- Văn bản thuyết minh là kiểu văn bản thông dụng trong mọi lĩnh vực đời sống nhằm cung cấp tri thức về các hiện tượng và sự vật trong tự nhiên, trong xã hội bằng phương thức trình bày,[r]
Trang 1Tuần 1
ôn tập văn thuyết minh A: Mục tiêu: Giúp học sinh:
1 Kiến thức: Củng cố và nắm chắc hệ thống kiểu bài văn thuyết minh đã đợc học
2 Kĩ năng: Rèn kĩ năng viết bài làm văn thuyết minh
3 Thái độ: Có ý thức ôn bài và học bài cũ trớc khi vào năm học mới.
Thêm tự hào về truyền thống văn hóa nớc nhà
B: Chuẩn bị.
- Giáo viên: Soạn giáo án,đọc t liệu tham khảo
- Học sinh: Ôn lại kiến thức trong chơng trình Ngữ văn 8.Soạn bài trớc ở nhà
C: Phơnh pháp: Vấn đáp, thuyết trình, gợi mở, phân tích, tổng hợp…
D:Tiến trình dạy - học.
1.Tổ chức: Lớp 8A: 9A: … … … / / : Sĩ số: … / Vắng:…
9B: … … … / / : Sĩ số: ……/Vắng:…
9C: … … … / / : Sĩ số: … / Vắng:…
9D: … … … / / : Sĩ số: ……/Vắng:…
2 Kiểm tra bài cũ: 5’
?Trong chơng trình ngữ văn 8 tiếp xúc với những kiểu văn bản nào? Liệt kê và nêu ví dụ
Bảng phụ:
?Trong các đề bài sau, đâu là đề bài thuyết minh?
A Giới thiệu về cảnh đẹp quê em
B “Quê hơng là chùm khế ngọt” Hãy bày tỏ cảm xúc về quê hơng
C Hãy tái hiện lại quê em trong mùa gặt
D Có một ngời hỏi tôi: “ Hãy cho tôi biết những kỉ niệm đối với quê hơng bạn” Nếu bạn là tôi, bạn sẽ làm gì?
G/v gọi học sinh nhận xét, thống nhất cho điểm.
3 Bài mới.
Hoạt động của thày Hoạt động của trò Nội dung cần đạt Hoạt động 1: Giới thiệu bài
Mục tiêu: nhắc lại những kiểu văn bản đã đợc học từ các lớp dới và dẫn dắt học sinh vào nội dung bài mới
Phơng pháp: thuyết trình
Thời gian: 2 phút
Hoạt động 2: Khái niệm
Mục tiêu: Giúp học sinh nhắc nhớ khái niệm, tính chất tiêu biểu của văn bản TM
Phơng pháp: Vấn đáp
Thời gian: 10 phút
Yêu cầu hs so sánh các đề
Hs thảo luận theo nhóm
? Từ việc so sánh các đề bài,
hãy rút ra KN thế nào là
vbtm?
? Tính chất của VBTM?
Theo em, VB TM có những
tính chất cơ bản nào?
? Nó khác nh thế nào đối với
VBBC hoặc tự sự? Có gì gần
gũi với các văn bản nhật
dụng?
Đa ra một số ví dụ về các văn
bản thuyết minh?
Tính chất cơ bản của văn bản
thuyết minh là gì?
Văn bản có giá trị và hấp dẫn
đối với ngời đọc, ngời nghe
khi nào?
Học sinh dựa vào tính chất
đ-ợc học để trả lời
I Khái niệm.
1.Khái niệm
Văn thuyết minh là kiểu VB thông dụng trong mọi lĩnh vực
đời sống nhằm cung cấp tri thức về đặc điểm, tính chất, nguyên nhân, của các hiện tợng và sự vật trong tự nhiên, xã hội bằng phơng thức trình bày, giới thiệu, giải thích
2.Tính chất
- Văn bản thuyết minh là kiểu văn bản thụng dụng trong
mọi lĩnh vực đời sống nhằm cung cấp tri thức về cỏc hiện tượng và sự vật trong tự nhiờn, trong xó hội bằng phương thức trỡnh bày, giới thiệu, giải thớch
Vớ dụ: - Giới thiệu về một nhõn vật lịch sử
- Giới thiệu một miền quờ, một vựng địa lý
- Giới thiệu một đặc sản, một mún ăn
- Giới thiệu một vị thuốc
- Giới thiệu một loài hoa, loài chim, loài thỳ…
- Văn bản thuyết minh cú tớnh chất khỏch quan, thực
dụng, là loại văn bản cú khả năng cung cấp tri thức xỏc thực, hữu ớch cho con người
- Một văn bản thuyết minh hay, cú giỏ trị là một văn bản
trỡnh bày rừ ràng hấp dẫn những đặc điểm cơ bản của đối
Trang 2tượng thuyết minh.
- Văn bản thuyết minh sử dụng ngụn ngữ chớnh xỏc, cụ đọng, chặt chẽ, sinh động
Hoạt động 3: Phơng pháp thuyết minh
- Mục tiêu: Giúp học sinh nhắc lại các phơng pháp thuyết minh.
- Phơng pháp: vấn đáp, gợi mở, giảng bình…
- Thời gian: 7’
? Có bao nhiêu phơng pháp
khi làm bài văn thuyết minh?
Học sinh trả lời nhanh
giáo viên thống nhất bằng
bảng phụ
Có 6 phơng pháp
II Những phơng pháp thuyết minh
1 Nêu định nghĩa, giải thích
2 Liệt kê
3 Nêu ví dụ
4 Dùng số liệu
5 So sánh, đối chiếu
6 Phân tích,phân loại
Bảng phụ
1 Phơng pháp nêu định nghĩa, giải thích: Phơng pháp vận dụng tri thức để nêu khái niệm,
định nghĩa về sự vật, hiện tợng Cấu tạo: C là V
2 phơng pháp liệt kê: Phơng pháp trình bày tri thức theo một trình tự nhất định (thời gian,
không gian, đặc điểm, tính chất, cấu tạo)
3 Phong pháp nêu ví dụ: Phơng pháp nêu ra những dẫn chứng cụ thể, xác thực, đáng tin
cậy để minh hoạ cho vấn đề đang đợc thuyết minh
4 Phơng pháp dùng số liệu: phơng pháp sử dụng số liệu vào quá trình thuyết minh Số liệu
thờng là kết quả của một quá trình tìm hiểu, khảo sát thống kê, thể hiện tính khoa học và chính xác cho văn bản thuyết minh
5 Phơng pháp so sánh: Hình thức so sánh, đối chiếu giữa sự vật, sự việc đang đợc thuyết
minh với các sự vật, sự việc khác nhằm làm rõ bản chất của vấn đề đang đợc thuyết minh
6 Phơng pháp phân loại, phân tích: Phơng pháp chia vấn đề, đối tợng thuyết minh thành
nhiều loại, nhiều mặt, nhiều khía cạnh để làm rõ
Hoạt động 4: Luyện tập:
Mục tiêu: giúp học sinh vận dụng kiến thức đã đợc học vào làm bài luyện tập
Phơng pháp: Đặt câu hỏi, thuyết trình
Thời gian: 2 phút
* Luyện tập:
Bài tập: Yêu cầu viết đoạn văn từ 8 – 10 dòng giới thiệu về một loài vật em yêu thích
(Chú ý về cách giới thiệu con vật và sử dụng từ 2 phơng pháp thuyết minh trở nên)
- Hớng dẫn:
Loài vật gì? Loài vật này có đặc điểm gì đặc biệt? Giới thiệu về hình dáng, màu sắc, công dụng, tập tính của loài vật này Nó có vai trò gì đối với tự nhiên và con ngời?
Hoạt động 6: Củng cố - Hớng dẫn:
Mục tiêu: giúp học sinh củng cố kiến thức bài học…
Phơng pháp: Đặt câu hỏi, thuyết trình
Thời gian: 2 phút
IV Củng cố - Hớng dẫn:
1 Củng cố:
? Thế nào là văn thuyết minh?
? Nêu cách viết đoạn văn?
2 Hớng dẫn:
- Ôn bài – tiếp tục soạn bài về văn thuyết minh
- Tìm hiểu và thuyết minh về TG - Tp: "Ngời con gái Nam Xơng"
Ngày 23 tháng 8 năm 2010
Kí duyệt
Nguyễn Thị Thu Thuỷ