Tài liệu Sơ lược về mỹ thuật các dân tộc ít người ở VN dành cho giáo viên tham khảo để soạn bài nhanh và tốt nhất. Qua bài học này, HS hiểu khái quát và thấy được sự phong phú, đa dạng, biết yêu quý giá trị nghệ thuật dân tộc và có ý thức bảo vệ các di tích lịch sử văn hóa.
Trang 1Giáo án Mĩ thuật 9
BÀI 13: THƯỜNG THỨC MĨ THUẬT
SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT CÁC DÂN TỘC ÍT NGƯỜI Ở VIỆT NAM
Soạn:
Giảng:
I.Mục tiêu bài học
-HS hiểu khái quát về mĩ thuật các dân tộc ít người ở Việt Nam
-HS thấy được sự phong phú,đa dạng của nền nghệ thuật dân tộc Việt Nam -HS biết yêu quý giá trị nghệ thuật dân tộc và có ý thức bảo vệ các di tích lịch sử văn hóa của quê hương
II.Chuẩn bị:
GV: Tranh ảnh có liên quan đến nội dung bài học
HS: Đọc trước SGK,sưu tầm tài liệu có liên quan đến nội dung bài học
*Phương pháp dạy học:Trực quan,vấn đáp ,thảo luận
III.Tiến trình bài dạy:
1.Ôn định tổ chức
2.Kiểm tra bài cũ
3.Giới thiệu bài mới
Trang 2Hoạt động của giáo viên và học sinh Ghi bảng
Hoạt động 1:Tìm hiểu vài nét về các dân tộc ít
người ở Việt Nam
-Đất nước Việt Nam có bao nhiêu dân tộc anh em
sinh sống?
TL: 54 dân tộc
-Kể tên một số dân tộc anh em mà em biét?
TL: Mường,Tày,Khơ me,Ba na,Nùng,Căm
GVKL:Bên cạnh các đặc điểm chung về kinh tế -xã
hội mỗi cộng đồng dân tộc lại có nét đặc sắc riêng
về văn hoá,điều đó đã tạo nên sự phong phú đa dạng
cho văn hoá Việt Nam
Hoạt động2:Tìm hiểu 1 số đặc điểm mỹ thuật của
các dân tộc ít người ở Việt Nam
1.Tranh thờ thổ cẩm.
(Miền núi phía Bắc)
GV cho HS thảo luận theo những nội dung sau
a.Tranh thờ:
-Nội dung?
TL: Phản ánh ý thức thế hệ lâu đời của các dân tộc
nhằm hướng thiện răn đe cái ác,cầu may mãi phúc
lành
I.Vài nét khái quát:
-54 dân tộc
-Mường,Tày,Khơ me,Ba na,Nùng,Căm
I Một số loại hình và đặc điểm
mỹ thuật của các dân tộc ít người ở Việt Nam :
1.Tranh thờ thổ cẩm.
a.Tranh thờ:
-Nội dung:Phản ánh ý thức thế
hệ lâu đời của các dân tộc nhằm hướng thiện răn đe cái ác,cầu
Trang 3-Cách làm tranh?
TL: :là tranh hoặc được in
GVKL:Bố cục tranh thờ thuận mắt,khéo léo.Một số
bức đã đạt đến giá trị nghệ thuật,
xứng đáng có vị trí quan trọng trong kho tàng mĩ
thuật dân gian Việt Nam
b.Thổ cẩm:
-Nghệ thuật thổ cẩm là gì?
TL: Là nghệ thuật trang trí trên vải đặc sắc,thể hiện
bằng bàn tay khéo léo,tinh xảo
-Hoạ tiết như thế nào?
TL: hình ảnh thiên nhiên như núi,chim muông,cây
cối,thú,hoa trái
-Bố cục?
TL: cân xứng,hình thức nhắc lại,đường nét đa dạng,
phong phú
-Màu sắc?
TL: tươi sáng ,rực rỡ
GVKL:Thổ cẩm có giá trị nghệ thuật cao
2.Nhà Rông và tượng nhà mồ ở Tây Nguyên.
a.Nhà Rông:
GV:TN rộng lớn kéo dài suốt dãi đất miền Tây Nam
may mãi phúc lành
-Cách làm:là tranh hoặc được in
b.Thổ cẩm:
-Là nghệ thuật trang trí trên vải đặc sắc,thể hiện bằng bàn tay khéo léo,tinh xảo
-Hoạ tiết:hình ảnh thiên nhiên như núi,chim muông,cây cối,thú,hoa trái
-Bố cục:cân xứng,hình thức nhắc lại,đường nét đa dạng, phong phú
- Màu sắc:tươi sáng ,rực rỡ
2.Nhà Rông và tượng nhà mồ
ở Tây Nguyên.
Trang 4Trung Bộ là nơi sinh sống của dân tộc Ba na.Gia
rai,Ê đê,Xơ đăng
-Nhà Rông là gì?
TL: Là ngôi nhà chung của buôn làng,nơi sinh
hoạt(giống đình làng người Khơme)
-Đặc điểm của nhà Rông?
TL: -Được làm bằng gỗ,lợp cỏ tranh hoặc lá cây
nhưng to lờn và có kiến trúc đặc biệt,trang trí bằng
hoạ tiết cả trong và ngoài
*GVKL:Nhà Rông là nét độc đáo của dân tộc Tây
Nguyên
b.Tượng nhà mồ:
GV:Nhà mồ dùng cho người chết,tinh hoa nghệ
thuật nhà mồ thể hiện ở điêu khắc gỗ
-Đề tài?
TL: phong phú ,sinh động như các con vật,về người
có tính cách điệu cao
Hoạt động3:Tìm hiểu về tháp và điêu khắc Chăm.
a.Tháp Chăm:
-Văn hoá Chăm chịu ảnh hưởng của Tôn giáo nào?
TL: Văn hoá Chăm chịu ảnh hưởng của Phật giáo,ấn
Độ giáo
-Kiến trúc?
a.Nhà Rông:
Là ngôi nhà chung của buôn làng,nơi sinh hoạt(giống đình làng người Khơme)
-Được làm bằng gỗ,lợp cỏ tranh hoặc lá cây nhưng to lờn và có kiến trúc đặc biệt,trang trí bằng hoạ tiết cả trong và ngoài
b.Tượng nhà mồ:
Nhà mồ dùng cho người chết -Đề tài:phong phú ,sinh động như các con vật,về người có tính cách điệu cao
3.tháp và điêu khắc Chăm.
a.Tháp Chăm:
-Văn hoá Chăm chịu ảnh hưởng của Phật giáo,ấn Độ giáo
-Có nhiều tầng,nhỏ dần lên
Trang 5TL: Có nhiều tầng,nhỏ dần lên đỉnh.
-Chất liệu? -Được xây bằng gạch
-Trang trí?
TL: Trang trí bằng các hnhf hoa lá xen kẻ với hình
người và thú vật
b.Điêu khắc Chăm:
-Điêu khắc Chăm gồm có mấy loại,gắn bó với nghệ
thuật nào?
TL: Gồm tượng tròn và phù điêu
-Cách tạo khối ra sao?
TL: Cách tạo khối tròn,căng,nhịp điệu uyển
chuyển,đầy gợi cảm
-Bố cục chặt chẽ
-Đặc điểm?
TL: giản dị,có tính khái quát cao
GVKL:Như vậy chúng ta thấy rằng dân tộc ta không
chỉ tiếp thu các tinh hoa văn hoá của các dân tộc
khác mà tự thân nền văn hoá Việt Nam đã rất phong
phú và đa dạng
Hoạt động 4:
Đánh giá kết quả học tập
Gv đặt một số câu hỏi cũng cố kiến thức học sinh
đỉnh
-Được xây bằng gạch
-Trang trí bằng các hnhf hoa lá xen kẻ với hình người và thú vật
b.Điêu khắc Chăm:
Gồm tượng tròn và phù điêu -Cách tạo khối tròn,căng, nhịp điệu uyển chuyển,đầy gợi cảm
-Bố cục chặt chẽ
-Đặc điểm:giản dị,có tính khái quát cao
Trang 6
*Dặn dò:
- Chuẩn bị cho bài sau
- Nhận xét tiết học