Luận văn nghiên cứu quy định pháp luật về xử lý vi phạm hành chính đối với hành vi buôn lậu buôn bán hàng cấm và thực tiễn áp dụng các quy định đó trên địa bàn thành phố Hà Nội, đánh giá thực trạng, từ đó đề xuất những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu và buôn bán hàng cấm trong thời gian tới.
Trang 1PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do nghiên cứu đề tài
Trong những năm vừa qua, sự phát triển vượt bậc của cuộc cáchmạng khoa học công nghệ cùng với sự đổi mới đường lối chính sách về kinh tế của Đảng và Nhà nước ta đã thúc đẩy nền kinh tế phát triển nhanh chóng Trên thị trường các hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hoá ngày càng diễn ra tấp nập, nhộn nhịp và cạnh tranh phát triển chạy theo nhu cầu, thị hiếu người tiêu dùng Trong điều kiện đó, các loại hàng hóa từ biên giới các tỉnh biên giới đã được các đối tượng hoạt động vi phạm pháp luật thẩm lậu qua các cửa khẩu; đường tiểu ngạch từ nước ngoài về Việt Nam để tiêu thụ Những loại hàng hóa nhập lậu do trốn thuế nhà nước không phải kiểm tra về chất lượng nên có lợi nhuận cao tạo động lực cho các đối tượng hoạt động buôn lậu Ngoài các mặt hàng gia dụng như quần áo, giầy dép, điện
tử, điện lạnh được nhập lậu còn có những mặt hàng cấm cũng được các đối tượng nhập lậu vào Việt Nam như thuốc lá; pháo nổ; hàng công nghiệp
cũ không đủ điều kiện sử dụng (rác công nghiệp) để tiêu thụ Những hoạt động này không những ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng, sức khoẻ, tài sản của người tiêu dùng, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích của các chủ thể kinh doanh trong nền kinh tế mà còn làm ảnh hưởng đến lợi ích của Nhà nước, của toàn xã hội, ảnh hưởng đến môi trường đầu tư kinh doanh của Việt Nam, uy tín chính trị của Đảng và Nhà nuớc và làm giảm lòng tin của quần chúng nhân dân đối với Nhà nước Đảng và Nhà nước đã đánh giá đây là một “quốc nạn” Các hoạt động buôn lậu và buôn bán hàng cấm ở nước ta đang có chiều hướng gia tăng do lợi nhuận từ các hoạt động trên rất lớn.Trước tình thế cấp thiết trên, việc đẩy mạnh công tác đấu tranh chống sản xuất và buôn lậu và buôn bán hàng cấm là một yêu cầu cấp bách đòi hỏi sự quan tâm của Đảng và Nhà nước Mặt khác, công tác đấu tranh chống buôn lậu và buôn bán hàng cấm còn đòi hỏi các cơ quan chức năng phải thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ của mình Đồng thời phải có sự phối hợp đồng bộ với các cơ quan hữu quan để đấu tranh hạn chế buôn lậu
và buôn bán hàng cấm
Để tìm hiểu một cách có hệ thống từ phương diện lý luận đến thực tiễn
về xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu và buôn bán hàng cấm của Phòng Cảnh sát kinh tế Công an thành phố Hà Nội, từ đó đề xuất những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác này trong thời gian tới, tác giả quyết định lựa chọn vấn đề “Xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu và buôn bán hàng
Trang 2cấm của Phòng Cảnh sát kinh tế Công an thành phố Hà Nội” làm đề tài luận văn Thạc sỹ Luật Hiến pháp và Luật Hành chính
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Liên quan tới đề tài luận văn, có nhiều công trình nghiên cứu ở những mức độ khác nhau đã được công bố, có thể kể tới như:
- Viện Khoa học pháp lý – Bộ Tư pháp (1980), Xử phạt vi phạm hành chính, Đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ (mã số 85 98 008), Hà Nội;
- Vũ Thư (1996), Chế tài hành chính – Lý luận và thực tiễn, Chuyên đề hội thảo khoa học về giao thông, Hà Nội;
- Lê Xuân Bình (1998), Chống buôn lậu và gian lận thương mại,
- Nguyễn Đức Bình (2000), Luận án Đấu tranh phòng, chống tội buôn lậu hoặc vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ qua biên giới
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
Luận văn nghiên cứu quy định pháp luật về xử lý vi phạm hành chính đối với hành vi buôn lậu buôn bán hàng cấm và thực tiễn áp dụng các quy định đó trên địa bàn thành phố Hà Nội, đánh giá thực trạng, từ đó đề xuất những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu và buôn bán hàng cấm trong thời gian tới
Để đạt đươc mục đích trên, các nhiệm vụ nghiên cứu là:
- Hệ thống hóa những vấn đề lý luận, pháp lý về hàng lậu, hàng cấm, buôn lậu và buôn bán hàng cấm
-Hệ thống hóa quy định pháp luật hiện hành về xử lý lý vi phạm hành chính đối với hành vi buôn lậu và buôn bán hàng cấm
- Phân tích và đánh giá thực trạng thi hành pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính về buôn bán hàng buôn lậu và buôn bán hàng cấm của lực lượng Phòng Cảnh sát kinh tế Công an thành phố Hà Nội trên địa bàn Thành phố Hà Nội thời gian qua;
- Xác lập nội dung các quan điểm, giải pháp để góp phần nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về xử phạt hành chính về buôn buôn lậu và buôn bán hàng cấm trong thời gian tới
4 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
Luận văn nghiên cứu quy định pháp luật hiện hành về xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi buôn buôn lậu và buôn bán hàng cấm.và thực tiễn áp dụng các quy định đó trên địa bàn thành phố Hà Nội
Luận văn tập trung nghiên cứu công tác xử phạt hành chính về buôn
Trang 3buôn lậu và buôn bán hàng cấm trên địa bàn Thành phố Hà Nội của Phòng Cảnh sát kinh tế Công an Thành phố Hà Nội,
Luận văn nghiên cứu trên địa bàn Thành phố Hà Nội; giai đoạn
5.2 Phương pháp nghiên cứu
Luận văn sử dụng các phương pháp nghiên cứu truyền thống trong nghiên cứu khoa học xã hội là: Phương pháp phân tích, tổng hợp, thống kê,
so sánh, kết hợp quan sát thực tiễn (qua quá trình công tác) với khát quát hóa
6 Ý nghĩa của luận văn
Luận văn góp phần hoàn thiện lý luận về xử phạt hành chính trong lĩnh vực buôn buôn lậu và buôn bán hàng cấm
Luận văn có thể dùng làm tài liệu tham khảo trong giảng dạy và nghiên cứu của cán bộ giảng dạy, sinh viên trong các trường đại học luật, đại học hành chính hoặc sẽ là tài liệu tham khảo hữu ích cho những người quan tâm, nghiên cứu về xử phạt hành chính về buôn buôn lậu và buôn bán hàng cấm
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và tài liệu tham khảo, kết quả nghiên cứu được kết cấu gồm 3 chương, gồm:
Chương 1: Những vấn đề lý luận và pháp lý cơ bản về xử phạt vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm
Chương 2: Thực trạng xử phạt vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm trên địa bàn thành phố Hà Nội
Chương 3: Phương hướng và giải pháp nâng cao hiệu quả xử phạt vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm trên địa bàn thành phố
Hà Nội
Trang 4CHƯƠNG 1
CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH
VỀ BUÔN LẬU, BUÔN BÁN HÀNG CẤM CỦA LỰC LƯỢNG
CÔNG AN 1.1 VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ BUÔN LẬU VÀ BUÔN BÁN
HÀNG CẤM
1.1.1 Khái niệm vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm
Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012 định nghĩa: vi phạm hành chính là hành vi cố ý hoặc vô ý của cá nhân, tổ chức, vi phạm các quy định của pháp luật về quản lý nhà nước mà không phải là tội phạm và theo quy định của pháp luật phải bị xử phạt vi phạm hành chính”
Ta có thể đưa ra khái niệm cho vi phạm hành chính về buôn lậu và buôn bán hàng cấm như sau:
Vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm là hành vi cố ý hoặc vô ý của cá nhân, tổ chức, vi phạm các quy định của pháp luật về quản lý nhà nước về phòng chống buôn lậu, buôn bán hàng cấm mà không phải là tội phạm và theo quy định của pháp luật phải bị xử phạt vi phạm hành chính”
1.1.2 Đặc điểm của vi phạm hành chính về buôn lậu và buôn bán hàng cấm
Như vậy, theo khái niệm trên, ta có thể thấy có 3 đặc điểm vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm như sau:
Thứ ba, hành vi vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm
phải là hành vi có lỗi
Thứ hai, vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm là hành
vi trái pháp luật, vi phạm các quy định của pháp luật về quản lý nhà nước
phòng chống buôn lậu, buôn bán hàng cấm; tác hại (tính nguy hiểm) do
hành vi gây ra ở mức độ thấp, chưa hoặc không cấu thành tội phạm hình sự
và hành vi đó được quy định trong các văn bản pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính
Thứ ba, hành vi vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm
phải bị xử phạt vi phạm hành chính
1.1.3 Các loại vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm
Các loại vi phạm hành chính về buôn lậu và buôn bán hàng cấm bao gồm:
- Hành vi kinh doanh hàng hóa nhập lậu Quy định tại khoản 7
Trang 5điều 3 và điều 17 Nghị định 185/2013/NĐ-CP; tại khoản 14,15,16 Nghị định 124/2015/NĐ-CP
- Hành vi sản xuất, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ, giao nhận hàng cấm Quy định tại khoản 6 điều 3 và điều 10 của Nghị định
185/2013/NĐ-CP; tại khoản 9 điều 1 Nghị định 124/2015/NĐ-CP; Phụ lục
I Nghị định 187/2013/NĐ-CP của Chính phủ
- Hành vi vi phạm về buôn bán, vận chuyển, tàng trữ, giao nhận hàng cấm là thuốc lá điếu nhập lậu Quy định tại điều 25 Nghị định
185/2013/NĐ-CP và khoản 22 điều Nghị định 124/2015/NĐ-CP
- Hành vi vi phạm về kinh doanh nguyên liệu thuốc lá nhập lậu
Quy định tại điều 25 Nghị định 185/2013/NĐ-CP và khoản 23, 24 Nghị
xử lý hành chính khác Như vậy, xử lý vi phạm hành chính là khái niệm rộng, bao trùm, trong đó xử phạt vi phạm hành chính và áp dụng các biện pháp hành chính khác là hai “nhánh” chế tài cưỡng chế hành chính trong
xử lý vi phạm hành chính có sự khác biệt nhất định
Như vậy, ta có thể hiểu khái niệm xử lý vi phạm hành chính về buôn
lậu và buôn bán hàng cấm là “Việc áp dụng các biện pháp/chế tài mang tính cưỡng chế hành chính của Nhà nước đối với chủ thể có hành vi vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm”
1.2.2 Vai trò của xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm
- Thứ nhất ta có thể thấy được vai trò của xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm là nhằm răn đe giáo dục các cá nhân tổ chức
có hành vi vi phạm pháp luật của nhà nước về phòng chống buôn lậu và buôn bán hàng cấm Luật pháp quy định các hành vi vi phạm hành chính
về buôn lậu và buôn bán hàng cấm ở nhiều mức độ khác nhau và mức hình phạt với từng mức độ tương ứng để cá nhân, tổ chức vi phạm nhận biết được hành vi của mình không tiếp tục thực hiện nữa
Trang 6- Thứ hai vai trò của xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm là bảo vệ nền kinh tế trong nước và hợp tác kinh tác kinh tế quốc
tế Hành vi buôn lậu, buôn bán hàng cấm ảnh hưởng nghiêm trọng sâu sắc đến nền kinh tế trong nước do các loại hàng hóa nhập lậu trốn thuế giá rẻ hơn các mặt hàng nhập khẩu chính ngạch phải đóng thuế; hàng hóa sản xuất trong nước cũng không cạnh tranh được về giá nên khiến nền kinh tế giảm sút, các loại mặt hàng cấm như các loại máy công nghiệp cũ, đồ điện
tử cũ đã bị nước ngoài coi là rác thải lại được nhập lậu về Việt Nam để tiêu thụ khiến cho Việt Nam đứng trước nguy cơ trở thành một bãi rác công nghiệp
- Thứ ba vai trò của xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm là bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng Các loại hàng hóa nhập lậu
và hàng cấm không có cơ quan chức năng nào tiến hành kiểm tra, giám định chất lượng nên trong quá trình sử dụng có thể gây hại cho sức khỏe, tính mạng, tài sản người tiêu dùng
1.2.3 Các hình thức xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm
Khi nói về các hình thức xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu và buôn bán hàng cấm ta có thể hiểu đó là các hình thức xử phạt vi phạm hành chính về buôn lậu và buôn bán hàng cấm vì đối với các hành vi vi phạm về buôn lậu và buôn bán hàng cấm chỉ áp dụng xử phạt vi phạm hành chính chứ không áp dụng các biện pháp xử lý hành chính khác
Vậy các hình thức xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu và hàng cấm bao gồm những những hình thức sau: Hình thức xử phạt chính và hình thức
+ Tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm
+ Tước quyền sử dụng có thời hạn giấy phép kinh doanh, chứng chỉ hành nghề hoặc đình chỉ có thời hạn một phần hoặc toàn bộ hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ vi phạm
- Biện pháp khắc phục hậu quả
Trang 71.3 XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ BUÔN LẬU , BUÔN BÁN HÀNG CẤM CỦA LỰC LƯỢNG CÔNG AN
1.3.1 Thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm của lực lượng công an
Một trong những nguyên tắc cơ bản trong xử lý vi phạm hành chính là chỉ có những chức danh được pháp luật quy định có thẩm quyền xử lý mới được tiến hành việc xử phạt vi phạm hành chính
Trong lực lượng Cảnh sát kinh tế, những chức danh sau đây có thẩm quyền xử phạt: Cục trưởng Cục Cảnh sát kinh tế, Trưởng phòng Cảnh sát kinh tế, Đội trưởng Đội Cảnh sát kinh tế, Cán bộ, Chiến sỹ Cảnh sát kinh
tế
Được quy định tại Điều 103a Nghị định số 124/2015/NĐ-CP ngày 19 tháng 11 năm 2015 quy định về việc sửa đổi bổ sung một số điều của Nghị định số 185/2013/NĐ-CP ngày 15 tháng 11 năm 2013
1.3.2 Quy trình xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu, buôn bán hàng cấm của lực lượng công an
Cơ sở pháp lý
- Luật Xử lý vi phạm hành chính ngày 20 tháng 6 năm 2012;
- Nghị định số 185/2013/NĐ-CP ngày 15 tháng 11 năm 2013 của Chính Phủ xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và Nghị định số 124/2015/NĐ-CP ngày 19 tháng 11 năm 2015 quy định về việc sửa đổi bổ sung một số điều của Nghị định số 185/2013/NĐ-CP ngày
15 tháng 11 năm 2013
Tiểu kết chương 1
Buôn lậu và buôn bán hàng cấm là một hiện tượng của xã hội Sự xuất hiện của hiện tượng này là một tất yếu của nền kinh tế thị trường do nhu cầu của người dân trong quá trình sinh hoạt Tuyên truyền giáo dục phổ biến cho người dân về tác hại của việc sử dụng hàng hóa nhập lậu và hàng cấm, kèm theo đó là những biện pháp xử phạt đối với những hành vi
vi phạm sẽ tạo ra một hiệu ứng tốt trong quá trình đấu tranh phòng chống buôn lậu và buôn bán hàng cấm Quá trình đẩy lui hiện tượng xã hội này cần tìm ra những nguyên nhân phát sinh, điều kiện thuận lợi để cho hiện tượng xã hội này phát triển để có được những giải pháp nhằm hạn chế, đẩy lùi dần dần triệt tiêu hiện tượng này
Trang 8Chương 2 THỰC TRẠNG XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ BUÔN LẬU, BUÔN BÁN HÀNG CẤM CỦA PHÒNG CẢNH SÁT KINH TẾ
CÔNG AN THÀNH PHỐ HÀ NỘI 2.1 KHÁI QUÁT VỀ PHÒNG CẢNH SÁT KINH TẾ CÔNG AN THÀNH PHỐ HÀ NỘI VÀ TÌNH HÌNH BUÔN LẬU, BUÔN BÁN HÀNG CẤM TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI
2.1.1.Khái quát sự ra đời và chức năng, nhiệm vụ của lực lượng Phòng Cảnh sát kinh tế - Công an TP Hà Nội
Cảnh sát kinh tế là một bộ phận thuộc lực lượng Cảnh sát Nhân dân Việt Nam, có nhiệm vụ: tiến hành các biện pháp đấu tranh, phòng ngừa và ngăn chặn các tội phạm xâm phạm sở hữu của nhà nước, sở hữu của các tổ chức chính trị, kinh tế, xã hội, sở hữu của công dân và các tội phạm kinh tế khác theo đúng đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước, góp phần giữ vững an ninh, trật tự
Phòng Cảnh sát kinh tế - Công an thành phố Hà Nội là một trong những đơn vị mũi nhọn trong công tác đấu tranh phòng chống đẩy lùi tội phạm về kinh tế và tham nhũng Từ khi thành lập đến nay Phòng Cảnh sát kinh tế luôn là đơn vị Quyết thắng và được nhiều bằng khen các cấp của Đảng và Nhà nước Thời gian gần đây các loại tội phạm về buôn lậu và buôn bán hàng cấm hoạt động mạnh mẽ với nhiều thủ đoạn tinh vi xảo quyệt khác nhau, hoạt động có tổ chức, hình thành các đường dây tội phạm liên tỉnh, xuyên quốc gia Phòng Cảnh sát kinh tế - Công an thành phố Hà Nội đã tiến hành khám phá nhiều vụ án, đưa ra những cảnh báo mới về thủ đoạn hoạt của các loại tội phạm trong giai đoạn hiện nay
2.1.2 Tình hình buôn lậu và buôn bán hàng cấm trên địa bàn thành phố Hà Nội
Hà Nội hiện nay có vị trí từ 20°53' đến 21°23' vĩ độ Bắc và 105°44' đến 106°02' kinh độ Đông, tiếp giáp với các tỉnh Thái Nguyên - Vĩnh Phúc
ở phía Bắc; Hà Nam - Hòa Bình ở phía Nam; Bắc Giang- Bắc Ninh- Hưng Yên ở phía Đông và Hòa Bình- Phú Thọ ở phía Tây
Do Hà Nội có vị trí địa lý, kinh tế, chính trị quan trọng, là đầu mối huyết mạch của nhiều tuyến đường từ các tỉnh phía Bắc về, từ Hà Nội đi các tỉnh miền Trung, phía Nam Vì vậy Hà Nội có vai trò của một khu vực trung chuyển các loại hàng hóa tại miền Bắc Hàng hóa từ các tỉnh đưa
về Hà Nội bao gồm nhiều loại, có hàng Việt Nam sản xuất trong nước, có
Trang 9hàng ngoại được nhập khẩu đúng quy định tại các cửa khẩu hải quan; có cả hàng ngoại nhập lậu, hàng cấm nhập khẩu và hàng lậu sử dụng hóa đơn, giấy tờ quay vòng để hợp thức hóa; hàng có giấy tờ nhưng gian lận thương mại v v
2.2 KẾT QUẢ XỬ LÝ VI PHẠM HÀNH CHÍNH VỀ BUÔN LẬU VÀ BUÔN BÁN HÀNG CẤM CỦA PHÒNG CẢNH SÁT KINH TẾ
CÔNG AN THÀNH PHỐ HÀ NỘI
2.2.1 Kết quả xử lý vi phạm hành chính về buôn lậu
Được sự quan tâm và chỉ đạo sát sao của Chính phủ, Thủ tướng Chính Phủ, Ban Chỉ đạo 389 quốc gia, UBND Thành phố, Phòng Cảnh sát kinh tế-Công an thành phố Hà Nội đã tích cực, chủ động trong điều hành, chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ, công an các quận, huyện, thị xã trên địa bàn Thành phố thực hiện công tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả đạt hiệu quả cao Trong thời gian từ năm 2014 đến năm
2017 đã đạt được kết quả sau:
Năm Số vụ Số tiền phạt (VNĐ) Trị giá hàng hóa vi phạm (VNĐ)
Hầu hết các vụ việc liên quan đến buôn bán hàng cấm do Phòng
Cảnh sát kinh tế - Công an thành phố Hà Nội tiến hành thụ lý đều là xử lý hình sự, khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với các đối tượng vi phạm pháp luật về hàng cấm Đáng chú ý vào năm 2017 có một số vụ án liên quan đến pháo hoa nổ và thuốc lá điếu nhập lậu do sự mâu thuẫn giữa Luật đầu tư
Trang 10năm 2014 quy định mặt hàng thuốc lá điếu nhập và pháo hoa nổ là hàng hóa kinh doanh có điều kiện
Năm Số vụ Số tiền phạt (VNĐ) Trị giá hàng hóa vi phạm
- Các đơn vị đã chủ động nắm chắc tình hình trên các tuyến, địa bàn, lĩnh vực trọng điểm về buôn lậu, gian lận thương mại; nâng cao hiệu quả các mặt công tác NVCB, triển khai đồng bộ các biện pháp công tác, tập trung đấu tranh làm giảm, hạn chế các hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại; bảo vệ hàng nội, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm trên địa bàn Thành phố Những kết quả trong công tác đấu tranh phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại đã góp phần bình ổn giá, thực hiện tốt chính sách chống nhập siêu, kiềm chế lạm phát, tăng trưởng kinh tế phục vụ đời sống nhân dân
* Nguyên nhân:
Được sự quan tâm và chỉ đạo sát sao của Chính phủ, Thủ tướng Chính Phủ, Ban Chỉ đạo 389 quốc gia, UBND Thành phố, Công an thành phố Hà Nội đã tích cực, chủ động trong điều hành, chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ, công an các quận, huyện, thị xã trên địa bàn Thành phố thực hiện công tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả đạt hiệu quả cao; kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm, không kiểm tra tràn lan, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp hoạt động nhưng cũng xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật; không để xảy ra các vấn đề nhạy cảm, điểm
Trang 11nóng gây bức xúc dư luận, đặc biệt là các dịp tết Trung thu, tết Dương lịch, tết Nguyên đán, mùa Lễ Hội, tạo sự ổn định và phát triển của thị trường, bình ổn giá cả, đồng thời đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người sản xuất, người kinh doanh và người tiêu dùng
Công tác phối hợp chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả giữa các lực lượng chức năng được thực hiện một cách đồng bộ, hiệu quả, phát huy được sức mạnh của các lực lượng trên địa bàn Thành phố; đặc biệt là phối hợp giữa Công an Thành phố và Quản lý thị trường trong công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả đối với mặt hàng thuốc lá, pháo, phụ tùng ô tô, mỹ phẩm, thực phẩm chức năng ; phối hợp giữa Công an Thành phố và Hải quan trong công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả đối với mặt hàng vàng trang sức, ngà voi, động vật quý hiếm; phối hợp giữa lực lượng Thuế và Công an Thành phố trong thanh tra, xử lý việc sử dụng hoá đơn bất hợp pháp và thu hồi thuế sau thanh tra, kiểm tra; phối hợp giữa Quản lý thị trường và Y tế trong thanh tra, kiểm tra ATTP; phối hợp giữa Quản lý thị trường và Nông nghiệp trong thanh tra, kiểm tra các mặt hàng phân bón, thuốc thú y, thuốc bảo vệ thực vật, kiểm tra, kiểm soát gia cầm nhập lậu,
Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật trong kinh doanh thương mại được đặc biệt quan tâm, duy trì thường xuyên, liên tục, trong đó có công tác tổ chức ký cam kết không buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả đối với các doanh nghiệp, hộ kinh doanh nhằm tuyên truyền, cảnh báo cho người dân các nguy cơ ảnh hưởng tới an toàn sức khỏe người tiêu dùng từ các hàng hóa không rõ nguồn gốc lưu thông trên thị trường; răn
đe các đối tượng vi phạm pháp luật thương mại; qua đó nâng cao nhận thức của người dân và doanh nghiệp trong công tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, đảm bảo quyền và lợi ích chính đáng của doanh nghiệp và người tiêu dùng
2.3.2 Những hạn chế, khó khăn
* Hạn chế:
(1) Công tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại không chỉ
là nhiệm vụ riêng của lực lượng Công an, mà là nhiệm vụ chung của các cấp các ngành và của toàn xã hội Tuy nhiên, sự quan tâm, vào cuộc của các cấp, các ngành chức năng có lúc, có nơi còn chưa đồng bộ, chưa thống nhất, chưa có chiều sâu, còn mang tính hình thức, chưa đáp ứng được yêu cầu thực tế đặt ra, thậm chí còn có một số ít cán bộ có chức quyền can
Trang 12thiệp khi bị bắt giữ hoặc cá biệt có cán bộ tiếp tay, bảo kê cho các đối tượng buôn lậu
(2) Công tác nắm tình hình, triển khai các biện pháp nghiệp vụ của ngành Công an ở một số đơn vị, bộ phận công tác chưa thực sự có hiệu quả; đôi khi mang tính hình thức nên kết quả điều tra khám phá vẫn chưa tương xứng với tình hình thực tế và diễn biến của tội phạm, nhất là ở các địa bàn tập trung nhiều kho tàng, bến bãi chợ đầu mối, gia súc, gia cầm Công tác phát hiện, phòng, chống các loại tội phạm này chưa thực sự đồng
đều (chủ yếu của phòng nghiệp vụ PC46), còn ở địa bàn các quận, huyện
rất hạn chế, kết quả khám khá các đường dây, ổ nhóm buôn lậu lớn hầu
như không có (trong khi các địa bàn giáp ranh ở các quận, huyện thường
là nơi các đối tượng, ổ nhóm tội phạm buôn lậu lợi dụng hoạt động)
(3) Cơ chế phối hợp giữa các đơn vị, địa phương, các lực lượng tham gia đấu tranh còn bất cập, thiếu thống nhất trong đường lối xử lý làm hạn chế hiệu quả công tác đấu tranh
(4) Lực lượng đấu tranh chuyên trách biên chế còn thiếu và yếu, trình
độ pháp luật còn non, nghiệp vụ thiếu chuyên sâu; trang bị phương tiện phục vụ chiến đấu còn thiếu, chưa đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm trong tình hình mới
(5) Văn bản quy phạm pháp luật về đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại thiếu đồng bộ, chồng chéo, chế tài không rõ ràng nên khó áp dụng; còn có kẽ hở để các đối tượng lợi dụng hoạt động
* Khó khăn:
(1) Các đối tượng hoạt động phạm tội trên các lĩnh vực buôn lậu, gian lận thương mại thường hoạt động theo đường dây, ổ nhóm, với sự tham gia của nhiều đối tượng, trong đó, có các đối tượng ở ngoại tỉnh, có đối tượng
người nước ngoài (chủ yếu là người Trung Quốc) nên việc xác minh lý lịch
của các đối tượng để xác lập chuyên án đấu tranh gặp nhiều khó khăn Các đối tượng lại thường hoạt động liên tuyến, liên tỉnh, trong khi việc phân quản lý địa bàn, sự phối hợp giữa các đơn vị, lực lượng trên tuyến còn hạn chế, bất cập, dẫn đến có trường hợp bị lộ thông tin, các đối tượng bỏ trốn, thay đổi lộ trình ảnh hưởng đến công tác khám phá, bắt giữ
Chưa có văn bản quy phạm pháp luật hay quy định cụ thể nào về thời hạn, quy trình, quy định việc tổ chức xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ
chứng minh hành vi phạm tội của các đối tượng ở nước ngoài