Giáo viên giúp HS hiểu thời VL, người Việt Nam xưa đã xây dựng một đời sống vật chất tinh thần riêng đầy đủ, phương pháp tuy sơ khai qua giáo án bài Đời sống vật chất của cư dân Văn Lang.
Trang 1BÀI 13:
ĐỜI SỐNG VẬT CHẤT VÀ TINH THẦN
CỦA CƯ DÂN VĂN LANG
A MỤC TIÊU BÀI HỌC
- Giúp H hiểu thời VL, người Việt Nam xưa đã xây dựng một đời sống vật chất tinh thần riêng đầy đủ, phương pháp tuy sơ khai
- Bước đầu giáo dục lòng yêu nước, ý thức về VHDT
- Rèn luyện thêm kỹ năng quan sát - nhận xét ảnh - hiện vật
B CÁC PHƯƠNG TIỆN DH:
Hiện vật cổ phục chế, tranh ảnh về đời sống của cư dân Văn Lang
C TIẾN TRÌNH DH:
1 KTBC:
Nhà nước Văn Lang ra đời trong hoàn cảnh nào? ở đâu? Vào thời gian nào?
2 Bài mới:
Các em đã được biết Nhà nước Văn Lang hình thành trên cơ sở kinh tế - xã hội phát triển ở một địa bàn rộng lớn 15 bộ Tiết học này sẽ giúp các em hiểu về đời sống vật chất - tinh thần của cư dân Văn Lang để hiểu hơn về cội nguồn dân tộc
1 Nông nghiệp và các nghề thủ công
* Y/c H xác định vị trí nước Văn Lang trên
biểu đồ, nêu những điều kiện tự nhiên thuận
lợi cho định cư, phát triển kinh tế? (đất đai,
khí hậu, sông ngòi)
- Nghề nông trồng lúa nước ra đời ở đâu?
trong điều kiện nào?
- Qua các hình ở BT, hãy cho biết cư dân
VL xới đất để gieo cấy bằng những công cụ
gì?
⇒ GVKL: VL là nước nông nghiệp gieo cấy
Hướng dẫn học, xác định
vị trí VL trên lược đồ
Nhắc lại
KT cũ Quan sát hình
thảo luận
Ghi bảng
- Cây lương thực chính: lúa, cây rau màu, khoai, cà, đậu, bí…
- Đánh cá, chăn nuôi
Trang 2lúa trên đồng ruộng…
- Hãy cho biết vai trò của cây lúa đối với
đời sống của cư dân VL?
- Khi cây lúa, rau màu trở thành nguồn sống
chính ⇒ cuộc sống của cư dân VL có gì
khác so với thời kỳ săn bắn hái lượm?
- Qua quan sát H36 - 37 SGK, nghề nào
phát triển thời kỳ bấy giờ?
- Việc tìm thấy trống đồng nhiều nơi trên
đất nước ta, cả ở nước ngoài nói lên điều gì?
* BT thực hành: 0-1
- Quan sát tranh (như H38) những hoa văn
trên trống đồng thể hiện những hành động
gì?
- G giới thiệu thêm về hình dáng, hoa văn,
m.đ dùng
* ý nghĩa của trống đồng
nhóm
thảo luận nhóm
Quan sát trống đồng và nghe G giới thiệu
phát triển
- Các nghề tổ chức được chuyên môn hoá cao đặc biệt là nghề luyện kim
Tiêu biểu: Trống đồng Ngọc Lũ (Hà Nam)
2 Đời sống vật chất của cư dân Văn Lang ra sao?
* G giải thích: Vật chất và những mặt cơ
bản của đời sống vật chất
- Thức ăn chính của người Việt Cổ …là gì?
có gì giống, khác nhau?
- VH ăn của người Việt có gì độc đáo Đã
học trong tác phẩm nào?
* G giới thiệu về trang phục
- Theo em người Việt cổ săm mình nhằm
mục đích?
- Hãy lý giải vì sao người Việt thường ở nhà
sàn?
- Qua tìm hiểu về cách ăn, mặc, ở, đi lại…
em có nhận xét gì về cuộc sống vật chất của
cư dân VL?
Nêu theo SGK
Thảo luận nhóm
giải thích
lý do
- Về ăn: cơm, cá, thịt…độc đáo: bánh trưng, dày, ăn trầu
- Về mặc:
+ Đặc sắc: săm mình
- Về ở: nhà sàn
- Đi lại: chủ yếu dùng thuyền
Trang 3* KL: Đời sống vật chất của cư dân VL giản
dị gắn bó với nông nghiệp, bắt nguồn từ
ĐKTN của vùng đồng bằng lúa nước Bữa
ăn khá phong phú, bổ dưỡng Tuy nhiên kỹ
thuật canh tác còn lạc hậu Nhìn chung vất
vả vật lộn với thiên nhiên khắc nghiệt để
duy trì cuộc sống
⇒ Lý giải tại sao cư dân VL có tinh thần
cộng đồng cao
3 Đời sống tinh thần của cư dân Văn Lang có gì mới?
* Giải thích đời sống tinh thần
- Qua hình dáng hoa văn trên trống đồng em
có nhận xét gì về thẩm mỹ nghệ thuật của
người Việt Cổ?
KĐ: Đỉnh cao của nghệ thuật đúc đồng,
trình độ thẩm mĩ nghệ thuật tạo hình của cư
dân VL gắn với mọi sinh hoạt
⇒ Nay không thể phục chế như cổ (độ
vang)
* Giải thích "đồ tuỳ táng"
- Tiến thêm một bước thờ cúng tổ tiên, các
anh hùng
- Nêu tên truyện phản ánh nhận định trên?
(Thánh Gióng)
- Đọc những câu tục ngữ, ca dao về t/c làng
xóm, láng giềng gần gũi?
Nhận xét
vè thẩm
mỹ trình
độ của người Việt
Nghe G giảng
Liên hệ thực tế
- Văn hoá: thích ca hát, nhảy múa
- Tín ngưỡng + thờ các l2 thiên nhiên: núi, sông…
+ chôn người chết cùng đồ tuỳ táng
⇒ Đ/s vật chất tinh thần hoà quện với nhau ⇒ tình cảm cộng đồng sâu sắc
3 Sơ kết bài
Cư dân VL có một cuộc sống vật chất, tinh thần phong phú nhờ sự phát triển của sản xuất tạo nên những truyền thống tốt đẹp, tình cảm cộng đồng gắn bó
4 Củng cố
Trang 45 Hướng dẫn H làm bài tập: 2,3 (40) chuẩn bị bài "Nước Âu Lạc"