- Lµ mét ngêi trung thùc, dï bÞ trît trong thi cö ta vÉn cã thÓ häc l¹i ®Ó cã kiÕn thøc thËt sù cho m×nh2. Yªu cÇu vÒ kiÕn thøc:.[r]
Trang 1Trờng THPT Tân Kỳ Đề thi thử tốt nghiệp đợt 2
- Môn Ngữ Văn
(Thời gian làm bài: 150 phút, không kể thời gian giao đề)
Thí sinh chọn một trong hai đề sau
Đề I:
Câu 1 (2 điểm)
Anh (chị) hãy tóm tắt ngắn gọn truyện ngắn Số phận con ngời của Sô-lô-khốp (Ngữ văn 12, tập 2,
NXB Giáo dục, 2008) Truyện ngắn này gợi cho anh (chị) lẽ sống cao đẹp nào?
Câu 2 (3điểm)
Anh (chị) hãy viết một bài nghị luận (không quá 400 từ) trình bày ý kiến của mình về câu nói
của A.Lin-Côn: Xin hãy dạy cho con tôi chấp nhận: thi rớt còn vinh dự hơn gian lận trong thi cử “ ”
Câu 3 (5điểm)
Anh (chị) hãy phân tích đoạn thơ sau trong bài thơ Đàn ghi ta của Lor-ca của Thanh Thảo:
Tây Ban Nha
hát nghêu ngao
bỗng kinh hoàng
áo choàng bê bết đỏ
Lor-ca bị điệu về bãi bắn
chàng đi nh ngời mộng du
tiếng ghi ta nâu
bầu trời cô gái ấy
tiếng ghi ta lá xanh biết mấy
tiềng ghi ta tròn bọt nớc vỡ tan
tiếng ghi ta ròng ròng
máu chảy
(Ngữ văn 12, tập 1, NXB Giáo dục 2008)
Đề II:
Câu 1 (2điểm)
Anh (chị) hiểu nh thế nào về nguyên lí “Tảng băng trôi” của Hê-minh-uê?
Thông qua hình ảnh ông già đánh cá Xan-ti a-gô trong truyện ngắn Ông già và biển cả, nhà văn
muốn gửi đến ngời đọc điều gì?
Câu2 (3 điểm)
Em ơi em Đất Nớc là máu xơng của mình
Phải biết gắn bó và san sẻ
Phải biết hoá thân cho dáng hình xứ sở
Làm nên Đất Nớc muôn đời…
(Đất nớc – Trích Mặt đờng khát vọng – Nguyễn Khoa Điềm, Ngữ văn 12, tập 1, NXB Giáo dục,
2008)
Dựa vào những câu thơ trên, anh (chị) hãy viết một bài văn ngắn (không quá 400 từ) trình bày ý kiến cá nhân về trách nhiệm của thế hệ thanh niên hiện nay với đất nớc
Câu 3 (5điểm)
Cảm nhận của anh (chị) về sự thật đằng sau bức ảnh chiếc thuyền ngoài xa trong truyện ngắn
Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu.
-Hết -Đáp án đề thi thử tốt nghiệp lần 2
Môn Ngữ Văn
-Đề I Câu 1 (2 điểm)
- ý 1: (1,5 điểm): Nhân vật chính trong truyện Số phận con ngời là An- đrây Xô-cô-lốp Anh có
một cuộc đời đầy sóng gió đau khổ Chiến tranh thế giới lần thứ 2 bùng nổ, Xô-cô-lốp nhập ngũ, chiến
đấu dũng cảm, rồi bị thơng, sau đó anh lại bị đoạ đày trong trại tập trung của bọn phát xít Nhờ mu trí và
Trang 2dũng cảm, Xô-cô-lốp về đợc với hồng quân và nhận đợc tin vợ cùng hai con gái bị bom phát xít giết chết.
Đúng ngày chiến thắng, ngời con trai duy nhất của anh giờ đã là đại uý pháo binh đã bị kẻ thù bắn chết Niềm hi vọng của Xô-cô-lốp tan vỡ
Kết thúc chiến tranh, Xô-cô-lốp giải ngũ, xin làm lái xe cho một đội vận tải và ngẫu nhiên gặp chú bé Va-ni-a, bố mẹ chú bé bị chết trong chiến tranh, Va-ni-a sống không nơi nơng tựa Xô-cô-lốp nhận ni-a làm con Chú bé tin rằng Xô-cô-lốp chính là bố để của mình Xô-cô-lốp rất yêu thơng Va-ni-a Anh chăm sóc Va-ni-a rất chu đáo nhng cũng không kém phần vụng về Từ khi có Va-ni-a, Xô-cô-lốp thay đổi hẳn cách sống Anh xem Va-ni-a là niềm vui, niềm hạnh phúc, niềm an ủi cuả mình Nh ng Xô-cô-lốp vẫn bị ám ảnh bởi những nỗi đau buồn, anh luôn sống trong ác mộng, nhiều đêm thức dậy thì gối ớt đầm nớc mắt Quá khứ luôn ám ảnh, bởi vậy, Xô-cô-lốp luôn thay đổi chỗ ở, nhng Xô-cô-lốp cố giấu không cho Va-ni-a biết đợc tâm trạng buồn đau của mình
- ý 2: (0,5 điểm): Trong cuộc đời mỗi con ngời có thể lựa chọn cho mình một cách sống khác
nhau Lẽ sống cao đẹp đợc thể hiện trong truyện ngắn Số phận con ngời là lòng nhân hậu, yêu thơng mọi
ngời, biết hi sinh mình vì ngời khác, là bản lĩnh kiên cờng, biết vợt lên hoàn cảnh hoàn cảnh, tin tởng vào tơng lai
Câu 2 (3 điểm)
1 Yêu cầu về kỹ năng:
Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội, kết cấu chặt chẽ, diễn đạt lu loát, không mắc lỗi chính tả, dùng từ và lỗi ngữ pháp
2 Yêu cầu về kiến thức:
Thí sinh có thể nêu ý kiến riêng và trình bày theo nhiều cách khác nhau nhng cần nêu bật đợc các
ý chính sau:
- Trong cuộc sống, con ngời ta đôi khi phải biết chấp nhận để có thể đem lại nhiều điều tốt đẹp cho cuộc sống
- Câu nói trên hớng con ngời, đặc biệt là học sinh đến sự trung thực trong học tập, thi cử
- Là một ngời trung thực, dù bị trợt trong thi cử ta vẫn có thể học lại để có kiến thức thật sự cho mình
- Gian lận trong thi cử giúp ta đỗ trong kỳ thi nào đó nhng nếu không có kiến thức đến một lúc nào đó sẽ
bị đào thải
- Thí sinh trình bày suy nghĩ, thái độ của bản thân
3 Biểu điểm:
- Điểm 3: Xác định đúng trọng tâm, biết cách làm một bài văn nghị luận xã hội, đảm bảo đợc các ý trên, văn viết chặt chẽ, mạch lạc
- Điểm 2: Trình bày đợc một nửa yêu cầu trên, còn mắc một số lỗi diễn đạt
- Điểm 1: Nội dung sơ sài, diễn đạt yếu
- Điểm 0: Hoàn toàn lạc đề
Câu 3. (5 điểm)
1 Yêu cầu về kỹ năng:
Biết cách làm bài văn nghị luận phân tích tác phẩm trữ tình: kết cấu bài viết chặt chẽ, diễn đạt lu loát, không mắc lỗi chính tả, dùng từ và ngữ pháp
2 Yêu cầu về kiến thức:
A Mở bài (0,5 điểm) :
-Bài thơ Đàn ghi ta của Lor-ca rút trong tập Khối vuông ru-bích, đây là một bài thơ tiêu biểu cho
kiểu t duy thơ Thanh Thảo: giàu suy t, mãnh liệt, phóng túng trong cảm xúc nhng không dễ hiểu, nhuỗm màu sắc tợng trng, siêu thực
- Vị trí của đoạn trích
B Thân bài (4 điểm):
Trên cơ sở hiểu biết về Thanh Thảo và bài thơ Đàn ghi ta của Lor-ca: những nét chính về tác giả,
hoàn cảnh ra đời, giá trị đặc sắc về nội dung và nghệ thuật,vị trí đoạn trích… thí sinh biết phân tích những chi tiết, hình ảnh tiêu biểu để làm nổi bật vẻ đẹp bi tráng của hình tợng Lor-ca Có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau, nhng cần nêu đợc những ý cơ bản sau:
- Nội dung:
+ Vẻ đẹp bi tráng của hình tợng Lor- ca: ngời nghệ sĩ tài hoa và phóng khoáng có tiếng hát yêu
đời, yêu tự do (hát nghêu ngao, … )
+ Đoạn thơ diễn tả cái chết đột ngột, bi tráng của nghệ sĩ Lor-ca, một ngời đấu tranh cho tự do
và cách tân nghệ thuật bị phát xít bắn và giết hại dã man (bị điệu về bãi bắn, áo choàng bê bết đỏ, … ).
Cái chết của Lor-ca gợi lên cái đẹp bị bạo lực tàn ác huỷ diệt, hiện thân cho số phận đau th ơng của con
ngời (tiếng ghi ta tròn bọt nớc vỡ tan, tiếng ghi ta ròng ròng máu chảy, … )
-> Mỗi tiếng ghi ta là một hình dung về cái chết thảm khốc của Lor-ca
-> Mỗi tiếng gi ta còn là một cảm nhận, một nỗi niềm của con ngời trớc cái chết ấy
- Nghệ thuật: Biện pháp nghệ thuật đối lập, nhân hoá, ẩn dụ, hoán dụ,… mang màu sắc chủ nghĩa siêu thực, gần gũi với sáng tác của Lor-ca; Câu thơ không vần, không dấu chấm, dấu phẩy, không viết hoa nhng giàu nhạc điệu; Cảm xúc tinh tế, mãnh liệt
3 Kết luận (0,5 điểm): Với nghệ thuật đặc sắc, đoạn thơ thể hiện sự đồng cảm, tiếc thơng sâu sắc của tác giả đối với Lo r-ca, ngời nghệ sĩ tài hoa có số phận bi tráng của Tây Ban Nha
3 Biểu điểm:
Trang 3- Điểm 5: Đáp ứng cá yêu cầu trên, có thể còn mắc một vài lỗi nhỏ về diễn đạt Khuyến khích những bài viết sáng tạo
- Điểm 3 - 4: Có thể thiếu một số ý nào đó, văn viết tơng đối mạch lạc chặt chẽ, còn mắc một số lỗi diễn đạt
- Điểm 2: Chỉ đáp ứng đợc một nửa số ý Còn mắc nhiều lỗi diễn đạt
- Điểm 1: Phân tích quá sơ sài, diễn đạt yếu
- Điểm 0: Lạc đề
Đề II:
Câu 1 (2 điểm) : Thí sinh có thể diễn đạt theo nhiều cách khác nhau, song cần nêu bật đợc các ý chính
sau:
- ý 1 (1,5 điểm): Hê-minh-uê đề ra nguyên lí sáng tác: coi tác phẩm nghệ thuật nh một tảng
băng trôi, phần nổi thì ít, phần chìm thì nhiều Đó là lối viết kiệm lời, kiệm cảm xúc, nhà văn không trực
tiếp, công khai phát ngôn cho ý tởng nghệ thuật của mình mà thông qua việc xây dựng hình tợng, ngôn ngữ có nhiều sức gợi, tạo ra những khoảng trống, ngời đọc tự khám phá ra cái phần chìm để thấy đợc ý nghĩa và giá trị của tác phẩm Nguyên lí sáng tác này đã làm cho các tác phẩm của ông trở nên hàm súc
và đa nghĩa
- ý 2 (0,5 điểm): Thông qua hình ảnh ông già quật cờng, bằng kĩ thuật điêu luyện đã chiến thắng
con cá kiếm, nhà văn muốn gửi đến ngời đọc thông điệp: con ng“ ời có thể bị huỷ diệt nhng không thể bị
đánh bại ”
Câu 2 (3 điểm):
1 Yêu cầu về kỹ năng:
Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội, kết cấu chặt chẽ, diễn đạt lu loát, không mắc lỗi chính tả, dùng từ
và lỗi ngữ pháp
2 Yêu cầu về kiến thức:
Thí sinh có thể nêu ý kiến riêng và trình bày theo nhiều cách khác nhau nhng cần nêu bật đợc các
ý chính sau:
- Đất nớc kết tinh, hoá thân trong mỗi con ngời; con ngời phải có tinh thần cống hiến, có trách nhiệm đối với sự trờng tồn của quê hơng, xứ sở
- Suy nghĩ của cá nhân về những lời nhắn nhủ trong những câu thơ trên Cần nêu ý kiến riêng của bản thân, có sự lí giải khác nhau nhng cần phải logíc, thuyết phục
3 Biểu điểm:
- Điểm 3: HS xác định đúng trọng tâm, biết cách làm một bài văn nghị luận xã hội, đảm bảo đợc các ý, văn viết chặt chẽ, mạch lạc
- Điểm 2: Trình bày đợc một nửa yêu cầu, còn mắc một số lỗi diễn đạt
- Điểm 1: Nội dung sơ sài, diễn đạt yếu
- Điểm 0: Hoàn toàn lạc đề
Câu III (5 điểm):
1 Yêu cầu về kỹ năng:
Biết làm một bài văn nghị luận văn học hoàn chỉnh, gồm ba phần
2 Yêu cầu về kiến thức:
A Mở bài (0,5 điểm):
- Giới thiệu đợc nhà văn Nguyễn Minh Châu, một cây bút tiên phong trong công cuộc đổi mới văn học Vệt Nam từ sau năm 1975
- Truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa sáng tác năm 1983, có sự đổi mới thực sự về cảm hứng nghệ
thuật và cách thức thể hiện
- Định hớng đợc nội dung sẽ viết ở phần thân bài đó là cách nhìn, cách miêu tả cuộc sống của nhà văn rất dân chủ, tôn trọng sự thực nh nó vốn có ở đời
B Thân bài (4 điểm): có thể trình bày, sắp xếp theo những cách khác nhau nhng cần đảm bảo đợc các
ý sau:
1 Bức ảnh nghệ thuật “chiếc thuyền ngoài xa” thật đẹp Đó là cái đẹp toàn bích, toàn mĩ, cái đẹp
“trời cho” mà ngời nghệ sĩ bất ngờ phát hiện ra và may mắn ghi lại đợc
2 Nhng đằng sau bức ảnh đẹp đó là một bức tranh đời sống thật đáng buồn: cảnh bạo lực trong gia
đình hàng chài Chồng đánh vợ thờng xuyên, tàn nhẫn Ngời vợ vì thơng con nên cam chịu, không chịu
bỏ chồng Đứa con thơng mẹ nên đã có hành vi đánh bố… Cuộc sống đầy bi kịch nhng ngời ta vẫn cứ phải sống, phải tồn tại Một hiện thực chân thực đến nhức nhối nhng không phải ít trong đời sống hiện nay, đòi hỏi cả xã hội phải quan tâm cùng tháo gỡ
3 Với cách cảm nhận mới mẻ, cách viết rất dân chủ, nhà văn đã cho ngời đọc một cái nhìn nhiều chiều, sâu sắc về đời sống
- ở góc nhìn của ngời nghệ sĩ Phùng, anh đã nhận ra mối quan hệ giữa nghệ thuật và đời sống Nghệ thuật phải hài hoà với đời sống Bức ảnh thật đẹp, đáng say mê thật, nhng đời sống con ngời đằng sau bức ảnh cha đẹp, ngời nghệ sĩ phải biết đau đớn, cảm thông, và phải có trách nhiệm hơn với cuộc sống
Trang 4- ở góc nhìn của chánh án Đẩu, ngời thực thi pháp luật, anh nhận ra khoảng cách giữa lí thuyết hành pháp và hiện thực đời sống Có những việc trong đời sống không thể cứng nhắc giải quyết bằng sách vở, bằng pháp luật hiện hành đợc Pháp luật cũng phải xuất phát từ cuộc sống
- ở góc nhìn của ngời đọc thì có thể họ lên án ngời chồng vũ phu, không thoả hiệp với cái ác dù trong bất cứ hoàn cảnh nào; cảm thông cho sự cam chịu của ngời đàn bà; thấy đợc nỗi buồn và sự tổn thơng trong tâm hồn những đứa con khi chúng phải sống chung với cảnh bạo hành gia đình…
C Kết bài (0,5 điểm): Ghi nhận giá trị hiện thực và giá trị nhân đạo của tác phẩm
3 Biểu điểm:
- Điểm 5: Đáp ứng cá yêu cầu trên, có thể còn mắc một vài lỗi nhỏ về diễn đạt Khuyến khích những bài viết sáng tạo, trình bày theo những cách riêng của mình Chấp nhận những ý ngoài đáp án nếu hợp lí, khoa học
- Điểm 3 - 4: có thể thiếu một số ý nào đó, văn viết tơng đối mạch lạc chặt chẽ, còn mắc một số lỗi diễn đạt
- Điểm 2: Chỉ đáp ứng đợc một nửa số ý Còn mắc nhiều lỗi diễn đạt
- Điểm 1: Trình bày quá sơ sài, diễn đạt yếu
- Điểm 0: Lạc đề