Hướng dẫn chấm: Học sinh biết vận dụng lí luận văn học trong quá trình phân tích, đánh giá; biết so sánh với các tác phẩm khác để làm nổi bật nét đặc sắc của cảm hứng lãng mạn và chất [r]
Trang 1I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Đọc đoạn trích
thách và giải được mật mã cuộc đời Khát vọng luôn xanh và cuộc sống luôn đẹp, nhưng trong
một thời khắc nào đó, có thể bạn trẻ đã thấy cuộc đời như một mớ bòng bong của những điều bỡ
ngỡ với bao trăn trở không dễ tỏ bày
Đi qua tuổi thơ, cuộc đời mở ra trước mắt bạn một hành trình dài, nhiều hoa hồng nhưng
cũng không ít chông gai Cuộc sống với tất cả sự khắc nghiệt vốn có của nó, sẽ khiến cho bước
chân bạn nhiều lần rướm máu Và những giọt máu đó, hoặc sẽ thấm xuống con đường bạn
đang đi và lưu lại đó dấu son của một vị anh hùng, hoặc sẽ trở thành dấu chấm hết cho
những khát vọng đoản mệnh của một kẻ nhụt tâm, chùn bước Nhưng dù thế nào chăng nữa,
bạn hãy nhớ rằng: để trưởng thành, những thử thách và thất bại bao giờ cũng là điều cần thiết
(Trích Hạt giống tâm hồn dành cho tuổi teen, Tập 2, Nhiều tác giả,
NXB Tổng hợp TP Hồ Chí Minh, 2012, tr.02) Thực hiện các yêu cầu sau:
Câu 1 Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích
Câu 2 Dựa vào đoạn trích, anh/chị hãy cho biết Đi qua tuổi thơ, cuộc đời mở ra trước mắt mỗi
người điều gì?
Câu 3 Nêu hiệu quả của biện pháp tu từ ẩn dụ trong câu văn: Cuộc sống với tất cả sự khắc
nghiệt vốn có của nó, sẽ khiến cho bước chân bạn nhiều lần rướm máu
Câu 4 Anh/Chị có đồng ý với quan điểm được thể hiện trong câu in đậm? Vì sao?
II LÀM VĂN (7,0 điểm)
Trình bày cảm nhận của anh/chị về vẻ đẹp của hình tượng người lính Tây Tiến trong
đoạn thơ sau:
Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc Quân xanh màu lá dữ oai hùm Mắt trừng gửi mộng qua biên giới Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm Rải rác biên cương mồ viễn xứ Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh
Áo bào thay chiếu anh về đất Sông Mã gầm lên khúc độc hành (Trích Tây Tiến, Quang Dũng, Ngữ văn 12, Tập một,
NXB Giáo dục Việt Nam, 2008, tr 89) - Hết -
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BẮC NINH
(Đề có 01 trang)
ĐỀ KIỂM TRA CUỐI HỌC KỲ 1 NĂM HỌC 2020 - 2021 Môn: Ngữ văn - Lớp 12 Thời gian làm bài: 90 phút (không kể thời gian giao đề)
Trang 2SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BẮC NINH
¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯
(Hướng dẫn có 02 trang)
HƯỚNG DẪN CHẤM KIỂM TRA CUỐI HỌC KỲ 1 NĂM HỌC 2020 – 2021 Môn: Ngữ văn – Lớp 12
¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯¯
I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
2 Theo đoạn trích, Đi qua tuổi thơ, cuộc đời mở ra trước mắt bạn một hành trình dài, nhiều
hoa hồng nhưng cũng không ít chông gai
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời: Đi qua tuổi thơ, cuộc đời mở ra trước mắt mỗi người một hành trình dài,
nhiều hoa hồng nhưng cũng không ít chông gai (0,75 điểm)
- Học sinh chép nguyên cả đoạn văn (0,25 điểm)
0,75
3 Hiệu quả của biện pháp ẩn dụ: bước chân …nhiều lần rướm máu
+ Nhấn mạnh điều tất yếu của cuộc sống luôn đặt ra những khó khăn, thử thách Vượt qua
điều đó, phải chấp nhận những tổn thương, thậm chí cả nỗi đau đớn nhưng đó cũng chính là
môi trường để con người rèn luyện ý chí để vươn tới thành công
+ Làm cho câu văn trở nên sinh động, gợi hình, gợi cảm
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời đúng nội dung có cách diễn đạt tương đương vẫn cho điểm tối đa
1,0
4 - Học sinh có thể trình bày quan điểm riêng của cá nhân: đồng ý/không đồng ý/đồng ý một
phần
- Lý giải hợp lý, thuyết phục
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trình bày rõ quan điểm, lý giải hợp lý, thuyết phục (0,5 điểm)
- Học sinh trình bày rõ quan điểm, lý giải chưa thuyết phục, chưa rõ ràng hoặc không lý giải (0,25 điểm)
0,5
II LÀM VĂN (7,0 điểm)
Cảm nhận của anh/chị về vẻ đẹp của hình tượng người lính Tây Tiến trong đoạn thơ
a Đảm bảo cấu trúc bài văn nghị luận: Mở bài nêu được vấn đề, Thân bài triển khai được
b Xác định đúng vấn đề nghị luận:
Cảm nhận về vẻ đẹp của hình tượng người lính Tây Tiến trong 8 dòng thơ (đoạn 3) của bài thơ
Tây Tiến (Quang Dũng)
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh xác định đúng vấn đề cần nghị luận (0,5 điểm)
- Học sinh xác định chưa đầy đủ vấn đề nghị luận (0,25 điểm)
0,5
c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm: Học sinh có thể trình bày theo nhiều
cách, nhưng cần vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng
làm rõ những ý cơ bản sau:
* Cảm nhận về vẻ đẹp của hình tượng người lính Tây Tiến trong đoạn thơ:
- Vẻ đẹp hào hùng, lãng mạn:
+ Dáng vẻ, ngoại hình: khác thường, oai hùng, dữ dằn không mọc tóc, quân xanh màu lá, dữ
oai hùm Tác giả không miêu tả một gương mặt cụ thể mà khái quát chân dung cả một đoàn
binh trong hiện thực chiến đấu gian khổ Bút pháp hiện thực kết hợp với lãng mạn, lối nói tếu
táo, trẻ trung đậm chất lính
+ Thế giới nội tâm: mạnh mẽ, dữ dội trong giấc mộng diệt thù, lập công cũng là những chàng
4,0
Trang 3trai với tâm hồn lãng mạn, hào hoa, đầy mộng mơ trong nỗi nhớ về Hà Nội, về dáng kiều thơm Bút pháp tương phản trong ngôn ngữ và hình ảnh thơ…
- Vẻ đẹp bi tráng:
+ Sự hy sinh anh dũng: người lính nằm xuống nơi biên cương mồ viễn xứ, về đất gợi ra mất mát đau thương nhưng không chìm trong bi lụy mà vẫn toát lên âm hưởng hào hùng qua việc
sử dụng những từ Hán Việt cổ kính, trang trọng, cách nói giảm, nói tránh, biện pháp nhân hóa…
+ Lý tưởng sống cao cả: sẵn sàng hiến dâng sự sống, tuổi thanh xuân cho đất nước khiến cảm giác bi thương mờ đi nhường chỗ cho cảm hứng ngợi ca người lính Tây Tiến anh hùng
Hướng dẫn chấm: Cảm nhận đầy đủ, sâu sắc (4,0 điểm); cảm nhận chưa đầy đủ hoặc chưa sâu (2,5 điểm - 3,5 điểm); cảm nhận chung chung, chưa rõ các ý (1,5 điểm - 2,0 điểm); cảm nhận sơ lược, trình bày không rõ các ý (0,5 điểm - 1,0 điểm)
* Đánh giá:
- Đoạn thơ khắc họa vẻ đẹp hào hoa, kiêu dũng của người lính Tây Tiến và làm nổi bật hồn thơ phóng khoáng, lãng mạn, tài hoa của Quang Dũng
1,0
d Chính tả, dùng từ, đặt câu
Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ nghĩa, ngữ pháp tiếng Việt
Lưu ý: Không cho điểm nếu bài làm mắc quá nhiều lỗi chính tả, ngữ pháp
0,25
e Sáng tạo
Có cách diễn đạt mới mẻ, thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề trình bày
Hướng dẫn chấm: Học sinh biết vận dụng lí luận văn học trong quá trình phân tích, đánh giá; biết so sánh với các tác phẩm khác để làm nổi bật nét đặc sắc của cảm hứng lãng mạn
và chất bi tráng của đoạn thơ; biết liên hệ vấn đề nghị luận với thực tiễn đời sống; văn viết giàu hình ảnh, cảm xúc
- Học sinh làm được một trong các ý trên đạt điểm tối đa
0,25