Mời quý thầy cô giáo và các bạn học sinh cùng tham khảo Bài giảng Ngữ văn 10 tuần 10: Đọc thêm Lời tiễn dặn thiết kế bằng Powerpoint chuyên ghiệp giúp nâng cao kĩ năng và kiến thức trong việc soạn bài giảng điện tử giảng dạy và học tập. Bài giảng Ngữ văn 10 tuần 10: Đọc thêm Lời tiễn dặn trình bày bằng Slide rất sống động với các hình ảnh minh họa giúp các em học sinh dễ dàng hiểu được bài giảng và nhanh chóng năm bắt các nội dung chính bài học.
Trang 1Ngữ văn 10
Lời tiễn dặn
(Trích Tiễn dặn người yêu ( Xống chụ xon xao ) -
- Truyện thơ của dân tộc Thái)
Trang 2Câu hỏi :Đọc thuộc lòng bài ca giao hài hước 2,3,4
và cho biết mục đích tiếng cười
của các bài ca dao này
Trang 3Hãy giới thiệu vài nét cơ bản về truyện thơ ” Tiễn dặn người yêu”
Và nêu vị trí đoạn trích?
I.Tìm hiểu chung
- Dân tộc Thái : Gồm 1846 câu thơ ; cốt truyện : Yêu nhau tha thiết - Tình yêu chia lìa - Đoàn tụ hạnh phúc.
- Là lời tiễn dặn của chàng trai dành cho cô gái khi cô
bị ép gả về nhà chồng.
Lời Tiễn dặn
( Trớch Tiễn dặn người yêu ( Xống chụ xon xao )
- Truyện thơ của dõn tộc Thỏi )
Trang 4Lưu ý:khi đọc văn bản
- Chú ý nhấn giọng ở những câu thơ quan trọng
- Nhập thân vào nhân vật để đồng cảm v à thể hiện những cảm xúc tâm trạng của nhân vật bằng ngữ điệu âm thanh.
L i Ti n d n ời Tiễn dặn ễn dặn ặn
( Trích “TiÔn dÆn ng êi yªu “ - Truyện thơ của dân tộc Thái )
II Đọc - hiểu văn bản
I.Tìm hiểu chung
Tiết : 30
* Đoạn trích gồm 2 phần:
- Phần 1 : Tâm trạng của chàng trai trên đường tiễn dặn
- Phần 2 : Cử chỉ, hành động và tâm trạng của chàng
trai lúc ở nhà chồng cô gái.
Hãy cho biết đoạn trích có thể chia làm mấy phần ? Nêu đại ý
của từng phần đó?
Trang 5Trên đường tiễn người yêu
chàng trai diễn biến như thế nào?
Hãy phân tích những câu thơ, dẫn chứng
Người đẹp anh yêu cất bước theo chồng
1 Tâm trạng của chàng trai ( gián tiếp là tâm
trạng của cô gái ) trên đường tiễn dặn
thắm thiết
đau khổ
- Tâm trạng đầy mâu thuẫn : tình
yêu vẫn còn thắm thiết nhưng lại
buộc phải tiễn người yêu về nhà
chồng.
Trang 6- Được nhủ đôi câu, anh mới đành lòng quay
lại,
Được dặn đôi lời, anh yêu em mới chịu quay
đi.
- Xin hãy cho anh kề …quấn…ủ…
Cho mai sau lửa xác đượm hơi
- Con nhỏ hãy đưa anh bế,
Bé xinh hãy đưa anh bồng
Cho anh bế con dòng, đừng ngượng
Nựng con rồng, con phượng, đừng
buồn…
- Tâm trạng đầy mâu thuẫn : tình yêu vẫn còn thắm
thiết nhưng phải tiễn người yêu về nhà chồng
Trang 7- Tâm trạng quyến luyến, bịn rịn, đau
khổ, không muốn rời xa cô gái.
+ Phải được “ nhủ” , được” dặn” cô gái
đôi câu chàng trai mới “ đành lòng “
quay về
+ Tha thiết níu kéo, xin được ” kề vóc
mảnh “, “ ủ lấy hương người ” cô để mai
sau vẫn “ đượm hơi ” người thân yêu
nhất + Xin chăm sóc những đứa con riêng
của cô gái như những đứa con của
mình, chỉ mong cho cô ” đừng buồn ”.
Trang 8Trước giờ phút chia tay,chàng
trai đã nói điều gì với cô gái?
Nghệ thuật nào được sử dụng
ở đây ? Phân tích tác dụng của
nghệ thuật đó ?
- Đôi ta yêu nhau, đợi tới
tháng Năm lau nở,
Đợi mùa nước đỏ cá về,
Đợi chim tăng ló hót gọi hè.
Không lấy được nhau mùa hạ , ta sẽ lấy nhau
mùa đông ,
Không lấy được nhau thời trẻ , ta sẽ lấy nhau
khi goá bụa về già
- Điệp từ (đợi), điệp ngữ(ta sẽ lấy) khát vọng ý chí quyết tâm sẽ đoàn tụ bên nhau, không gì có
thể ngăn cản được
- Hứa hẹn và khẳng định sẽ chờ đợi thuỷ
chung để đoàn tụ bên nhau.
Cả đời ( thời trẻ - về già )
Trang 9Tâm trạng của cô gái được mô
tả như thế nào qua sự cảm nhận của chàng trai ? Cách mô tả ấy biểu lộ tình yêu của chàng trai đối với cô gái
như thế nào?
+ Đây cũng là tâm trạng dùng dằng, đau khổ muốn
kéo dài thời gian cuối cùng được ở bên nhau.
+ Chân bước đi - đầu còn ngoảnh lại ; mắt còn ngoái
trông
- Tâm trạng của cô gái trong cảm nhận của chàng trai.
+ Càng bước đi xa – càng đau nhớ
nhà chồng + Chàng trai rất hiểu tình cảm của cô gái Hai người cùng
có chung một cảm nhận khi buộc phải xa nhau :quyến
luyến,nuối tiếc, đau khổ và khát khao được sống bên nhau
- Tâm trạng quyến luyến, bịn rịn, đau khổ, không muốn rời
xa cô gái.
Trang 10Tóm lại, những cử chỉ, tâm trạng của
chàng trai và cô gái trên đường tiễn dặn
bộc lộ một tình yêu tha thiết , chân thành,
sâu sắc và khát vọng được sống bên
nhau.
Trang 11-Em ngã lăn chiêng cạnh miệng cối lợn dũi,
Em ngã lăn đùng liền bên máng lợn vầy,
Ngã không kịp chống, không kịp gượng
Trang 12Chứng kiến người yêu bị hành hạ,
Chàng trai đã có những
cử chỉ, hành động và tâm trạng
như thế nào?
2 Cử chỉ, hành động và tâm trạng của
chàng trai lúc ở nhà chồng của cô gái
- Vỗ về, an ủi cô gái
+Chạy lại đỡ cô gái dậy.
+Rũ áo, chải đầu cho cô.
+làm ống lam thuốc cho cô gái “ uống khỏi đau”.
- Niềm xót xa, thương cảm sâu sắc đối với
người yêu - Điều mà cô gái rất cần vào lúc
này như cần một chỗ dựa tinh thần.
Trang 13Đau đớn, xót xa, thương cảm khi người yêu bị hành
hạ, chàng trai đã nhắn nhủ
cô gái điều gì?
+ Sống – sẽ đoàn tụ bên nhau.
- Sống, chết sẽ bên nhau mãi mãi,trọn đời
thuỷ chung, không thay đổi.
+ Chết – vẫn gắn bó bên nhau.
tiễn dặn như những lời nguyền gắn bó thuỷ
chung thắm thiết của chàng trai và cô gái.
Trang 14Nghệ thuật so sánh, điệp từ , điệp ngữ, lặp cấu trúc…
tiếp tục được sử dụng !
Hãy phân tích tác dụng của những biện pháp
nghệ thuật này ?
- Cuối cùng, chàng trai khẳng định lại một lần nữa
tình yêu thắm thiết thuỷ chung của mình với cô
gái.
Đôi ta yêu nhau, tình Lú – Ùa mặn nồng
Lời đã trao thương không lạc mất
Như bán trâu giữa chợ
Như thu lúa muôn bông.
Lòng ta thương nhau trăm lớp nghìn trùng,
Bền chắc như vàng , như đá.
Yêu nhau , yêu chọn đời gỗ cứng
Yêu nhau , yêu chọn kiếp đến già
Ta yêu nhau tàn đời gió, không rung , không chuyển ,
+ so sánh
+ điệp từ
+ điệp ngữ
+ lặp cấu trúc
+ Tình yêu vừa nồng nàn tha thiết vừa gắn bó thuỷ chung ,
+ Niềm tin, khát vọng mãnh liệt được sống trong tình yêu và hạnh phúc
Trang 15- Lối kể tự sự kết hợp với trữ tình, các biện pháp tu từ như so sánh, ẩn dụ, điệp từ, điệp ngữ…đã tạo cho lời tiễn dặn một giọng điệu trữ tình thiết tha mang đậm màu sắc văn hoá dân tộc Thái.
- L ời tiễn dặn t hể hiện một tình yêu chân thành, trong sáng, thuỷ chung và cao đẹp của chàng trai đối với cô gái v à niềm khát vọng mãnh liệt tình yêu tự do và hạnh phúc lứa đôi.
Hãy nhận xét một cách khái quát về
giá trị tư tưởng tình cảmvà giá trị nghệ thuật của đoạn trích?
III.Tổng kết
Lời tiễn dặn thể hiện nội dung gì ?được viết theo thể loại nào ?biện pháp nghệ thuật nào
được sử dụng?
Trang 16Đọc thêm : Lời Tiễn dặni tiễn dặnn dặnn
dân tộc Thái)
1/ Tâm trạng của chàng trai (gián tiếp là
tâm trạng của cô gái) trên đường tiễn dặn.
2/ Cử chỉ, hành động và tâm trạng của
chàng trai lúc ở nhà chồng cô gái.
gà ấp phải bỏ ổ, cô gái quên hái rau,
chàng trai đi cày quên cày”.
xưa ? Mối quan hệ ấy có khác gì với quan hệ tình yêu
hôn nhân trong xã hội mới ?