Sinh học 9Sinh vật và môi tr ờng ChươngưI: Phần II Môi tr ờng và các nhân tố sinh thái Sinh vật và môi tr ờng 1.. Các nhân tố sinh thái của môi tr ờng 3.. Trong đất có các nhân tố nh :
Trang 1N m h c 2008-2009 ăm học 2008-2009 ọc 2008-2009
KÝnh chµo c¸c thÇy c« gi¸o vµ c¸c em häc sinh
Gi áo viên th c hi n: ực hiện: ện: Lê Thanh Th o ảo
T ổ: Sinh – Hoá - Địa : Sinh – Hoá - a Địa
Tr ường THCS Chu Văn Thịnh ng THCS Chu V n Th nh ăm học 2008-2009 ịa
1 2 3 4 5
Trang 2Sinh học 9
Sinh vật và môi tr ờng
ChươngưI:
Phần II
Môi tr ờng và các nhân tố sinh thái
Sinh vật và môi tr ờng
1 Môi tr ờng sống của sinh vật
2 Các nhân tố sinh thái của môi tr ờng
3 Giới hạn sinh thái
4 Kiểm tra đánh giá
Trang 3M«i tr êng vµ c¸c nh©n tè sinh th¸i
Trang 4? H·y quan s¸t h×nh ¶nh trong tù nhiªn ®iÒn néi dung vµo b¶ng 41-1 m«i
tr êng sèng cña sinh vËt?
M«i tr êng vµ c¸c nh©n tè sinh th¸i
I M«i tr êng sèng cña sinh vËt
B¶ng 41-1
Trang 5sinh vËt
Trang 6STT Tên sinh vật Môi tr ờng
Cácưloạiưđấtưkhácưnhauư trongưđóưcóưcácưsinhưvậtư
đangưsống Thựcưvật,ưđộngưvậtưvàư conưngườiưlàưnơiưsinhư
sốngưcủaưđộngưvậtưkýư sinh
Trang 7Ngoàiư4ưmôiưtrườngưchungưcủaưsinhưvậtư(môiưtrườngưtựưnhiên)ưconưngườiư cònưcóư2ưloạiưmôiưtrườngưđóưlà:ư Môi tr ờng xã hội và Môi tr ờng nhân
tạo
Trang 8BàI TậP
a Nguồn thức ăn, n ớc cung cấp cho sinh vật.
b Các yếu tố về nhiệt độ, độ ẩm
b Các yếu tố khí hậu tác động lên sinh vật.
d Tập hợp tất cả các yếu tố bao quang sinh vật.
Chọn ý trả lời đúng trong câu sau:
Môi tr ờng là:
Tại sao con ếch,
c ánh đồng lúa tồn tại đ ợc?
Trang 9I Môi tr ờng sống của sinh vật:
II Các nhân tố sinh thái của môi tr ờng:
? Cây hoa hồng sống trong môi tr ờng đất Vậy cây hoa hồng lấy trong đất những gì để tồn tại và phát triển?
Trong đất có các nhân tố nh : Cấu t ợng đất, l ợng muối khoáng hoà tan, oxi trong đất, độ ẩm, các sinh vật phân giải
? Thế nào là nhân tố sinh thái?
?Nhân tố nào là nhân tố sinh thái vô sinh (không sống), nhân tố sinh thái hữu sinh (sống)?
Nhân tố sinh thái vô sinh :
Trang 10I: Môi tr ờng sống của sinh vật:
II: các nhân tố sinh thái của môi tr ờng:
? Hãy điền vào bảng 41.2 tên các nhân tố sinh thái của môi tr ờng tự nhiên Lựa chon sắp xếp các nhân tố sinh thái theo từng nhóm.
Nhânưtốưsinhưtháiưconưngười
Nhân tố sinh thái con ng ời đ ợc tách ra thành nhóm nhân tố sinh thái riêng
Trang 11I: Môi tr ờng sống của sinh vật:
II: các nhân tố sinh thái của môi tr ờng:
á nhưsáng Nhiệtưđộ Nước
Độưẩm
Khaiưthácưthiênưnhiên Xâyưdựngưcầuưđường ư
Chănưnuôi,ưtrồngưtrọt Tànưpháưmôiưtrường
Cạnhưtranh Hữuưsinh Cộngưsinh Hộiưsinh
Lựa chọn sắp xếp các nhân tố sinh thái theo từng nhóm Điền vào bảng 41.2 tên các nhân tố sinh thái của môi tr ờng tự nhiên?
Trang 12ảnh h ởng của các nhân tố sinh thái tuỳ thuộc vào mức độ tác động của chúng
? Trong chăn nuôi, trồng trọt nh trồng cà phê, lúa, ngô chúng ta cần bổ sung cho môi tr ờng những gì?
Một số hình ảnh các nhân tố sinh thái ảnh h ởng đến sinh vật
Trang 14Em hãy nhận xét về sự thay đổi của các nhân tố sau:
- Trongưmộtưngàyư(từưsángưtớiưtối)ưánhưsángưmặtưtrờiưchiếuưtrênưmặtưđấtưthayưđổiư
nhưưthếưnào?
- ởưnướcưtaưđộưdàiưvềưmùaưhèưvàưmùaưđôngưcóưgìưkhácưnhau?
-ưưSựưthayưđổiưnhiệtưđộưtrongưmộtưnămưdiễnưraưnhưưthếưnào?
- Trong một ngày ánh sáng mặt trời chiếu trên mặt đất tăng dần từ sáng tới
tr a, sau đó giảm dần vào buổi chiều cho tới tối
- Độ dài ngày thay đổi theo mùa: Mùa hè có ngày dài hơn mùa đông
- Trong một năm nhiệt độ thay đổi theo mùa:
+ Mùa hè nóng nực + Mùa đông lạnh lẽo + Mùa xuân ấm áp + Mùa thu mát mẻ Nhận xét
Trang 16H41.2: Giới hạn nhiệt độ của cá rô phi ở Việt Nam
I Môi tr ờng sống của sinh vật:
II Các nhân tố sinh thái của môi tr ờng:
III Giới hạn sinh thái:
Trang 17Giới hạn nhiệt độ của cá rô phi ở Việt Nam
III: Giới hạn sinh thái:
+ Cá rô phi ở Việt Nam chết ở nhiệt độ d
ới 5 0 C và trên 42 0 C
+ Phát triển thuận lợi nhất ở 30 0 C
+ Nhiệt độ 5 0 C đ ợc gọi là giới hạn d ới
+ Nhiệt độ 42 0 C đ ợc gọi là giới hạn trên
+ 30 0 C là điểm cực thuận của cá rô phi ở
Việt Nam
+ Từ 5 0 C đến 42 0 C gọi là giới hạn chịu
đựng (giới hạn sinh thái) về nhiệt độ của
cá rô phi ở Việt Nam.
? Thế nào là giới hạn sinh thái?
Giới hạn sinh
thái là giới hạn chịu đựng của cơ
thể sinh vật đối với một nhân tố sinh thái nhất định
22 0 c 38 0 c
Trang 18? Giới hạn về nhiệt độ của cá rô phi và cá chép ở Việt Nam
(cá chép chết ở nhiệt độ 2 0 C và trên 44 0 C phát triển thuận lợi nhất ở 28 0 C, cá rô phi chết ở nhiệt độ 5 0 C và trên 42 0 C ) Loài nào có giới hạn nhiệt độ rộng hơn? Loài nào có vùng phân bố rộng hơn?
Trang 19bµi tËp tr¾c nghiÖm
Trang 22Chọn câu trả lời đúng:
Trong các nhân tố sinh thái: ánh sáng, nhiệt độ, độ ẩm, muối khoáng, nhân tố nào vừa có tác động trực tiếp vừa có tác động gián tiếp rõ nhất đối với sinh vật?
Trang 23Nhân tố sinh thái nào có tác động lớn nhất đối với động vật?
Trang 24Nhóm nhân tố sinh thái nào là nhóm nhân tố sinh thái vô sinh?
a Nhiệt độ, hội sinh
Trang 26• Chúcưmừng
• Emưđãưtrảưlờiưđúng
10
Trởưvề
Trang 27 RÊttiÕc
Trë vÒ
Trang 28? Tim cña chim bå c©u cã g× kh¸c so víi tim th»n l»n?
thÊtthµnht©mthÊtph¶ivµt©mthÊttr¸i