Nội dung trọng tâm: Nhận biết được các kỳ phân bào ở tiêu bản tạm thời hay cố định qua quan sát bằng kính hiển vi quang học và làm tiêu bản tạm thời tế bào rễ hành.. II.[r]
Trang 1Giáo án giảng dạy môn Sinh học 10 (nâng cao)
CHƯƠNG IV PHÂN BÀO
Bài 31 THỰC HÀNH: QUAN SÁT CÁC KÌ NGUYÊN PHÂN
QUA TIÊU BẢN TẠM THỜI HAY CỐ ĐỊNH
o0o
-I Mục tiêu:
Sau khi học xong bài này học sinh cần phải:
1 Kiến thức
- Nhận biết được các kỳ phân bào ở tiêu bản tạm thời hay cố định qua quan sát bằng kính hiển vi quang học
- Tiếp tục rèn kỹ năng quan sát tiêu bản và sử dụng kính hiển vi quang học
2 Kỹ năng
- Rèn luyện kỹ năng làm tiêu bản tạm thời tế bào rễ hành
3 Thái độ
- Thêm yêu thích môn học thực nghiệm
Nội dung trọng tâm: Nhận biết được các kỳ phân bào ở tiêu bản tạm thời hay cố định qua quan sát bằng
kính hiển vi quang học và làm tiêu bản tạm thời tế bào rễ hành
II Phương pháp và phương tiện dạy học:
- Phương pháp:
o Phương pháp chính: hướng dẫn thao tác và giảng giải nội dung
o Phương pháp xen kẽ: thảo luận nhóm
- Phương tiện dạy học:
- Axêtôcacmin, axit axêtic 45%.
- Rễ hành được ngâm trong dung dịch cacmin (để giữ cho tế
bào không hỏng và cố định các kì phân bào) - được chuẩn
bị trước
- Tiêu bản các kì nguyên phân của hành tây, lúa nước.
- Kính hiển vi quang học (số lượng tương ứng với số nhóm học sinh).
- Kim mũi giáo, đĩa kính, lưỡi lem, kéo, đèn cồn, giấy lọc.
III Nội dung và tiến trình lên lớp:
1 Kiểm tra bài cũ không kiểm tra bài cũ
Ổn định lớp: kiểm tra sĩ số, nhóm thực hành thí nghiệm và vệ sinh phòng học.
2 Vào bài mới:
a Mở bài <5 phút>
Giáo viên nêu nội quy phòng thí nghiệm và yêu cầu bài thực hành, hướng dẫn và nhắc nhỡ HS viết bài và thời gian nộp bài thu hoạch, cho HS đọc sách giáo khoa để xác định mục tiêu và đặt câu hỏi cách tiến hành thí nghiệm
b Tiến trình bài học <37 phút>:
- GV giới thiệu mục tiêu của bài
thực hành
- Giới thiệu các dụng cụ, hóa chất
và mẫu vật có liên quan
- Hướng dẫn HS quan sát tiêu bản
cố định theo từng nhóm
- HS tiến hành thao tác với kính
hiển vi và quan sát tiêu bản ở từng
nhóm
- HS khi nhận dạng được hình thái
NST hay các kỳ phân bào cần trao
đổi trong nhóm và lần lượt quan sát
với sự xác nhận của GV
- GV hướng dẫn HS cách làm tiêu
bản tạm thời với rễ hành đã được
chuẩn bị trước
1 Quan sát tiêu bản cố định
+ Đưa tiêu bản lên kính Lúc đầu dùng vật kính có bội giác x 40 để lựa chọn đạt yêu cầu quan sát Sau đó chuyển bội giác lớn hơn để quan sát tiếp
+ Trong tiêu bản đồng thời có các tế bào đang ở các kỳ khác nhau VD: tế bào ở kỳ trung gian có nhân hình tròn không thấy rõ NST hay các tế bào đang phân chia ở các kỳ khác nhau thông qua việc xác định vị trí, hình thái NST trong tế bào
2 Làm tiêu bản tạm thời
- Lấy 4 – 5 rễ hành cho vào đĩa kính cùng với dung dịch axêtôcacmin
- Đun nóng trên đèn cồn trong 6 phút ( không cho sôi) rồi chờ 30
40 phút để các rễ được nhuộm màu
- Đặt lên phiến kính một giọt axit axêtic 45%, dùng kim mũi mác lấy
rễ hành đặt lên phiến kính, dùng dao cạo cắt một khoảng mô phân sinh ở đầu mút rễ chừng 1,5 – 2 mm và bổ đôi Loại bỏ phần còn lại
- Đậy lá kính lên vật mẫu, dùng giấy lọc hút axit axêtic thừa
- Dùng đầu cán gỗ của kim mũi mác chà lên lá kính theo một chiều
để các tế bào của mô phân sinh đầu rễ hành dàn thành 1 lớp
Trang 2-Giáo án giảng dạy môn Sinh học 10 (nâng cao)
- Đưa tiêu bản tạm thời lên kính và tiến hành quan sát như ở mục I
- HS tự làm tiêu bản theo từng
nhóm rồi quan sát dưới kính hiển
vi
- HS thảo luận nhóm những gì
quan sát được và được sự xác nhận
của GV về kết quả đó
- HS viết bản thu hoạch
- Tường trình lại các thao tác, l àm ti êu thậm chí cả kinh nghiệm rút
ra trong giờ thực hành
- Vẽ các hình đã quan sát ở tiêu bản vào vở thực hành
3 Củng cố và dặn dò: <3 phút>
Củng cố: Nhận xét kết quả thực hành, thao tác của mỗi nhóm.
Dặn dò: Dọn vệ sinh phòng thực hành Ôn tập chuẩn bị thi học kỳ I
4 Rút kinh nghiệm
Tuần …… ngày … tháng … năm 2009 Ngày soạn: 27/12/2009 Tổ trưởng ký duyệt Giáo viên soạn PHẠM THU HÀ NGÔ DUY THANH Tuần: 19 Tiết: 34 Trang 2