Giáo án này giúp học sinh khắc phục được một số lỗi chính tả do ảnh hưởng của cách phát âm địa phương. Rèn kỹ năng viết đúng lỗi chính tả và bồi dưỡng thêm tình yêu Tiếng Việt.
Trang 1Chương trình địa phương
(Phần Tiếng Việt)
Kiến thức: Giúp học sinh khắc phục được 1 số lỗi chính tả do ảnh hưởng của cách phát âm địa phương
Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
- Giáo viên: Bài tập về các lỗi chính tả ở địa phương
- Học sinh: đọc bài SGK
Bài mới:
- Kiểm tra sĩ số:
- Kiểm tra bài cũ:
- Vào bài mới
- Giáo viên hướng dẫn học
sinh tiếp tục làm các dạng
bài tập khắc phục những lỗi
chính tả do cách phát âm ở
địa phương
- Viết đúng tiếng có các phụ
âm đầu dễ mắc lỗi
- Giáo viên hướng dẫn học
sinh một số cách phân biệt
phụ âm đầu
I.Nội dung luyện tập
1 Phân biệt tr/ch.
- tr không thể đứng trước những chữ có vần bắt đầu bằng oa, oă, oe, uê Do đó gặp những vần này ta cứ viết với ch: choáng mắt, áo choàng, chích choè, loắt choắt
- Những từ Hán Việt có dấu nặng và dấu huyền đều chỉ đi với tr:
Trịnh trọng, triệu phú, trụ sở, trạng nguyên, trượng phu, trị giá, trật tự, tương trợ, truyền thống, triều đại, trào lưu
- tr và ch không láy âm cùng nhau
+ Những từ điệp âm với “tr” rất hạn chế
+ Một số từ điệp âm đầu với “ch” rất nhiều
Trang 2- Giáo viên hướng dẫn cách
phân biệt
- Học sinh nghe và viết lại
những câu sau:
- Giáo viên kiểm tra sác
xuất 1 số học sinh xem viết
đúng chính tả chưa
chập choạng, chấp chới, chăm chỉ, chắt chiu
- Những đồ dùng trong nhà nông dân toàn là ch (tr các “trap”): chạn, chum, chén, chai, chiếu, chăn, chày, chảo, chão, chậu, chổi
- Các công cụ ngữ pháp chỉ vị trí viết với tr (trên, trong, trước), chỉ phủ định viết với ch (chẳng, chăng, chưa, chớ)
2 Phân biệt s/x
- Về mặt kết hợp trong âm tiết: s không đi với các vần bắt đầu bằng oa, oă, uê, oe
Do đó ta có: xuề xoà, xoay xở, xun xoe
- Về mặt láy âm: X và S đều láy điệp âm đầu n
s lại không láy với X hoặc là điệp S hoặc là điệp X
+ Sung sướng, sắc sảo, san sát, sang sảng, sáng sủa, sừng sững
+ Xôn xao, xào xạc, xấp xỉ
- S không láy âm với những chữ âm với chữ
âm đầu khác, X láy âm với 1 số âm đầu khác VD: lao xao, loà xoà, lộn xộn, xích mích
II Luyện tập:
1 Viết những câu có chứa các phụ âm đầu dễ mắc lỗi.
- Trời nắng chang chang, chú Trung vẫn trực chiến trên một mỏm đá
- Chiều chiều, trên trảng cát, lũ trẻ con làng Trình vẫn chơi trò đánh trận giả không biết chán
Trang 3- Điền tr hoặc ch vào chỗ
trống
- Điền sĩ hoặc sỉ vào chỗ
thích hợp
- Điền S hoặc x vào chỗ
trống
- Chú Trà chăm chút những chậu hoa trà với một thái độ trân trọng hiếm thấy
- Ánh sao cũng đủ soi sáng xuống dòng sông xôn xao xanh biếc
- Nghe xong câu chuyên của Xuân, Anh thấy lòng xót xa liền sốt sắng giúp Xuân sửa soạn ra
xe về quê
- Xúng xính trong bộ quần áo mới sắm hồi sáng sớm, bé Xoan sốt ruột, cứ xa xôi giục mẹ
đi xem xiếc
- Sa vào đỏ đen cờ bạc, sớm muộn cũng khuynh gia bại sản, xơ xác thân tàn ma dại, xin sớm suy xé lợi hại xem sao?
2 Bài tập chính tả.
- ân lí, ân châu, ân trọng, ân thành; trống ải, vợ ồng, ót vót, eo leo
- liêm , dũng , khí, vả
- Xoay ở, xì ào, sụt ùi, sắc ảo
4.Củng cố:
- Giáo viên nhấn mạnh nội dung: những lỗi chính tả học sinh hay mắc, cách sửa
5.Hướng dẫn về nhà:
Xem lại bài và chuẩn bị tiếp nội dung phần còn lại, các lỗi chính tả, r/d/gi
và l/n
Tiết 138 Ngày dạy: /05/2009.
Trang 4Chương trình địa phương
(Phần tiếng Việt)
A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
Giúp học sinh khắc phục được một số lỗi chính tả do ảnh hưởng của cách phát âm địa phương
B CHUẨN BỊ: - Giáo viên: Soạn bài.
- Học sinh: đọc bài ở nhà
C TIẾN TRÌNH DẠY HỌC.
1 Ổn định lớp.
2 Kiểm tra bài cũ: Không
3 Bài mới.
-Giáo viên hướng
dẫn học sinh cách
phân biệt các phụ
âm đầu r/d/gi mà
HS hay mắc lỗi
I.Nội dung luyện tập
1 Phân biệt r/d/gi
- Về mặt kết hợp trong chữ R không đứng trước các vần bắt đầu bằng oa, oe, uy gặp những vần này cứ viết là D (ngoại lệ: dây cu – roa)
- Về mặt từ Hán Việt: không có từ HV nào đi với R
- Về mặt láy âm, R không láy với gi và D có 3 kiểu
từ láy âm, điệp âm tiện cho việc phân biệt
+ Những từ láy điệp âm đầu với R chỉ sắc thái của ánh sáng: roi rói, rừng rực, rực rỡ
+ Những từ láy điệp âm đầu với R chỉ sự rung động: rung rẩy, rung rinh, rón rén
+ Những từ láy điệp âm đầu với R mô phỏng tiếng động: ra rả, rả rích, rầm rập, rì rào, rền rĩ, răng rắc, rúc rích
Trang 5- Giáo viên đọc cho
HS viết chính tả
- Kiểm tra 1 số HS
2 Phân biệt l/n
- L đứng trước âm đệm, n không đứng trước âm đệm
N không bao giờ đứng trước 1 vần bắt đầu bằng oa, oă,
uâ, oe, uê, uy cái loa, cói loà, loá mắt, lí luận, luẩn quẩn, luyện tập, loắt choắt, lũ trẻ, luật lệ, lưu loát
- L và N đối lập nhau L láy âm rộng rãi nhất trong TV
N không láy âm với âm đầu nào khác mà chỉ điệp âm đầu Không có hiện tượng l láy âm với N
- Những chữ có 1 từ gần nghĩa với nó bắt đầu bằng D thì chữ đó viết với N chữ không viết với L:
+ Các từ chỉ trở đều viết với N: này, nọ, nào
+ Những chữ chỉ sự ẩn nấp viết với N: nép, nấp, nương, náu, né
II Luyện tập.
1 Viết những câu có chứa các phụ âm đầu dễ mắc lỗi.
- Thầy giáo giảng bài rõ ràng, dễ hiểu, thế mà vẫn có tiếng cười rúc ra rúc rích ở cuối lớp, thật vô duyêtn
- Dù hoàn cảnh gia đình rất khó khăn, nhưng Giang vẫn học giỏi Đó là phần thưởng dành cho những ai không
dễ dàng dao động
- Những chú chim ra giàng ríu rít giành nhau chỗ đậu trên cành bạch dương, dưới ánh nắng vàng rực rỡ
- Liên thấy Liễu tô son loè loẹt liền nói trẻ con không nên làm thế Liễu lườm Liên nói là cụ non lên lớp Liên gặp Lan, Nam, Linh nói là Liễu nóng nảy quá Lan, Nam, Linh cùng cười nói là Liên phải thông cảm vì Liễu lớn lên trong gia đình mà ngừơi lớn đều là nam
nữ diễn viên nên có thể là Liễu chỉ bắt chước thì sao?
Trang 6? Điền tiếng thích
hợp vào chỗ trống?
? Điền L hoạc N
vào chỗ trống?
? Điền r/d/gi vào
chỗ trống
? Đặt câu với L – N
trong lên – nên
Lan, Nam, Linh còn nói, nếu Liễu nóng nảy thì Liên phải chủ động làm lành như thế mới là bạn bè cùng lớp Liên nghe lời khuyên, liền đến nói lời xin lỗi Liễu
2 Bài tập chính tả.
a Điền vào chỗ trống:
dụm, để , tranh , độc lập
- cắt choắt, uật lệ, iên luỵ, ông nổi
- ô nức, ỗi niềm, ò cò, ênh đênh
- ăm rắp, ăng rắc, ạng rỡ, theo õi, bóng âm, xanh ờn, a đình
b.Đặt câu:
Ví dụ: - Tôi đã trèo lên đến đỉnh núi
- Nó quan tâm học tập để nên người
4.Củng cố:
-Giáo viên hệ thống lại kiến thức 2 tiết học
5.Hướng dẫn về nhà.
- Xem lại bài, tự luyện tập phân biệt các lỗi chính tả thường mắc theo hướng dẫn
- Luyện tập sổ tay chính tả
- Ôn tập toàn bộ chương trình Ngữ văn 7