Nếu một đường thẳng vuông góc với bán kính thì đường thẳng đó là tiếp tuyến của đường tròn.. B..[r]
Trang 1A Nếu một đường thẳng và một đường trũn chỉ cú một điểm chung thỡ đường thẳng đú là tiếp tuyến của đường trũn.
KIỂM TRA BÀI CŨ:
Khoanh tròn vào chữ cái đứng tr ớc phát biểu đúng
D Nếu một đường thẳng đi qua một điểm của đường trũn và vuụng gúc với bỏn kớnh đi qua điểm ó đó thỡ đường thẳng ấy là một tiếp tuyến của đường trũn.
C Nếu một đường thẳng vuụng gúc với bỏn kớnh thỡ đường thẳng đú là tiếp tuyến của đường trũn.
B Nếu khoảng cỏch từ tõm của một đường trũn đến đường thẳng bằng bỏn kớnh của đường trũn thỡ đường thẳng đú là tiếp tuyến của đường trũn.
B
Nếu một đ ờng thẳng là tiếp tuyến của một đ
ờng tròn thì nó vuông góc với bán kính đi qua
tiếp điểm
d là tiếp tuyến của (O)
Trang 2C
B
A
TiÕt 28: TÝnh chÊt cña hai tiÕp tuyÕn c¾t nhau
1 §Þnh lý vÒ hai tiÕp tuyÕn c¾t nhau
Trang 3Cho hình vẽ trong đó AB , AC theo thứ tự là các tiếp tuyến tại B, tại C của đ ờng tròn (O) Hãy kể tên một vài đoạn thẳng bằng nhau, một vài góc bằng nhau trên hình
?1
AB = AC
BAO = CAO
BOA = COA
O
C
B
A
AB và AC là hai tiếp tuyến của (O)
Hoạt động nhóm
BOA = COA (hai góc t ơng ứng)
vABO = vACO (cạnh huyền - cạnh góc vuông)
Do AB , AC là các tiếp tuyến của (O) AB OB (Đlí) ; AC OC (đ/lí)
Xét vABO và vACO có: OB = OC = R
OA cạnh chung
AB = AC (hai cạnh t ơng ứng)
OA là phân giác của BOC
AO là tia phân giác của BAC
BAO = CAO (hai góc t ơng ứng)
Trang 4Tiết 28: Tính chất của hai tiếp tuyến cắt nhau
1 Định lý về hai tiếp tuyến cắt nhau
GT AB và AC là hai tiếp tuyến của (O)
KL
• AB = AC.
• AO là phân giác của BAC.
• OA là phân giác BOC.
x
y
O
A
B
C
Định lý / SGK / Tr 114
Định lí:
Nếu hai tiếp tuyến của một đ ờng tròn cắt
nhau tại một điểm thì :
+ Điểm đó cách đều hai tiếp điểm
+ Tia kẻ từ điểm đó đi qua tâm là tia phân giác của
góc tạo bởi hai tiếp tuyến
+ Tia kẻ từ tâm đi qua điểm đó là tia phân giác của
góc tạo bởi hai bán kính đi qua các tiếp điểm
Trang 5Hãy nêu cách tìm tâm của một miếng gỗ hình tròn
bằng th ớc phân giác
?2.
Th ớc phân giác
Tâm
Cấu tạo của th ớc :Th ớc gồm hai thanh gỗ
ghép lại thành góc vuông BAC, hai thanh
gỗ này đ ợc đóng lên một tấm gỗ hình tam
giác vuông cân, trong đó AD là tia phân
giác của góc BAC
B
D
Cách xác định :
+ Xoay miếng gỗ rồi tiếp tục làm nh trên, ta
vẽ đ ợc đ ờng kính thứ hai
* Giao điểm của hai đ ờng kính là tâm của miếng gỗ
hình tròn
+ Đặt miếng gỗ hình tròn tiếp xúc với hai
cạnh của th ớc
+ Kẻ theo “tia phân giác của th ớc” ta vẽ
đ ợc một đ ờng kính của hình tròn
Trang 6* Điểm nằm trên tia phân giác của một góc thì cách đều hai cạnh của góc
đó
M thuộc tia phân giác của góc xOy
MA = MB
* Ba đ ờng phân giác của một tam giác cùng đi
qua một điểm Điểm này cách đều ba cạnh của
tam giác đó
D
E
F
I
B
A
C
Z
y
x
M
B
A
O
I là giao điểm của ba đ ờng phân giác của tam
giác ABC thì ID = IE = IF
* Điểm nằm bên trong góc và cách đều hai cạnh của góc thì nằm trên
tia phân giác của góc đó
Trang 7I
E F
D
Cho tam giác ABC Gọi I là giao điểm các đ ờng phân giác trong của tam giác; D, E, F theo thứ tự là chân các đ ờng vuông góc kẻ từ I
đến các cạnh BC, AC, AB Chứng minh rằng ba điểm D, E, F nằm trên cùng một đ ờng tròn tâm I
?3
Chứng minh
Trang 8* Điểm nằm trên tia phân giác của một góc thì cách đều hai cạnh của góc
đó
M thuộc tia phân giác của góc xOy
MA = MB
* Ba đ ờng phân giác của một tam giác cùng đi
qua một điểm Điểm này cách đều ba cạnh của
tam giác đó
D
E
F
I
B
A
C
Z
y
x
M
B
A
O
I là giao điểm của ba đ ờng phân giác của tam
giác ABC thì ID = IE = IF
* Điểm nằm bên trong góc và cách đều hai cạnh của góc thì nằm trên
tia phân giác của góc đó
Trang 9I
E F
D
Cho tam giác ABC Gọi I là giao điểm các đ ờng phân giác trong của tam giác; D, E, F theo thứ tự là chân các đ ờng vuông góc kẻ từ I
đến các cạnh BC, AC, AB Chứng minh rằng ba điểm D, E, F nằm trên cùng một đ ờng tròn tâm I
?3
Chứng minh
Vì I là giao điểm của các đ ờng phân giác
trong tam giác nên I cách đều ba cạnh
của tam giác ID = IE = IF
Ba điểm D, E, F cùng thuộc đ ờng tròn
tâm ( I )
C 2: Ta có I thuộc tia phân giác của BAC IE = IF
ID = IE = IF
hay 3 điểm D, E, F cùng thuộc đ ờng tròn tâm ( I )
I thuộc tia phân giác của ABC IF = ID
Trang 10TiÕt 28: TÝnh chÊt cña hai tiÕp tuyÕn c¾t nhau
1 §Þnh lý vÒ hai tiÕp tuyÕn c¾t nhau
GT AB vµ AC lµ hai tiÕp tuyÕn cña (O)
KL
• AB = AC.
• AO lµ ph©n gi¸c cña BAC.
• OA lµ ph©n gi¸c BOC.
x
y
O
A
B
C
§Þnh lý / SGK / Tr 114
2 § êng trßn néi tiÕp tam gi¸c
(I, ID) néi tiÕp ABC
D
E
F
I
B
A
C
Kh¸i niÖm / SGK / Tr 114
ABC ngo¹i tiÕp ® êng trßn (I) T©m I cña ® êng trßn néi tiÕp tam gi¸c lµ giao ®iÓm cña 3 ® êng ph©n gi¸c trong cña tam gi¸c
§ êng trßn néi tiÕp tam gi¸c lµ ® êng trßn
tiÕp xóc víi ba c¹nh cña tam gi¸c
Trang 11I F
D
A
Bài tập: Tìm các cặp đọan thẳng bằng nhau trên hình
Đáp án
1 IE = IF
2 ID = IF
3 ID = IE
4.AE = AF
5 BF = BD
6 CE = CD (Theo tính chất hai tiếp tuyến cắt nhau)
(Theo tính chất hai tiếp tuyến cắt nhau ) (Theo tính chất hai tiếp tuyến cắt nhau )
Trang 12TiÕt 28: TÝnh chÊt cña hai tiÕp tuyÕn c¾t nhau
1 §Þnh lý vÒ hai tiÕp tuyÕn c¾t nhau
GT AB vµ AC lµ hai tiÕp tuyÕn cña (O)
KL
• AB = AC.
• AO lµ ph©n gi¸c cña BAC.
• OA lµ ph©n gi¸c BOC.
x
y
O
A
B
C
§Þnh lý / SGK / Tr 114
2 § êng trßn néi tiÕp tam gi¸c
(I, ID) néi tiÕp ABC
ABC ngo¹i tiÕp ® êng trßn (I)
D
E
F
I
B
A
C
Kh¸i niÖm / SGK / Tr 114
3 § êng trßn bµng tiÕp tam gi¸c
Trang 13Cho tam giác ABC, K là giao điểm các đ ờng phân giác của hai góc ngoài tại B và C ; D, E, F theo thứ tự là chân các đ ờng vuông góc kẻ từ K
đến các đ ờng thẳng BC, AC, AB Chứng minh rằng ba điểm D, E, F nằm trên cùng một đ ờng tròn có tâm K
F
E
B A
K
Chứng minh:
K thuộc tia phân giác của CBx
KD = KF (1)
K thuộc tia phân giác của BCy
KD = KE (2)
Từ (1) và (2 ) KD = KE = KF hay
D, E, F cùng thuộc (K , KD)
?4
Trang 14TiÕt 28: TÝnh chÊt cña hai tiÕp tuyÕn c¾t nhau
1 §Þnh lý vÒ hai tiÕp tuyÕn c¾t nhau
GT AB vµ AC lµ hai tiÕp tuyÕn cña (O)
KL
• AB = AC.
• AO lµ ph©n gi¸c cña BAC.
• OA lµ ph©n gi¸c BOC.
x
y
O
A
B
C
- §Þnh lý / SGK / Tr 114
2 § êng trßn néi tiÕp tam gi¸c
* (I, ID) néi tiÕp ABC
* ABC ngo¹i tiÕp ® êng trßn (I)
- Kh¸i niÖm / SGK / Tr 114
3 § êng trßn bµng tiÕp tam gi¸c
F
E
B A
K
- Kh¸i niÖm / SGK / Tr 115
* (K, KD) bµng tiÕp trong gãc A cña ABC
§ êng trßn tiÕp xóc víi mét c¹nh cña tam gi¸c vµ tiÕp xóc víi
phÇn kÐo dµi cña hai c¹nh kia gäi lµ ® êng trßn bµng tiÕp tam
gi¸c
D
E
F
I
B
A
C
Trang 15Cho tam giác ABC, K là giao điểm các đ ờng phân giác của hai góc ngoài tại B và C ; D, E, F theo thứ tự là chân các đ ờng vuông góc kẻ từ K
đến các đ ờng thẳng BC, AC, AB Chứng minh rằng ba điểm D, E, F nằm trên cùng một đ ờng tròn có tâm K
F
E
B A
K
Chứng minh:
K thuộc tia phân giác của CBx
KD = KF (1)
K thuộc tia phân giác của BCy
KD = KE (2)
Từ (1) và (2 ) KD = KE = KF hay
D, E, F cùng thuộc (K , KD)
K1
H
K2
M
?4
Tâm đ ờng tròn bàng tiếp tam giác là
giao điểm của hai đ ờng phân giác
ngoài và một đ ờng phân giác trong của
tam giác
Trang 16Bài tập: Hãy nối mỗi ô ở cột trái với mỗi ô ở cột phải để đ ợc khẳng
định đúng
1 Đ ờng tròn nội tiếp tam
giác a là đ ờng tròn đi qua ba đỉnh của tam giác
2 Đ ờng tròn bàng tiếp tam
giác b là đ ờng tròn tiếp xúc với ba cạnh của tam giác
3 Đ ờng tròn ngoại tiếp tam
giác c là giao điểm của ba đ ờng phân giác trong của tam giác
4 Tâm của đ ờng tròn nội tiếp
tam giác d là giao điểm của hai đ ờng phân giác ngoài của tam giác
5 Tâm của đ ờng tròn bàng
tiếp tam giác e là đ ờng tròn tiếp xúc với một cạnh của tam giác và tiếp xúc
với phần kéo dài của hai cạnh kia
1- b
2 - e
3 - a
4- c
5 - d
Trang 17TiÕt 28: TÝnh chÊt cña hai tiÕp tuyÕn c¾t nhau
1 §Þnh lý vÒ hai tiÕp tuyÕn c¾t nhau
GT AB vµ AC lµ hai tiÕp tuyÕn cña (O) KL
• AB = AC.
• AO lµ ph©n gi¸c cña BAC.
• OA lµ ph©n gi¸c BOC.
x
y
O
A
B
C
- §Þnh lý / SGK / Tr 114
2 § êng trßn néi tiÕp tam gi¸c
* (I, ID) néi tiÕp ABC
* ABC ngo¹i tiÕp ® êng trßn (I)
D
E
F
I
B
A
C
- Kh¸i niÖm / SGK / Tr 114
3 § êng trßn bµng tiÕp tam gi¸c
F
E
B A
K
- Kh¸i niÖm / SGK / Tr 115
* (K, KD) bµng tiÕp trong gãc A cña ABC
* T©m ® êng trßn bµng tiÕp lµ giao ®iÓm cña hai ® êng ph©n gi¸c ngoµi vµ mét ® êng ph©n gi¸c trong cña tam gi¸c
* T©m ® êng trßn néi tiÕp tam gi¸c lµ giao ®iÓm cña ba
® êng ph©n gi¸c trong tam gi¸c
Trang 18H ớng dẫn về nhà
- BTVN: 26, 27, 29 SGK tr115, 116
- Nắm vững tính chất của tiếp tuyến đ ờng tròn và dấu hiệu nhận biết tiếp tuyến
- Phân biệt định nghĩa, cách xác định tâm của đ ờng tròn ngoại tiếp, đ ờng tròn nội tiếp, đ ờng tròn bàng tiếp tam giác
H ớng dẫn bài 27
E
D
M
C
B
PADE = AD + AE + DE