Kẻ mạnh chính là kẻ giúp đỡ kẻ khác trên đôi vai mình

Như chúng ta đã biết, trong vòng xoáy của nền kinh tế thị trường, có không ít người vì lợi ích của bản thân mà sẵn sàng chà đạp lên lợi ích của người khác chiếm đoạt những thứ không ph[r]

VĂN MẪU LỚP 11

ĐỀ BÀI: KẺ MẠNH KHÔNG PHẢI LÀ KẺ GIẪM LÊN VAI KẺ KHÁC ĐỂ THỎA MÃN

LÒNG ÍCH KỈ KẺ MẠNH CHÍNH LÀ KẺ GIÚP ĐỠ KẺ KHÁC TRÊN ĐÔI VAI MÌNH

Trong truyện ngắn Đời thừa, nhà văn Nam Cao viết:

“Kẻ mạnh không phải là kẻ giẫm lên vai kẻ khác để thỏa mãn lòng ích kỉ Kẻ mạnh chính là

kẻ giúp đỡ kẻ khác trên đôi vai mình”

Hãy trình bày suy nghĩ của anh/ chị về quan niệm trên

A SƠ ĐỒ TÓM TẮT GỢI Ý

B DÀN BÀI CHI TIẾT

1 M i

- Dẫn dắt và giới thiệu vấn đề cần nghị luân

- Trích dẫn câu nói: Kẻ mạnh không phải là kẻ giẫm lên vai kẻ khác để thỏa mãn lòng ích

kỉ Kẻ mạnh chính là kẻ giúp đỡ kẻ khác trên đôi vai mình

2 Thân bài

- Giải thích: (từ khó và cả câu)

 Quan niệm về “kẻ mạnh”; được diễn đạt qua cách nói hình ảnh :

o Không phải là “giẫm lên vai kẻ khác”: sức mạnh của con người không chỉ đo

bằng sức mạnh cơ bắp, ỷ vào sức mạnh cơ bắp mà lấn ép, chà đạp người khác

o Mà là “giúp đỡ kẻ khác trên đôi vai mình”: Sức mạnh con người được đo bằng

chính tình yêu thương, bằng hành động cao đẹp của lòng vị tha

o Ý nghĩa câu nói: “Kẻ mạnh”, theo Nam Cao là người biết giúp đỡ người khác,

nâng đỡ người khác vươn lên, luôn sống vì người khác… Đó là người có nhân cách đáng quý, đáng được trân trọng

- Bàn luận

 Những biểu hiện

o Những biểu hiện của “kẻ mạnh” trong mối quan hệ với khách quan cuộc sống

 Trong quan hệ gia đình: yêu thương, trách nhiệm, hy sinh (Câu chuyện cảm động về người cha Nông Văn Vinh, sinh năm 1974 (xã Đông Đạt, huyện Phú Lương, Thái Nguyên) hàng ngày dù nắng hay mưa cũng đều đặn cõng con gái là Nông Hoài Hương, sinh năm 1999 đến trường học cái chữ)

 Trong quan hệ bạn bè: giúp đỡ cùng tiến bộ, chia sẻ khó khăn, điểm tựa tinh thần (Câu chuyện và bạn Nguyễn Thị Lân, học sinh lớp 11B8, trường THPT

Lê Văn Hưu, huyện Thiệu Hóa, Thanh Hóa 9 năm cõng bạn đến trường.)

 Trong quan hệ xã hội: bênh vực kẻ yếu, giúp đỡ người hoạn nạn, hành động nghĩa hiệp chống cái ác… ( Những chiến sĩ công an quên mình vì dân, anh bộ đội cứu hàng chục dân giữa dòng lũ dữ cuối cùng đuối sức bì nước cuốn trôi )

o Kẻ mạnh trong mối quan hệ chủ quan:

 Với bản thân: dám đương đầu với khó khăn, thử thách, vượt lên nghịch cảnh…(Dẫn chứng: Pa-ven Cooc-sa-ghin (Thép đã tôi thế đấy)…)

 Câu nói chứa đựng một quan niệm đúng đắn và sâu sắc về nhân cách, về lẽ sống; đặt ra vấn đề trách nhiệm của mỗi người đối với đồng loại, với cuộc sống

 Đặt trong bối cảnh cuộc sống ngày nay, câu nói trên càng có ý nghĩa – khi mà nạn bạo hành trong gia đình, nạn bạo lực trong học đường, nạn côn đồ hoành hành …

đang là những vấn đề bức xúc của xã hội

 Phê phán lối sống ích kỉ, giẫm đạp lên cuộc sống người khác để thỏa mãn lòng ích

kỉ, hiếu thắng của mình

- Bài học nhận thức và hành động

 Biết yêu thương, giúp đỡ, cảm thông mọi người xung quanh; định hướng cho mình một quan niệm sống tốt đẹp

 Mỗi người cần phải có ý thức rèn luyện ý chí, nghị lực, sức mạnh… để bản thân có thể vượt qua những khó khăn thử thách trong cuộc sống Từ đó, có thể hoàn thiện nhân cách, có khả năng giúp đỡ người khác, sẽ được mọi người yêu mến và tôn trọng

3 Kết bài

- Nhận xét chung về vấn đề được đặt ra trong câu nói

- Bài học cho mỗi cá nhân và mở rộng vấn đề nghị luận bằng suy nghĩ, tình cảm, sự liên tưởng của mỗi người

C BÀI VĂN MẪU

Trong cuộc sống ai cũng mong muốn mình phải thật mạnh mẽ Thế nhưng không phải ai cũng biết định nghĩa thế nào là kẻ mạnh Thường người ta chỉ quan niệm rằng kẻ mạnh là kẻ đánh bại được nhiều người, là kẻ có uy quyền áp đảo được người khác, khiến người khác phải sợ hãi Song thực tế không phải như vậy Kẻ mạnh phải là kẻ biết đặt lợi ích của người khác lên trên lợi ích của mình, thậm chí phải hi sinh cả bản thân Như nhà

văn Nam Cao đã quan niệm: “Kẻ mạnh không phải là kẻ giẫm lên vai người khác để thoả mãn lòng ích kỉ Kẻ mạnh phải là kẻ giúp đỡ người khác trên đôi vai của mình” “Kẻ mạnh” –

hai tiếng tưởng chừng rất đơn giản nhưng thực sự không mấy ai hiểu được trọn vẹn ý nghĩa sâu sắc của nó Vậy thực sự kẻ mạnh là kẻ mang trong mình những phẩm chất gì? Làm thế nào để có thể trở thành kẻ mạnh trong cuộc sống này? Mạnh ở đây phải được hiểu theo nghĩa là mạnh mẽ Kẻ mạnh ở đây chính là con người mạnh mẽ, con người dám sống và sống có bản lĩnh trước sự cám dỗ của cuộc sống và thói ích kỉ của chính bản thân mình Kẻ mạnh cũng là kẻ dám giữ gìn danh dự, lương tâm của mình, không để nó vấy bẩn hay có chút tì vết nào

Hai tiếng “kẻ mạnh” được Nam Cao đặt trong sự đối lập với quan niệm của nhiều

người trong cuộc sống như một tâm sự đau đớn của nhà văn trước thực trạng đạo đức suy thoái Ở đó người ta ghen ghét, cạnh khoé, đố kị nhau Ở đó người ta bán rẻ danh dự nhân phẩm của mình vì những mục đích tầm thường Trên hết người ta có thể dùng mọi thủ đoạn để giành lấy quyền lực, tiền bạc, danh vọng – những thứ mà người ta tin rằng sẽ mang lại sức mạnh Nhưng liệu sức mạnh có thể đến được từ việc đánh bại kẻ khác, chà đạp huỷ diệt kẻ khác vì những mục đích tham vọng tầm thường? Chắc chắn là không Bởi không ai nhìn nhận một kẻ là chiến thắng khi họ đánh bại đối thủ của mình bằng thủ đoạn xấu Kẻ chiến thắng chỉ có thể là kẻ vượt lên được chính bản thân mình, vượt lên được những ham muốn nhỏ nhen ích kỉ của bản thân để giữ gìn danh dự, lương tâm làm người của mình Là con người chắc hẳn ai cũng đã có lúc để cho những cám dỗ trong cuộc sống khiến mình phân vân như đứng trước ngã ba đường Nhưng kẻ mạnh mẽ là kẻ không để những cám dỗ – phần xấu trong con người mình điều khiển, sai khiến để đi vào con đường bất lương, con đường mà một khi đã dấn thân thì không còn có thể quay lại Thực

tế vẫn có những kẻ luôn tự dối lừa mình để lấp liếm bản chất xấu xa, nhỏ nhen, ích kỉ Và

họ tìm mọi cách để đánh bại kẻ khác dù bằng những thủ đoạn hèn hạ nhất để che đậy cho bản chất yếu đuối của mình Những con người như vậy thường dễ ngủ quên trên chiến thắng và bị đánh bại Một khi đã bị đánh bại họ sẽ lộ rõ bản chất yếu đuối của mình và không có đủ nghị lực để đứng dậy và bước tiếp Do đó ta có thể khẳng định một cách chắc

chắn rằng: “Kẻ mạnh không phải là kẻ giẫm lên vai người khác để thoả mãn lòng ích kỉ”

Trong Thế chiến thứ hai, ta thấy cả hai bên tham chiến không có ai là kẻ chiến thắng Bởi tất cả bọn chúng đều ra sức bóc lột thuộc địa với những thủ đoạn tàn ác phục vụ cho

tham vọng đế vương của mình Bởi “kẻ thắng” đã kết thúc chiến tranh bằng một thảm hoạ

nguyên tử cướp đi sinh mạng của ba mươi vạn con người xấu số vô tội và còn đe doạ cướp đi sinh mạng của rất nhiều người hôm nay Người chiến thắng duy nhất trong cuộc chiến đó chỉ có thể là nước Nga Xô viết anh hùng, nhân dân Xô viết anh hùng Nước Nga chiến thắng khi họ đã giải phóng cho nhiều dân tộc bị áp bức, giúp đỡ vô tư cho các quốc gia trong cảnh nô lệ Nước Nga chiến thắng vì họ có những con người như Paven say mê đem toàn tâm toàn ý phục vụ nhân dân, hi sinh bản thân một cách nồng nhiệt lãng mạn, tất cả vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng loài người Do đó, chính nước Nga, nhân

dân Nga mới là “kẻ mạnh”, là “kẻ giúp đỡ người khác trên đôi vai của mình”

Sức mạnh của con người chỉ có thể có được từ lòng nhân ái, đức hi sinh trong cuộc sống Giống như người đàn bà trong Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu Đó là một con người mạnh mẽ, mạnh mẽ không phải vì có thể chịu đựng được đòn roi của người chồng Sức mạnh của con người đó thể hiện ở lòng vị tha, sự nhân hậu, sẵn sàng chịu đựng tất cả vì con cái – những đứa con trên thuyền quanh năm thiếu đói Nam Cao là một nhà văn thích triết lí và những triết lí của ông mang một ý nghĩa nhân bản sâu sắc Quan niệm này cũng vậy, một triết lí làm người vô cùng đúng đắn được đưa ra từ một điều tưởng chừng như một nghịch lí của cuộc sống Nó không chỉ có ý nghĩa trong xã hội

cũ mà còn có ý nghĩa cho tới tận hôm nay Như chúng ta đã biết, trong vòng xoáy của nền kinh tế thị trường, có không ít người vì lợi ích của bản thân mà sẵn sàng chà đạp lên lợi ích của người khác chiếm đoạt những thứ không phải của mình có khi bằng những thủ đoạn vô cùng xấu xa hèn hạ Hiểu được quan niệm của Nam Cao cũng đồng nghĩa với việc

ta thấy được sức mạnh của lòng nhân ái, từ đó phê phán một cách nghiêm khắc lối sống ích kỉ Đồng thời cần đề cao chủ nghĩa nhân đạo, nhân cách cao thượng, dám hi sinh lợi ích của bản thân cho người khác

Tuy nhiên có một câu hỏi được đặt ra là: Vậy, những biểu hiện nào của lối sống

“giẫm lên vai người khác” mà ta cần lên án? Tục ngữ có câu “mạnh vì gạo, bạo vì tiền”, chỉ

những kẻ sống coi trọng vật chất, dùng sức mạnh vật chất để áp đảo lấn lướt công lí Và thực tế trong cuộc sống hiện nay, có rất nhiều con người như vậy – những con người thích dùng tiền để đoạt lấy lợi ích cho mình Đặc biệt vấn nạn chạy chọt đang trở thành một vấn đề đáng báo động trong đời sống xã hội hiện nay Người ta chạy chọt từ những việc nhỏ như xin biển số xe đẹp, xin không bị giữ xe khi vi phạm luật giao thông cho đến

việc xin điểm xin việc… Dường như xã hội hiện nay đâu đâu cũng hiện lên chữ “xin” Xin

xỏ, hối lộ đang trở thành một căn bệnh thâm căn cố để trong con người Việt Nam, gây suy thoái nghiêm trọng đạo đức của con người

Chúng ta ngày càng nhìn thấy nhiều hành động đi ngược lại công lí: những kẻ tham ô hàng nghìn tỉ đồng, những kẻ lén lút xả nước thải xuống sông trong suốt nhiều năm liền… Chúng ta phê phán những kẻ dùng sức mạnh đồng tiền để lấn át công lí nhưng cũng

không thể không lên án những kẻ đang nắm trong tay “sức mạnh” mà phản bội lại trách nhiệm xã hội giao phó cho họ Không chỉ có vậy, “giẫm lên vai người khác” còn có thể hiểu

là một lối sống vụ lợi, tham vọng tầm thường, sẵn sàng chà đạp, huỷ diệt đồng loại vì lợi

ích cá nhân như trong câu tục ngữ “cá lớn nuốt cá bé” Lịch sử đã từng chứng kiến những

kẻ “tà đạo”, vì muốn phục vụ cho lợi ích giai cấp của chúng đã thiêu chết nhà thiên văn vĩ

đại Brunô – người đã kiên cường bảo vệ thuyết Nhật tâm cho đến khi cả thân mình đỏ rực trong ngọn lửa bạo tàn

Nhưng lịch sử cũng chứng kiến từ đây một cuộc cách mạng trong nhận thức của loài người Và lịch sử đã lên án những kẻ vì mục đích hèn hạ của mình mà tiêu diệt đồng loại, thiêu rụi chân lí Trong xã hội ngày nay, ta vẫn còn phải chứng kiến những hành động dã man mà tưởng chừng như chỉ có trong thời kì hoang dại của loài người Những kẻ khủng

bố đang từng ngày gieo rắc tai hoạ khắp noi trên thế giới, đang lên tiéng thách thức tất cả chúng ta, chống lại cả nhân loại Rồi những vụ giết người vô cùng man rợ xuất hiện khắp nơi cảnh báo về sự suy thoái đến mất hết nhân tính của con người Chưa thể dừng lại ở

đó, chúng ta còn phải lên tiếng để phê phán những con người chỉ biết sống cho bản thân

không quan tâm đến người khác Bởi chính việc “mạnh ai người nấy sống” chính là

nguyên nhân dẫn tới lối sống vụ lợi, ích kỉ, đặc biệt nhiều trong giới trẻ hiện nay Một số bạn trẻ dường như đã quên đi trách nhiệm cộng đồng của mình suốt ngày chỉ vùi đàu vào những trò chơi vô bổ, những trang web đen trên mạng internet Nhưng điều đáng nói là nhân cách một số bạn trẻ đã bị ảnh hưởng bởi những hành vi bạo lực trong các game online, dẫn tới nhiều vụ cướp của thậm chí là đâm chém của học sinh Đó là biểu hiện của một lối sống đớn hèn, thiếu bản lĩnh thiếu ý chí để vươn lên Thiết nghĩ quan niệm của nhà văn Nam Cao chính là cách sống cần thiết cho mỗi chúng ta hiện nay Bởi sức mạnh của lòng nhân ái không chỉ đến với những người cần ta giúp đỡ Nó còn đem đến cho chúng ta nhiều niềm vui hứng khởi để bắt đầu một ngày mới với một sức mạnh mới để vươn lên một tầm vóc mới Đó là cội nguồn của sức mạnh chân chính

Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh

nghiệm, giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các

trường chuyên danh tiếng

dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học

trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn

II Khoá Học Nâng Cao và HSG

lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt

ở các kỳ thi HSG

học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS Trần

Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đôi HLV đạt

thành tích cao HSG Quốc Gia

môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất

phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh

Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai

Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%

Học Toán Online cùng Chuyên Gia

HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí