ảnh hởng của ánh sáng lên đời sống sinh vật I Mục tiêu : 1.. Kiến thức: - HS nêu đợc ảnh hởng của nhântố sinh thái ánh sáng đến các đặc điểm hình thái giải phẫu sinh lí và tâp tính của
Trang 1Ngời soạn và giảng dạy: GV : nguyễn văn lực
Tuần: 23 - Tiết: 44.
Ngày soạn:
…/01/2010 /01/2010
Ngày dạy: …/01/2010 /02/2010
Bài 42 ảnh hởng của ánh sáng
lên đời sống sinh vật
I Mục tiêu :
1 Kiến thức:
- HS nêu đợc ảnh hởng của nhântố sinh thái ánh sáng đến các đặc điểm hình thái giải phẫu sinh lí và tâp tính của sinh vật
- Giải thích đợc sự thích nghi của sinh vật với môi trờng
2 Kĩ năng:
Rèn kĩ năng hoạt động nhóm
- Kĩ năng khái quát hoá
- Phát triển kĩ năng t duy lôgic
3 Thái độ:
Giáo dục ý thức bảo vệ thực vật
II các kĩ năng sống cơ bản đợc giáo dục trong bài
- Kĩ năng tỡm kiếm và xử lý thụng tin khi đọc SGK, quan sỏt tranh vẽ để tỡm hiểu ảnh hưởng của ỏnh sỏng lờn đời sống sinh vật
- Kĩ năng hợp tỏc, lắng nghe tớch cực
- Kĩ năng tự tin khi trỡnh bày ý kiến trước nhúm, tổ , lớp
III phơng pháp dạy- học
- Vấn đỏp - tỡm tũi
- Giải quyết vấn đề
- Trực quan
IV phơng tiện dạy- học
- Tranh hình SGK
- Phim trong bảng 42.1 SGK tr123, phim trong bảng 42.1 SGV tr140
- Một số cây: Lá tốt, vạn niên thanh, cây lúa
- Cây lá lốt trồng trong chậu để ngoài ánh sáng lâu
- Máy chiếu
V tiến trình dạy – học
1 ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
3 Bài giảng
Trang 2Ngời soạn và giảng dạy: GV : nguyễn văn lực
Hoạt động 1
Tìm hiểu môi trờng sống của sinh vật
- GV nêu vấn đề: ánh sáng
ảnh hởng đến hình thái và
sinh lí của cây ntn?
- GV cho HS quan sát cây
lá lốt, vạn niên thanh, cây
lúa
- GV cho HS chữa bài
- GV cho đáp án đúng
- GV yêu cầu HS trả lời vấn
đề đã nêu ở trên
- GV nêu câu hỏi:
+Giải thích cách xếp lá trên
thân cây của cây lúa và cây
lá lốt?
+Sự khác nhau giữa 2 cách
xếp lá này nói lên điều gì?
-Ngời ta phân biệt cây a
sáng và cây a bóng dựa vào
những tiêu chuẩn nào?
*Liên hệ:
-Em hãy kể tên cây a sáng
và cây a bóng
-Trong nông nghiệp ngời
nông dân đã ứng dụng điều
này vào sản xuất ntn? Và
có ý nghĩa gì?
- HS nghiên cứu SGK r
122
- Thảo luận nhóm hoàn thành bảng 42.1 SGK ra bảng nhóm
- Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác bổ sung
- Các nhóm theo dõi sửa chữa nếu cần
- HS nêu đợc:
+ ánh sáng ảnh hởng tới quang hợp
- HS quan sát cây lá lốt và cây lúa Yêu cầu nêu đợc:
+ Cây lá lốt: lá xếp ngang nhận đợc nhiều ánh sáng + cây lúa: lá xếp nghiêng tránh tia năng chiếu thẳng góc
( Giúp thực vật thích nghi với môi trờng
- HS nghiên cứu SGK trả
lời: Dựa vào khả năng thích nghi của chúngvới các điều kiện chiếu sáng của môi tr-ờng
( Trồng xen kẽ cây để tăng năng suất và tiết kiệm đất.) Vd: Trồng đỗ dới cây ngô
- ánh sáng ảnh hởng tới hoạt động sinh lí của thực vật nh: quang hợp, hô hấp
và hút nớc của cây
- Nhóm cậy a sáng: gồm những cây sống nơi quang
đãng
- Nhóm cây a bóng: gồm những cây sống nơi ánh sáng yếu, dới tán cây khác
Hoạt động 2
ảnh hởng của ánh sáng lên đời sống của động vật
- GV yêu cầu HS : - HS nghiên cứu thí nghiệm
Trang 3Ngời soạn và giảng dạy: GV : nguyễn văn lực
+Nghiên cứu thí nghiệm
SGK tr.123
+Trả lời câu hỏi: ánh sáng
có ảnh hởng tới động vật
ntn?
-GV đánh giá hoạt động
của HS
-GV tiếp tục nêu câu hỏi:
+Kể tên những động vật
th-ờng kiếm ăn lúc chập
choảng tối, ban đêm, buổi
sáng sớm, ban ngày?
+Tập tính kiếm ăn và nơi ở
của động vật liên quan với
nhau ntn?
-GV thông báo thêm:
+Gà thờng đẻ trứng ban
ngày
+Vịt đẻ trứng ban đêm
+Mùa xuân nếu có nhiều
ánh sáng cá chép đẻ trứng
sớm hơn
Từ những VD em hãy rút
ra kết luận về ảnh hởng của
ánh sáng tới động vật
-GV nhận xét và giúp HS
hoàn thiện kiến thức
*Liên hệ
Trong chăn nuôi ngời ta có
biện pháp kĩ thuật gì để
tăng năng suất?
SGK tr.123
- Thảo luận nhóm -Chọn phơng án đúng trong
3 phơng án
- Kết luận về ảnh hởng của
ánh sáng
- Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác bổ sung
-HS tiếp tục trao đổi để lấyVD cho phù hợp
-Nơi ở phù hợp với tập tính kiếm ăn
-VD Loài ăn đêm hay ở trong hang tối
-HS khái quát kiến thức, phân chia động vật thành những nhóm thích nghi với những điều kiện chiếu sáng ngày đêm
- HS có thể nêu : +Chiếu sáng để cá đẻ
+Tạo ngày nhân tạo để gà, vịt đẻ nhiều trứng
- ánh sáng ảnh hởng tới các họat động của động vật nh: nhận biết, định hớng di chuyển trong không gian, sinh trởng, sinh sản -Nhóm động vật a sáng: gồm những động vật hoạt
động ban ngày
-Nhóm động vật a tối : Gồm những động vật hoạt
động về ban đêm, sống trong hang hốc, hốc đất
Kết luận chung: HS đọc kết luận SGK
VI Kiểm tra đánh giá
1- Khoanh tròn các chữ cái ở đầu câu trả lời đúng
Câu 1: ánh sáng có vai trò quan trọng nhất đối với bộ phận nào của cây?
Trang 4Ngời soạn và giảng dạy: GV : nguyễn văn lực
a- Thân b- Lá c- Cành
d- Hoa, quả
Câu 2: ánh sáng có vai trò quan trọng nhất đối với cây lúa ở giai đoạn nào?
a- Hạt nảy mầm b- Mạ non
c- Trổ bông d - Cả bvà c
2- Nêu sự khác nhau giữa thực vật a sáng và thực vật a bóng.
3- Sắp xếp các cây sau vào nhóm thực vật a bóng và nhóm thực vật a sángcho phù
hợp: Cây bàng, cây ổi, cây ngải cứu, cây thài lài, phong lan, hoa sữa, dấp cá, táo
VII Dặn dò - Học bài, trả lời câu hỏi SGK - Đọc trớc bài 43 - Đọc mục " Em có biết" Bổ sung kiến thức sau tiết dạy.