Những căn cứ trong xây dựng chiến lược kinh doanh đảm bảo tính khoa học giúp cho các nhà quản trị và Cán bộ công nhân viên trong doanh nghiệp nhận thức rõ, đúng được mục đích và hướng đi
Trang 1TÓM TẮT LUẬN VĂN
LỜI MỞ ĐẦU 1.Tính cấp thiết của đề tài
Sau 30 năm thực hiện đường lối đổi mới dưới sự lãnh đạo của Đảng kinh tế nước ta luôn đạt mức tăng trưởng khá trong khu vực Các doanh nghiệp từ nhiều thành phần kinh tế phát triển mạnh mẽ Nền kinh tế nước ta đang vận động tích cực theo theo cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước, hội nhập sâu vào nền kinh
tế khu vực và thế giới Để thực hiện thắng lợi sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, trên phạm vi vĩ mô nền kinh tế, nhà nước phải xây dựng, ban hành
và điều hành toàn bộ nền kinh tế theo định hướng chiến lược đúng đắn, khoa học, phù hợp với xu thế phát triển của khu vực và thế giới Yêu cầu có tính bức thiết trong xây dựng chiến lược kinh doanh đảm bảo tính khoa học cho mỗi doanh nghiệp là hết sức quan trọng Những căn cứ trong xây dựng chiến lược kinh doanh đảm bảo tính khoa học giúp cho các nhà quản trị và Cán bộ công nhân viên trong doanh nghiệp nhận thức rõ, đúng được mục đích và hướng đi của doanh nghiệp, qua đó mọi thành viên của doanh nghiệp sẽ biết mình cần phải làm gì và khuyến khích họ phấn đấu đạt được những thành tích, đồng thời cải thiện tốt hơn lợi ích lâu dài của doanh nghiệp Nó giúp nhà quản trị doanh nghiệp nhanh chóng nắm bắt, tận dụng các cơ hội và hạn chế bớt các rủi ro do sự biến động của môi trường kinh doanh mang lại đóng vai trò quyết định sự thành công của doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường
Thực tế kinh doanh trong cơ chế thị trường đã chứng tỏ thị trường hay nói rộng hơn là môi trường kinh doanh luôn vận động, biến đổi phá vỡ sự cứng nhắc của các kế hoạch ngắn hạn cũng như dài hạn của các doanh nghiệp, vận hành hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp không còn nằm trong khuôn khổ của những kế hoạch cứng nhắc mà chịu tác động và chi phối bởi các quy luật kinh
tế thị trường Các yếu tố vốn có của nền kinh tế thị trường xuất hiện và tác động
Trang 2đa chiều và ngày càng phức tạp, tạo ra nhiều thách thức và cơ hội đối với toàn
bộ nền kinh tế nói chung và trực tiếp tác động mạnh mẽ đến sự tồn tại và phát triển của mỗi doanh nghiệp Vì vậy các doanh nghiệp cần thiết phải có căn cứ đảm bảo tính khoa học trong xây dựng chiến lược và triển khai một công cụ kế hoạch hoá hữu hiệu đủ linh hoạt ứng phó với những thay đổi của môi trường kinh doanh Chiến lược kinh doanh nhằm giải quyết các vấn đề cơ bản của doanh nghiệp trên cơ sở phân tích và dự đoán các cơ hội, nguy cơ, điểm mạnh, điểm yếu của doanh nghiệp giúp doanh nghiệp có một cái nhìn tổng thể về bản thân mình cũng như về môi trường kinh doanh bên ngoài để hình thành nên các mục tiêu chiến lược và các chính sách các giải pháp lớn thực hiện thành công các mục tiêu đó Quá trình chuyển động để thích ứng với nền kinh tế thị trường những năm qua và hiện nay, hầu hết các doanh nghiệp ở nước ta còn xa lạ với
mô hình quản lý chiến lược chưa xây dựng được các chiến lược hoàn chỉnh và hữu hiệu phục vụ cho quản lý và điều hành hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp
Trong những năm qua CNXDLC cũng thường xuyên quan tâm đến những căn
cứ xây dựng chiến lược kinh doanh nhằm đảm bảo tính khoa học Tuy nhiên việc xây dựng chiến lược kinh doanh còn tồn tại nhiều bất cập làm ảnh hưởng tới sự tăng trưởng của doanh nghiệp trên nhiều lĩnh vực như sự gia tăng doanh thu bán hàng, gia tăng sản lượng hàng hóa dịch vụ, gia tăng lợi nhuận…, Trình độ chuyên môn của Cán bộ, Nhân viên làm công tác xây dựng chiến lược kinh doanh còn thiếu tính chuyên nghiệp, tính nghiệp dư Trong khi Chi nhánh lại hoạt động kinh doanh trên địa bàn tỉnh miền núi rộng lớn, khách hàng dàn trải, phân tán, sự cạnh tranh ngày càng gay gắt, chính vì vậy vấn đề cơ sở khoa học xây dựng chiến lược kinh doanh ngày càng quan trọng và cấp thiết đối với hoạt động kinh doanh của Chi nhánh
Để khắc phục những tồn tại, hạn chế, từng bước nâng cao chất lượng trong xây dựng chiến lược kinh doanh CNXDLC cần quan tâm đầu tư, hoàn thiện những
Trang 3căn cứ đảm bảo tính khoa học trong xây dựng chiến lược kinh doanh, là một Cán
bộ lãnh đạo của CNXDLC, cá nhân nhận thấy rằng việc nghiên cứu vấn đề cơ sở khoa học xây dựng chiến lược kinh doanh có ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, giúp cá nhân vận dụng vào thực tế chỉ đạo, điều hành hoạt động doanh nghiệp Chính vì
vậy tác giả đã lựa chọn đề tài “ Cơ sở khoa học xây dựng chiến lƣợc kinh doanh của Chi Nhánh Xăng dầu tỉnh Lai Châu” để nghiên cứu
2.Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến luận văn
Đối với các doanh nghiệp việc xây dựng chiến lược kinh doanh không phải là mới Trong quá trình sản xuất kinh doanh, để phát triển bền vững thì doanh nghiệp phải quan tâm đến việc xây dựng chiến lược kinh doanh Từ góc nhìn nghiên cứu khác nhau và vận dụng lý luận vào thực tiễn luôn là sự phong phú đa dạng và sáng tạo Chính vì vậy, mặc dù trước đây có một số đề tài nghiên cứu về vấn đề này, có giá trị về xây dựng chiến lược kinh doanh cho các doanh nghiệp thuộc ngành xăng dầu, có thể kể tên một số đề tài như:
-“Nghiên cứu giải pháp nâng cao hiệu quả kinh doanh xăng dầu của Công ty Xăng dầu Quân Đội” luận văn thạc sỹ, Tạ Diệp Anh - 2008)
- “Hoạch định chiến lược kinh doanh Tổng công ty xăng dầu Việt Nam” (Nguyễn Văn Sự, luận văn thạc sĩ- 2009)
-“Hoạch định chiến lược kinh doanh xăng dầu tại Công ty Xăng dầu Tây Nam Bộ đến năm 2020” (La Thanh Tuyền, luận văn thạc sỹ -2011)
Một số đề tài nghiên cứu về cơ sở khoa học xây dựng chiến lược kinh doanh như:
-“Cơ sở khoa học xây dựng chiến lược kinh doanh của Bưu điện tỉnh Nghệ An’’ (Trần Thanh Thủy, luận văn thạc sỹ – 2009)
-“Cơ sở khoa học xây dựng chiến lược kinh doanh của Ngân hàng Nông nghiệp
và Phát triển Nông thôn Việt Nam” (Nguyễn Văn Hùng, luận văn thạc si – 2010) -“Cơ sở khoa học xây dựng chiến lược kinh doanh của Công ty cổ phần vận tải và dịch vụ Petrolimex Nghệ Tĩnh” (Mạnh Xuân Hùng, luận văn Thạc sĩ - 2012)
Tuy nhiên chưa có đề tài nào nghiên cứu cơ sở khoa học xây dựng chiến lược
Trang 4kinh doanh xăng dầu của CNXDLC vì vậy tác giả chọn đề tài này làm luận văn Thạc sĩ với đề tài nghiên cứu không trùng lắp với bất cứ công trình nghiên cứu khoa học nào trước đó
3 Nhiệm vụ của luận văn
- Góp phần làm rõ những vấn đề lý luận cơ bản về chiến lược kinh doanh và
cơ sở khoa học xây dựng chiến lược kinh doanh trong doanh nghiệp
- Khảo sát thực trạng những căn cứ trong xây dựng chiến lược kinh doanh của CNXDLC
- Đề xuất một số giải pháp cơ bản nhằm đảm bảo tính khoa học trong xây dựng chiến lược kinh doanh của CNXDLC giai đoạn 2015-2020
4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: Cơ sở khoa học xây dựng chiến lược kinh doanh của
Chi nhánh Xăng dầu tỉnh Lai Châu
Phạm vi nghiên cứu:
- Về nội dung: Do cơ sở khoa học xây dựng chiến lược kinh doanh của Chi nhánh Xăng dầu tỉnh Lai Châu có phạm vi rộng, bao gồm cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn Luận văn chỉ nghiên cứu những căn cứ thực tiễn để xây dựng chiến lược chiến lược kinh doanh
- Về không gian: Chi nhánh Xăng dầu tỉnh Lai Châu trong hệ thống Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam
- Về thời gian: Chủ yếu từ năm 2011 đến nay
5 Phương pháp nghiên cứu
Luận văn sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:
- Phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử
- Phương pháp phân tích, tổng hợp, thống kê và so sánh
- Phương pháp chuyên gia
Trang 5- Phương pháp lôgic và lịch sử
Luận văn đã thu thập thông tin và dữ liệu báo cáo hàng năm của Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam, của các đơn vị trong ngành, báo cáo thường kỳ của Chi nhánh Xăng dầu tỉnh Lai Châu… đồng thời thu thập số liệu từ phiếu thăm dò ý kiến chuyên gia, từ Chi cục thống kê Lai Châu, các tạp chí kinh tế, tạp chí nghiên cứu và Nghị quyết phát triển kinh
tế xã hội của tỉnh đảng bộ Lai Châu 2015-2020, các tài liệu trong và ngoài tỉnh
6 Những đóng góp dự kiến của luận văn
- Phân tích và luận giải những căn cứ để xây dựng chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu
- Phân tích làm rõ thực trạng những căn cứ trong xây dựng chiến lược kinh doanh của CNXDLC
- Đề xuất phương hướng và các giải pháp nhằm đảm bảo tính khoa học trong xây dựng chiến lược kinh doanh của CNXDLC
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài lời mở đầu, mục lục, tài liệu tham khảo, luận văn được kết cấu thành 3 chương:
Chương 1: Những vấn đề cơ bản về xây dựng chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu
Chương 2: Khảo sát các căn cứ xây dựng chiến lược kinh doanh của Chi nhánh Xăng dầu tỉnh Lai Châu
Chương 3: Giải pháp nhằm đảm bảo tính khoa học trong xây dựng chiến lược kinh doanh của Chi nhánh Xăng dầu tỉnh Lai Châu
Chương 1 : NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ XÂY DỰNG CHIẾN LƯỢC KINH DOANH CỦA DOANH NGHIỆP KINH DOANH XĂNG DẦU
Chương này luận văn nghiên cứu những vấn đề cơ bản về chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp và đưa ra khái niệm, phân loại chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp :
Trang 6Chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp là xây dựng, định hướng các mục tiêu dài hạn, tổ chức phối hợp các nguồn lực tạo ra lợi thế cạnh tranh, hướng cho doanh nghiệp đạt được những mục tiêu dài hạn trong kinh doanh của doanh nghiệp
Thứ nhất, chiến lược kinh doanh phải phù hợp với chiến lược phát triển của doanh nghiệp
Thứ hai, chiến lược kinh doanh tạo ra vị thế và khả năng cạnh tranh trên thương trường
Thứ ba,chiến lược kinh doanh đảm bảo an toàn trong kinh doanh
Thứ tư, chiến lược kinh doanh phải đảm bảo liên tục, kế thừa và bổ sung
*.Tầm quan trọng của chiến lược kinh doanh đối với doanh nghiệp
Thứ nhất, chiến lược kinh doanh giúp doanh nghiệp định hướng cho hoạt động trong dài hạn
Thứ hai,chiến lược kinh doanh giúp doanh nghiệp nắm bắt được cơ hội, khai thác và sử dụng hợp lý các nguồn lực, phát huy sức mạnh của doanh nghiệp
Thứ ba,chiến lược kinh doanh tạo ra một quỹ đạo hoạt động, thiết lập mối liên kết gắn bó giữa các cá nhân với những lợi ích khác tạo động lực phát triển doanh nghiệp
Thứ tư, chiến lược kinh doanh giúp doanh nghiệp trong việc sử dụng tài sản, nguồn vốn và các nguồn lực khác đạt được hiệu quả tối đa
*Những căn cứ và những nhân tố ảnh hưởng đến xây dựng chiến lược
kinh doanh của doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu
Khái niệm về doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu : Là tổ chức kinh doanh hoạt động theo luật doanh nghiệp có ngành nghề kinh doanh chính là xăng dầu, với trách nhiệm đảm bảo về số lượng và chất lượng, đảm bảo an toàn trong quá
Trang 7trình kinh doanh, với mục đích chung là lợi nhuận
Ngoài 6 đặc điểm chung của chiến lược kinh doanh đã được nêu trong luận văn còn đưa ra 4 đặc điểm riêng có của doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu:
Một là chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu phác thảo
rõ đường hướng và có tính dự báo cao nhưng độ chuẩn xác không cao
Hai là chiến lược kinh doanh phụ thuộc rất nhiều vào thái độ của các hiệp hội, các nước khai thác, sản xuất, xuất khẩu dầu mỏ và đường lối,chính sách của mỗi quốc gia
Ba là chiến lược kinh doanh phải dựa trên cơ sở các nguồn dữ liệu, thông tin phân tích, dự báo phát triển kinh tế xã hội và nhu cầu xăng dầu
Bốn là chiến lược kinh doanh phải có xu hướng ngày càng đảm bảo an toàn hơn
về phòng chống cháy nổ, phòng chống độc hại và vệ sinh môi trường
*Những căn cứ để xây dựng chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu
Một là căn cứ vào chiến lược phát triển của doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu
Hai là căn cứ vào đối thủ cạnh tranh của doanh nghiệp
Ba là căn cứ vào nhu cầu thị trường và hệ thống đại lý của doanh nghiệp
Bốn là căn cứ vào năng lực nội tại của doanh nghiệp
*Những nhân tố ảnh hưởng đến chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp
-Nhân tố về kinh tế
-Nhân tố chính trị, hệ thống pháp luật và các chính sách liên quan
-Nhân tố văn hóa, xã hội và dân số
-Nhân tố kỹ thuật và công nghệ
*Kinh nghiệm về xây dựng chiến lược kinh doanh của một số doanh
Trang 8nghiệp kinh doanh xăng dầu
Luận văn đã nghiên cứu kinh nghiệm về chiến lược kinh doanh của Tổng công ty Xăng dầu quân đội và đặc biệt là kinh nghiệm của Chi nhánh Xăng dầu Điện Biên là đơn vị kinh doanh xăng dầu ở miền núi tây bắc giống với chức năng, đặc điểm của CNXDLC từ đó rút ra một số kinh nghiệm có thể áp dụng cho các đơn vị kinh doanh xăng dầu ở miền núi phía Tây Bắc nói chung và cho CNXDLC nói riêng
Chương 2 : KHẢO SÁT CÁC CĂN CỨ XÂY DỰNG CHIẾN LƯỢC KINH
DOANH CỦA CHI NHÁNH XĂNG DẦU TỈNH LAI CHÂU
Trong chương này luận văn đã giới thiệu về quá trình hình thành và phát triển của CNXDLC và hệ thống tổ chức bộ máy, đặc điểm cơ bản của Chi nhánh có tác động ảnh hưởng đến việc xây dựng chiến lược kinh doanh của CNXDLC
Luận văn đã khảo sát chi tiết, cụ thể các căn cứ để xây dựng chiến lược kinh doanh của CNXDLC :
- Về định hướng chiến lược phát triển của CNXDLC
- Về đối thủ cạnh tranh của CNXDLC, luận văn đã phân tích rõ đến chi tiết
và đánh giá cụ thể những điểm mạnh, điểm yếu của từng đối thủ cạnh tranh Đặc biệt luận văn đã sử dụng phiếu đánh giá và xin ý kiến trực tiếp các chuyên gia, cán
bộ quản lý, những người am hiểu, kinh nghiệm lâu năm trong lĩnh vực kinh doanh xăng dầu
- Về nhu cầu thị trường và hệ thống đại lý của CNXDLC, luận văn đã nêu chi tiết, đánh giá quy mô và phân đoạn thị trường, phân nhóm khách hàng đồng thời phân tích làm rõ vai trò quan trọng của hệ thống đại lý trong việc góp phần gia tăng các lợi ích cho doanh nghiệp
- Về năng lực nội tại của CNXDLC, luận văn đã khảo sát và đánh giá cụ thể
Trang 9trên các mặt như khả năng sản xuất kinh doanh và phát triển, hoạt động Maketing, công tác tài chính kế toán và khảo sát thực trạng về cơ cấu tổ chức và nhân lực của CNXDLC
Ngoài ra luận văn cũng đã sử dụng phiếu điều tra để đánh giá các yếu tố bên ngoài như là yếu tố về kinh tế, chính trị, pháp luật, dân số và công nghệ có ảnh đến chiến lược kinh doanh của CNXDLC
Sau khi khảo sát các căn cứ theo hệ thống, sử dụng số liệu từ năm 2011 đến tháng 6 năm 2015 luận văn đã đưa ra những điểm mạnh, những điểm yếu và nguyên nhân của những tồn tại
Chương 3 : QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP NHẰM ĐẢM BẢO TÍNH KHOA HỌC TRONG XÂY DỰNG CHIẾN LƯỢC KINH DOANH CỦA CHI
NHÁNH XĂNG DẦU TỈNH LAI CHÂU
Trong chương này luận văn đã đánh giá tình hình trong nước và địa phương
có ảnh hưởng đến sự phát triển của CNXDLC
Luận văn đã phân tích, đánh giá tốc độ phát triển của thị trường, dự báo nhu cầu tiêu thụ xăng dầu đến năm 2020 và 2050, định hướng phát triển của CNXDLC
Trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ và địa bàn được phân công cùng với định
hướng phát triển của TĐXDVN, CNXDLC xác định sứ mệnh là “ Trở thành doanh nghiệp số 1 trong hệ thống Petrolimex, là doanh nghiệp chủ đạo, chi phối thi trường xăng dầu trên địa bàn tỉnh Lai Châu”
Luận văn đã đưa ra những định hướng sau:
Một là trở thành doanh nghiệp mạnh chuyên kinh doanh xăng dầu vượt trên các đối thủ cạnh tranh trên địa bàn tỉnh Lai Châu
Hai là trở thành doanh nghiệp hàng đầu, chủ đạo, chi phối thị trường xăng dầu trên địa bàn tỉnh Lai Châu
Trang 10Ba là thực hiện tiết giảm chi phí nâng cao hiệu quả kinh doanh, gia tăng lợi nhuận, phấn đấu lợi nhuận hàng năm tăng trưởng từ 4-5% và đến năm 2020 lợi nhuận ước đạt 12 tỷ đồng Thu nhập bình quân của người lao động đạt 8,9 triệu/người/tháng
Trong mỗi định hướng luận văn cũng đưa ra những chỉ tiêu cụ thể, các quan điểm nhằm đảm bảo tính khoa học trong xây dựng chiến lược kinh doanh của CNXDLC
Một là chiến lược kinh doanh phải đảm bảo định hướng dài hạn
Hai là chiến lược kinh doanh xây dựng phải phù hợp với xu thế hội nhập của đất nước với nền kinh tế khu vực và thế giới và tình hình phát triển kinh tế-xã hội tỉnh Lai Châu
Ba là chiến lược kinh doanh phải được xây dựng tuân theo quy luật của kinh
tế thị trường
Bốn là chiến lược kinh doanh của CNXDLC phải được xây dựng phù hợp với chiến lược phát triển chung của đơn vị chi phối về vốn là TĐXDVN
Năm là chiến lược kinh doanh của CNXDLC phải hướng vào mục tiêu, hiệu quả và sự phát triển bền vững
Sáu là chiến lược kinh doanh của CNXDLC phải đảm bảo được tính khả thi
và đồng bộ với các chiến lược khác
Qua đó luận văn đã đưa ra một số giải pháp nhằm đảm bảo tính khoa học trong xây dựng chiến lược kinh doanh của CNXDLC đó là :
1 Xác định đúng định hướng phát triển của Chi nhánh Xăng dầu tỉnh Lai Châu
Chi nhánh cần tập trung quán triệt, triển khai thực hiện một số giải pháp sau :
Thứ nhất thiết lập bộ phận chuyên trách về chiến lược kinh doanh tại văn phòng CNXDLC
Hai là thường xuyên nghiên cứu, phân tích, đánh giá các yếu tố ảnh hưởng