Ca dao, dân ca không chỉ là tiếng hát yêu thương, tình nghĩa trong quan hệ gia đình, là những bài ca ngợi về tình yêu quê hương, đất nước, con người mà bên cạnh đó còn có những tiếng hát[r]
Trang 1Tuần 1- Bài 1-Tiết 1: Đọc hiểu văn bản
- Đọc –hiểu một văn bản biểu cảm được viết như những dòng nhật kí của 1 người mẹ
- Phân tích 1 số chi tiết tiêu biểu diễn tả tâm trạng của người mẹ trong đêm chuẩn bị chongày khai trường đầu tiên của con
- Liên hệ vận dụng khi viết 1 bài văn biểu cảm
B/ Chuẩn bị:
- GV: Soạn g/a + Tài liệu tham khảo + Bảng phụ
- HS: Chuẩn bị bài
C/ Tiến trình lên lớp:
1/ Ôn định tổ chức: kiểm tra sĩ số: 7a 7b
2/ Kiểm tra bài cũ:
- Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh(vở soạn)?
3/ Bài mới:
Giơí thiêụ: Có ngươì mẹ nào lại không quan tâm lo lắng đến bước đi đầu đời củađứa con yêu quí trong ngày khai trường đầu tiên vào lớp 1.Nhưng các em có khi lạikhông biết đến điều đó Đặc biệt là các em cũng chưa hẳn đã thấu hiểu được tấm lòngcủa người m3
7ẹ vào cái đêm trước ngày khai trường đầu tiên của mình Để giúp các em hiểu đượcphần naof tâm trạng của người mẹ trong cái đêm đáng nhớ ấy, chúng ta cùng đi tìm hiểuvăn bản cổng “Cổng trường mở ra” của tác giả Lí Lan
Cho HS đọc phần chữ nhỏ in cuối văn bản
? Hãy nêu vài nét về tác giả văn bản?
? Nêu hoàn cảnh sáng tác của văn bản?
GV hướng dẫn HS đọc: giọng dịudàng,chậm rãi,đôi khi thầm thì,hết sức tìnhcảm có khi xa vắng ,hơi buồn
GV đọc mẫu môt đoạn gọi HS đọc tiếp
Hsđọc bàiHSTLHSTL
Hs nghehướng dẫnđọc bài
Hs tìm hiểu
Trang 2- - P2: Còn lại : ấn tượng tuổi thơ và liêntưởng của mẹ.
? Văn bản này thuộc thể loại nào?
? Em hiểu nhật dụng là gì?
Là những bài viết có nội dung gần gũi bứcthiết đối với cs trước mắt của con người vàcộng đồng trong xh hiện đại…
? Tìm những chi tiết thể hiện tâm trạng của
2 mẹ con trong đêm trước ngày khaitrường? Tâm trạngđó như thế nào?
- Con háo hức thu xếp đồ chơi tối lêngiường không sao nằm yên được…
- Mẹ trằn trọc không ngủ được mặc dù con
, ? Tâm trạng của người mẹ được diễn tả cụthể ntn?
- Có gì đó khác thường không tập trungđược vào việc gì cả …không định làmnhững việc ấy tối nay…Nghĩa là mẹ cũngchẳng khác bao nhiêu với đứa con đangphân tâm đang xúc động đang đắm chìm
những từkhó
Trang 32/Ấn tượng tuổi thơ và liên
Mẹ không trực tiếp nói
với con mà nói với chính
- Câu văn ấy cứ ngân nga,ngọt ngào,thấmđẫm hồi ức tuổi thơ của bao thế hệ người
VN từ cuối TK 20 đến nay vẫn rạo rực lòngmẹ,mẹ muốn truyền sang cho con Qúa khứhiện tại và tương lai đã hòa đồng trong suytưởng của mẹ bây giờ.Mẹ liên tưởng đếnngày khai trường ở Nhật và mong ở VNcũng như vậy vì nó thể hiện sự quan tâmchăm sóc của người lớn của toàn xã hội đốivới trẻ em
? Trong bài văn có phải người mẹ đang tâm
sự với ai?Cách viết này có tác dụng gì?
- Người mẹ không nói với con mà cũngkhông nói với ai cả.Người mẹ nhìn con ngủnhư tâm sự với con nhưng thực ra là nói vớichính mình,mình đang tự ôn lại kỉ niệm củariêng mình
? Câu văn nào trong bài nói lên tầm quantrọng của nhà trường đối với thế hệ trẻ?
- Ai cũng biết rằng mỗi sai lầm trong gd sẽảnh hưởng đến cả một thế hệ mai sau và sailầm mọt li có thể đưa thế hệ ấy đi chệch cảhàng dặm sau này
? Kết thúc bài văn người mẹ nói “Bước quacánh cổng trừng là 1 thế giới kì diệu sẽ mởra”.Em đã học qua lớp 1,bây giờ em hiểu tg
kì diệu ấy là gì?
- Đó là tg của tri thức,của tâm hồn,tìnhcảm.Của tình thầy trò nồng ấm, của tình bạnthân thiết.Ở nhà các em có người thân ôngbà,bố mẹ,anh chị đến trường các em có thầy
Trang 4trường đối với cuộc sống
mỗi con người
- 3/ Ý nghĩa văn bản: Văn
bản thể hiện tấm lòng,
tình cảm của người mẹ
đối với con, đồng thời
nêu lên vai trò to lớn của
nhà trường đối với cuộc
sống của mỗi con người
? Nêu ý nghĩa của văn bản này?
? Một bạn cho rằng, có rất nhiều ngày khaitrường nhưng ngày khai trường để vào họclớp 1 là ngày có dấu ấn sâu đậm nhất trongtâm hồn mỗi con người? Em có tán thành ýkiến đó không? Vì sao?
? Viết 1 đoạn văn về 1 kỉ niệm đáng nhớnhất trong ngày khai trường đầu tiên củamình?
Hs trả lời
Hs kháiquát lại nd
Hs trả lời
Hs suy nghĩlàm bài
Hs tự làm
4/ Củng cố:
- Cho hs đọc ghi nhớ Ngày sọan: 19/8/2010
- Hướng dẫn hs làm bài tập Ngày dạy: 23 + 24/8/2010
5/ Dặn dò: Ngày kí: 20/8/2010
- Học ghi nhớ, làm bài tập,học bài cũ
- Chuẩn bị bài mới
6/ Rút kinh nghiệm giờ dạy:
Bài 1- Tiết 2: Đọc- Hiểu văn bản:
MẸ TÔI
(Ét-môn-đô đơ A-mi-xi)
Trang 5A/ Mục tiêu cần đạt:
1/ Kiến thức:
- Sơ giản về tác giả Ét-môn-đô đơ A-mi-xi
- Cách gd vừa nghiêm khắc vừa tế nhị, có lí và có tình của người cha khi con mắc lỗi
- Nghệ thuật biểu cảm trực tiếp qua hình thức một bức thư
2/ Kĩ năng:
- Đọc-hiểu 1 văn bản viết dưới hình thức một bức thư
- Phân tích 1 số chi tiết liên quan đến hình ảnh người cha và người mẹ nhắc đến trong bức thư
B/ Chuẩn bị :
- GV : Soạn ga + Nghiên cứu tài liệu + Bp
- HS: Học bài cũ và soạn bài mới
C/ Tiến trình lên lớp:
1/ Ôn định tổ chức: Kiểm tra sĩ số: 7a 7b
2/ Kiểm tra bài cũ:
? Văn bản “ Cổng trường mở ra” có ý nghĩa như thế nào?
? Em hiểu điều gì trong câu “Bước qua cổng trường là 1 thế giới kì diệu”?
3/ Bài mới:
GV: Trong cuộc đời của mỗi chúng ta, người mẹ có một vị trí và ý nghĩa hết sứclớn lao,thiêng liêng và cao cả nhưng không phải lúc nào chúng ta cũng ý thức hết đượcđiều đó Chỉ đến khi mắc những lỗi lầm ta mới nhận ra tất cả.Văn bản “ Mẹ tôi” sẽ chochúng ta bài học như thế
III/ Tìm hiểu văn bản:
? Cho biết vài nét chính về tác giả của vănbản?
GV giảng: Ông có nhiều tác phẩm nổitiếng : Cuộc đời của các chiến binh,Nhữngtấm lòng cao cả…
? Văn bản được viết vào năm nào?
GV hướng dẫn :giọng chậm rãi t/c thiết tha
và nghiêm trang
GV đọc mẫu 1 đoạn -> gọi hs đọc
GV giải thích cho hs những từ khó: khổhình, vong ân bội nghĩa, bội bạc
GV giảng chúng ta có thể tìm hiểu văn bảntheo tuyến nhân vật.Đây là loại văn bảnthư từ biểu cảm văn bản này là người chaviết thư cho con để gd con sửa lỗi đã mắcvới mẹ mình
Cho hs theo dõi văn bản
Hs đọc sgk
Hs nghegiảng
Hs trả lời
Hs nghehướng dẫn,đọc bài
Hs nghegiảng
Trang 61/ Người cha:
- - Vô cùng yêu quí con
- Nghiêm khắc với con
? Tại sao nhà văn viết : Sự hỗn láo của connhư một nhát dao đâm vào tim bố vậy?
- - Thể hiện tâm trạng đau xót Ông tức giậnkhi nghĩ đến tình thương yêu của người
mẹ đối với đứa con lần đầu tiên tỏ ra vô
ơn bội bạc với chính người sinh ra mình
- - Ông chỉ ra cho con thấy tình thương yêukính trọng cha mẹ là t/c thiêng liêng hơncả
? Tìm những câu ca dao câu thơ nói vềtình cảm trên?
? Tại sao nội dung vb là 1 bức thư người
bố gửi cho con nhưng nhan đề lại lấy tên là
Mẹ tôi?
- Thứ nhất : Nhan đề ấy do chính tg đặt
- Thứ 2: Tuy bà mẹ không xuất hiện trựctiếp trong câu chuyện nhưng đó là tiêuđiểm, các nhân vật và chi tiết đều hướngtới để làm sáng tỏ.Qua bức thư bố gửi chocon người đọc thấy hiện lên hình tượng 1người mẹ cao cả có thể hi sinh để cứu con,sống tất cả vì con
? Qua bức thư cho biết mẹ của En- ri- cô là
Hs trả lời
Hs suy nghĩtrả lời
Hs trả lời
Hs nghegiảng
Hs trả lời
Hs tìm vàtrả lời
Hs trả lời
Trang 7- -Hết lòng thương yêu, hi
sinh vì con
- -Nhân hậu, đau đớn vì
khuyết điểm của con
3/ Người con:
Vì:+ Bố gợi lại những kỉ
niệm giữa mẹ và con
+ Thái độ kiên quyết và
- “Người mẹ ấy đã thức …có thể mất con”
-> Đó là người mẹ hết sức nhân hậu vớitình mẫu tử sâu sắc không gì có thể thaythế được
? Em hiểu chi tiết “ chiếc hôn của mẹ sẽxóa đi dấu vết vong ân bội nghĩa trên tráncon” ntn?
- - Mang ý nghĩa tượng trưng bởi đó là cáihon tha thứ, cái hôn của lòng mẹ bao dung,cái hôn xóa đi nỗi đau của mẹ
- - Cùng với chi tiết này còn có chi tiếtngười cha bảo con đừng hoon mình vì ôngchưa nhận rõ sự hối cải và sửa chữa khuyếtđiểm của con
- ? Theo em điều gì đã khiến En- ri- cô xúcđộng vô cùng khi đọc thư bố?
? Qua bức thư đó En- ri- cô rút ra bài họcgì?
Người con được 1 bài học thấm thía và kịpthời từ người cha thân yêu của mình
? Theo em tại sao người bố không nói trựctiếp với con mà lại viết thư?
Tình cảm sâu sắc thường tế nhị và kín đáonhiều khi không nói trực tiếp được Hơnnữa viết thư tức là chỉ nói riêng cho ngườimắc lỗi biết vừa giữ được sự kín đáo, tếnhị vừa không làm người mắc lỗi mất lòng
tự trọng Đây chính là bài học về cách cư
xử trong gd, ở trường và ngoài xh
? Qua văn bản em hãy nêu những nét đặcsắc về nghệ thuật?
Hs tìm vàchỉ ra chitiết cụ thể
Hs suy nghĩtrả lời
Hs trả lời
Hs tự rút rabài học
Hs trả lời
Tóm tắt lạinhững nét
Trang 8- Giọng điệu chân thành.
thiêng liêng nhất đối với
mỗi con người
V/ Luyện tập
? Nêu nội dung chính của văn bản?
? Nêu ý nghĩa của văn bản?
? Hãy kể lại 1 sự việc em lỡ gây ra khiến
bố, mẹ buồn phiền?
nổi bật vềnghệ thuậtcủa văn bản
Khái quátlại ý nghĩavăn bản
Hs suy nghĩlàm bài
- Hướng dẫn hs làm bài tập Ngày kí: 20/ 08/ 2010
5/ Dặn dò:
- Học bài cũ, làm bài tập
- Chuẩn bị bài mới
6/ Rút kinh nghiệm giờ dạy:
Bài 1- Tiết 3: Tiếng Việt:
TỪ GHÉP
A/ Mục tiêu cần đạt:
1/ Kiến thức:
- Cấu tạo của từ ghép chính phụ, từ ghép đẳng lập
- Đặc điểm về nghĩa của các từ ghép chính phụ và đẳng lập
2/ Kĩ năng:
- Nhận diện các loại từ ghép
Trang 91/ Ổn định tổ chức: Kiểm tra sĩ số : 7a: 7b:
2/ Kiểm tra bài cũ:
? Thế nào là từ ghép? Lấy ví dụ?
3/ Bài mới:
GV: Những từ phức được tạo ra bằng cách ghép các tiếng có quan hệ với nhau vềnghĩa gọi là từ ghép Vậy từ ghép có những loại từ nào? Nghĩa của chúng ntn? Bài họchôm nay chúng ta sẽ cùng đi vào tìm hiểu cụ thể
? Trong các từ bà ngoại, thơm phức ởnhững vd trên tiếng nào là tiếng chínhtiếng nào là tiếng phụ bổ sung nghĩa chotiếng chính?
- - Không phân biệt tiếng chính, tiếngphụ.Có vai trò bình đẳng về mặt ngữ pháp
? Lấy vd minh họa?
- Nhà cửa, vôi ve,chăn màn, sách vở…
Hs đọc ghinhớ
Trang 101/ Ví dụ:
2/ Nhận xét:
- - Nghĩa của từ bà ngoại
hẹp hơn nghĩa của từ bà
- - Nghĩa của từ thơm phức
hẹp hơn nghĩa của từ thơm
-> TGCP có tính chất phân
nghĩa
- - Nghĩa của từ “quần
áo”khái quát hơn trừu
tượng hơn nghĩa của các
Thước: kẻ,đo độ, dây…
Mưa: xuân, phùn, rào…
Làm : bài tập,văn,toán…
Ăn : cơm,phở, cháo…
Trắng: xóa, phau, toát,
bạch, tinh…
Vui: tai, tính…
Nhát gan:chết…
GV ghi vd lên bảng
? So sánh nghĩa của bà ngoại với nghĩa của
từ bà.Nghĩa của từ thơm phức với nghĩacủa từ thơm em thấy có gì khác nhau?
- - Thơm phức chỉ mùi thơm đậm đặc gây ấntượng mạnh ,thơm chỉ mùi thơm nóichung
- - Bà ngoại chỉ người phụ nữ sinh ra mẹ, bàchỉ người phụ nữ sinh ra cha hoặc mẹ
Quần áo : chỉ quần và áo nói chung
Quần: chỉ nguyên 1 trang phục là quần
Áo : chỉ nguyên 1 trang phục là áo
? Từ “ quần áo” là TGĐL vậy nó có tínhchất gì?
GV khái quát lại phần ghi nhớ và cho hsđọc
Cho hs đọc yêu cầu đề bài
? Xếp các từ ghép “ suy nghĩ, lâu đời, xanhngắt, nhà ăn, chài lưới, cây cỏ, ẩm ướt,đầuđuôi,cười nụ” theo bảng phân loại?
TGCP Lâu đời,xanh ngắt,nhà máy,nhà
ăn,cây cỏ,cười nụ,TGĐL Suy nghĩ,đầu đuôi,ẩm ướt,chài
Hs đọc bài
Hs suy nghĩlàm bài->lên bảngtrình bày hskhác nhậnxét
Hs thảoluận theonhóm -> đạidiện lêntrình bày
Trang 11? Tại sao có thể nói “ một cuốn sách” hay
“ môt cuốn vở” mà không thể nói “ mộtcuốn sách vở”?
GV hướng dẫn cho hs làm bài -> gọi hslên bảng -> cho hs nx-> gv chữa lại
nhóm khácnhận xét
Hs đọc đầubài,làm bàitập,lên bảng
4/ Củng cố: NS: 20/8/2010
- Khái quát lại phần ghi nhớ sgk ND:26+28/8/2010
- Hướng dẫn cho hs làm các bài tập còn lại NK: 21/8/2010
5/ Dặn dò:
- Học bài cũ, làm bài tập
- Chuẩn bị bài mới
6/ Rút kinh nghiệm giờ dạy:
Bài 1- Tiết 4: Tập làm văn:
LIÊN KẾT TRONG VĂN BẢN
A/ Mục tiêu cần đạt:
1/ Kiến thức:
- Khái niệm liên kết trong văn bản
- Yêu cầu về liên kết trong văn bản
2/ Kĩ năng:
- Nhận biết và phân tích tính liên kết của các văn bản
- Viết các đoạn, văn bài văn có tính liên kết
B/ Chuẩn bị:
- GV: Soạn giáo án + TLTK + Bảng phụ
Trang 12- HS: Học bài, chuẩn bị bài mới.
C/ Tiến trình lên lớp:
1/ Ổn định tổ chức: Kiểm tra sĩ số 7a 7b
2/ Kiểm tra bài cũ: Kết hợp trong quá trình học.
3/ Bài mới:
NỘI DUNG HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HĐ CỦA HS
I/ Liên kết và phương tiện
liên kết trong văn bản
1/ Tính liên kết của văn bản
? Ví dụ trên trích từ văn bản nào? Của ai?
Văn bản “ Mẹ tôi” của Ét-môn-đô đơ mi-xi
A-? Đọc kĩ vd và cho biết nếu em là
En-ri-cô, em có thể hiểu được điều bố muốn viếtchưa?
- - Chưa hiểu được
- ? Vậy em chưa hiểu đv trên vì lí do gì?
- Vì giữa các câu trong ddov trên chưa có
sự gắn kết chặt chẽ với nhau, nd của cáccâu không thống nhất, không có điểmchung-> đoạn văn trên khó hiểu
- ? Vậy đv trên có thể hiểu được rõ ràngthì nó phải có tính chất gì?
- Phải có sự liên kết
- GV:Nếu chỉ có các câu văn rõ ràngchính xác về nội dung, đúng ngữ pháp thìcũng chưa làm nên 1 vb.Cũng như chỉ có
100 đốt tre thì cũng chưa đảm bảo có 1cây tre 100 đốt.Muốn có cây tre 100 đốtthì trăm đốt tre phải được nối liền.Tương
tự như vậy, không thể có vb nếu các câu,các đoạn văn đó không thể nối liền vớinhau.Vì vậy làm cho văn bản trở nên cónghĩa, dễ hiểu thì không thể nào thiếu tínhliên kết
- ? Vậy tính liên kết có vai trò ntn?
? Đọc kĩ lại đoạn văn trên và cho biết,dothiếu ý gì mà nó trở nên khó hiểu?
Trang 13lại không nói về cùng một
nọi dung -> đv chưa có tính
liên kết
3/ Bài 3:
Lần lượt điền các từ:
bà,bà,cháu, bà, bà, cháu, thế
- Thiếu ý thể hiện thái độ của bố
- Thiếu………….lời khuyên nhủ của bố
- Thiếu………….lời yêu cầu của bố đốivới con
? Như vậy đv trên thiếu sự liên kết vềphương diện nd ý nghĩa Em hãy sửa lại
đv để En-ri-cô có thể hiểu được ý của bố?
- Đv thiếu liên kết vì giữa các câu khônggắn bó gì với nhau
- Sửa lại = cách thêm từ: Còn bây giờtrước câu thứ 2 và thay từ “ đứa trẻ” bằng
từ “ con” ở caau thứ 3
? Một vb có tính liên kết trước hết phải cót/c gì? Cùng với đk ấy, các câu trong vbphải sd các phương tiện gì?
- Điều kiện: người nói( viết) làm cho ndcác câu, các đoạn thống nhất, gắn bó chặtchẽ với nhau
- Phải có pt liên kết: từ, cụm từ,hoặc câunối với câu
GV: Tóm lại lk là 1 thuộc tính quan trọngnhất của vb.Một vb không thể chỉ là sự tậphợp của những đv, những câu văn rời rạchay hỗn độn mà vb đó phải gồm có nhữngcâu, đv chặt chẽ, liền mạch,thốngnhất,hoàn chỉnh, trọn vẹn.Nếu không đảmbảo như vậy thì vb sẽ trở nên xộc xệch, rờirạc
Cho hs đọc ghi nhớ sgk
Cho hs đọc yêu cầu bài tập
? Sắp xếp những câu văn dưới đây theo 1thứ tự hợp lí để tạo thành 1 đvcó tính liênkết chặt chẽ?
? Các câu văn dưới đây đã có tính lkchưa? Vì sao?
GV khái quát lại
? Điền những từ ngữ thích hợp vào chỗtrống trong đv dưới đây để các câu lk chặtchẽ với nhau?
Trả lời câuhỏi
Hs suy nghĩtrả lời câuhỏi
Hs trả lời
HS nghe
HS đọc ghinhớ
Hs đọc bài
Hs làm bài
Hs làm bài-> lên bảng
hs khác nhậnxét
Hs tự làm
Trang 144/ Bài 4:
-> Hai câu văn này nếu tách
khỏi các câu khác trong vb
thì có vẻ như rời rạc, câu
trước chirnois về mẹ, câu
sau chỉ nói về con Nhưng
đv o chỉ có 2 câu đó mà còn
có câu thứ 3 đứng tiếp sau
kết nối 2 câu trên thành 1
thể thống nhất,làm cho toàn
đv trở nên lk chặt chẽ với
nhau
Cho hs đọc yêu cầu của bài tập
? Có người nx: sự lk giữa 2 câu trên hìnhnhư không chặt chẽ, vậy mà chúng vẫnđược đặt cạnh nhau trong vb“Cổng trường
mở ra”.Em hãy giải thích tại sao?
Hướng dẫn: Để làm được bài này các emcần đọc hết cả đv đó
GV chữa lại
Hs làm bài->lên bảng hskhác nhậnxét bổ sung
6/ Rút kinh nghiệm giờ dạy:
Tuần 2- Bài 2- Tiết 5: Đọc - Hiểu văn bản :
CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ.
Trang 15C/ Tiến trình lên lớp
1/ Ổn định tổ chức : Kiểm tra sĩ số : 7a 7b
2/ Kiểm tra bài cũ:
? Người mẹ trong văn bản “Mẹ tôi” là người ntn?
? Qua bức thư bố gửi, En-ri-cô rút ra bài học gì?
3/ Bài mới:
GV:Các em ạ !Đa phần các ông bố bà mẹ đều hết lòng thương yêu, lo lắng, hi sinh cho
con cái Song cũng có những cặp vợ chồng vì 1 lí do nào đó họ buộc phải chia tay nhaukhiến cho những đứa con của họ phải chịu đau đớn thua thiệt.Truyện “ Cuộc chia taycủa những con búp bê” viết về vấn đề này Song qua câu truyện người đọc còn thấytình cảm anh em sâu nặng, tấm lòng nhân hậu, vị tha của 2 em bé Thành và Thủy
I/Giới thiệu:
1/ Tác giả:
Khánh Hoài
2/ Văn bản:
Trích “ Tuyển tập thơ văn
được giải thưởng” trong
cuộc thi viết về quyền trẻ
? Hãy cho biết tác giả của văn bản này là ai?
? Nêu hoàn cảnh xuất xứ của văn bản?
GV hướng dẫn hs cách đọc: Cần phân biệt
rõ giữa lời kể, các độc thoại, diễn biến tâm línhân vật người anh, người em qua cácchặng chính ở nhà, ở lớp lại ở nhà
GV đọc 1 đoạn -> hs đọc tiếp
Cho hs giải thích 1 số từ khó hiểu và theodõi phần chú thích trong sgk
? Tóm tắt lại truyện theo bố cục?
Tâm trạng của Thành và Thủy khi mẹ giụcchia đồ chơi
Thành đưa Thủy đến lớp chào chia tay côgiáo cùng các bạn
Cuộc chia tay của 2 anh em Thành và Thủy
? Những nd đó ứng với những đoạn nàotrong vb?
- Đ1: Từ đầu…hiếu thảo như vậy
- Đ2: Tiếp theo…trùm lên cảnh vật
- Đ3: Còn lại
? Văn bản này được viết theo pt nào?
- Tự sự( có thêm miêu tả+ biểu cảm)
? Câu chuyện này được kể bằng ngôi kể nào?
Hsđọc sgk
Hs trả lời
Hs trả lời
Hs nghehướng dẫn
Trang 16- Ngôi thứ nhất người anh xưng tôi.
? Văn bản trên thuộc thể loại nào?
? Đồ chơi thân thiết nhất của 2 anh em là gì?
- Hai con búp bê: con vệ sĩ và em nhỏ
? Vì sao 2 anh em phải chia búp bê ra?
- Bố mẹ li hôn 2 anh em phải xa nhau.Búp
bê phải chia đôi theo lệnh của bố mẹ
? Hình ảnh Thành và Thủy hiện lên ntn khi
? Tại sao 2 anh em lại có tâm trạng ấy?
- Vì họ biết rằng phải chia đồ chơi nghĩa làgiờ chia tay đã đến, họ không được sốngcùng nhau nữa
? Việc chia búp bê: Vệ sĩ và em nhỏ của 2anh em diễn ra ntn?
- Thành: lấy 2 con búp bê từ trong tủ đặtsang 2 phía
- Thủy: tru tréo lên giận dữ “ Sao anh ácthế”
- Thành đặt con vệ sĩ vào cạnh con em nhỏ
Thủy: cặp mắt dịu lại, chợt kêu lên “ ai gácđêm cho anh”
? Lời nói và hành động của Thủy khi thấyanh chia 2 con búp bê ra 2 bên có gì mâuthuẫn?
- Một mặt o muốn chia rẽ con búp bê Mặtkhác lại rất thương anh sợ đêm o có con vệ
- Chúng lại thân thiết như xưa
Hs trả lời
Hs trả lời
Hs trả lời
Hs tìm chitiết
Hs trả lời
Hs trả lời
Hs tìm chitiết
Hs trả lời
HS trả lời
Hs trả lời
Trang 17chặt, hết mực thương yêu
nhau
? Hình ảnh 2 con búp bê thân thiết luônđứng cạnh nhau mang ý nghĩa tượng trưnggì?
? Tìm các chi tiết cho thấy 2 anh em họ rấtthương yêu, chia sẻ, quan tâm tới nhau?
- Thủy mang kim chỉ ra tận sân vận động vá
áo cho anh
- Chiều nào anh cũng đi đón em Hai anh emnắm tay nhau vừa đi vừa trò chuyện
GV: anh em Thành và Thủy thương yêu
nhau như vậy nhưng lại phải xa nhau Câuchuyện tiếp tục như thế nào giờ sau chúng tatìm hiểu tiếp
Hs trả lời
Tìm cácchi tiết
6/ Rút kinh nghiệm giờ dạy:
Bài 2- Tiết 6: Đọc – Hiểu văn bản:
CUỘC CHIA TAY CỦA NHỮNG CON BÚP BÊ.
Trang 18C/ Tiến trình lên lớp
1/ Ổn định tổ chức : Kiểm tra sĩ số : 7a 7b
2/ Kiểm tra bài cũ:
? Tâm trạng của 2 anh em khi phải chia tay những con búp bê thân thiết?
3/ Bài mới:
III/ Tìm hiểu văn bản:
1/ Tâm trạng 2 anh em khi
chia búp bê
2/ Cuộc chia tay với lớp
học:
Cô giáo, bạn bè đồng cảm,
xót thương, chia sẻ với
hoàn cảnh éo le của Thủy
? Qua những chi tiết trên em có nx gì về thái
độ của cô giáo và các bạn với Thủy?
? Cảm nghĩ của em trước cuộc chia tay đầynước mắt này?
? Tại sao khi ra khỏi trường Thành lại kinhngạc thấy “ mọi người vẫn đi lại bìnhthường và nắng vẫn vàng ươm trùm lêncảnh vật”?
- Mọi việc diễn ra bình thường mà 2 anh emThành lại phải chia tay chịu sự mất mát và
Hs trả lời
Hs trả lời
Hs nhậnxét
Hs trả lời
Trang 193/ Cuộc chia tay của 2 anh
em:
Cuộc chia tay cảm động,
đầy nước mắt,không đáng
có của 2 anh em
Cho hs đọc đoạn còn lại
? Khi từ trường về nhà, vừa lúc đồ đạc đượcchất lên xe tải chuẩn bị cho cuộc ra đi,Thủy
đã có thái đọ và hành động ntn?
- Mặt tái xanh như tàu lá
- Chạy vội vào nhà, ôm ghì con búp bê, hôngấp gáp lên mặt nó
- Khóc nấc lên, nắm tay anh dặn dò
? Thành có thái độ ra sao?
Khóc naacs lên, đứng như chôn chân xuốngđất, nhìn theo bóng em đến khi mất hút
? Qua những chi tiết trên em có cảm nhận gì
về cuộc chia tay này?
? Khi chia tay Thủy đã nói gì với Thành?
Không bao giờ để búp bê ngồi cách xa nhau
? Vb này nhắc đến nhiều cuộc chia tay theo
em đó là những cuộc chia tay nào?
- Cuộc chia tay của cô giáo, của bạn bè
- Cuộc chia tay của 2 anh em
- Cuộc chia tay của những con búp be
? Tong các cuộc chia tay trên còn có cuộcchia tay nào tg không miêu tả?
- Cuộc chia tay của bố mẹ
? Cuộc chia tay nào đã không xảy ra?
? Theo em đó có phải là những cuộc chia taybình thường không?Vì sao?
Không bình thường bởi những người thamgia trong cuộc chia tay này đều không có lỗi
đó là cuộc chia tay không đáng có
? Tác giả đặt tiêu đề cho vb như vậy códụng ý gì?
Búp bê là những đồ chơi gần gũi với tuổithơ chúng là hình ảnh của 2 đứa trẻ trongsáng vô tư không có tội lỗi gì nhưng lại phảichia tay nhau.Qua đây tg muốn gửi thôngđiệp: Mọi người cần biết giữ gìn bảo vệ tổ
ấm gđ để đừng bao giờ những đứa trẻ ngâythơ vô tội phải chia xa
? Qua vb này gợi cho em nghĩ gì về tìnhcảm anh em?
HS trả lời
HS đọcbài
Trang 20- Kể truyện xen miêu tả và
- Hãy bảo vệ và giữ gìn nó,
không nên làm ảnh hưởng
- Học bài cũ , làm bài tập, chuẩn bị bài mới
6/ Rút kinh nghiệm giờ dạy:
Bài 2 – Tiết 7: Tập làm văn:
BỐ CỤC TRONG VĂN BẢN.
A/ Mục tiêu cần đạt:
1/ Kiến thức:
- Giúp hs hiểu rõ tầm quan trọng của bố cục trong vb
- Thấy tác dụng của việc xây dựng bố cục
2/ Kĩ năng:
- Nhận biết, phân tích bố cục trong văn bản
- Vận dụng kiến thức về bố cục trong việc đọc – hiểu văn bản, xây dựng bố cục chomột văn bản nói (viết )cụ thể
B/ Chuẩn bị:
- GV: Soạn ga+ Bảng phụ
- HS: Học bài cũ + chuẩn bị bài mới
C/ Tiến trình lên lớp:
Trang 211/Ổn định tổ chức : Kiểm tra sĩ số 7a 7b
2/ Kiểm tra bài cũ :
? Tính liên kết là gì ?
- Sự nối liền các câu, các đoạn trong văn bản 1 cách tự nhiên hợp lí
? Làm cách nào để văn bản có tính liên kết/
- Muốn tạo được tính liên kết trong văn bản phải sử dụng những phương tiện liênkết( từ, cụm từ, câu văn…) về hình thức và nội dung
- Nd trong đơn phải sắp xếp theo 1 trật tựkhông thể tùy tiện muốn ghi nd nào trướccũng được
VD: Để viết 1 lá đơn cần ghi trình tự nhưsau:Cụ thể: Đơn xin gia nhập Đội thiếu niênTiền phong HCM
- Quốc hiệu
- Tên đơn
- Họ và tên.Ngày tháng năm sinh
- Học ở lớp, trường nào địa chỉ
- Lí do xin gia nhập đội
- Lời hứa khi trở thành đội viên
- Lời cảm ơn
- Nơi và ngày tháng năm viết đơn
- Kí ghi rõ họ tên
GV: sự sắp đặt nd các phần trong vb theo 1trình tự hợp lí được gọi là bố cục
? Vì sao khi xd vb cần phải quan tâm tới bốcục?
- Vì có như vậy vb mới có trình tự hợp límới giúp ta dễ dàng đạt được mđ giao tiếp
Cho hs đọc ví dụ trong sgk
? Hai câu chuyện trên có bố cục chưa?
- Có bố cục nhưng không hợp lí.Các sự việc
Hs đọc vídụ
Hs trả lời
Hs nghegiảng
Hs trả lời
Hs đọc vd
Trang 22- Tb: Miêu tả, kể chi tiết
đặc điển của các đối tượng
- Kb: Nhìn lại 1 cách tổng
quát đối tượng được tả, kể
và nêu cảm nghĩ của người
viết
3/ Ghi nhớ: SGK
được kể không theo trình tự, không thể hiện
rõ mđ giáo huấn( câu chuyện 1) và gây cười( câu chuyện 2)
? Cách kể chuyện như trên bất hợp lí ở chỗnào?
- Bất hợp lí ở chỗ:
+ (1) sự việc quen ngồi đáy giếng tạo choếch tính chủ quan, coi trời bằng vung lại kểsau sự việc nó ra ngoài giếng.Hai lần nháclại trước kia,trước đó.Hơn nữa, con trâukhông phải là bạn của nhà nông từ khi giẫmbẹp con ếch
+ (2) Không làm rõ được tính cách của 2người:Anh nào cũng cố khoe phần mình,không thèm chú ý đến người khác khônglàm bât ra tiếng cười khi anh áo mới, anhlợn cưới cố thêm những yếu tố không bảnchất vào câu hỏi và câu trả lời nhằm mđkhoe -> các câu văn trong 2 câu chuyện trênsắp xếp lộn xộn nên khi đọc ta thấy tốinghĩa, khó hiểu
? Theo em, nên sắp xếp bố cục 2 câuchuyện trên ntn?
GV: Rõ ràng bố cục 2 câu chuyện trên theonguyên bản là có 3 phần nhưng 2 vb trênchỉ có 2 phần Vì thế nó chưa hợp lí nên tốinghĩa, khó hiểu
? Một văn bản hoàn thiện gồm mấy phần?
Đó là những phần nào? Nêu nhiệm vụ củatừng phần đối với vb miêu tả và tự sự?
? Có cần phân biệt rõ ràng nhiệm vụ củamỗi phần không? Vì sao?
- Có vì nếu không phân biệt rõ thì sẽ có sựlẫn lộn tạo nên sự lộn xộn trong vb
? Có bạn nói rằng MB chỉ là sự tóm tắt rútgọn của phần TB nên MB và KB là nhữngphần không cần thiết lắm Em có đồng tìnhvới ý kiến đó không?
- Không vì mỗi phần trong bố cục có chứcnăng và nhiệm vụ riêng Nếu ta bỏ đi vb sẽ
bị xộc xệch thiếu trình tự, thiếu chăt chẽ
Hs sắp xếplại nd câuchuyện
Hs trả lời
Hs trả lời
Hs trả lời
Hs đọc ghinhớ
HS làm bài
Trang 23II/ Luyện tập tập.
4/ Củng cố: NS: 25/08/2010
- Các đk để bố cục rành mạch hợp lí ND:
- Hướng dẫn hs làm bài tập NK:27/08/2010
5/ Dặn dò:
- Học bài cũ, làm bài tập
- Chuẩn bị bài mới
6/ Rút kinh nghiệm giờ dạy:
- Mạch lạc trong văn bản và sự cần thiết của mạch lạc trong văn bản
- Điều kiện cần thiết để một văn bản có tính mạch lạc
2/ Kiểm tra bài cũ:
? Bố cục của văn bản gồm mấy phần?
? Nêu nhiệm vụ của từng phần đối với văn miêu tả, tự sự?
Trang 24? Vậy theo em, mạch lạc trong văn bản làgì?
Cho hs đọc vd
? Văn bản “ Cuộc chia tay của những conbúp bê” kể về nhiều sự việc khác nhau, đó
là những sự việc nào?
- Mẹ bắt 2 anh em phải chia đồ chơi
- Chuyện về 2 con búp bê
- Thành đưa em đến lớp chào cô giáo vàcác bạn
- Hai anh em phải chia tay
- Thủy để cả 2 con búp bê lại cho Thành
? Hãy cho biết, toàn bộ các sự viêc trênxoay quanh sự việc chính nào?
-> Cuộc chia tay đau đớn và đầy cảmđộng của 2 em bé
? “ Sự chia tay” và “những con búp bê”
đóng vai trò gì trong truyện? Hai anh emThành và Thủy có vai trò gì trong truyện?
- Toàn bộ các sự việc xoay quanh việcchia tay của 2 anh em mà trọng tâm làviệc chia đồ chơi cụ thể là chia 2 con búp
? Theo em, đó có phải là chủ đề( vấn đềchủ yếu)liên kết các sự việc nêu trên thành
1 thể thống nhất không?Đó có thể xem làmạch lạc của vb không?
- - Đó chính là chủ đề liên kết các sự việcmột thể thống nhất.Các em buộc phải chiatay,nhưng búp bê không chia tay t/c anh
em mãi mãi gắn bó, ko gì có thể chiacắt.Đó có thể xem là mạch lạc của vb
Trả lời câuhỏi
Đọc ví dụ
Kể ra các sựviệc
Trả lời câuhỏi
Trả lời câuhỏi
Hs nghe
Hs trả lời
Trang 25các câu trong vb đều nói về
1 đề tài, biểu hiện 1 chủ đề
chung xuyên suốt
hệ nào trong các mối liên hệ dưới đây?
Liên hệ thời gian, không gian, ýnghĩa( tương đối, tương phản)
Các đoạn được nối với nhau theomối liên hệ tg, không gian và tâm lí
? Nhận xét về mlh giữa các đoạn ấy trongvb?
- Mối lh tự nhiên hợp lí=> đều tập trungvào mối t/c ko thể chia cắt của 2 anh em
? Vậy đk thứ 2 để vb mạch lạc là gì?
GV hướng dẫn hs làm bài tập
Chỉ ra đk để
vb có tínhmạch lạc
Trả lời câuhỏi
Trả lời câuhỏi
Hs làm bàitập trong vởbài tập 4/ Củng cố: Khái quát nd bài học NS: 25/8/2010 5/ Dặn dò: ND:
- Học bài cũ, làm bài tập, chuẩn bị bài mới NK: 27/8/2010 6/ Rút kinh nghiệm giờ dạy:
Tuần 3 – Bài 3 – Tiết 9: Đọc- Hiểu văn bản:
CA DAO, DÂN CA
Trang 26NHỮNG CÂU HÁT VỀ TÌNH CẢM GIA ĐÌNH
A/ MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1/ Kiến thức:
- Hiểu được khái nệm ca dao – dân ca
- Nắm được nội dung, ý nghĩa và một số hình thức nghệ thuật tiêu biểu của nhữngbài ca dao có chủ đề tình cảm gia đình
2/ Kĩ năng: Rèn luyện kĩ năng đọc, cảm nhận ca dao.
B/CHUẨN BỊ:
- GV: Nghiên cứu SGK, SGV, STK + Soạn ga.
- HS: bài soạn theo hướng dẫn của GV.
C/TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1/ Ổn định tình hình lớp: ( 1’) Kiểm tra sĩ số 7a 7b
2/ Kiểm tra bài cũ: (5’)
? Văn bản “ Cuộc chia tay của những con búp bê” tác giả muốn nói với chúng tađiều gì?
3/ Giảng bài mới:
- Yêu cầu HS đọc chú thích (*) sgk - HS đọc I/ Khái niệm:
-Ca dao:là lời thơ của
Thế nào là ca dao, dân ca?
GV: Ca dao, dân ca thuộc loại trữ tình phản
ánh thế giới tâm hồn của con người
Lời của từng bài ca dao là lời của ai, nói về
ai? Tại sao em khẳng định như vậy?
B1:Lời của mẹ ru con,nói với con ; nội dung
bài ca dao nói lên điều đó
GV: B1 có bản có câu đầu tiên “ Ru hơi, ru hỡi,
ru hời”
B2:Lời người con gái lấy chồng xa quê nói với
mẹ và quê mẹ; lời ca hướng về mẹ và quê mẹ,
không gian “ngõ sau”, “bến sông” thường gắn
Dựa vàochú thích(*)để trả lời
- Nghe thựchiện
- Đọc bài
- Đọc chúthích
- Hs trả lời
dân ca và cả nhữngbài thơ dân gianmang phong cáchnghệ thuật chung vớilời thơ dân ca
-Dân ca: những sángtác kết hợp lời vànhạc
II/ Đọc - Hiểu chú thích
III/Tìm hiểuvăn bản
B3:Lời cháu con nói với ông bà hoặc người
thân; đối tượng của nỗi nhớ là ông bà
B4:Có thể là lời của ông bà, cha mẹ, cô bác nói
Trang 27với con cháu hay của anh em ruột thịt nói với
nhau; nội dung câu hát nói lên điều đó - HS nghe
- GV yêu cầu HS đọc lại bài 1
Bài ca dao này đã sử dụng biện pháp tu từ
Nhận xét của riêng em về hai hình ảnh: “núi
ngất trời”, “biển rộng mênh mông”?
Gợi: Được miêu tả như thế nào? Xuất hiện như
thế nào trong câu ca dao? Những điều đó có tác
dụng gì?
Hai hình ảnh được miêu tả bằng những định
ngữ chỉ mức độ và được nhắc lại hai lần ->
Hai hình ảnh to lớn, cao rộng và vĩnh hằng ấy
mới diễn tả công ơn của cha mẹ
- Rút ranhận xét
Câu ca dao mang âm điệu gì? Âm điệu ấy
giúp thể hiện điều gì?
Lời ru gần gũi, ấm áp, thiêng liêng -> bài ca
như lời tâm tình thành kính, sâu lắng
- Chỉ ra âmđiệu
-Âm điệu lời ru, biệnpháp so sánh
Nhận xét về ngôn ngữ của bài ca dao?
Giản dị mà sâu sắc
- Hs đưa ranhận xét
Tìm những câu ca cũng nói về công cha nghĩa
mẹ như bài 1?
“Ơn cha nặng lắm … chín tháng cưu mang”
“ Công cha như núi …đạo con”;“Ngày nào em
bé … ngày ước ao”
- Hs tìmnhững câu
ca dao
Như vậy, tình cảm mà bài 1 muốn diễn tả là
gì?
-> Công lao trời biển của cha mẹ đối với con và
bổn phận, trách nhiệm của con trước công lao
to lớn ấy
- Rút ranhận xét
-> Công lao trời biểncủa cha mẹ đối vớicon và bổn phận,trách nhiệm của contrước công lao to lớnấy
Tiếng nói tâm trạng của người con gái trong
bài ca dao này là gì?
Nỗi buồn, xót xa, nhớ quê, nhớ mẹ
-Rút ra nhậnxét
Cảm nhận của em về thời gian trong bài ca
dao này? Gợi:Tại sao là “chiều chiều”? Thời
gian đó gợi lên điều gì?
Nhiều buổi chiều Đây là thời gian gợi buồn
gợi nhớ, chiều là lúc mọi người đoàn tụ còn
người con gái này lại bơ vơ nơi xứ người
- Nêu cảmnhận về từchiều chiều
Trang 28 Không gian “ngõ sau” gợi cho em suy nghĩ
gì? Biện pháp nghệ thuật gì được vận dụng cho
hình ảnh này?
“Ngõ sau” gợi sự vắng vẻ, heo hút làm tăng
lên cảm giác cô đơn khi xa quê.“Ngõ sau” là
hình ảnh ẩn dụ
- Chỉ rabiện phápnghệ thuật
-Hình ảnh ẩn dụ
Cứ từng chiều xuống, ra đứng ở ngõ sau, cô
gái có những nỗi niềm gì?
Nỗi nhớ về mẹ, về quê nhà, nỗi đau buồn tủi
của kẻ là con phải xa cách cha mẹ Có thể, có
cả nỗi nhớ về một thời con gái đã qua, nỗi đau
về cảnh ngộ khi ở nhà chồng
GV: nói thêm về thân phận người phụ nữ trong
xã hội phong kiến Bài ca dao chỉ có hai câu
ngắn gọn,mộc mạc thế mà đau khổ, yêu thương
nhức buốt
- Hs trả lời
-Nghe giảngbài
Nội dung bài ca dao thứ hai?
Tâm trạng, nỗi buồn xót xa, sâu lắng của
người con gái lấy chồng xa quê, nhớ mẹ
- Nêu nộidung củabài ca dao
->Tâm trạng, nỗibuồn xót xa, sâu lắngcủa người con gái lấychồng xa quê, nhớmẹ
Bài 3 nói lên tình cảm gì?
Nỗi nhớ và sự kính yêu đối với ông bà
- Chỉ ra t/ccủa bài ca
Nói về ông bà bài ca dao dùng cụm từ “ ngó
lên” giúp thể hiện điều gì?
Sự trân trọng, tôn kính
- Trả lời câuhỏi
Bài ca dao đã sử dụng biện pháp nghệ thuật
nào?
So sánh : “ nuộc lạt mái nhà” với nỗi nhớ
- Chỉ ranghệ thuật
Tác dụng của biện pháp so sánh?
Gợi nỗi nhớ da diết , không nguôi
- Trả lời câuhỏi
Nhận xét về âm điệu?
Âm điệu lục bát diễn tả tình cảm sâu lắng
- Đưa ranhận xét
Nội dung bài ca dao 3?
Diễn tả nỗi nhớ và sự kính yêu, biết ơn đối
với ông bà
-> Diễn tả nỗi nhớ và
sự kính yêu, biết ơnđối với ông bà
Tình cảm gì được nói trong bài 4?