Với nồi điện từ, suốt trong quy trình nấu sẽ cho “hạt gạo nguội – nóng trong chớpnhoáng nên khi nấu cơm xong, hạt cơm vẫn dẻo, không nở bung bể nát và giữ đượcmùi thơm” Do cấu tạo bằng c
Trang 1BÀI 1: THIẾT BỊ ĐIỆN TỬ GIA DỤNG
Mục tiêu:
- Mô tả được nguyên lý cấu tạo, phân tích được nguyên lý làm việc, các dạng sai hỏngthường gặp của các thiết bị điện gia dụng phổ biến như bàn là, động cơ 1 pha, nồi cơmđiện,
- Sử dụng, kiểm tra, sửa chữa được các thiết bị điện gia dụng đảm bảo yêu cầu kỹ thuật
- Rèn luyện tính tư duy, cẩn thận, sáng tạo trong quá trình học tập và công việc
Nội dung:
1 Nồi cơm điện điện tử
Nồi cơm điện ngày càng được sử dụng rộng rãi vì nó có những ưu điểm sau:làm việc tin cậy, an toàn, rất tiện lợi Nếu nấu cơm bằng nồi cơm điện sẽ không cócháy, tiết kiệm được gạo, tiết kiệm điện so với nấu cơm bằng bếp điện Nồi cơm điện
có nhiều loại, dung tích từ 0,75; 1,0; 1,8; 2,5 lít Có loại nắp rời, có loại nắp dính liền,
có loại nồi đơn giản tiếp điểm cơ khí, có loại nồi tự động nấu cơm theo chương trình,hẹn giờ nấu, ủ Theo cách tác động mở tiếp điểm khi cơm chín, nồi cơm điện thườngchia ra làm hai loại chính: Nồi cơm điện cơ, dùng tiếp điểm cơ khí và nồi cơm điện tử.Điều khiển nhiệt độ quá trình nấu dùng các linh kiện điện tử
Sơ đồ mạch điện nồi cơm điện cơ
Cấu tạo nồi cơm điện ;
Cấu tạo nồi cơm điện gồm ba phần ;
- Vỏ nồi: vỏ nồi thường có hai lớp, giữa hai lớp vỏ có lớp bông thuỷ tinh cách nhiệt đểgiữ nhiệt bên trong Trên vung nồi có van an toàn, được đậy chặt, khít với nồi để nhiệtnăng không phát tán ra ngoài
Trang 2- Nồi nấu: nồi nấu làm bằng hợp kim nhôm đặt khít trong vỏ, trong nồi có phủ một lớpmen chống dính màu ghi nhạt
- Phần đốt nóng (mâm nhiệt): Dây điện trở được đúc trong ống có chất chịu nhiệt vàcách điện với vỏ ống và đặt trong mâm dưới đáy nồi, giống như một bếp điện Ở giữamâm nhiệt có bộ cảm biến nhiệt bên dưới nồi dùng để tự động ngắt điện khi cơm chín.Với những nồi cơm điện rẻ tiền thì rơle chính sử dụng loại nam châm vĩnh cửu kémchất lượng, sau một thời gian mất đi tính chính xác để bật lò xo, dẫn đến hậu quả xảy
ra là cơm sượng chưa chín hoặc chín khét (cháy cơm) Khi nấu cơm mà để thời gianhâm liên tục cũng làm giảm tuổi thọ của nam châm bên trong nồi cơm điện
Nồi cơm điện cơ
Hay còn gọi là nồi cơm cơ
Nồi cơm cơ không có nhiều tính năng tự động nhưng nó được ưa chuộng vì có độ bềncao, dễ sử dụng Có nhiều loại nồi cơ khác nhau
Hình trên là sơ đồ nồi cơm điện kiểu cơ thông dụng hiện nay Sơ đồ mạch điện đơngiản nhưng có thể làm việc tự động ở hai chế độ: - Chế độ nấu cơm, dùng một điện trởmâm chính R1 đặt dưới đáy nồi - Chế độ ủ cơm hoặc ninh thực phẩm dùng thêm mộtđiện trở phụ công suất nhỏ R2 gắn vào thành nồi Việc nấu cơm, ủ cơm được thực hiện
Trang 3hoàn toàn tự động Khi nấu cơm, ấn nút M để đóng công tắc, điện trở R2 được nối tắt,nguồn điện trực tiếp vào mâm chính R1 có công suất lớn để nấu cơm Khi cơm chín,nhiết độ trong nồi tăng lên, nam châm vĩnh cửu NS gắn dưới đáy nồi nóng lên, từ tínhcủa nam châm giảm, công tắc K tự động mở tiếp điểm và chuyển sang chế độ ủ cơm,lúc này R1 nối tiếp với R2, đèn vàng sáng báo cơm ở chế độ ủ
Những hư hỏng cách sửa nồi cơm điện
- Dây điện bị đứt, tiếp xúc xấu Nên dùng đồng hồ vạn năng kiểm tra tìm ra chỗ đứt vàchỗ tiếp xúc xấu để sửa chữa
- Chập mạch, dính tiếp điểm Khi bị chập mạch thì cầu chì nổ Dùng đồng hồ vạn năng
để tìm ra chỗ chập, cũng có thể chỉ cần kiểm tra bằng mắt thường cũng phát hiệnđược
Khi bị dính tiếp điểm, cơm sẽ bị khê, sửa lại tiếp điểm
- Đối với nồi cơm sử dụng vi mạch, những hư hỏng ở mạch điện tử có thể xảy ra nhưmất điều khiển, hỏng các linh kiện điện tử, hỏng mạch in, tụ điện Cần phải mang đến
cơ sở sửa chữa để kiểm tra và khắc phục Vo gạo trực tiếp bằng nồi nấu cũng dễ bị hưlớp chống dính khiến cơm nấu không ngon và dính nồi
Những loại nồi cơm điện rẻ tiền có phần xoong làm bằng chất liệu nhôm mỏng và lớpchống dính kém chất lượng dễ bong tróc sau một thời gian sử dụng Khi vo gạo xong,nếu bỏ nồi nấu vào bằng một tay cũng có thể làm hỏng rờ-le chính của nồi cơm điệnbởi thiết kế của đáy xoong hơi lõm nên khi đặt bằng một tay dễ khiến rờ le tiếp xúckhông đều dẫn đến cơm bên sống bên chín Do vậy, khi đặt xoong nên lau nước xungquanh xoong và đặt bằng hai tay nhẹ nhàng sau đó xoay xoong nửa vòng qua trái hoặcqua phải để rờ-le tiếp xúc đều thì cơm nấu sẽ không bị sượng Một bệnh khác của nồicơm điện rẻ tiền chính là đế cảm biến nhiệt dưới đáy nồi có khe hở lớn nên côn trùngnhư gián, hoặc hạt gạo rớt xuống khe hở này khiến chạm mạch điện làm hư hỏng đếcảm biến nhiệt
Hiện nay nhiều loại nồi cơm điện hiện đại đã khắc phục được nhược điểm này bằngcách thiết kế đế cảm biến nhiệt dính hẳn với đáy nồi, không có khe hở Tuỳ theonguyên nhân hư hỏng mà phán đoán xem sự cố ở khu vực nào, từ đó đề ra phương ánkiểm tra và sửa chữa
Trang 4Nồi cơm điện tửu cao tần (IH);
Các bộ phận nồi cơm điện tửNồi cơm điện tử cao tần sử dụng bảng điều khiển kỹ thuật số để nấu chín cơm Nồiđược cấu tạo bởi 2 mâm nhiệt ở đáy và nắp nồi Tuy nhiên thời gian nấu của nồi cơmđiện tử lâu hơn nồi cơm điện cơ, khoảng 40 - 45 phút Nồi cơm điện tử sử dụng côngsuất điện thấp nên tiết kiệm điện Sở dĩ nồi cơm điện tử cao tần được lựa chọn nhiềuhơn bởi nồi có chế độ hẹn giờ, có nhiều chế độ nấu khác nhau (nước bánh, hầm thức
ăn, nấu các loại gạo…) Ngoài ra, nồi cơm điện tử cũng được thiết kế với nhiều mẫu
mã và kiểu dáng hiện đại
Trang 5Nồi cơm điện cao tần nhật hay còn gọi là nồi cơm điện nội địa nhật bản, sản phẩm nàynếu dùng để nấu cơm thì hạt cơm ngon hơn.
Nồi cơm điện cơ thì nấu chín thức ăn bằng cách nung nóng mâm nhiệt ,nhiệt củamâm sẽ truyền tới nồi và làm nóng nồi Do sự chuyền nhiệt vì vậy sẽ có sự tổn haonhiệt rất lớn ra xung quanh khoảng 50% còn nồi cơm điện từ nấu theo công nghệ IH(Induction Heating), đó là quá trình đốt nóng không tiếp xúc thông qua hiện tượngcảm ứng điện từ Cao tần phóng vào cái nồi với tần số rất lớn thay đổi chiều liên tụctrong thành nồi làm cái nồi nóng lên vì vậy sự tổn hao nhiệt ra môi trường xung quanh
là rất nhỏ và nó được điều khiển bằng vi mạch điện tử nó an toàn về cháy nổ, an toàn
Trang 6về điện, ko nóng cái lò vì vậy vật liệu làm lên nó ko bị hư nên rất bền về thời gian sửdụng quan trọng là nó tiết kiệm điện cho bạn > 50%
Với nồi điện từ, suốt trong quy trình nấu sẽ cho “hạt gạo nguội – nóng trong chớpnhoáng nên khi nấu cơm xong, hạt cơm vẫn dẻo, không nở bung bể nát và giữ đượcmùi thơm”
Do cấu tạo bằng các linh kiện điện tử nên nồi cơm cao tần gặp nhiều bệnh phức tạpnhư cắm nhầm nguồn điện 220v, lỗi hết pin nuôi bộ nhớ trong nồi, lỗi mạch, hỏng cảmbiến……
Hướng dẫn sử dụng nồi cơm điện
* Đong gạo và vo gạo: Cốc đong sử dụng để đong gạo nấu, cốc đong gạo nấutương đương 0,18 lít (tương đương 150g) Không nên vo gạo trực tiếp trong nồi con,
để tránh xước lớp chống dính, hoặc méo do va chạm, đó là nguyên nhân dẫn đến tìnhtrạng gia nhiệt kém vì tiếp xúc với mâm phát nhiệt không tốt * Cho gạo vào nồi con
và cho nước vào các mức tương ứng Ví dụ, cho nước vào nồi ở mức cao nhất, mức 10nếu lượng gạo nấu là 10 cốc), có thể tăng hoặc giảm lượng nước tùy vào loại gạo nởnhiều hay ít
* Dùng vải mềm lau khô bên ngoài lòng nồi rồi nhẹ nhàng đặt vào thân nồi.Xoay lòng nồi vài lần sao cho đáy nồi và mâm phát nhiệt tiếp xúc với nhau - Khôngđược để các vật lạ nằm giữa đáy lòng nồi và mâm điện phát nhiệt - Lớp chống dínhđược phủ bên trong lòng nồi phù hợp với tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, hoàn toànkhông gây hại sức khỏe con người * Nhẹ nhàng nhấn mặt nắp xuống cho đến khi nút
mở nắp ăn khớp nhau: Cần chắc chắn là nắp nồi đã được đậy khít, nếu không sẽ ảnhhưởng đến hiệu quả nấu
Lưu ý: Luôn để chức năng "Cook" khi bắt đầu nấu và chức năng "Warm" khi hâmnóng lại
* Khi đã chuẩn bị nấu xong, trước tiên cắm dây nguồn vào ổ cắm của nồi, sau
đó cắm dây nguồn vào ổ cắm nguồn điện xoay chiều * Sau khi cắm phích vào nguồnđiện, đèn "Giữ ấm" - "Keep Warm" sẽ sáng lên, bạn phải nhấn nút nấu "Nấu cơm" -
"Cooking" xuống để khởi động việc nấu cơm (Nếu để đèn "Warm" cơm sẽ không
Trang 7chín) * Khi hoàn tất việc nấu "Nút nấu" sẽ nhảy lên tự động bạn sẽ nghe "Tắc" 1 tiếng.Đồng thời "Đèn nấu" - "Cooking" sẽ tắt và đèn "Giữ ấm" - "Keep Warm" sẽ sáng Chú ý: - Nếu trong cụm thoát hơi có vật thể lạ phải làm vệ sinh để tránh hiện tượngtràn nước ảnh hưởng đến hiệu quả nấu cơm
– Khi làm vệ sinh cụm thoát hơi không được nhấn hoặc kéo zuăng thoát hơi một cáchtuỳ ý - Không được dùng lòng nồi để nấu trực tiếp trên thiết bị ra nhiệt khác điều đólàm cho lòng nồi dễ biến dạng
- Khi cơm mới vừa chuyển sang trạng thái giữ ấm, không nên dùng cơm ngay, cơm sẽmềm và ngon hơn nếu giữ ấm 15 phút
- Thời gian giữ ấm không được kéo dài quá 12 giờ tránh cơm bị biến dạng
Vệ sinh nồi cơm điện
- Cụm thoát hơi phải được làm vệ sinh kịp thời, nắp và thân cụm thoát hơi phải vệsinh riêng
- Dùng vài lau khô vắt khô để lau sạch nắp cụm thoát hơi, thân cụm thoát hơi
- Lấy lòng nồi ra khỏi thân nồi cơm, rửa sạch bằng chất tẩy rửa dùng trong gia đình vàrửa lại bằng nước sạch và sau đó lau lại bằng vải mềm
- Không dùng các loại bàn chải bằng kim loại hoặc các dụng cụ cứng khác để chủi rửalòng nồi nhằm tránh làm hỏng lớp chống dính bên trong lòng nồi
- Tháo hộp chứa nước ra và đổ nước thừa bên trong, rửa sạch và lắp lại giá đỡ hộpchứa nước
- Các hạt cơm vật thể lạ khác có thể dính trên mâm nhiệt, có thể dùng các giấy nhámmịn để chà và dùng vải lau lại để giữ cho bề mặt tiếp xúc của mâm phát nhiệt và lòngnồi được tốt Chú ý an toàn
- Phích cắm phải được cắm vào chắc chắn Không nên sử dụng các loại ổ cắm nhiều lồcắm để sự dụng nhiều loại thiết bị gia dụng cùng 1 thời điểm
- Khi không sự dụng nồi nhớ phải rút dây nguồn khỏi ổ cắm nguồn
- Khi cắm phích nguồn vào ổ cắm, phải cắm phích thật khớp, nếu phích cắm tiếp xúckhông tốt dẫn đến phích cắm bị cháy
- Nồi cơm điện không được đặt ở vị trí không bằng phẳng, ẩm ướt hoặc gần với cácdụng cụ phát nhiệt khác, đó là nguyên nhân làm hỏng nồi phát sinh sự cố khác
- Khi nấu cơm, cụm thoát hơi rất nóng, vì vậy không để tay hay tiếp xúc trực tiếp với
lỗ thoát hơi nhằm tránh trường hợp bỏng
Trang 8- Thân nồi và nắp nồi không được vệ sinh trực tiếp bằng nước, tránh làm hỏng các bộphận cách điện gây nguy hiểm
- Để tránh bị điện giật không được để nắp nồi cơm hoặc các bộ phận mang điện kháctiếp xúc với nước hay tất cả các loại dung dịch khác
- Nếu dây nguồn của nồi bị hư, phải thay thế bằng một dây mới của chính nhà SX
- Không được để trẻ em sử dụng sản phẩm một mình, và phải đặt nồi tránh xa tầm taytrẻ em để tránh các trường hợp điện giật xảy ra
Các lỗi cơ bản thường gặp ở nồi cơm điện
- Nồi cơm điện không nóng
Nồi cơm điện không nóng có lẽ do bạn đã quên nhấn nút nấu – dây phích cắm chưachặt Cũng có thể rơ le nồi cơm bị đứt – hỏng dẫn đến tiếp điểm NC và NO không tiếpxúc được với nhau
Hoặc nguồn nồi cơm điện bị cháy cũng dẫn tới việc không vào điện của nồi
Có thể do bạn chưa ấn nút hoặc chưa cài chế độ nấu
- Nồi cơm điện nhảy nút sớm
Một lỗi rất hay gặp ở những nồi cơm điện có giá vài trăm ngàn Và nó thường xảy ra
Trang 9Do chưa đóng nắp chặt dẫn đến nồi cơm nảy nút sớm
Nồi cơm điện nấu không chín
Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến nồi cơm điện không chín Có thể do bạn đổ quá ítnước dẫn đến cơm bị sống Hoặc cũng có thể do nấu quá nhiều gạo nếu nấu lượng gạovượt mức của nồi thì cơm sẽ không chín
Nguyên nhân nữa là đáy nồi để vênh Lòng nồi cơm điện cần tiếp xúc đều với mâmnhiệt để được truyền nhiệt đều và đủ Giúp cơm chín đều và ngon
Vì thế nếu lòng nồi có đáy móp méo, cong vênh cũng sẽ khiến cơm nấu bị sượng sống,chín không đều, không ngon
Do dây điện và điện nguồn Nhiều trường hợp nồi cơm điện cắm điện đèn nguồn vẫnsáng Nhưng nồi không nóng hoặc nóng quá kém nên cơm không thể nấu chín
Nguyên nhân cuối cùng là do rờ le nhiệt của nồi bị hỏng Rờ le nhiệt bị lờn, hỏngkhiến nồi cơm điện nấu bị nhảy nút sớm làm cơm nấu bị sống
Trang 10Đổ quá ít nước khiến cho cơm bị sống
Nồi cơm điện bị cháy hoặc bị và khê
Rơle nhiệt quá cũ, nhận định thời gian ngắt nhiệt muộn Nên chế độ nấu cơm kéo dài,cơm bị đốt cháy liên tiếp sẽ cứng và chuyển sang thể cháy
Ấn cơm qua lại nhiều lần cũng gây nên tình trạng cơm cháy, cháy cơm khi nấu
Cuối cùng, thói quen vệ sinh nồi cơm điện không đúng cách như: dùng mớ cọ sắt làmsạch lòng nồi sẽ gây ra tình trang khê khét cơm
Lý do là lớp chống dính của lòng nồi bị mớ cọ sắt đánh sạch, nên cơm sẽ bám dínhchặt dưới đáy, nhận nhiều nhiệt hơn nên dễ cháy hơn
Trang 11Nồi cơm điện không vào điện
Kiểm tra phích cắm điện của bạn đã chắc chưa Có thể phích cắm bị lỏng nhưng bạnkhông nhìn thấy Bạn phải chắc chắn là nguồn điện đã được dẫn đến nguồn của nồicơm điện, nhưng điện không vào nồi cơm
Nếu đã đảm bảo được điện chạy qua thì bạn tiếp tục soát các điểm siết nối của điện có
bị đứt, chập cháy, dây dẫn điện có hiện tượng quá tải không?
Có thể dây cắm hỏng, do tiếp xúc kém giữa dây và nồi cơm điện Hoặc cầu chì hỏng.Khi bạn cắm điện vào vẫn báo nguồn nhưng nồi cơm điện không nóng Nguyên nhân
là do đứt dây nguồn nên điện không được truyền vào nồi cơm
Cách sửa nồi cơm điện tại nhà với những lỗi cơ bản
Sửa nồi cơm điện không nóng
Để sửa những vấn đề cơ bản cần những dụng cụ sau: đồng hồ vạn năng để đo thôngmạch Bút thử điện, kìm cách điện và tô vít, dụng cụ thiết bị đảm bảo tiêu chuẩn.Nếu nguồn không dẫn điện vào nổi cơm điện Ngay lập tức kiểm tra công tắc hànhtrình có 2 tiếp điểm NC và NO xem có vấn đề gì không Nếu 2 điểm này không tiếpxúc thì điện không vào nồi
Nhưng nếu bạn là người không giỏi về điện Bạn nên nhờ tới sự trợ giúp của thợ sửanồi cơm điện uy tín Không nên tự sửa chữa dẫn đến nồi cơm điện bị hư hỏng nặnghơn
Sửa nồi cơm điện nhảy nút sớm
Đậy kín nắp nồi, theo dõi trình tự nấu cơm của nồi Nếu nồi vẫn xảy ra tình trạng nhưvậy
Bạn hãy kiểm tra mâm giữ nhiệt xem trên bề mặt của nó có chứa thức ăn Bụi bẩn bịrơi vãi lên chốc hay không Nếu có, bạn hãy ngắt nguồn điện, vệ sinh sạch sẽ mâmnhiệt, rồi cho gạo vào nấu như thường
Trong trường hợp sự cố trên vẫn cứ tiếp diễn Bạn có thể chốt lại lỗi là tại Rơ le Do
Rơ le bị ngắt nhiệt quá sớm
Trang 12Cộng với sự cong vênh của đáy nồi, làm cho Rơ le truyền nhiệt qua lớp lòng nồi không
đủ Nên nồi sẽ chuyển sang chế độ giữ ấm
Cách giải quyết cho vấn đề này là thay Rơ le mới và thay cả phần đáy nồi cong vênhnữa
Sửa nồi cơm điện nấu không chín
Đối với trường hợp đáy nồi bị cong vênh bạn chỉ có thể thay phần đáy nồi Chứ khôngcòn cách nào để sửa chữa được vấn đề này
Còn đối với Rơ le loại “bệnh” này, bạn nên nhờ tới sự giúp của thợ sửa nồi cơm điện
uy tín Không nên tự sửa chữa vì nếu không thao tác chuẩn xác bạn có thể làm hỏng cảnồi cơm điện
Trang 13Sửa nồi cơm điện không vào điện
Sửa chữa dây cắm điện
Nếu dây cắm điện bị hỏng Bạn nên gọi đến sửa chữa điện nước số 1 Hà Nội chúng tôitới nhà Để tiến hành sửa chữa hoặc thay mới dây cắm điện Bạn không nên tự làm ởnhà nếu như chưa thành thạo các thao tác
Sửa chữa cầu chì
Trong trường hợp cầu chì bị lỏng, bạn nên nhanh chóng khắc phục Bạn chỉ cần tháocầu chì ra, sau đó lắp lại cho chặt Trong quá trình thao tác, bạn cần cắt nguồn điện đểbảo đảm an toàn Còn nếu cầu trì bị đứt thì bạn phải nhờ tới sự trợ giúp của thợ sửa nồicơm điện để khắc phục
Trang 14Một số lưu ý khi dùng nồi cơm điện giúp bạn hạn chế tối đa hỏng nồi
Vệ sinh sạch sẽ nồi thường xuyên
Không sử dụng mớ cọ sắt, rẻ cứng để làm sạch lòng nồi Nếu cơm bám dính quá nhiềutrong nồi, bạn có thể ngâm nồi trong nước 30 phút Và loại bỏ vết bẩn khi chúng đãmềm
Chuẩn bị hệ thống điện ổn định trước khi cắm cơm
Không dùng nồi quá cũ kỹ
+ Nhận định nguồn điện nồi dùng để tránh cháy nổ (nhiều nồi nhập khẩu từ nướcngoài về cần dùng nguồn điện khác với nguồn điện của chúng ta)
+ Không chuyển cơm từ chế độ nấu sang giữ ấm khi cơm vừa nhảy nấc
+ Đặt nồi nơi khô thoáng, sạch sẽ
+ Tích cực diệt chuột, loại bỏ nguyên nhân cắn đứt dây nguồn
2 Bếp từ
Nếu như trước đây, nói đến các thiết bị nung nóng bằng dòng điện cảm ứng, đaphần mọi người nếu biết, nhất là những ai làm việc trong ngành cơ khí – luyện kim,thường nghĩ đến những thiết bị có kích thước to đùng (mà loại nhỏ nhất cũng phải cỡcái tủ quần áo loại 2m trở lên) Nhưng cùng với sự phát triển không ngừng của KHKT,nhất là sự phất triển của công nghiệp điện tử – bán dẫn, trên cơ sở thay thế các loại ốngchân không bằng transitor, kích thước của các thiết bị này ngày càng được thu nhỏ, giáthành (chi phí ban đầu, chi phí sửa chữa) giảm khiến cho phạm vi ứng dụng ngày càngđược mở rộng Một trong số các ứng dụng của công nghệ này là các loại bếp điện từ(hay thường được gọi là bếp từ)
Trang 15Sử dụng dòng điện cảm ứng trong đun nấu được coi là phương pháp làm nóng thứ ba(phương pháp 1 – dùng lửa, phương pháp 2 – gia nhiệt bằng điện, phương pháp 4 – visóng) Nó hoàn toàn khác với các cách nấu nướng thông thường khác bằng ngọn lửa(gỗ, ga, than …) hoặc bằng điện (bếp điện …), trong khi hai phương pháp kia sử dụngnhiệt lượng được truyền từ nguồn nhiệt ngoài (ngọn lửa, dây điện trở ) vào nồi thìphương pháp này tạo nên nguồn nhiệt trong chính bản thân nồi nấu Điều đó giúp tănghiệu suất nhiệt, giảm hao phí … khiến thời gian đun nấu được giảm đáng kể.
Bếp cảm ứng hay bếp từ là bếp sử dụng dòng điện cảm ứng (foucoult) để nấu nướng,bằng cách đặt tấm sắt mỏng dưới đáy nồi hoặc sử dụng nồi bằng hợp kim sắt, khônghoạt động nếu nó không có miếng sắt từ này
Nguyên lý hoạt động:
Nung nóng cảm ứng (nung tần số) là hiện tượng nhiệt sinh ra trong vật liệu kim loại(chủ yếu là các hợp kim sắt từ) khi có một trường điện từ biến thiên đi qua Khi đó,trong vật liệu sẽ xuất hiện một dòng điện cảm ứng (dòng Foucault) tương tác với trởkháng của kim loại để sinh nhiệt (theo định luật Joule – Lens)
Sơ đồ nguyên lý chung:
Trang 16Tổng Quát Về Sơ Đồ Mạch Điện Bếp Từ
Để có thể sửa chữa bất cứ thiết bị gì thì chúng ta cần phải hiểu cấu tạo , nguyên lý hoạtđộng cũng như sơ đồ khối của thiết bị đó Việc hiểu rõ thiết bị từ ngoài vào trong, sơ
đồ khối cơ bản sẽ giúp bạn phân vùng sự cố hỏng hóc nhanh chóng mà không lan mansang những khối mạch không liên quan.Với kinh nghiệm sửa bếp điện từ lâu năm thìhầu hết bếp từ có sơ đồ khối như hình dưới đây
Trang 17Với sơ đồ khối như trên ta có thể thấy một bếp từ sẽ bao gồm các khối chính sau
( Hãy nắm vững các khối này để biết cách sửa bếp từ chuyên nghiệp )
Khối nguồn: Có nhiệm vụ tạo ra điện áp 5V và 18V một chiều từ điện áp xoaychiều 220V Với những bếp từ đời cũ thì bộ nguồn này có sử dụng một biến áp thôngthường khá to Với bếp từ hiện đại thì phần mạch nguồn trên bảng mạch in sẽ rất nhỏ,không chiếm diện tích quá nhiều Dấu hiệu của một bếp từ mất nguồn sẽ là cắm điệnvào không có bất cứ một tín hiệu gì như đèn báo hoặc còi kêu
Khối vi xử lý: Đây là một trong những linh kiện quan trọng nhất của một bếp
từ Nó là bộ não chính quyết định mọi hoạt động của bếp từ Mọi thao tác của ngườidùng như bấm phím chọn chế độ sẽ được vi xử lý tiếp nhận và xử lý theo lệnh đó Khi
vi xử lý bị hỏng thì toàn bộ hoạt động của bếp từ bị tê liệt hoàn toàn Với kinh nghiệmcủa cá nhân tôi thì hầu hết vi xử lý hoạt động ở hai chuẩn điện áp là 3.3 và 5V
Khối công suất và điều khiển công suất: Khối này sẽ bao gồm các tụ điện lớn,IGBT, cầu diode, mâm dây và tầng kích IGBT với dấu hiệu nhận dạng là đường mạch
in lớn, các mối hàn to Điện năng xoay chiều 220V sẽ được nắn thành điện áp mộtchiều khoảng 300V để cung cấp năng lượng cho mâm dây biến thành từ trường nhờ vi
xử lý điều khiển IGBT đóng cắt điện cho mâm dây Khối này hỏng sẽ rất dễ nhận rathông qua những dấu hiệu như cầu chì đứt, tụ điện phồng, IGBT cháy nổ
Khối điều khiển và hiển thị: Là những linh kiện có tác dụng giao tiếp giữangười sử dụng bếp với bếp Qua các phím nhấn điều khiển chúng ta có thể cài đặt chế
độ nấu nướng phù hợp Mọi chế độ hoạt động của bếp từ sẽ được hiển thị thông quacác đèn hiển thị và còi báo
Khối cảm biến nhiệt độ: Biến đổi nhiệt độ thành tín hiệu điện cho vi xử lý tínhtoán để đo lường nhiệt độ của mâm dây, mặt kính và nhiệt độ của IGBT
Khối giám sát điện áp đầu vào: Gửi tín hiệu điện áp đầu vào cho vi xử lý để vi
xử lý biết là điện áp có ổn định cho phép bếp từ chạy không
Trang 18Khối cảm biến dòng điện: Gửi tín hiệu dòng điện chạy qua bếp thành tín hiệuđiện áp cho vi xử lý tính toán nhằm mục đích bảo vệ quá dòng cũng như khống chếdòng điện qua bếp hoạt động ổn định
Khối quạt làm mát : Đóng cắt điện cho quạt làm mát để tản nhiệt cho các linhkiện điện tử bên trong bếp
Như ở phần trên, chúng ta đã biết sơ đồ mạch điện bếp từ là gì thì trong phầnnày xin chia sẻ về tổng quan từng bộ phận cấu tạo nên sơ đồ mạch điện bếp từ, giúpcác bạn có được cái nhìn chi tiết và rõ ràng hơn về nguyên lý hoạt động của dòng bếpnày
Trong mạch điện bếp từ, thường được cấu tạo nên từ các bộ phận như:
1: Bộ phận: Power Source And Rectifier - Nguồn điện và mạch chỉnh lưu:
- Đây là bộ phận đầu vào của mạch điện điều khiển bếp từ Nguồn điện và mạch chỉnhlưu có các linh kiện như cầu chì (giúp bảo vệ mạch lọc nhiễu cao tần), quá dòng, cầu
đi ốt chỉnh lưu đổi sang điện áp DC
2: Bộ phận SMPS - Nguồn chuyển mạch ngắt mở, nguồn xung:
SMPS: từ viết tắt của cụm từ tiếng anh: "Switch Mode Power Supply" Trong đó,nguồn xung có nhiệm vụ tạo ra các mức điện áp DC Bộ phận này có nhiệm vụ cungcấp điện áp DC cho các bộ phận khác của bếp từ bao gồm:
Điện áp 5V DC: sẽ cung cấp cho khối vi xử lý MCU
Điện áp 12V: sẽ cung cấp cho quạt làm mát
Điện áp 15V - 18V: sẽ cung cấp cho tầng khuếch đại xung ( hay: sò công suất IGBTDrive)
3: Bộ phận: IGBT - Sò công suất có chân là G-C-E
Sò công suất IGBT là thành phần tiêu hao công suất chính của bếp từ Nó có nhiệm vụđóng mở nhanh chóng các tần số cao và tạo ra dòng điện cao tần
Dòng điện này chạy qua cuộn dây dẫn của bếp từ, từ đó nó sinh ra từ trường trongphạm vi vài mm trên mặt kính bếp và làm nóng đáy xoong nồi
4: Bộ phận: Coil Panel - Cuộn dây Panel của bếp từ:
Có thể bạn chưa biết: mỗi một loại bếp từ đều được trang bị một cuộn dây Panel.Cuộn dây này có vai trò phát ra nguồn từ trường, từ trường này sẽ tạo ra dòng điệnFoucault trên đáy xoong nồi, ngay tức thì, đáy xoong sẽ sinh nhiệt Giúp làm nóng vànấu chín đồ ăn
5: Bộ phận: IGBT Drive - Tầng khuếch đại thúc:
Bộ phận IGBT Drive làm nhiệm vụ và chức năng khuếch đại xung điện tốt nhất Từđiện áp 15V đến 18V trước khi đưa đến chân G của sò công suất IGBT
6: Bộ phận: Temp - Các cảm biến nhiệt độ:
Trang 19Bếp từ nhập khẩu cao cấp hay các loại bếp từ được sản xuất trong nước nói chung đềuđược trang bị 2 cảm biến nhiệt độ.
Trong đó, một cảm biến nhiệt độ được gắn ở đáy dụng cụ nấu dùng để theo dõi nhiệt
độ của xoong, nồi, chảo khi bạn nấu thức ăn Nếu trong quá trình đun nấu, xoong, nồi
bị cạn nước, lập tức nhiệt độ tăng nhanh, bếp từ sẽ rất nóng
Có thể bếp sẽ phát ra tín hiệu cảnh báo với mã lỗi E, CPU phải ngắt điện nhanhchóng (có thể bếp từ cũng sẽ tự động ngắt) không cho đèn đang có công suất hoạtđộng Điều này giúp người dùng có thể nấu ăn an toàn hơn và tiết kiệm điện năng hơn.Một cảm biến còn lại sẽ được gắn ở ốc bắt sò công suất để làm nhiệm vụ theo dõi nhiệt
độ của sò công suất IGBT
Trong trường hợp sò công suất IGBT bị quá nhiệt thì ngay lập tức CPU sẽ tự độngngắt dao động đưa đến sò công suất IGBT để đóng nguồn điện áp
Giúp bảo vệ các linh kiện và bộ phận được trang bị bên trong sơ đồ mạch điện bếp từ 7: Bộ phận MCU (Khối vi xử lý):
MCU hoạt động theo nguyên lý đã được lập trình sẵn từ trước trong chương trình gốc.Khối vi xử lý này sẽ làm việc sau khi nhận được dữ liệu mà người dùng đã thiết lậpthao tác trên bảng điều khiển của bếp từ Sau đó bộ phận MCU sẽ phát ra xung điện đểđiều khiển sò công suất hoạt động
Khoảng thời gian và độ rộng phát xung của bếp từ có thể được thay đổi bởi các xungđiện này phát ra, chính là do phần mềm đã được lập trình sẵn
Chẳng hạn khi chúng ta nấu ăn, thiết lập chế độ tăng nhiệt độ nấu lên cao thì xung điệnphát ra sẽ rộng hơn, thời gian mở của IGBT sẽ tăng lên Ngược lại khi bạn thiết lậpgiảm nhiệt độ, xung điện phát ra ở kích thước nhỏ hơn, thời gian IGBT sẽ giảm
MCU còn thông minh hơn nữa khi nó có thể phát hiện có hay không các thiết bị chảo,xoong, nồi trên bếp (chức năng nhận diện bếp nấu) Nếu không có xoong, nồi, chảohoặc xoong nồi chảo không có gì, nó sẽ tự động đóng ngắt hoạt động của sò công suất
>> Các tính năng này chỉ có ở trong một số loại bếp từ cao cấp như: bếp từ Bosch, bếp
từ Teka, bếp từ Lorca,
MCU còn có chắc năng kiểm soát nhiệt độ của xoong nồi, sò công suất Nếu nhiệt độquá cao, nó sẽ “ra lệnh” cho sò công suất tạm nghỉ nhằm bảo vệ sò công suất và cáclinh kiện khác bên trong mạch điện bếp từ
Trang 20Đây là bộ phận không thể thiếu trong bất cứ sơ đồ mạch điện bếp từ nào Bởi tất cả cácthiết bị bếp từ hiện nay đều được trang bị quạt tản nhiệt, hay còn gọi là quạt làm mát.
Nó có nhiệm vụ làm mát cho IGBT và các linh kiện, bộ phận bên trong mạch bếp từ 10: Bộ phận Synchronous Signal - Tín hiệu đồng bộ :
Trong sơ đồ mạch điện bếp từ chắc chắn phải có bộ phận tín hiệu đồng bộ Tín hiệunày được phát ra từ hai đầu cuộn dây làm việc của bếp từ, nó hỗ trợ cho CPU phát hiện
ra sự có mặt của chảo, xoong, nồi đang được đặt trên bếp
11: Bộ phận Buzzer - Chuông:
Chuông ở bếp từ thường là các tiếng kêu tít tít, bíp bíp, Thông báo và cảnh báo đểngười dùng dễ dàng nhận biết khi bấm các nút chỉnh hoặc khi hẹn giờ Chuông cònkêu khi bếp từ xảy ra các mã lỗi như E0, E1, E2, đến E9
12: Display - Hiển thị:
Bất kỳ sơ đồ mạch điện của bếp từ nào cũng được trang bị các Display hay còn đượcgọi là hệ thống các đèn Led Nó thường có màu đỏ hoặc màu xanh Các màu đèn Led
sẽ hiển thị để người dùng biết được các chế độ đun, nấu và nhiệt độ của bếp từ
13: Bộ phận System Voltage - System Curren - Điện áp và dòng điện của bếp:
System Voltage - System Curren chính là các tín hiệu để khối vi xử lý CPU biết đượctình trạng điện áp và dòng điện của bếp từ đang hoạt động như thế nào
14: Bộ phận OC (Over Curren) - Báo quá dòng :
Khi bếp hoạt động ở mức công suất cao, OC (Over Curren) sẽ báo quá dòng để chokhối vi xử lý CPU biết tình trạng quá dòng và xử lý bằng cách cho bếp từ nghỉ, giúpbếp từ không bị hỏng
15: Bộ phận OV (Over Voltage) - Báo quá áp :
OV (Over Voltage) đóng vai trò vô cùng quan trọng trong mạch điện bếp từ Bởi nó là
bộ phận thường trực luôn theo dõi tình trạng quá áp trên cuộn dây
Thông báo về tín hiệu cho khối vi xử lý CPU ngay lập tức nếu bếp từ xảy ra tình trạngquá áp trên cuộn dây để CPU cho bếp nghỉ, phòng tránh trường hợp điện áp tăng caolàm hư hỏng bếp từ
Sơ Đồ Mạch Điện Bếp Từ Có Nguyên Lý Hoạt Động Như Thế Nào ?
Khi bắt đầu xuất hiện dòng điện biến thiên đi qua cuộn dây, xung quanh cuộn dây sẽtạo nên một trường điện từ biến đổi Bên cạnh đó, trên bề mặt thỏi kim loại bên trongxuất hiện một dòng điện cảm ứng sẽ làm cho thỏi kim loại nóng dần lên
Cuộn dây tạo ra từ trường biến thiên tác động lên đáy nồi thì được gọi là từ thông Khi
từ thông biến thiên ở mức độ cao tức là sẽ sinh ra dòng điện FuCo
Đáy xoong nồi khi đun nấu có thể coi là một cuộn dây thứ cấp Dòng điện FuCo sẽlàm truyền nhiệt qua đáy nồi, các hạt electron sẽ di chuyển với tốc độ cao, va đập và sẽ
Trang 21sinh ra nhiệt Khi nhiệt được sinh ra nhiều thì cường độ từ trường, tần số từ trường,diện tích đáy xoong nồi sẽ lớn và ngược lại.
Khi chúng ta quan sát hoạt động của mạch điện bếp từ thì chúng ta sẽ thấy: khi mà làmcho đáy xoong nồi nóng lên thì thức ăn có trong xoong nồi sẽ được gia nhiệt nấu chín.Chính vì có nguyên lý hoạt động thông minh như thế mà bếp từ có hiệu suất cực caolên đến 90%, trong khi đó bếp gas chỉ có mức hiệu suất ở mức 45 - 50%, còn bếp điện
là 55%
Đặc biệt, không phải loại dụng cụ vật liệu xoong nồi nào cũng có thể đun được với bếp
từ mà các dụng cụ vật liệu nấu của bếp từ đòi hỏi phải dẫn từ, tức là nam châm phảihút được dưới đáy nồi
Tìm hiểu cảm biến nhiệt độ bên trong bếp từ
Đối với một kỹ thuật viên điện tử gia dụng thì việc tiếp xúc với cảm biến nhiệt độbên trong bếp từ là một công việc hàng ngày! Trong bếp điện từ có rất nhiều vị trí cầncảm biến nhiệt độ để đo lường nhiệt độ của bếp cũng như nhiệt độ của nồi nấu Vớikinh nghiệm hướng dẫn cách sửa bếp từ chuyên nghiệp cho hàng trăm học viên thì bàiviết này chúng tôi sẽ cùng các bạn đi tìm hiểu cảm biến nhiệt độ bên trong bếp từ Đây
là một linh kiện rất phổ biến nhưng cũng rất nhiều người chưa hiểu rõ về cách thứchoạt động của nó cũng như kiểm tra và thay thế linh kiện này!
1) Nhận biết cảm biến nhiệt độ bên trong bếp từ
Rất dễ nhận thấy các cảm biến nhiệt độ này khi bạn mở bếp từ ra quan sát Mộtcảm biến nhiệt độ được gắn trên mâm dây và một cảm biến nhiệt độ được áp sát vớithân sò IGBT hoặc tấm tản nhiệt Các cảm biến nhiệt độ này chỉ đơn giản là một nhiệtđiện trở âm (điện trở giảm khi nhiệt độ tăng) và nó có màu đỏ gạch với bề ngoài đượcđúc bằng thủy tinh chịu nhiệt
Trang 22Cảm biến nhiệt độ trên mâm dây của bếp từ được gắn trên một núm cao su có độ đànhồi tốt nhằm tiếp xúc chặt chẽ với mặt kính của bếp Xung quanh cảm biến nhiệt nàyđược phủ một lớp keo trắng tản nhiệt có nhiệm vụ truyền nhiệt từ mặt kính vào cảmbiến được tốt hơn.
Ngoài cảm biến nhiệt được gắn trên mâm dây thì trong bếp từ còn một cảm biến nhiệtnữa được gắn dưới sò công suất IGBT bắt với tấm tản nhiệt
2) Chức năng và nhiệm vụ của khối cảm biến nhiệt độ
Rất nhiều ngượi thợ không chuyên và học viên của tôi nghĩ rằng cảm biến nhiệt độtrên mâm dây của bếp từ có nhiệm vụ nhận ra nồi Tuy nhiên cảm biến nhiệt độ chỉ cótác dụng đo nhiệt độ trên mặt kính và IGBT để vi xử lý đưa ra lệnh điều khiển tắt bếpkhi nhiệt độ quá cao Với các bếp từ cao cấp thì cảm biến nhiệt độ là một bo mạch cảmbiến hồng ngoại chuyên dụng Bo mạch này có thể đo nhiệt độ của xoong chính xácbằng tia hồng ngoại nhằm khống chế nhiệt độ chiên, rán, xào , nấu phù hợp Ngoàichức năng khống chế nhiệt độ của bếp nó còn có nhiệm vụ nhận biết nhiệt độ bêntrong bếp để điều khiển tốc độ quạt làm mát bên trong bếp từ Khi nhiệt độ bên trongbếp đã đủ lạnh, tức là đã khá an toàn cho linh kiện điện tử thì tốc độ quạt sẽ giảmxuống hoặc tắt hẳn
3) Sơ đồ nguyên lý của khối cảm biến nhiệt độ
Một đầu cảm biến nhiệt được kết nối với điện áp 5V đầu còn lại nối với một điệntrở rồi xuống mass Điện áp được trích ra ở điểm giữa và đưa vào vi xử lý Khi nhiệt
độ của bếp thay đổi thì điện trở của cảm biến nhiệt thay đổi dẫn đến điện áp đưa đến vi
Trang 23xử lý thay đổi Vi xử lý sẽ tính toán điện áp này và quy đổi ra nhiệt độ tương ứng Vềmặt bản chất thì cảm biến nhiệt độ là một nhiệt điện trở âm, nghĩa là khi nhiệt độ của
nó tăng cao thì giá trị điện trở của nó giảm xuống và ngược lại Lợi dụng đặc tính điệntrở thay đổi theo nhiệt độ người ta đã mắc nối tiếp với nó một điện trở như trên xuốngmass để tạo ra một cầu chia áp Điện áp trích ra ở điểm giữa sẽ phụ thuộc vào nhiệt độcủa điểm đặt cảm biến
4) Các lỗi thường gặp ở mạch cảm biến nhiệt độ bên trong bếp từ
Có khoảng 10% các lỗi bếp từ liên quan đến khối cảm biến nhiệt Biểu hiện của nhữnglỗi liên quan đến khối này như bếp từ báo lỗi Exx, Hxx, bếp từ đun một lúc rồi tựngắt Khi gặp những biểu hiện này thì các bạn hãy thử thay thế cảm biến nhiệt Trướckhi thay thế hãy kiểm tra cảm biến nhiệt còn tốt hay không bằng cách dùng đồng hồvạn năng vặn về thang đo điện trở x1K Đặt hai kim đo vào 2 chân cảm biến rồi quansát kim chỉ thị, thông thường cảm biến nhiệt độ có giá trị từ 60kΩ đến 100kΩ Sau đó
hơ nóng cảm biến nhiệt và thấy giá trị điện trở thay đổi thì cảm biến còn tốt
5) Tổng kết
Bài viết này tôi đã cùng các bạn tìm hiểu cảm biến nhiệt bếp từ một cách chi tiết Cácbạn muốn học sửa bếp từ chuyên nghiệp cần nắm vững và khái quát lại được nhữngnội dung dưới đây:
-Dấu hiệu nhận biết cảm biến nhiệt độ, hình dáng và vị trí lắp đặt của chúng?
- Vai trò của cảm biến nhiệt độ bên trong bếp từ
- Chức năng và nhiệm vụ của khối cảm biến nhệt độ bếp từ
- Sơ đồ nguyên lý cảm biến nhiệt độ bên trong bếp từ
- Các lỗi thường gặp liên quan đến khối cảm biến nhiệt độ của bếp từ
Trang 24TỔNG HỢP MỘT SỐ MÃ LỖI BẾP TỪ THÔNG DỤNG
- Mã lỗi bếp từ Hitachi:
C11 - C21 - C51: Quá nóng mặt bếp
C12 - C22 : Lỗi nồi hoặc mặt bếp bị dơ
C13 - C23 :Đặt nồi không đúng vị trí, đáy nồi bị lõm,không được sử dụng tấm lót quá dầy
C15 - C25 : Đặt nồi không đúng vị trí
CB : Bị tràn nước,bấm nút lâu hơn 3 giây
C14 -C24 - H17 - H27 - H57 : Không đúng kiểu nồi
C1 C3 C4 : Lò nướng bị quá nhiệt
Cd : Chưa đóng nắp lò nướng
- Mã lỗi bếp từ Electrolux;
E0: Cấu hình cho bảng mạch lọc nguồn bị lỗi
E3: Điện áp nguồn nuôi quá thấp
E4: Nhiệt độ cảm biến trên mâm dây quá cao
E5: Mất một pha điện áp
E6: Lỗi giao tiếp tín hiệu giữa bo lọc nguồn với bo công suất
E7: Nhiệt độ trên tấm tản nhiệt của bo công suất quá cao
E8: Lỗi giao tiếp tín hiệu giữa bo lọc nguồn với bo điều khiển hiển thị
E9: Lỗi cấu hình trên bo điều khiển với bo lọc nguồn
- Mã lỗi bếp từ Midea
E0: Hở cảm biến nhiệt dưới IGBT
E1: Không có nồi hoặc kiểu nồi không đúng
E2: IGBT quá nhiệt độ hoặc cảm biến ngắn mạch
E3: Điện áp lưới là quá cao, bảo vệ nồi quá điện áp ( điện áp cao hơn 260V)
E4: Việc cung cấp điện áp quá thấp (dưới 160V)
E5: Hở cảm biến nhiệt trên mâm dây
E6: Quá nhiệt trên mặt kính
1) Bếp từ đang đun thì tự động tắt bếp
Lỗi này cũng khá phổ biến nhưng nguyên nhân gây ra hiện tượng này thì khá
đa dạng Điều đó có thể là do nguồn điện không ổn đinh , điện áp quá thấp hay quá cao
Trang 25đều dẫn đến bếp từ tự động khôi phục về trạng thái tắ Thứ hai là có thể do cảm biếnnhiệt độ dưới mặt kính đã bị sai số làm bếp từ hoạt động không ổn đinh
2) Bếp từ tắt ngóm dù đã cắm điện nguồn và nhấn phím bật nguồn.
Hãy kiểm tra lại ổ cắm điện nhà bạn hoặc hệ thống atomat cấp điện cho bếp
từ Nếu nguồn điện vẫn ổn định thì chứng tỏ bếp từ đã chết nguồn bên trong rồi Bạn
có thể mở bếp ra (nếu đã biết cơ bản về điện) rồi xem cầu chì trên board mạch có đứtkhông nhé
Nếu thấy cầu chì bị đứt thì bạn cần thay thế một cầu chì tương đương khoảng 12A đến15A Chú ý là phải thay cầu chì nhé, không được dùng dây điện nối tắt Sau khi thaycầu chì xong thì cắm điện vào nếu cầu chì bị đứt tiếp thì bếp đã bị hỏng những phầnkhác mà chỉ có người làm kỹ thuật mới tìm ra được Lúc này bạn phải gọi đến trungtâm sửa chữa để họ khắc phục cho
3) Bếp từ vẫn lên điện nhưng chỉ làm ấm nồi mà không thể sôi nước
Đây là một trong những lỗi làm đau đầu các kỹ thuật viên điện tử Bệnh này có rấtnhiều nguyên nhân gây ra Trước tiên hãy kiểm tra tụ nguồn 5uF xem có giảm trị sốkhông, sau đó kiểm tra các đường hồi tiếp từ biến dòng có linh kiện nào hỏng không.Kiểm tra tất cả những linh kiện kích điều khiển IGBT xem có sai số không Đôi khibệnh này chưa chắc đã do bếp gây ra, bạn thử đổi nồi nấu xem sao Phải chắc chắnrằng nồi nấu phải có diện tích đáy đủ lớn và được làm từ chất liệu từ tính
4) Bếp từ có lên nguồn nhưng bấm phím khởi động ( Start) không có tác dụng
Với bếp từ sử dụng phím bấm cứng thì khi gặp lỗi này bạn bình tĩnh mở máy ra, lậtngửa mặt trước của bếp lên rồi dùng tuốc nơ vit tháo mạch hiển thị ra Sau đó dùngdung dịch làm sạch RP7 xịt lên trên các phím bấm đấy sau đó đóng bếp lại Với bếp từcảm ứng thì mạch điện cảm ứng đã lỗi rồi, bạn cần phải mang bếp đến các trung tâmđiện tử mới khắc phục được
3 Bếp hồng ngoại
I Cấu tạo bếp hồng ngoại
Dù bạn là người dùng hay thợ sửa chữa bếp hồng ngoại Bạn cũng nên tìm hiểu
về cấu tạo bếp và nguyên lý hoạt động của bếp hồng ngoại để có thể dễ dàng sử dụng,sữa chữa và khắc phục các lỗi nhỏ trong quá trình sử dụng Đây là cách tốt nhất để bạn
sử dụng bếp hồng ngoại hiệu quả Trước khi tìm hiểu về nguyên lý hoạt động của bếphồng ngoại, bạn nên nắm rõ sơ đồ mạch điện, cấu tạo bếp hồng ngoại trước
Trang 261 Sơ đồ mạch bếp hồng ngoại
Để những kỹ thuật viên chuyên sửa chữa bếp hồng ngoại dễ hiểu và người dùng dễhình dung Chúng tôi xin chia sẻ sơ đồ mạch bếp hồng ngoại với loại bếp đơn
1.1 Mạch điều khiển bếp đơn
Giống như bếp từ nhập khẩu, mạch điều khiển bếp hồng ngoại đóng vai trò vôcùng quan trọng Đây là bộ phận nhận mọi lệnh điều khiển và thiết lập của người dùng
để thực hiện đúng với thiết lập mà họ yêu cầu
Thông thường, mạch điều khiển được đặt dưới mặt kính bếp hồng ngoại
1.2 Mạch công suất bếp hồng ngoại
Mạch công suất hay còn gọi là mạch nguồn
Trang 27Đây là bộ phận chính cung cấp nguồn điện cho mạch điều khiển và cũng đóngvai trò thực hiện lệnh của mạch điều khiển chỉ huy Đồng thời đảm nhận các công việc
so sánh tín hiệu, từ đó điều chỉnh công suất cho phù hợp Chỉ huy bộ phận tản nhiệt
1.3 Quạt tản nhiệt bếp hồng ngoại
Quạt tản nhiệt là linh kiện không thể thiếu trong các loại bếp điện từ bếp hồng ngoạiđến bếp từ Tây Ban Nha, nó đóng vai trò làm mát cho bếp, mát các các bộ phận bêntrọng sơ đồ mạch bếp hồng ngoại Giúp bếp vận hành ổn định, kéo dài tuổi thọ
Trang 281.4 Mâm nhiệt bếp hồng ngoại
Mâm nhiệt bếp hồng ngoại là các lá thép mỏng, đồng tâm có thể sinh nhiệt làm nóngnồi, nhiệt chỉ tập trung ở vùng đáy nồi
Trang 29Cấu tạo mặt kính bếp hồng ngoại cũng gần giống như bếp từ, được trang bị mặtkính siêu chịu nhiệt, có thể chịu lực rất tốt 2 loại gốm kính được dùng phổ biến nhấthiện nay cho bếp hồng ngoại là Mặt kính Schott Ceran và mặt kính Eurokera.
Mặt kính cao cấp giúp bảo vệ tất cả các bộ phận trong sơ đồ mạch bếp hồngngoại cũng như đem đến nét thẩm mỹ cho bếp Mặt gốm kính không truyền nhiệt, chỉnóng vùng nấu, giúp người dùng có thể nấu ăn an toàn hơn, không lo bịn nóng hoặcbỏng
Trang 30Sử dụng mặt kính giúp chị em nội trợ dễ dàng vệ sinh khi nấu nướng trên bếp hồngngoại
3, Phần thân và đáy bếp
Bếp hồng ngoại có 2 loại là bếp âm và bếp dương Trong đó, phần thân và đáybếp được phủ lớp sơn tĩnh điện, chống han gỉ Bảo vệ tốt nhất cho các linh kiện bêntrong bếp Giúp kéo dài tuổi thọ và độ bền khi sử dụng
II Nguyên lý hoạt động của bếp hồng ngoại
Dựa vào cấu tạo bếp hồng ngoại với các bộ phận như trên đây Nguyên lý hoạtđộng của bếp cũng khá khác biệt so với các dòng bếp điện
Nguyên lý hoạt động của bếp hồng ngoại dựa trên xạ nhiệt của tia hồng ngoại
Sử dụng dòng điện để thắp sáng các sợi dây của mâm nhiệt hồng ngoại, tỏa nhiệt trênvùng nấu được thiết kế như một thấu kính hội tụ Vì thế, nhiệt chỉ tập trung ở vùngnấu Giúp nấu ăn tiết kiệm và nhanh hơn
Nhiệt độ tỏa ra từ bếp hồng ngoại khá lớn, từ 250 độ C đến 600 độ C Nó có thểlàm nóng bất cứ vật liệu gì đặt trên bề mặt vùng nấu Đây cũng chính là ưu điểm và sựkhác biệt của bếp hồng ngoại với bếp từ Trong khi bếp từ khá kén nồi, chỉ nhận cácchất liệu đáy nồi phẳng và đáy nhiễm từ Với ưu điểm này, bạn có thể dễ dàng chế biếncác món nướng để thay đổi khẩu vị ăn cho gia đình của mình trên bếp hồng ngoại
III Các bệnh thường gặp & Cách sửa chữa bếp hồng ngoại
Đồ dùng nào cũng vậy, sau 1 thời gian sử dụng sẽ có một vài sự cố, hao mònhay hỏng hóc Ở bếp hồng ngoại, người ta hay gọi đùa là các bệnh của bếp hồng ngoại.Vậy, các bệnh của bếp hồng ngoại mà người dùng thưởng gặp nhất là gì? Các xử lý vàsửa chữa bếp hồng ngoại như thế nào?
Trang 311 Bảng điều khiển hiển các lỗi E1, E2, H1, H2
Trong số các bệnh của bếp hồng ngoại mà chị em thường hay gặp nhất là bảngđiều khiển hiển thị lỗi E1, E2, H1, H2 Nguyên nhân của bệnh lạ này là do chết cảmbiến mâm nhiệt bếp hồng ngoại hoặc quạt tản nhiệt bị hỏng
Cách sửa chữa bếp hồng ngoại khi gặp lỗi này, bạn có thể đến các trung tâmbảo hành, bảo dưỡng bếp hồng ngoại và thay cảm biến nhiệt hoặc thay quạt tản nhiệt
là bếp sẽ trở lại hoạt động bình thường
2, Bảng điều khiển báo lỗi E3, E4, E5, E6
Nếu bạn thấy bếp hồng ngoại báo lỗi đèn nhấp nháy E3, E4, E5, E6 nguyênnhân là do kết nối nguồn điện chập chờn, không ổn định
Lỗi này thường là do sơ đồ mạch bếp hồng ngoại gặp trục trặc như hỏng ICnguồn, transistor nguồn lỗi, hở các mối hàng, tụ nguồn hỏng làm
Cách sửa chữa bệnh E3, E4, E5, E6 của bếp hồng ngoại là kiểm tra mạch điềukhiển và mạch công suất Nếu hỏng linh kiện, bạn cần thay thế hoặc hàn lại các mốihàn
3 Bếp hồng ngoại không lên nguồn
Trong số các bệnh của bếp hồng ngoại thì bếp không lên nguồn là điều thường thấynhất, nhiều chị em phản ánh nhất
Trang 32Khi bếp đã được kết nối nguồn điện, vẫn vào điện nhưng không thể bật nguồnhoặc sử dụng bất kỳ chức năng nào từ bảng điều khiển Có nhiều trường hợp, bếp đãđược bật nhưng không bao lâu sau tự tắt.
Nguyên nhân có thể là do mạch điều khiển bị lỗi mối hàn hư tụ điện, điện trở,
Cách sửa chữa mâm nhiệt bếp hồng ngoại bị đứt dây, bạn nên kiểm tra để thaybằng một mâm nhiệt mới Nếu do bị đứt day tắc điện tử khỏi động mâm nhiệt thì nênsửa lại Thay cầu chì nhiệt khi bị hư hỏng
Mong rằng, những chia sẻ về cấu tạo bếp và nguyên lý hoạt động của bếp hồngngoại mà thuviencongnghe.org tổng hợp trên đây sẽ giúp quý độc giả có thêm thôngtin, cách sử dụng và sửa chữa bếp hồng ngoại hiệu quả nhất
Một số lỗi của bếp hồng ngoại phổ biến khác.
Lỗi đèn không sáng
Khi bạn khởi động máy bằng nút “On” mà không thấy đèn sáng thì hãy kiểm tra xemnguồn điện đã chắc chắn chưa Bạn cần kiểm tra xem phích cắm có bị lỏng hay không.Đây là lỗi thông dụng và thường sẽ khắc phục được ngay
Lỗi cảm ứng nhiệt – Lỗi E1, E2
Bếp không hoạt động được khi khởi động và xuất hiện mã E1, E2: bế đang bị sự cố bềcảm ứng nhiệt, các thiết bị bên trong bị lỗi Lúc này, hãy tắt bếp và rút điện nguồn rakhỏi bếp Hãy mang bếp đến các địa chỉ sửa bếp hồng ngoại tại tphcm hoặc mang đếntrung tâm bảo hành
Lỗi quạt giải nhiệt bị hỏng – Lỗi E3
Trên màn hình hiển thị của bảng điều khiển xuất hiện chữ E3 Lúc này, bạn cần tắt bếpngay Nếu bạn là thợ sửa chuyên nghiệp hoặc có kinh nghiệm ở vấn đề này thì ó thể
mở nắp vỏ bếp để tự sửa ngay Ngược lại, cần mang đến trung tâm bảo hành để sửachữa
Trang 33Lỗi điện áp quá thấp – Lỗi E4
Các loại bếp hồng ngoài đều sử dụng nguồn điện 220V, nếu chúng ta sử dụng nguồnđiện thấp hơn thì màn hình trên bếp sẽ hiển thị lỗi E4 Lúc này, hãy tắt bếp, rút dâyđiện ra khỏi nguồn điện và chuyển sang nguồn điện 220V Nếu đã thực hiện như vậy
mà bếp vẫn không hoạt động thì hãy mang bếp đến trung tâm bảo hành
Lỗi điện áp quá cao – Lỗi E5
Nếu bạn dùng nguồn điện quá lớn, vượt quá mức điện áp quy định của bếp hồng ngoạithì ngay lập tức, bếp sẽ tự ngắt và hiển thị chữ E5 Lúc này, bạn cần đổi sang nguồnđiện khác ổn định và bắt đầu khởi động lại bếp Trong trường hợp bếp vẫn không hoạtđộng thì cách cuối cùng là mang bếp đến trung tâm bảo hành, các địa chỉ sửa bếp hồngngoại tphcm nhé
Lỗi bếp quá nóng – Lỗi E6
Bếp sử dụng với công suất lớn và liên tục sẽ làm cho bếp nóng lên từ bên trong, tìnhtrạng quá nóng như vậy thì màn hình trên bếp sẽ hiển thị chữ E6 – nhiệt độ bên trongbếp đang vượt quá mức cho phép Lúc này, bạn hãy kiểm tra quạt tản nhiệt, kiểm tracác lỗ thoát khí, kiểm tra lỗ thông hơi, làm sao tạo được sự thông thoáng nhất chobếp Nếu tình trạng này khiến bạn lo lắng, hãy tắt bếp khoảng 10 phút sau đó mới khởiđộng lại
Lỗi hở mạch điện – Lỗi E7
Bếp hiển thị chữ E7 nghĩa là bếp bị hở mạch điện Đối với lỗi này chỉ có một cách xử
lý là mang bếp đến trung tâm bảo hành, bạn sẽ không thể khắc phục được lỗi này đâu
Lỗi hở điện trở - Lỗi E8
Cũng giống như lỗi E7, khi bếp bị hở điện trở, chúng ta cũng chỉ có thể tắt bếp vàmang bếp đi sửa ở trung tâm bảo hành hoặc những địa chỉ sửa bếp hồng ngoại tphcm ởnơi uy tín nhất
Lỗi mất kiểm soát nhiệt độ trong bếp – Lỗi E9
Đối với lỗi này, nguyên nhân thường là do đáy nồi không được bằng phẳng, cũng cóthể là do đèn báo độ nóng không sáng Khi chữ E9 xuất hiện trên màn hình điều khiểncủa bếp, bạn nên thay nồi nấu có đáy bằng phẳng, kiểm tra lại đèn báo độ nóng, sau đókhởi động lại bếp nhé
4 Thiết bị chiếu sáng điện tử
Trang 34Đèn huỳnh quang compact có một số lợi ích so với bóng đèn cổ điển Nó là tiêuthụ thấp hơn năng lượng (80%) và nhiều cuộc đời dài (5-15 lần) Nhược điểm là cònbắt đầu chủ yếu ở loại đắt tiền hơn, bất khả sử dụng tối hơn và giá cả.
Đèn huỳnh quang có sẵn thường ở những nhiệt độ màu:
Trắng ấm (2700k)
Trắng lạnh (4000K)
Daylight (6000K)
Thông thường, chúng tôi đáp ứng với "trắng ấm", mà là gần bóng đèn cổ điển
và đó là dễ chịu nhất cho người dân Compact huỳnh quang sử dụng đèn chân khôngống tương tự như đèn dải cổ điển và princip của biến đổi năng lượng ánh sáng là nhưnhau Ống có trên cả hai đầu hai điện cực phải đối mặt với Bari Kathode có nhiệt độcao khoảng 900 độ C và tạo ra nhiều electron được gia tốc bởi điện áp giữa các điệncực và chạm nguyên tử Argon và Mercury Khi xuất hiện các vết bùn nhiệt độ thấp.Thủy ngân tràn đầy năng lượng tỏa ra trong một hình thức ánh sáng UV Phía bêntrong của ống là phải đối mặt với phát quang sẽ biến ánh sáng cực tím để ánh sángnhìn thấy được Ống này được cung cấp bởi dòng điện xoay chiều, do đó chức năngcủa điện cực (cathode và anode) vẫn đang thay đổi Bởi vì có được sử dụng thay đổi,trong đó hoạt động trên hàng chục kilohertz, mà CFL đèn không "chớp mắt" so vớiđèn ống dải cổ điển Chuyển đổi, đó là hiện tại một nắp vặn, thay ballast cổ điển vớimột starter
Xây dựng điện
Princip chức năng chúng tôi giải thích một chiếc đèn LUXAR 11W Mạch cóchứa phần cung cấp, trong đó bao gồm can thiệp suppressor L2, cầu chì F1, cầu chỉnhlưu từ 1N4007 điốt và tụ lọc C4 Bắt đầu từ phần bao gồm D1, C2, R6 và DIAC D2,D3, R1, R3 có chức năng bảo vệ Các bộ phận khác có chức năng hoạt động bìnhthường
Trang 35R6, C2 và DIAC mades đầu tiên xung cho cơ sở của transistor Q2 và gây khaimạc Sau khi bắt đầu là phần này bị chặn bởi diode D1 Sau mỗi mở Q2 được thải C2.
Có là không thể thu thập đủ năng lượng cho mở lại DIAC Tiếp theo là các transistorexcitated hơn TR1 biến rất nhỏ Nó bao gồm các vòng ferrite với ba cuộn dây (5-10cuộn dây) Bây giờ là sợi nguồn qua tụ điện C3 từ tăng điện áp từ mạch cộng hưởng từL1, TR1, C3 và C6 Thân ống sáng lên là tần số resonation định bởi năng lực của C3,bởi vì ông có công suất thấp hơn nhiều so với C6 Trong thời điểm này là điện áp trênC3 hơn 600V trong một quan hệ để sử dụng ống Trong thời gian bắt đầu là đỉnh caothu hiện khoảng 3-5 lần lớn hơn trong quá trình hoạt động bình thường Khi ống đã bị
hư hỏng, có nguy cơ phá hủy của transistor
Khi khí được ionisated trong một đường ống, C3 sẽ được thực tế quá thiếu vànhờ tần số này đi xuống và đổi là bây giờ chỉ drived của C6 và changer tạo ra điện ápthấp hơn nhiều nhưng đủ để giữ cho ánh sáng trên Trong một tình huống bình thường,khi transistor mở ra, mà hiện tại để TR1 tăng cho tới cốt lõi của mình là bão hòa vàtiếp theo phản hồi của mình về căn cứ thả đi và transistor đóng Bây giờ mở transistorthứ hai là excitated bởi windind reversly kết nối của TR1 và tất cả các quá trình lặp đilặp lại
Không phổ biến là bị hỏng tụ điện C3 nó có thể chủ yếu là đèn giá rẻ, nơi được
sử dụng các thành phần rẻ hơn cho điện áp thấp hơn Kích thích các ống không sánglên trên thời gian, có nguy cơ phá hủy các transistor Q1 và Q2 và điện trở tiếp theo R1,R2, R3 và R5 Khi đèn bắt đầu, đổi là rất quá tải và bóng bán dẫn thường không tồn tạiquá tải nhiệt độ lâu hơn Khi đường ống phục vụ ra, thiết bị điện tử thường bị phá hủyquá Khi đường ống cũ, có thể được overburned một trong sợi và đèn không làm sáng
Trang 36lên nữa Điện tử thường sống sót Đôi khi có thể được đường ống bị phá vỡ do sự căngthẳng nội bộ và sự khác biệt nhiệt độ Thường xuyên nhất đèn không, khi có nguồn.
Sửa chữa thiết bị điện tử thường có nghĩa là sự thay đổi của tụ điện C3 nếu ông
là brobek Khi bỏng cầu chì, có thể sẽ bị hư hỏng transistor Q1, Q2 và điện trở R1, R2,R3, R5 Bạn có thể thay thế cầu chì với điện trở 0R5 Thất bại có thể được nhân rộng
Ví dụ, khi là thiếu tụ điện có thể có các bóng bán dẫn nhiệt quá tải và sẽ bị phá hủy.Transistor tốt nhất để thay thế các loại ban đầu là MJE13003, nhưng nó không phải là
dễ dàng để tìm thấy chúng Tôi thay thế chúng với BD129, nhưng họ không có sẵnngay bây giờ Có tồn tại các biến thể khác như một 2SC2611, 2SC2482, BD128,BD127, nhưng tôi không chắc chắn nếu họ sẽ có cuộc sống lâu dài Transistor ban đầukhông có sẵn trên thị trường của chúng tôi Nếu không có vấn đề kích thước củatrường hợp TO220, nó có thể sử dụng các bóng bán dẫn MJE13007
Đèn thường được pha trộn của hai phần Một là nắp nhựa có lỗ cho đường ống
và các hóa đơn Ống được agglutinated với nó Thứ hai mảnh lớn hơn nhiều có khecắm cho các hóa đơn từ phía bên trong Bên trong được in bảng mạch với các thànhphần và dây điện ra khỏi ống Từ phía trên của PCB là dây đầu trang của đèn, nơi đượchàn hoặc đóng dấu cho sự liên lạc Cả hai bộ phận bằng nhựa được click cho mình vàđôi khi dán Thông thường, bạn có thể tận dụng một cách cẩn thận với một tuốc nơ vítnhỏ sequently để làm tròn đến khoảng cách giữa cả hai miếng nhựa cho phát hành củakeo Tiếp theo, bạn phải tận dụng nhiều hơn để đèn mở Đối với đóng cửa của đèn bạnchỉ có thể bấm cả hai miếng nhựa với chính mình Nhìn vào bức ảnh của đèn mở
Hầu hết các loại đèn huỳnh quang compact sử dụng cùng một hoặc rất giống hệthống dây điện đèn đắt tiền hơn sử dụng một hệ thống dây điện phức tạp chút bằngđiện cực nóng sơ bộ và nhờ đó họ có tuổi thọ lâu hơn Sửa chữa các loại đèn không trảhết, vì giá cả của các loại rẻ hơn rất thấp hiện nay và giá cả của lao động con người làcao hơn nhiều Sơ đồ hệ thống dây điện nguồn trong khi sửa chữa các loại đèn vàchúng chỉ là để nghiên cứu, sửa chữa sử dụng Thông tin này là từ retracing các loạiđèn và từ các nguồn trong phần liên kết
Đèn huỳnh quang compact 20W Bigluz sử dụng dây cổ điển với một thay đổinhỏ Giá trị của bộ phận được sửa đổi cho sức mạnh lớn hơn
Trang 37Đèn Isotronic 11W sử dụng một hệ thống dây điện biến đổi nhỏ, nơi không tồn tại bắtmạch với một DIAC Đèn bắt đầu có lẽ nhờ vào tụ điện C1.
Trang 38Đèn Luxtek 8W sử dụng dây cổ điển với một thay đổi nhỏ Thú vị là chỉ thermistor,
mà có thể làm cho sự khởi đầu nhẹ và dây tóc nóng sơ bộ
Trang 39Đèn Maway 11W sử dụng hệ thống dây điện khác nhau quá giống như đèn Isotronic.
Đèn Maxilux 15W sử dụng dây cổ điển
Trang 40Đèn Polaris 11W có một sợi nhỏ và thay đổi một số giá trị của các thành phần Dây là
cổ điển
BrownieX 20W đèn có một dây đơn giản như một ngọn đèn Isotronic