng) VD2:Khí hậu từ khô hạn sang ẩm ướt:
+Sông ngòi (thay đổi chế độ dòng chảy) +Địa hình (xói mòn mạnh, phá hủy đá) +Thổ nhưỡng (QT hình thành đất nhanh hơn) +Thực vật (phát triển mạnh)
VD3:Thực vật rừng bị phá hủy:
+Địa hình (xói mòn)
Trang 4Bước 3: GV tổng kết khắc sâu ý nghĩa của
quy luật
*Bài này tích hợp GDMT cả bài, nên
không đưa ra mục riêng
+Khí hậu (biến đổi) +Thổ nhưỡng (đất biến đổi)
3 Ý nghĩa thực tiễn
Trước khi tiến hành các hoạt động:
- Cần phải nghiên cứu kĩ, toàn diện môi trường tự nhiên
-Dự báo trước những thay đổi của các thành phần
tự nhiên khi tác động vào môi trường để đề xuất các giải pháp tháo gỡ
c.Củng cố – luyện tập :(3 phút)
-Yêu cầu HS nắm được nội dung chính của bài qua sử dụng bản đồ tư duy
- Liên hệ qua bức thư Việt 2070
d Hướng dẫn học sinh học ở nhà :( 1 phút) Hoàn thành bài tập SGK và xem
trước bài 21
* Ý 2 bài 1 trang 76(đã hướng dẫn trả lời ở mục I)
Chiều
dày
Phạm vi Từ bề mặt TĐ đến bao manti Từ giới hạn dưới lớp ôdôn đến đáy vực thẩm
đại dương(ĐD), đáy lớp vỏ phong hóa(LĐ) Trạng
thái,
thành
phần
Vỏ cứng, gồm các lớp (trầm tích, granít, badan)
Gồm 5 quyển khác nhau:KQ, thạch quyển, thủy quyển,TNQ, sinh quyển