4 Hoán dụ Là gọi tên sự vật, hiện tượng, khái niệm bằng tên gọi của một sự vật, hiện tượng, khái niệm khác có nét tương cận (gần gũi với nhau) nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự [r]
Trang 1TRƯỜNG THPT LÊ LỢI HƯỚNG DẪN ÔN TẬP HỌC KÌ
Môn: Ngữ Văn 11
I PHẦN I ĐỌC HIỂU (4 điểm)
1 Cho một văn bản/ đoạn trích và kiểm tra các kiến thức sau:
a) Các phương phương thức biểu đạt
T
T
Phương thức biểu đạt Mục đích giao tiếp
1 Tự sự Kể lại diễn biến sự việc
2 Miêu tả Tái hiện trạng thái sự vật, con người
3 Biểu cảm Bày tỏ cảm xúc, tình cảm
4 Nghị luận Nêu ý kiến, bàn luận về một vấn đề
5 Thuyết minh Giới thiệu đặc điểm, tính chất khách quan của sự vật, hiện tượng
b) Một số phong cách ngôn ngữ
T
T
1 Phong các ngôn ngữ sinh hoạt Tính cụ thể / Tính cảm xúc / Tính cá thể
2 Phong cách ngôn ngữ báo chí Tính thông tin thời sự / Tính ngắn gọn / Tính sinh động, hấp dẫn
3 Phong cách ngôn ngữ nghệ thuật Tính hình tượng / Tính truyền cảm / Tính cá thể hóa
c) Một số biện pháp tu từ
1 So sánh Là đối chiếu sự vật, sự việc này với sự vật, sự việc khác có nét tương đồng để làm
tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt
2 Nhân hóa Là gọi tả con vật, cây cối, đồ vật … bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi tả
con người; làm cho thế giới loài vật, cây cối, đồ vật,… trở nên gần gũi với con người; biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người
3 Ẩn dụ Là gọi tên sự vật, hiện tượng này bằng tên sự vật, hiện tượng khác có nét tương
đồng (có nét giống nhau) với nó nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt
4 Hoán dụ Là gọi tên sự vật, hiện tượng, khái niệm bằng tên gọi của một sự vật, hiện tượng,
khái niệm khác có nét tương cận (gần gũi với nhau) nhằm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt
5 Điệp từ, ngữ Là lặp đi, lặp lại từ ngữ hoặc cả một một nhóm từ để làm nổi bật ý, gây cảm xúc
mạnh và thể hiện âm điệu, giọng điệu câu văn, câu thơ
6 Nói quá Nói khoa trương so với thực tế
2.Xác định nội dung, ý nghĩa của một chi tiết, hình ảnh trong đoạn trích
3 Thông qua đoạn trích, học sinh viết 01 đoạn văn phát biểu suy nghĩ của bản thân về một vấn
đề có trong đoạn trích (khoảng 6 -8 dòng)
Trang 2PHẦN II LÀM VĂN
T
T
1
Hai đứa
trẻ
(Thạch
Lam)
a)Nội dung:
- Bức tranhthiên nhiên và bức tranh đời sống con người phố huyện
- Giá trị hiện thực và giá trị nhân đạo: niềm xót thương đối với những kiếp người sống
cơ cực, quẩn quanh, bế tắc ở phố huyện nghèo trước CM; sự trân trọng đối với những mong ước tuy còn mơ hồn của họ
b)Nghệ thuật:Cốt truyện đơn giản, xoay quanh tâm trạng của nhân vật; bút pháp tương
phản, đối lập; miêu tả sinh động những biến đổi tinh tế của cảnh vật và tâm trạng con người; ngôn ngữ, hình ảnh giàu ý nghĩa tượng trưng, giàu giá trị biểu cảm; giọng điệu thấm đượm chất thơ, chất trữ tình sâu lắng
2
Chữ
người tử
tù
(Nguyễn
Tuân)
*a) Nội dung
- - Nhân vật Huấn Cao:
+ Mang cốt cách của một nghệ sĩ tài hoa, có khí phách của một trang anh hùng nghĩa liệt, sáng ngời vẻ đẹp trong sáng của người có thiên lương
+ Vẻ đẹp tài hoa, khí phách hiên ngang, thiên lương trongg sáng ở Huấn Cao kết tinh trong cảnh cho chữ
- Nhân vật viên quản ngục: có sở thích cao quý, biết say mê và quý trọng cái đẹp, biết
cảm phục tài năng, nhân cách và “biệt nhỡn liên tài” Qua nhân vật này, Nguyễn Tuân muốn nói: trong mỗi con người đều ẩn chứa tâm hồn yêu cái đẹp, cái tài Cái đẹp chân chính, trong bất cứ hoàn cảnh nào vẫn giữ được “phẩm chất”, “nhân cách”
- Cảnh cho chữ:cảm nhận về thời gian, không gian, tư thế của người cho chữ, nhận chữ
và ý nghĩa cảnh cho chữ
b)Nghệ thuật: tạo dựng tình huống truyện độc đáo; khắc hoạ thành công tính cách nhân
vật; sử dụng thủ pháp đối lập, tương phản; ngôn ngữ góc cạnh, giàu hình ảnh, có tính tạo hình, vừa cổ kính vừa hiện đại
3
Chí Phèo
(Nam
Cao)
a Nội dung:
- - Hình tượng nhân vật Chí Phèo:
- + Bi kịch tha hóa của Chí Phèo
- + Bi kịch bị cự tuyệt quyền làm người
- + Cái chết của Chí Phèo
- Giá trị hiện thực: phản ánh tình trạng một bộ phận nôngdân bị tha hoá; mâu thuẫn
giữa nông dân và địa chủ, các thế lực ác bá ở địa phương
- Giá trị nhân đạo: cảm thương sâu sắc trước tình cảnh của ,người nông dân; phát hiện ,
khẳng định, ngựi ca, trân trọng phẩm chất tốt đẹp của người nông dân ngay cả khi bị bị biến thành thú dữ; niềm tin vào bản chất lương thiện của con người
b Nghệ thuật:xây dựng những nhân vật nhân vật điển hình vừa sống động, có cá tính
độc đáo với nghệ thuật miêu tả tâm lý nhân vật sắc sảo; kết cấu linh hoạt, mới mẻ, phóng túng; cốt truyện và các tính tiết hấp dẫn, biến hoá, giàu kịch tính; ngôn ngữ tự nhiên, sử
Trang 3dụng khẩu ngữ, giọng điệu đan xen, cách trần thuật rất linh hoạt
MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA BẢNG MÔ TẢ
I MỤC ĐÍCH ĐÁNH GIÁ
- Đánh giá khả năng đọc hiểu văn bản và tạo lập văn bản của học sinh
- Đánh giá kĩ năng làm văn nghị luận văn học
- Làm cơ sở để xếp loại chất lượng học tập của học sinh và có phương pháp giảng dạy phù hợp
II CHUẨN KIẾN THỨC, KĨ NĂNG CẦN ĐẠT
1 Kiến thức
Kiểm tra, đánh giá mức độ đạt chuẩn kiến thức của học sinh về phương thức biểu đạt;biện pháp
tu từ, những hiểu biết về đời sống xã hội; đạo đức, lối sống, các tác phẩm văn học trong chương trình Ngữ văn 11 kì 1
2 Kĩ năng
- Đọc hiểu văn bản
- Tạo lập văn bản (viết bài văn nghị luận văn học)
III LẬP BẢNG MÔ TẢ THEO ĐỊNH HƯỚNG NĂNG LỰC
Nội dung
số Nhận biết Thông hiểu Vận dụng Vận dụng
cao
I Đọc
hiểu
- Ngữ liệu:
Văn bản
nghị luận/
thơ/văn
xuôi
- Tiêu chí
lựa chọn
ngữ liệu:
một VB
trích
- Nhận diện phương thức biểu đạt/
phong cách ngôn ngữ
- Thu thập thông tin trong văn bản
- Phân tích ý nghĩa của biện pháp tu từ trong văn bản
- Khái quát nội dung chính
mà văn bản đề cập
- Rút ra thông điệp từ văn bản
- Trình bày quan điểm cá nhân về vấn
đề được thể hiện trong văn bản
Tổng
II Làm
văn
Nghị luận
Văn học
Nghị luận
về một
nhân vật/
Viết bài văn nghị luận văn học
Trang 4vấn đề/
đoạn trích
Tổng
Tổng
cộng