tin6 bai 123

- Biết được các khả năng ưu việt của máy tính cũng như các ứng dụng đa dạng của tin học trong các lĩnh vực khác nhau của xã hội.. - Biết được máy tính chỉ là công cụ thực hiện những gì c[r]

Ngày soạn: / /2010 Ngày giảng: …./…./2010 Chương 1 MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN CỦA TIN HỌC

Tuần 1 - Tiết 1,2 Bài 1 THÔNG TIN VÀ TIN HỌC

I MỤC TIÊU BÀI HỌC :

1 Kiến thức:

- Học sinh biết được khái niệm thông tin và hoạt động thông tin của con người

- Biết máy tính là công cụ hỗ trợ con người trong các hoạt động thông tin

- Có khái niệm ban đầu về tin học và nhiệm vụ chính của tin học

2 Kỹ năng:

- Rèn kỹ năng phân tích tổng hợp kiến thức

- Rèn kỹ năng hoạt động nhóm

3 Thái độ:

- Học sinh tự giác, tích cực trong quá trình học

- Giáo dục ý thức yêu thích bộ môn

4 Kiến thức trọng tâm: Hoạt động thông tin của con người

II PHƯƠNG TIỆN DẠY - HỌC :

- Phấn, Bảng, SGK, chuẩn bị thêm (tranh ảnh, đoạn trích bài báo, các hình vẽ băng ghi hình,…)

III PHƯƠNG PHÁP DẠY - HỌC:

- Đặt vấn đề để học sinh trao đổi và đưa nhận xét Tận dụng vốn hiểu biết “ một cách tự nhiên” của học sinh

- HS tìm hiểu thông tin thực tế, trực quan Học sinh đọc SGK quan sát và tổng kết

IV HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC:

1 Ổn định tổ chức

+ Quan sát lớp

+ Kiểm tra sĩ số

2 Kiểm tra bài cũ

3 Dạy bài mới

Giới thiệu:

? GV: Hãy cho biết làm cách nào các em biết được buổi tập trung đầu tiên vào năm học mới?

* HS trả lời: Nghe thông tin từ loa phát thanh của xã, qua bạn bè nó,…

?Làm sao biết được mình học ở lớp nào? Phòng nào? Học sáng hay học chiều?

* HS trả lời: Xem thông báo của trường

?Làm thế nào biết được buổi nào học những môn gì?

* HS trả lời: Dựa vào thời khoá biểu để biết

* GV: Tất cả những điều các em nghe, nhìn thấy, đọc được đều là thông tin, còn việc các em chuẩn bị và thực hiện công việc đó, chính là quá trình xử lí thông tin Khi các em thực hiện xong công việc đó cho ra kết quả, thì kết quả đó chính lại là thông tin mới

Để hiểu rõ vấn đề này chúng ta cùng nhau tìm hiểu bài mơí:

Chương 1 MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN CỦA TIN HỌC

Tiết 1,2: Bài 1 THÔNG TIN VÀ TIN HỌC

Hoạt động 1: Tìm hiểu thông tin là gì?

Hằng ngày em tiếp nhận được nhiều

thông tin từ nhiều nguốn khác nhau:

- Các bài báo, bản tin trên truyền hình

hay đài phát thanh cho em biết tin tức

về tình thời sự trong nước và thế giới

- Hướng dẫn và cho thêm các ví dụ về

thông tin:

+ Nhìn nồi nước đang sôi trên bếp ta

biết nước trong nồi rất nóng Đây có

phải là 1 loại thông tin không?

+ Xem dự báo thời tiết trên TV có thể

biết được khí hậu ngày mai nắng,

mưa…

Từ các ví dụ trên em hãy cho một ví dụ

về thông tin

Vậy em có thể kết luận thông tin là gì?

- Ta có thể hiểu:

Thông tin là tất cả những gì đem lại

sự hiểu biết về thế giới xung quanh (sự

vật, sự kiện…) và về chính con người

- Học sinh tham khảo ví

dụ trong sách

HS trả lời

Học sinh 1 cho ví dụ Học sinh 2 cho ví dụ Học sinh phát biểu

Học sinh đọc lại

1 Thông tin là gì?

Thông tin là tất cả những gì đem lại sự hiểu biết về thế giới xung quanh (sự vật, sự kiện…) và về chính con người

Hoạt động 2: Tìm hiểu hoạt động thông tin của con người

Theo em người ta có thể truyền đạt

thông tin với nhau bằng những hình

thức nào?

Thông tin trước xử lí được gọi là

thông tin vào, còn thông tin nhận được

sau xử lí đựơc gọi là thông tin ra

Mô hình quá trình xử lí thông tin

?Gọi HS đặt ra tình huống

*GV: Đưa ra tình huống về dự báo thời

tiết “ngày mai trời có mưa to từ Quảng

Bình đến Thừa Thiên Huế”

?Nhận được thông tin này các em phải

làm gì khi đi ra ngoài?

Học sinh phát biểu

* HS: Cả lớp suy nghĩ tìm

ra giải đáp

- Đem áo mưa theo

2 Hoạt động thông tin của con người.

TT vào TT ra XL

- Hoạt động thông tin bao gồm việc tiếp nhận,

xử lí, lưu trữ và truyền (trao đổi) thông tin

- Xử lí thông tin đóng vai trò quan trọng vì nó đem lại sự hiểu biết cho con người

Hoạt động 3: Tìm hiểu hoạt động thông tin và tin học.

* GV: thường ngày các em nghe nhạc,

hay nghe những âm thanh như tiếng

chim kêu nhờ vào giác quan nào?

* Cho HS xem sách, vở, ngửi mùi

*HS suy nghĩ trả lời:

- Nghe bằng tai (thính giác)

* HS xem sách, vở, ngửi

3 Hoạt động thông tin

và tin học.

- Hoạt động thông tin của

hương hoa…

? Các e vừa sử dụng giác quan nào để

xem sách vở? ngửi mùi hương?

?Vậy qua đó các em có thể cho cô biết

con người nhận biết thông tin nhờ vào

những giác quan nào?

?Cho ví dụ về một dạng thông tin?

?Làm thế nào mà em nhận biết được

thông tin này?

*GV: Con người nhận biết thông tin qua

5 giác quan đó là : Thính giác, thị giác,

vị giác, khứu giác, xúc giác và bộ não

*GV: Cho HS thể hiện hành động nhận

biết thông tin qua da (tay), ngửi (mũi),

nhìn (mắt), âm thanh (tai) (30 giây)

* Tuy nhiên khả năng của các giác quan

và bộ não của con người vẫn còn hạn

chế

? Hãy cho biết những hạn chế đó?

? Để khắc phục những hạn chế đố con

người đã chế tạo ra những công cụ gì để

hỗ trợ con ngươi? Hãy cho ví dụ?

* GV: Với những hạn chế của con

người, máy tính ra đời là một công cụ

hỗ trợ giúp con người trong nhiều lĩnh

vực khác nhau trong cuộc sống

?Hãy cho biết máy tính điện tử giúp con

người như thế nào?

*GV: Lưu trữ thông tin, tính toán, xử lí

thông tin, học tập, giải trí…

?Vậy nhiệm vụ chính của tin học là gì?

mùi hương hoa…

* HS trả lời:

- Xem sách, vở băng mắt

- Ngửi mùi hương bằng mũi

* HS trả lời:

* HS: Cho ví dụ: Tiếng gà gáy sáng

* HS: - Cách thức mà con người thu nhận thông tin là: nghe được bằng tai (thính giác)…

* Cả lớp thực hiện

* HS: Nhìn xa không thấy

rõ, quá nhỏ cũng không nhìn thấy…

HS suy nghĩ trả lời:

- Kính thiên văn, kính hiển vi, máy tính điện tử,

…

* Học sinh trả lời

* HS xem SGK và trả lời:

con người được tiến hành trước hết là nhờ các giác quan & bộ não

- Tuy nhiên, khả năng của các giác quan & bộ não của con người trong các hoạt động thông tin chỉ có

giới hạn.Vd: mắt không

thể nhìn thất những vật quá xa hay quá nhỏ

- Con người đã sáng tạo ra các công cụ & phương tiện giúp mình vượt qua hạn chế của các giác quan

& bộ não Vd: kính hiển

vi, kính thiên văn, máy tính

- Máy tính ra đời chính là

để hỗ trợ cho công việc tính toán của con người Với sự ra đời của máy tính, ngành Tin học ngày càng phát triển mạnh mẽ

Một trong cỏc nhiệm vụ chớnh của tin

học là nghiờn cứu việc thực hiện cỏc

hoạt động thụng tin một cỏch tự động

nhờ sự trợ giỳp của mỏy tớnh điện tử

Một trong cỏc nhiệm vụ chớnh của Tin học là nghiờn cứu việc thực hiện cỏc hoạt động thụng tin một cỏch tự động nhờ sự trợ giỳp của mỏy tớnh điện tử

* Như vậy: Nhờ sự phỏt

triển của Tin học, mỏy tớnh khụng chỉ là cụng cụ trợ giỳp tớnh toỏn thuần tỳy mà cũn cú thể hỗ trợ con người trong nhiều lĩnh vực khỏc nhau của cuộc sống

V CỦNG CỐ

- HS đọc ghi nhớ SGK

- Hóy cho biết thụng tin là gỡ?

- Hóy cho biết hoạt động thụng tin bao gồm những việc gỡ? Cụng việc nào là quan trọng nhất?

- Hoạt động thụng tin của con người như thế nào?

Bài tập 3 (sgk - trang 5 ):

Những ví dụ trong bài học đều là những thông tin mà em có thể tiếp nhận đ ược bằng tai (thính giác), bằng mắt (thị giác) Em hãy nêu ví dụ về những thông tin mà con ngời có thể thu nhận

đ-ợc bằng các giác quan khỏc

{Thụng qua mựi thơm, hụi (mũi), vị ngọt, đắng, cay (lưỡi), tiếng động, mắt nhỡn, tay sờ, núng, lạnh…

Bài tập 5 (sgk - trang 5 ):

? Hãy tìm thêm ví dụ về những công cụ và phương tiện giúp con người vựơt qua những hạn chế của các giác quan và bộ não?

{Chiếc cân để giúp phân biệt trọng lượng, nhiệt kế để đo nhiệt độ, la bàn để định hướng, xe máy có động cơ để đi nhanh hơn, cần cẩu để nâng những vật có trọng lợng lớn, nhiệt kế để đo nhiệt độ, giú, nhỡn bầu trời về đờm ta sẽ đoỏn được khớ hậu thời tiết ngày hụm sau…}

VI DẶN Dề:

- Giải cỏc bài tập 2, 3, 4 (SGK trang 5)

- Xem Bài đọc thờm 1

- Chuẩn bị bài 2: Thụng tin và biễu diễn thụng tin

Ngày soạn: / /2010 Ngày giảng: …./…./2010

Tuần 2 - Tiết 3,4 Bài 2 THễNG TIN VÀ BIỂU DIỄN THễNG TIN

I MỤC TIấU BÀI HỌC :

1 Kiến thức:

- Phõn biệt được cỏc dạng thụng tin cơ bản

- Biết khái niệm biểu diễn thông tin và cách biểu diễn thông tin trong máy tính bằng các dãy bit

.2 Kỹ năng:

- Rèn kỹ năng phân tích tổng hợp kiến thức

- Rèn kỹ năng hoạt động nhóm

3 Thái độ:

- Học sinh tự giác, tích cực trong quá trình học

- Giáo dục ý thức yêu thích bộ môn

4 Kiến thức trọng tâm: Biểu diễn thông tin

II PHƯƠNG TIỆN DẠY - HỌC :

- Phấn, Bảng, SGK, màn hình và máy tính (nếu có)

III PHƯƠNG PHÁP DẠY - HỌC:

- Đặt vấn đề học sinh trao đổi

- Đọc sách giáo khoa và phát biểu tổng kết

IV HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC:

1 Ổn định tổ chức

+ Quan sát lớp

+ Kiểm tra sĩ số

2 Kiểm tra bài cũ

? GV:

- Học sinh 1: Em hãy cho biết thông tin là gì? Nêu một ví dụ về thông tin

- HS 1 trả lời:

- GV nhận xét – Cho điểm

? GV:

- Học sinh 2: Hãy cho biết một trong các nhiệm vụ của tin học là gì? Tìm những công cụ

và phương tiện giúp con người vượt qua hạn chế của các giác quan và bộ não

- HS 2 trả lời:

- GV nhận xét – Cho điểm

3 Dạy bài mới

GV đặt vấn đề: Bài trước chúng ta đã tìm hiểu về “THÔNG TIN VÀ TIN HỌC” để

hiểu rõ hơn về thông tin và cách biểu diễn thông tin chúng ta cùng nhau tìm hiểu bài mới:

Tiết 3,4 Bài 2 THÔNG TIN VÀ BIỂU DIỄN THÔNG TIN

Hoạt động 1: Tìm hiểu các dạng thông tin cơ bản

? GV:Em nào hãy nhắc lại

khái niệm thông tin?

- Phát vấn học sinh về

những dạng thông tin quen

biết

- Thông tin quanh ta hết sức

phong phú và đa dạng

Nhưng ta chỉ quan tâm tới ba

dạng thông tin cơ bản và

cũng là ba dạng thông tin

chính trong tin học, đó là:

Học sinh nhắc lại khái niệm

Học sinh tìm các thông tin quen thuộc, tìm lại tất cả các dạng thông tin đã học

- Học sinh chú ý nghe giảng

1 Các dạng thông tin cơ bản

- Ba dạng thông tin cơ bản là văn bản, hình ảnh và âm

Văn bản, âm thanh và hình

ảnh

Trong tương lai có thể máy

tính sẽ lưu trữ và xử lí được

các dạng thông tin ngoài ba

dạng cơ bản nói trên

thanh

Hoạt động 2: Tìm hiểu cách biểu diễn thông tin

* - Mỗi dân tộc có hệ thống

chữ cái của riêng mình để

biểu diễn thông tin dưới

dạng văn bản

- Để tính toán, chúng ta biểu

diễn thông tin dưới dạng các

con số và kí hiệu toán học

- Để môt tả một hiện tượng

vật lí, các nhà khoa học có

thể sử dụng các phương trình

toán học

- Các nốt nhạc dùng để biểu

diễn một bản nhạc cụ thể,…

Qua các ví dụ, em có nhận

xét như thế nào về biểu diễn

thông tin?

Lưu ý: cùng một thông tin

có thể có nhiều cách biểu

diễn khác nhau

* Biểu diễn thông tin nhằm

mục đích lưu trữ và chuyển

giao thông tin thu nhận được

Mặt khác thông tin cần được

biểu diễn dưới dạng có thể

“tiếp nhận được” (đối tượng

nhận thông tin có thể hiểu và

xử lí được)

- HS chú ý nghe giảng

- Học sinh tìm hiểu các ví dụ

và dưa ra nhận xét về biểu diễn thông tin

- Biểu diễn thông tin là cách thể hiện thông tin đó dưới dạng cụ thể nào đó

2 Biểu diễn thông tin

* Biểu diễn thông tin

- Biểu diễn thông tin là cách thể hiện thông tin đó dưới dạng cụ thể nào đó

* Vai trò của biểu diễn

thông tin.

- Thông tin có thể biểu diễn bằng nhiều cách thức khác nhau Biểu diễn thông tin có vai trò quyết định đối với mọi hoạt động thông tin của con người

Hoạt động 3: Tìm hiểu cách biểu diễn thông tin trong máy tính

- Thông tin có thể được

biểu diễn bằng nhiều cách

khác nhau

Ví dụ: Người khiếm thính thì

không thể dùng âm thanh, - Học sinh nghe và hiểu

3 Biểu diễn thông tin trong máy tính

với người khiếm thị thì

không thể dùng hình ảnh

- Đối với máy tính thông

dụng hiện nay được biểu

diễn với dạng dãy bít và

dùng dãy bit ta có thể biểu

diễn được tất cả các dạng

thông tin cơ bản

- Thuật ngữ dãy bit có thể

hiểu nôm na rằng bit là đơn

vị (vật lí) có thể có một trong

hai trạng thái có hoặc không

- Dữ liệu là dạng biểu diễn

thông tin và được lưu trữ

trong máy tính

? GV: Thông tin cần biến đổi

như thế nào để máy tính xử

lý được?

- Học sinh trả lời

- Dữ liệu là thông tin được lưu trữ trong máy tính

- Để máy tính có thể xử lí, thông tín cần được biểu diễn dưới dạng dãy bit chỉ gồm hai kí hiệu 0 và 1

V CỦNG CỐ

? GV:Hãy nêu các dạng cơ bản của thông tin, mỗi dạng cho một ví dụ:

- Học sinh phát biểu và cho ví dụ

? GV: Ngoài ba dạng thông tin cơ bản nêu trong bài học, em hãy thữ tìm xem còn có dạng thông tin nào khác không?

- Học sinh tìm và phát biểu

? GV: Nêu một vài ví dụ minh hoạ việc có thể biểu diễn thông tin bằng nhiều cách đa dạng khác nhau

- Học sinh ví dụ thông tin và biểu diễn bằng nhiều cách khác nhau

? GV: Theo em, tại sao thông tin trong máy tính được biểu diễn thành dãy bit?

- Học sinh thảo luận nhóm và phát biểu đưa đến kết luận

VI DẶN DÒ

Về nhà lấy thêm ví dụ của các bài tập, xem lại nội dung bài và xem trước bài 3

Ngày soạn: / /2010 Ngày giảng: …./…./2010

Tuần 3 – Tiết 5 Bài 3. EM CÓ THỂ LÀM ĐƯỢC GÌ NHỜ MÁY TÍNH

I MỤC TIÊU BÀI HỌC :

1 Kiến thức:

- Biết được các khả năng ưu việt của máy tính cũng như các ứng dụng đa dạng của tin học trong các lĩnh vực khác nhau của xã hội

- Biết được máy tính chỉ là công cụ thực hiện những gì con người chỉ dẫn

2 Kỹ năng:

- Rèn kỹ năng phân tích tổng hợp kiến thức

- Rèn kỹ năng hoạt động nhóm

3 Thái độ:

- Học sinh tự giác, tích cực trong quá trình học

- Giáo dục ý thức yêu thích bộ môn

4 Kiến thức trọng tâm: Khả năng của máy tính

II PHƯƠNG TIỆN DẠY - HỌC :

- Phấn, Bảng, SGK, màn hình và máy tính(nếu có)

III PHƯƠNG PHÁP DẠY - HỌC:

- Đàm thoại, đặt vấn đề học sinh hoạt động trao đổi, vận dụng kiến thức phát biểu

IV HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC:

1 Ổn định tổ chức

+ Quan sát lớp

+ Kiểm tra sĩ số

2 Kiểm tra bài cũ

? GV: Học sinh 1: Nêu các dạng cơ bản của thông tin và cho ví dụ cụ thể

- HS1 trả lời:

- GV nhận xét – Cho điểm

? GV: Học sinh 2: Nêu vai trò của biểu diễn thông tin và cho biết dữ liệu là gì?

- HS2 trả lời:

- GV nhận xét – Cho điểm

3 Dạy bài mới

Hoạt động 1: Tìm hiểu các dạng thông tin cơ bản

?Hãy dự đoán xem máy tính

có thể thay thế con người

được hay không?

?Vậy máy tính có những khả

năng nào?

* GV: cho học sinh thực

hiện các phép toán sau:

15 * 6 =

89456246977 =

568972136987156425 =

897612359875689724 /

* HS: Máy tính chưa thể thay thế được con người

* HS: HS trả lời

* HS làm

1 Một số khả năng của máy

tính

62489733567893 =

?Để tớnh được cỏc phộp toỏn

này em cần bao nhiờu thời

gian? độ chớnh xỏc thế nào?

*GV: Để tớnh cỏc phộp toỏn

trờn bằng cỏch cỏch thụng

thường thỡ phải mất rất nhiều

thời gian và cú khi tớnh toỏn

lại khụng được chớnh xỏc

cao

?Cú cỏch nào để tớnh toỏn

nhanh?

* GV: Muốn thiết kế một toà

nhà cao ốc, một cụng trỡnh

lớn nào đú,… đũi hỏi phải cú

độ chớnh xỏc cao

?Nếu ta thiết kế bằng cỏch vẽ

bằng tay thỡ thời gian hoàn

thành và độ chớnh xỏc sẽ thế

nào?

?Làm thế nào để cú độ chớnh

xỏc cao?

 GV đưa ra nhận xét: Máy

tính ngày nay có thể thực

hiện hàng tỉ phép tính trong

một giây với độ chính xác rất

cao.

* Cho học sinh liờn hệ từ

mỏy tớnh bỏ tỳi hoặc chương

trỡnh Excel và Calculator cú

sẵn trong mỏy tớnh

* Giả sử để cất danh sỏch

học sinh qua cỏc năm học,

cỏc thụng tin quan trọng…

?Nếu ghi ra giấy thỡ ta lưu

trữ sẽ như thế nào?

?Phương tiện nào giỳp ta lưu

trữ tốt?

?Hóy cho biết học xong 5 tiết

học cỏc em cảm thấy thể

nào?

?Hóy liờn hệ thực tế mỏy tớnh

ở trường, cơ quan và mỏy

* HS trả lời

* HS suy nghĩ trả lời: Nhờ vào mỏy tớnh điện tử

* HS: Thời gian sẽ rất lõu và

độ chớnh xỏc sẽ khụng cao

* HS: Nhờ vào mỏy tớnh điện tử

* HS: Tốn nhiều giấy, bảo quản sẽ khụng được tốt lắm,

độ bảo mật sẽ khụng cao…

* HS: Mỏy tớnh điện tử

* HS: Rất mệt

* HS: Mỏy tớnh hoạt động liờn tục

- Khả năng tớnh toỏn nhanh.

- Tớnh toỏn với độ chớnh xỏc cao

- Cú khả năng lưu trữ lớn

- Khả năng “làm việc” khụng mệt mỏi

tớnh ở nhà xem nú hoạt động

như thế nào?

Hoạt động 2: Tỡm hiểu cú thể dựng mỏy tớnh vào những việc gỡ?

?Hóy cho biết mỏy tớnh cú

những khả năng nào?

?Theo em cú thể dựng mỏy

tớnh vào những việc gỡ?

? Theo em lĩnh vực nào

thường đòi hỏi những khối

tính toán lớn?

? Công cụ gì giúp giảm bớt

gánh nặng trong tính toán

cho con người?

? Trong các cơ quan, trường

học máy tính thường dùng để

làm gì?

? Là học sinh em thường

dùng máy tính để làm gì?

?Hóy tỡm cỏc vớ dụ về mỏy

tớnh giỳp em học tập, giải trớ?

* GV Cho HS quan sát tranh

trang 11 SGK

* Cỏc mỏy tớnh cú thể liờn

kết được với nhau qua hệ

thống mạng Internet

?Mạng Internet giỳp con

người những vấn đề gỡ?

* Giỏo viờn chốt lại: Để giải

cỏc bài toỏn khoa học, kĩ

thuật, phục vụ cho cụng việc

kế toỏn, chế tạo Robot phục

vụ con người trong cỏc lớnh

vực như : Robot dũ tỡm dưới

đỏy đại dương, phục vụ trong

y học, tỡm kiếm, phỏt hiện

bệnh…

* Giỏo viờn nờu thờm một số

vớ dụ để học sinh tỡm hiểu

thờm

? Những điều trên cho em

thấy máy tính là công cụ

như thế nào?

* GV: Tuy nhiên có nhiều

* HS trả lời

* HS trả lời

* HS: Những phộp toỏn phức tạp, cỏc cụng trỡnh lớn…

* HS: Mỏy tớnh

* HS: Quản lớ HS, CBGV, tài sản…

* HS: Học tập, giải trớ

* HS trả lời

* HS quan sỏt

* HS: Trao đổi thụng tin, liờn lạc, mua bỏn…

* Học sinh phỏt biểu lại cỏc khả năng của mỏy tớnh

2 Cú thể dựng mỏy tớnh vào những việc gỡ?

- Thực hiện cỏc tớnh toỏn

- Tự động hoỏ cụng việc văn phũng

- Hỗ trợ cụng tỏc quản lý

- Cụng cụ học tập và giải trớ

- Điều khiển tự động và robot

- Liờn lạc, tra cứu và mua bỏn trực tuyến