Tiết 45: Ôn dịch thuốc lá. Theo Nguyễn Khắc Viện..I. MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:.. - Biết cách đọc – hiểu, nắm bắt các vấn đề xã hội trong một văn bản nhật.dung;.. - Có thái độ quyết tâm phòng chống thuốc lá... - Thấy được sức thuyết phục bởi sự kết hợp chặt chẽ phương thức lập luận.và chứng minh trong văn bản...II. Trọng tâm kiến thức, kĩ năng:..1. Kiến thức:.. - Mối nguy hại ghê gớm toàn diện của tệ nghiện thuốc lá đối với sức khoẻ.con người và đạo đức xã hội... - Tác dụng của việc kết hợp các phương thức biểu đạt lập luận và thuyết.minh trong văn bản...2. Kĩ năng:.. - Đọc hiểu một văn bản nhật dụng đề cập đến một vấn đề xã hội bức.thiết... - Tích họp với phần tập làm văn để tập viết bài văn thuyết minh một vấn.đề của đời sống xã hội...3. Thỏi độ:.. - Ra quyết định: quyết tâm phòng chống tệ nạn thuốc lá, động viên mọi.người xung quanh cùng thực hiện...III.CHUẨN BỊ:..1. Giáo viên:.. -Sách giáo khoa, sách giáo viên, sách bài tập, thiết kế bài giảng... -Tài liệu và các thông tin về bảo vệ môi trường, thuốc lá...* Phương pháp: Thuyết trình, thảo luận nhóm, đàm thoại,…..2. Học sinh:.. -Đọc văn bản, trả lời câu hỏi Đọc - Hiểu văn bản... -Tìm hiểu thêm tình hình sử dụng thuốc lá và tác hại của thuốc lá...IV.CÁC BƯỚC LÊN LỚP:.. 1. Ổn định lớp:.. 2. Kiểm tra bài cũ:.. ( H)Thế nào là văn bản thuyết minh? Các nội dung trong văn bản thuyết minh.có đặc điểm gì? cách thể hiện nội dung trong văn bản thuyết minh phải như thế.nào?.. Hs trả lời theo nội dung phần ghi nhớ trong SGK ( 117)..... 3.Bài mới:.. HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ TRÒ NỘI DUNG... I. Tìm hiểu chung:..Gv: Hướng dẫn giọng đọc - đọc mẫu – gọi hs 1. §äc:.đọc...... 2- Nhan đề:.(H) Em hiểu Ôn dịch là gì? Nhan đề bài viết Ôn.dịch, thuốc lá được hiểu như thế nào? - Ôn dịch chỉ những bệnh. nguy hiểm, lây lan rộng và.- Ôn dịch chỉ những bệnh nguy hiểm, lây lan rộng làm chết người hàng loạt.và làm chết người hàng loạt trong thời gian nhất trong thời gian nhất định.(Ví.định.(Ví dụ: dịch hạch, dịch tả, dịch lao, dịch dụ: dịch hạch, dịch tả, dịch.SARS…). Nhan đề có nghĩa: Đề cập đến ôn dịch lao, dịch SARS…). Nhan đề.nói chung và thuốc lá cũng là một thứ ôn dịch. có nghĩa: Đề cập đến ôn dịch. nói chung và thuốc lá cũng là.- Trả lời: thuốc lá, thuốc lào….Một số nhãn hiệu: một thứ ôn dịch..Zet, Dunhill, Đalat, White horse…...(H) Người Việt Nam hút thuốc lá gồm những loại.nào? Hãy nêu tên một vài nhãn hiệu mà em biết!..- Trả lời: thuốc lá, thuốc lào….Một số nhãn hiệu:.Zet, Dunhill, Đalat, White horse…...(H) Em thường thấy dòng chữ gì trên bao thuốc?..- Hút thuốc có hại cho sức khoẻ..Thực chất của cái hại đó là gì, các em hãy đọc.bài viết!.....GV: Gọi HS đọc chú thích. 2- Giải nghĩa từ khó:..GV: Híng dÉn häc sinh t×m hiÓu c¸c tõ khã.trong SGK.....(H) Em hãy xác định bố cục của văn bản?. 3- Bố cục:. Từ đầu..... AIDS: Thuốc lá ngày nay đã thành.ôn dịch. bố cục 3 phần:.. Tiếp theo….. con đường phạm pháp: Tác hại Từ đầu..... AIDS: Thuốc lá.của hút thuốc với cá nhân người hút và sức khoẻ ngày nay đã thành ôn dịch..cộng đồng.. Tiếp theo….. con đường. Còn lại: Kêu gọi mọi người chống lại ôn dịch phạm pháp: Tác hại của hút.thuốc lá. thuốc với cá nhân người hút. và sức khoẻ cộng đồng... Còn lại: Kêu gọi mọi.(Phần 2 có thể chia làm hai ý nhỏ: tác hại của người
Trang 1Tiết 45: Ôn dịch thuốc lá
Theo Nguyễn Khắc Viện
I MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
- Biết cách đọc – hiểu, nắm bắt các vấn đề xã hội trong một văn bản nhật dung;
- Có thái độ quyết tâm phòng chống thuốc lá
- Thấy được sức thuyết phục bởi sự kết hợp chặt chẽ phương thức lập luận và chứng minh trong văn bản
II Trọng tâm kiến thức, kĩ năng:
1 Kiến thức:
- Mối nguy hại ghê gớm toàn diện của tệ nghiện thuốc lá đối với sức khoẻ con người và đạo đức xã hội
- Tác dụng của việc kết hợp các phương thức biểu đạt lập luận và thuyết minh trong văn bản
2 Kĩ năng:
- Đọc hiểu một văn bản nhật dụng đề cập đến một vấn đề xã hội bức thiết
- Tích họp với phần tập làm văn để tập viết bài văn thuyết minh một vấn đề của đời sống xã hội
3 Thỏi độ:
- Ra quyết định: quyết tâm phòng chống tệ nạn thuốc lá, động viên mọi người xung quanh cùng thực hiện
Trang 2III.CHUẨN BỊ:
1 Giáo viên:
-Sách giáo khoa, sách giáo viên, sách bài tập, thiết kế bài giảng
-Tài liệu và các thông tin về bảo vệ môi trường, thuốc lá
* Phương pháp: Thuyết trình, thảo luận nhóm, đàm thoại,…
2 Học sinh:
-Đọc văn bản, trả lời câu hỏi Đọc - Hiểu văn bản
-Tìm hiểu thêm tình hình sử dụng thuốc lá và tác hại của thuốc lá
IV.CÁC BƯỚC LÊN LỚP:
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ:
( H)Thế nào là văn bản thuyết minh? Các nội dung trong văn bản thuyết minh có đặc điểm gì? cách thể hiện nội dung trong văn bản thuyết minh phải như thế nào?
Hs trả lời theo nội dung phần ghi nhớ trong SGK ( 117)
3.Bài mới:
I Tìm hiểu chung:
Trang 3Gv: Hướng dẫn giọng đọc - đọc mẫu – gọi hs đọc.
(H) Em hiểu Ôn dịch là gì? Nhan đề bài viết Ôn
dịch, thuốc lá được hiểu như thế nào?
- Ôn dịch chỉ những bệnh nguy hiểm, lây lan rộng
và làm chết người hàng loạt trong thời gian nhất
định.(Ví dụ: dịch hạch, dịch tả, dịch lao, dịch
SARS…) Nhan đề có nghĩa: Đề cập đến ôn dịch
nói chung và thuốc lá cũng là một thứ ôn dịch
- Trả lời: thuốc lá, thuốc lào….Một số nhãn hiệu:
Zet, Dunhill, Đalat, White horse…
(H) Người Việt Nam hút thuốc lá gồm những loại
nào? Hãy nêu tên một vài nhãn hiệu mà em biết!
- Trả lời: thuốc lá, thuốc lào….Một số nhãn hiệu:
Zet, Dunhill, Đalat, White horse…
(H) Em thường thấy dòng chữ gì trên bao thuốc?
- Hút thuốc có hại cho sức khoẻ
Thực chất của cái hại đó là gì, các em hãy đọc bài
viết!
1 §äc:
2- Nhan đề:
- Ôn dịch chỉ những bệnh
nguy hiểm, lây lan rộng và làm chết người hàng loạt trong thời gian nhất định.(Ví dụ: dịch hạch, dịch tả, dịch lao,
dịch SARS…) Nhan đề có
nghĩa: Đề cập đến ôn dịch nói
chung và thuốc lá cũng là một thứ ôn dịch
Trang 4GV: Gọi HS đọc chú thích.
GV: Híng dÉn häc sinh t×m hiÓu c¸c tõ
khã trong SGK
(H) Em hãy xác định bố cục của văn bản?
Từ đầu AIDS: Thuốc lá ngày nay đã thành ôn
dịch
Tiếp theo… con đường phạm pháp: Tác hại của
hút thuốc với cá nhân người hút và sức khoẻ cộng
đồng
Còn lại: Kêu gọi mọi người chống lại ôn dịch
thuốc lá
(Phần 2 có thể chia làm hai ý nhỏ: tác hại của
thuốc lá đối với cá nhân người hút và đối với sức
khoẻ cộng đồng)
(H) Hãy xác định kiểu loại của văn bản trên!
- Văn bản nhật dụng, thuyết minh một vấn đề khoa
học – xã hội
2- Giải nghĩa từ khó:
3- Bố cục:
bố cục 3 phần:
Từ đầu AIDS: Thuốc lá
ngày nay đã thành ôn dịch
Tiếp theo… con đường
phạm pháp: Tác hại của hút
thuốc với cá nhân người hút
và sức khoẻ cộng đồng
Còn lại: Kêu gọi mọi
người chống lại ôn dịch thuốc lá
- Văn bản nhật dụng, thuyết minh một vấn đề khoa học –
xã hội
Trang 5(H) Ở phần 1, người viết có đề cập ngay đến tác hại
của thuốc lá không?
- Không đề cập ngay đến thuốc lá mà nêu lên một
số ôn dịch nguy hiểm khác mà mọi người đã rõ:
dịch hạch, thổ tả, AIDS…Một số ôn dịch đã được
chế ngự nhưng một số ôn dịch vẫn đang bùng phát
mạnh và là nguy cơ đe doạ sinh mạng con người
(H) Cách viết như vậy có tác dụng gì?
- Gây sự chú ý của người đọc, khiến họ ngạc nhiên,
tạo sự thuận lợi cho bài viết Đồng thời, trên cái
nền của các ôn dịch đó để báo động tác hại của ôn
dịch thuốc lá
II/- T×m hiÓu v¨n b¶n: 1.Dẫn vào vấn đề:
- Không đề cập ngay đến thuốc lá mà nêu lên một số ôn dịch nguy hiểm khác mà mọi người đã rõ: dịch hạch, thổ tả, AIDS…Một số ôn dịch đã được chế ngự nhưng một số
ôn dịch vẫn đang bùng phát mạnh và là nguy cơ đe doạ sinh mạng con người
- Gây sự chú ý của người đọc, khiến họ ngạc nhiên, tạo sự thuận lợi cho bài viết Đồng thời, trên cái nền của các ôn dịch đó để báo động tác hại của ôn dịch thuốc lá
(H) Tại sao người viết lại dẫn lời của Trần Hưng
Đạo trước khi nêu tác hại của thuốc lá?
- Muốn nhấn mạnh thuốc lá gây nên những tác hại
từ từ, gặm nhÊm nhưng rất nguy hiểm có khi vô
2.Tác hại của thuốc lá:
- Muốn nhấn mạnh thuốc lá
gây nên những tác hại từ từ, gặm nhÊm nhưng rất nguy hiểm có khi vô phương cứu
Trang 6phương cứu chữa.
(H) Thuốc lá có tác hại gì đối với bản thân người
hút?
- Tác giả nêu một cách tỉ mỉ tác hại của thuốc lá với
người hút: bệnh ung thư phổi, miệng đắng và hôi,
răng, lợi đen sạm, ngón tay vàng, bệnh tim mạch…
Các hậu quả này đến dần dần như tằm ăn dâu
(H) Em nghĩ gì về các tác hại trên?
- Nó là kẻ thù nguy hiểm đối với sức khoẻ mọi
người
(H) Em nhận xét gì về câu nói “Tôi hút, tôi bị bệnh,
mặc tôi!”? Người viết có đồng ý với câu nói đó
không?
Đó là câu nói của con nghiện Người viết không
đồng ý mà còn lên tiếng phản đối bằng những dẫn
chứng cụ thể về tác hại của thuốc lá đối với những
người không hút thuốc lá
(H) Theo tác giả, hút thuốc lá có ảnh hưởng gì đối
với mọi người xung quanh?
- Tác hại của thuốc lá:
+ Người hút bị nhiều bệnh tật
+ Những người xung quanh cũng bị ảnh hưởng bởi
khói thuốc
chữa.
- Tác giả nêu một cách tỉ mỉ tác hại của thuốc lá với người hút: bệnh ung thư phổi, miệng đắng và hôi, răng, lợi đen sạm, ngón tay vàng, bệnh tim mạch…Các hậu quả này đến dần dần như tằm ăn dâu
- Nó là kẻ thù nguy hiểm đối với sức khoẻ mọi người
- Tác hại của thuốc lá:
+ Người hút bị nhiều bệnh tật
+ Những người xung quanh cũng bị ảnh hưởng bởi khói thuốc
Trang 7+ Làm gương xấu cho trẻ em.
+ Dễ dẫn đến mỏ tỳy rồi dẫn đến tội phạm
(H) Trong những hiểm hoạ của thuốc lá
đối với sức khoẻ con ngời đợc thuyết
minh ở đây, những tri thức nào em biết
trớc, những tri thức nào hoàn toàn mới mẻ
đối với em?
Hs trả lời
(H) Trong đoạn văn thuyết minh về những ảnh
hưởng xấu của thuốc lỏ đến đạo đức con người cú
những thụng tin nào nổi bật?
- Tỷ lệ thanh thiếu niờn nước ta hỳt thuốc ngang
tầm với cỏc nước Âu – Mỹ
- Để cú tiền hỳt thuốc thanh thiếu niờn sinh ra trộm
cắp
- Từ nghiện thuốc lỏ cú thể dẫn đến ma tỳy
(H) ở đoạn này tác giả đã sử dụng phơng
pháp so sánh nh thế nào? với dụng ý gì?
So sánh tỉ lệ hút thuốc lá của thanh
thiếu niên các thành phố lớn Việt Nam với
các thành phố Âu-Mỹ
So sánh với số tiền nhỏ( 1 đô la để mua
một bao 555 của thanh niên Mĩ) và số
+ Làm gương xấu cho trẻ em + Dễ dẫn đến mỏ tỳy rồi dẫn đến tội phạm
Trang 8tiền lớn 15 000đ để mua bao thuốc đó
ở Việt Nam
-Dụng ý: cảnh báo nạn đua đòi hút
thuốc ở nớc nghèo đánh vào túi tiền ít ỏi
của ngời Việt Nam nh thế nào, từ đó
nảy sinh các tệ nạn khác ở thanh thiếu
niên nớc ta
(H) Điều đó cho thấy mức độ tác hại của
thuốc lá đến cuộc sống đạo đức con
ngời nh thế nào?
- Huỷ hoại lối sống, nhân cách ngời Việt
Nam, nhất là thanh, thiếu niên
(H) Những thông tin này có hoàn toàn
mới lạ đối với em không? Vì sao?
hs trả lời
(H) Toàn bộ thông tin ở phần thân bài
cho ta hiểu biết về thuốc lá nh thế nào?
- Là một thứ độc hại ghê gớm đối với sức
khoẻ cá nhân và cộng đồng
- Có thể huỷ hoại nhân cách tuổi trẻ
- Tỷ lệ thanh thiếu niờn nước
ta hỳt thuốc ngang tầm với cỏc nước Âu – Mỹ
- Để cú tiền hỳt thuốc thanh thiếu niờn sinh ra trộm cắp
- Từ nghiện thuốc lỏ cú thể dẫn đến ma tỳy
Trang 9- Là một thứ độc hại ghê gớm đối với sức khoẻ cá nhân và cộng đồng
- Có thể huỷ hoại nhân cách tuổi trẻ
(H)Nờu ra tỏc hại của thuốc lỏ, người viết muốn núi
lờn điều gỡ?
- Kờu gọi mọi người từ bỏ thuốc lỏ
(H) Phần cuối văn bản cung cấp cỏc thụng tin về
chiến dịch chống thuốc lỏ Em hiểu thế nào chiến
dịch chống thuốc lỏ?
- Chiến dịch là toàn bộ cỏc hành động nhằm tập
trung khẩn trương và huy động nhiều lực lượng xó
hội tham gia trong thời gian ngắn để thực hiện một
mục tiờu
- Chiến dịch chống thuốc lỏ là cỏc hoạt động thống
nhất của toàn xó hội nhằm chống lại một cỏch cú
hiệu quả ụn dịch thuốc lỏ.
(H) Trong cỏc thụng tin về chiến dịch chống thuốc
lỏ, em chỳ ý nhiều hơn đến thụng tin nào? Vỡ sao?
3- Lời kờu gọi từ bỏ thuốc lỏ:
- Kờu gọi mọi người từ bỏ thuốc lỏ
- Chiến dịch là toàn bộ cỏc hành động nhằm tập trung khẩn trương và huy động nhiều lực lượng xó hội tham gia trong thời gian ngắn để thực hiện một mục tiờu
- Chiến dịch chống thuốc lỏ là cỏc hoạt động thống nhất của toàn xó hội nhằm chống lại
một cỏch cú hiệu quả ụn dịch thuốc lỏ.
Trang 10- Hs tự bộc lộ
(H) Em có nhận xét gì về cách thuyết minh của tác giả ở phần cuối của văn bản?
- Tác giả dung các số liệu thống kê và so sánh: + Ở Bỉ hút thuốc nơi công cộng phạt 40 đô la, tái phạm phạt 500 đô la
+ Chiến dịch đã làm hẵn số người hút và mục tiêu cuối thế kỷ 20 “Một châu Âu không có thuốc lá”
- Nước ta nghèo nên càng phải chống thuốc lá
- Nhờ tính khách quan của thông tin nên đã thuyết phục người đọc về ý nghĩa cần có chiến dịch chống thuốc lá
(H) Tác dụng của phương pháp thuyết minh này là gì?
Thuyết phục bạn đọc tin ở tính khách quan của chiến dịch chống thuốc lá
(H) Khi nêu kiến nghị chống thuốc lá, tác giả bày
tỏ thái độ như thế nào?
- Cổ vũ chiến dịch chống thuốc lá
- Tin ở sự chiến thắng của chiến dịch này
(H) Em dự định sẽ làm gì trong chiến dịch chống
Trang 11thuốc lá rộng khắp hiện nay?
Hs tự bộc lộ
(H)- Hãy cho biết tác hại của thuốc lá?
hs trả lời
(H)- Hãy cho biết thực tế sử dụng thuốc lá ở địa
phương em! Em có suy nghĩ gì về thực trạng đó?
Hs tr×nh bµy
- Cổ vũ hết mình chiến dịch chống thuốc lá
- Tin tưởng, hy vọng vào sự chiến thắng của chiến dịch chống thuốc lá
* Ghi nhớ: SGK
III/- Luyện tập:
IV Hướng dẫn các hoạt động tiếp nối :
1.Củng cố: Nắm nội dung của bài học.
2 Dặn dò:
- Học bài
- Chuẩn bị bài mới Câu ghép (tiếp theo)
* ĐIỀU CHỈNH KẾ HOẠCH:
Trang 12………