Đàn ghi ta của Lorca là bài thơ viết về cái chết của Lor-ca (1898 – 1936), một thi sĩ, nhạc sĩ, nhà biên kịch thiên tài người Tây Ban Nha. Trong mạch cảm hứng, tác giả có viết: Tây Ban Nha... Tiếng ghi-ta ròng ròng máu chảy . Trong đoạn trích ấy, tác giả Thanh Thảo đã làm nổi bật vẻ đẹp bi tráng của nhân vật Lor-ca. Đoạn thơ phần nào đã tái hiện lại giây phút bi phẫn nhất trong cuộc đời của Ga-xi-a Lor-ca. Để có thể cảm nhận nỗi niềm mà tác giả gửi gắm qua đoạn thơ: Tây Ban Nha...tiếng ghi-ta ròng ròng máu chảy, mời các bạn tham khảo tài liệu.
Trang 1Thanh Thảo là nhà thơ trưởng thành trong giai đoạn cuối cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước Sau năm 1975, Thanh Thào là một trong những nhà thơ dành nhiều tâm huyết trong việc đổi mới thơ Việt Nam Một mặt, Thanh Thảo không ngừng trăn trở, thể nghiệm để làm mới hình thức biểu đạt của thơ Mặi khác, ông luôn kiếm tìm “chất người” ở những nhân cách thanh cao, bất khuất, những tâm hồn phóng khoáng, yêu tự do, sẵn sàng sống, chiến đấu và hi sinh cho lí tưởng mà mình đã chọn Bài thơ Đàn ghi-ta của Lor-ca đã cho thấy điều đó Đặc biệt, trong đoạn thơ trích sau đây, Thanh Thảo đã làm nổi bật vẻ đẹp bi tráng của nhân vật Lor-ca:
Tây Ban Nha hát nghêu ngao
… tiếng ghi – ta ròng ròng máu chảy
Đoạn thơ đã tái hiện lại giây phút bi phẫn nhất trong cuộc đời của Ga-xi-a Lor-ca Đó là khi ông bị bọn phát xít giết hại rồi ném xuống giếng để phi tang Như chúng ta đã biết Gar-xi-a
là nhà thơ lớn nhất Tây Ban Nha ở thế kỉ XX Thơ của ông gắn bó máu thịt với mạch nguồn văn hóa dân gian, hồn nhiên, phóng khoáng, thể hiện sức sống mãnh liệt của dân tộc mình
Vì vậy, ông là cái gai trước mắt của phe phát xít Phrang-cô và chúng đã thủ tiêu ông
Trong đoạn thơ này, Thanh Thảo đã bộc lộ niềm thương cảm đầy kính phục và tái hiện sinh động hình ảnh cái chết đầy bi phẫn của Lor-ca với hai hiện pháp nghệ thuật nổi bật: phép đối lập và phép nhân hóa Trước tiên, ta thấy nhà thơ đã đem hình ảnh một con người của tự
do, thích sống một cuộc sống phóng khoáng của nghệ sĩ đối lập với bản chất dã man, tàn bạo, đê hèn của phát xít; đối lập giữa tiếng hát yêu đời, vô tư với hiện thực phũ phàng, đắng cay, đẫm máu:
Tây Ban Nha hát nghêu ngao
VĂN MẪU LỚP 12
PHÂN TÍCH ĐOẠN THƠ SAU TRONG BÀI ĐÀN GHI-TA CỦA LOR-CA - THANH THẢO: TÂY BAN NHA … TIẾNG GHI-TA RÒNG RÒNG
MÁU CHẢY
Trang 2Lor-ca bị điệu về bãi bắn
Và đó chính là sự đối lập giữa tình yêu cái đẹp với sự dã man, làn bạo
Bên cạnh phép đối lập, nhà thơ Thanh Thảo còn sử dụng khá thành công và độc đáo phép nhân hóa:
Tiếng ghi-ta ròng ròng máu chảy
Tiếng đàn ở đây không còn là tiếng đàn bình thường nữa mà nó trở thành thân phận của Lor-ca, thân thể và tâm hồn của Lor-ca một linh hồn, thân thể vả tâm trạng đang quằn quại, đau đớn trong tận cùng nỗi xót xa trước những cái xấu xa, tàn bạo Thanh Thảo mô tả tiếng đàn của Lor-ca cũng giống như Nguyễn Du mô tả tiếng đàn của Thúy Kiều đánh cho Hồ Tôn Hiến nghe:
Một cung gió thảm mưa sầu Bốn dây nhỏ máu năm đầu ngón tay…
Tiếng đàn của Lor-ca hay tiếng đàn Thúy Kiều ở đây đã làm lay động cả không gian, lắng sâu vào tâm tưởng của người đọc, gợi lên trong lòng người đọc một tình cảm vừa yêu thương, vừa thông cảm, vừa kính phục trước nhân cách thanh cao của những con người luôn khao khát yêu tự do, yêu cái đẹp nhưng bị thế lực bạo tàn dùi dập; vừa gọi lên trong lòng người đọc sự căm phẫn trước những thế lực xấu xa, bỉ ổi tàn bạo
Ngoài ra, trong Đàn ghi-ta của Lor-ca tác giả còn sử dụng biện pháp tu từ hoán dụ trong cách miêu tả: dùng “tiếng hát” để chỉ Lor-ca, dùng hình ảnh “áo choàng bê bết đỏ” để nói về cái chết của Lor-ca Hơn nữa, trong đoạn thơ này, tác giả còn dùng nhiều hình ảnh so sánh như mang tính ẩn dụ sâu sấc như “tiếng ghi-ta nâu ”, “tiếng ghi-ta lá xanh”, “tiếng ghi-ta tròn bọt nước vỡ tan” Những hình ảnh so sánh này là những hình ảnh ẩn dụ về tình yêu, về cái đẹp, về cuộc sống, về cái chết, về nỗi đau và niềm uất hận
tiếng ghi-ta nâu bầu trời cô gái ấy tiếng ghi-ta lá xanh biết mấy tiếng ghi-ta tròn bọt nước vỡ tan tiếng ghi-ta ròng ròng
máu chảy
Trang 3Tóm lại, trong đoạn thơ trên, nhà thơ Thanh Thảo đã sử dụng khá nhiều biện pháp nghệ thuật như đối lập, nhân hóa, hoán dụ, so sánh, ẩn dụ để thể hiện những xúc cảm của mình đối với Gar-xi-a Lor-ca Những biện pháp nghệ thuật này có khi tách biệt, có khi đan xen vào nhau, thẩm thấu lẫn nhau để tái hiện giây phút bi phẫn nhất trong đời Lor-ca Điều đó
đã cho thấy sự ngưỡng mộ và xúc động sâu sắc của Thanh Thảo trước nhân cách cao đẹp cùng số phận oan khuất của người nghệ sĩ Tây Ban Nha đầy tài hoa ấy Đàn ghi-ta của
Lor-ca đã truyền cảm xúc của mình đến với người đọc Đúng là “ Thơ mở cửa từ trái tim và làm rung động trái tim ” như có người đã từng nói