Tạo sự hứng tthú ttrong dạy và học lịịch sử ở ttrường THCS

Chín bản hân ôi là một giáo viên rực iếp giảng dạy môn Lịch sử, nhưng có úc cũng hơi “chạnh ò g” và cảm hấy buồn vì sự nhận hức còn ệch ạc ở nhiều bậc phụ hu h và con em họ.Bởimột thực ế

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trư n THCS Ph Xu n 1

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trư n THCS Ph Xu n 2

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trư n THCS Ph Xu n 3

việc đổimới căn bản,toàn diện giáo dục heo hướng chuẩn hóa,hiện đạihóa.Đồng hời iếp ục thực hiện ốt có hiệu quả Chỉ hị số 03 – CT/TW của Bộ chín rị về “Tiếp ục đẩy mạnh việc học ập và àm heo ấm gươn đạo đức Hồ Chí Min ” mỗi thầy cô giáo à ấm gương ự học

và sáng ạo Tăng cường cô g á giáo dục đạo đức,lối sốn ,kĩ năng sống,bồi dưỡng ý ưởn

c ch mạn , truyền hống văn hóa dân ộc đối với c c hế hệ học sinh còn ngồi trên ghế nhà trườn

Vì vậy ro g chương rình giản dạy ở bậc ru g học cơ sở (THCS) nói riêng và c c bậc phổ thông nói chun Là người giáo viên chún a uôn mon muốn học sinh của mình đạt kết q ả

c o ro g học ập, biết vận dụng vào cuộc sống “Học đi đôi với hành” Bên cạnh giáo dục rithức cho học sinh, chúng a u n suy n hĩ ồn ghép giáo dục, kĩ năn sống cho học sinh, giú

c c hế hệ học sinh của mình cảm hấy mỗi ngày đến rường à một niềm vui niềm vui học ập,niềm vui giao iếp, nô đùa với bạn bè, niềm v i tăng hêm sự hiểu biết tro g cuộc sống Sontron giai đoạn hiện nay khi nền kin ế hị rường n ày c n phát triển, khi hầu hết c c giá rị đều quy đổithành hàng hóa,t ền bạc và ợi nhuận hìkiến hức ừ c c môn ự nhiên ại được c c bậc phụ huy h và học sinh hếtsức đề c o.Ngược ại c c mô khoa học xã hội đặc biệtc c môn

“bị” xem à “môn p ụ” n ư Lịch sử, Địa í …Thì học sinh hầu n ư chỉ học qua oa đại kháithậm chí là cảm hấy “chán” học Chín bản hân ôi là một giáo viên rực iếp giảng dạy môn Lịch sử, nhưng có úc cũng hơi “chạnh ò g” và cảm hấy buồn vì sự nhận hức còn ệch ạc ở nhiều bậc phụ hu h và con em họ.Bởimột thực ế,khitrao đ i n i chuyện về việc học ập hiện nay của xu hướng học sinh n i chu g và học sinh rường ôi nói riêng, thì có p ụ huy h hỏi tôi

“cô dạy môn gì” Tôi mới kịp rả ời : “ Thưa bá cháu dạy mô Lịch sử ạ Phụ h y h ấy iền chẳng nể nang gì mà nói “ ối dào! Con ôi cho nó học Toán và An văn hôi sau này cháu đilàm kiếm nhiều iền”.Vấn đề ranh uận giữa ôi và bậc p ụ hun ấy bắtđầu có sự giải thích ẫn nhau Câu chuyện iếp ục, tôi hỏi “ Dạ! hưa bá iền khôn phải là mục đích cuối cù g ạ.”.Đồn iền ch ng a xem nó à phương iện của cuộc sống.Nhưng nếu ai cũng nhận hức n ư hế thì làm gì có n ữn nhà k oa học ng iên cứu Lịch sử oài người nổi t ếng như Tushidish người

Hy Lạp, Toy be người Anh, Cá Má và Ăn - g en người Đức, Tư Mã Thiên người Tru g Quốc,…Ở Việt Nam ừ cổ đến kim cũng có những n à n hiên cứu Lịch sử nổit ến của dân ộc như Lê Văn Hưu,Lê Quý Đô , Phan Huy Ch , Trần Đức Vượng,Lê Văn Lan,…và hơn nữa à nếu aicũn quan niệm như Bá hìlàm gì có nhữn co người đú g rên bục giảng để giảng dạy những bàihọc ịch sử để giáo dục học sin về quy uậtphát triển của xã hộiloài n ườivề ruyền thống dân ộc dựng nước,giữ nước và xây dựn đất nước,về giá rị của cuộc sống,…cũng ừ bàihọc ịch sử để giúp học sinh hấy được bài học ừ quá khứ, phát h y bảo ồn những giá rị ích cực, hạn chế, tránh nhữn “vết xe đ ” của quá khứ để có c i nhìn ạc quan hơn về cuộc sốnthực ế.Câu chuyên cứ kéo dàikhiến ôicũng suy n hĩ khibá phụ h ynh ấy nêu ên hực ế của

xã hộikhimà giá rị ịch sử đan “bị xem” nhẹ n ư ngay cả rên hôn in đại chúng ruyền hìnthời sự cũng đề cập đến việc “mộtthanh niên sinh viên học đại học Lịch sử ra rường khô g xin được việc àm, p ải chạy xe xích ô rở khá h rên đường phố Hà nội”,hay cả một hội đ ng hitốt n hiệp p ổ hông rung học ở hành Phố Hồ Chí Minh năm học 2 13-20 4, chỉ có một học sinh đăn kíthimôn Lịch sử,hay một số kìthi tốtnghiệp phổ hô g,c c kì thiđạihọc,c o đẳng học sinh bị điểm 0 và điểm 1 môn Lịch sử,… nhìn chung đó đan à x hướng đáng báo độnkhi mà chún a đang có c i n ìn quay ưng với q á k ứ

Song ừ vấn đề hực ế cũn à điều để ôi cùng quý hầy giáo, cô giáo dạy Lịch sử và ng iên cứu Lịch sử cùng suy ngẫm, k i mà quy uật phát triển của ịch sử nhân oại nói chung và dònchảy ịch sử dân ộc, nét truyền hống văn hóa đất nước n i riêng đan bị xói mòn và mờ n ạt ở chín hế hệ rẻ hôm nay ngay khi còn ngồi trên g ế n à rường và k ông biết tương ai sẽ như thế nào ?! Trong khi ch ng a hấy rõ một điều khi nói đến việc học và hiểu ịch sử và vấn đề lịch sử à cần hiết và quan rọng.Một sử gia ngườiAnh à Toy be ừng nói “Tại sao ch ng a phải n hiên cứu môn ịch sử ? Chắc chắn oàingười sẽ đi đến chỗ diệt v ng nếu ch ng a khôntạo được một cộn đ ng giống như một đại gia đình.Vì thế ch ng a cần phải học c ch hiểu ẫn

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trư n THCS Ph Xu n 4

nhau,có ng ĩa à học để hiểu ịch sử của chính dân ộc mình và những dân ộc khá Bởi vì congười kh ng chỉ sống với hiện ại mà còn sống ron một thứ dòn chảy hời gian của in hần,nhớ ạiquá khứ và nhìn về ương aiở phía rước với niềm hy vọng hoặc nỗilo âu,…”

Từ c u n itrên,tôirất tâm đắc,bởi lịch sử hế giớilà q y uật p áttriển chung của xã hội loàingười còn ịch sử dân ộc à quá khứ cộing ồn ổ iên “ Cây có cội suốicó ng ồn,chim có ổ,người có ông”.Từ đó để biếtđược những hàn ựu và chiến cô g h y hoàng của những bậc

t ền nhân đitrước rong quá rình dựng nước,giữ nước và xây dựng đấtnước,đồng hời để hạn chế và rán những “vếtxe đổ” của quá khứ ron hiện ạivà ương ai Chính Bá Hồ kính yêu của chúng a ừng viết

“ Dân a phảibiếtsử a

Ch ường gốc ích nước nhà ViệtNam.”

Đúng vậy,đã à n ườiViệt Nam d điđâu,ở đâu,tron nước hay ạin oạicũng hướng về cội

ng ồn dân ộc,vẫn giữ ạinhững néttruyền hống để ruyền ại cho muô đờisau,vìđó à đạo

lý “uống nước n ớ nguồn”

Đó chính à ý do để ôi chọn và nghiên cứu đề ài “Tạo sự hứn h rong dạy và học Lịch sử

ở bậc run học cơ sở” này, mon muốn chính mình và c c hế hệ học sinh của mình nói riên

và người Việt Nam nói chun cần cố gắng hơn nữa rong việc ìm hiểu, t ếp biến những giá rị văn hóa ịch sử dân ộc cùng với xu hướng hội n ập oàn cầu àm p ong phú hêm bản sắc văn hóa dân ộc và co n ười Việt Nam Để rồi từ đó,hy vọng bồi dưỡng giáo dục học sinh có hái

độ học ập đúng đắn ích cực, chủ động, hứng hú, say mê ìm òi biết trân rọng hơn nữa việc

kế hừa, phát huy những giá rị ịch sử ron cuộc sống, góp phần bé nhỏ của mình àm rạn rỡ thêm cho quê hương và đất nước Việt Nam.Để rồi c c em sẽ khô g còn cảm hấy môn Lịch sử

là môn k ó học,khô khan,môn phụ mà nó à mộtkhoa học ìm hiểu và dựng ạitoàn cảnh ronquá khứ của con người và xã hội loàingười

I 2 Mục t êu, nhiệm vụ của đề tài.

Với n ữn ư ưởng chủ quan và khá h quan, tôi muốn đưa đến q ý p ụ h ynh cũn như học sinh tquan âm đầu ư vào học môn ịch Sử,đưa đến học sinh không say mê,chưa hứn h

và chưa ích cực ro g học mô Lịch sử, đưa đến kết quả học ập môn Lịch Sử rất thấp so với

c c môn k á , thể hiện q a c c kì thi đặc biệt là c c kì thi tốt n hiệp, Đại Học và Cao Đẳng tron những năm qua.Một số người “ hành đạt” “giàu có” n ưn hiểu biết Lịch Sử dân ộc còrất nôn cạn hậm chí là “ phản bá ” sai lệch rất ng iêm rọng,cần có c ch nhìn,c ch nghĩ ích cực iến bộ hơn đối với Lịch sử.Nếu vấn đề này k ông được k ắc phục hì đó à một hiểm họa,học sinh Việt Nam k ông hiểu về ịch sử Việt Nam Công dân Việt Nam khô g biết về ruyền thống, q á khứ cha anh, công ao những bậc iền nhân ViệtNam Truyền hống văn hóa dân ộc ngày một mờ nhạt h a n ập khôn giữ được bản sắc dân ộc rở hành h a an

Cùng với việc đ i mới phương pháp dạy học ừ hụ độn ĩnh hội kiến hức sang chủ độn

t ch cực ìm òi và p át hiện nói chu g Đối với môn Lịch Sử qua c c kì Đại hội hội ng ị của Đản hường xuyên nhắc đến “ phải làm sao để nâng c o chấtlượng dạy và học môn Lịch Sử” ở

c c bậc p ổ hôn

Là một giáo viên rực iếp giảng dạy môn Lịch Sử, tôi hiểu được rằn đó cũng à một trá h nhiệm của bản hân Phải làm hế nào để ớp ớp học sinh Việt Nam nói chu g ích cực say mê,hứng h , chủ động học môn Lịch Sử n ư những mô học khá k ông chỉ rên ớp mà cả ở nhà

để nân c o hiệu quả hơn

Qua đề ài n hiên cứu của bản hân mon muốn giúp ch học sinh yêu hích và học ốt môLịch Sử, biến sự kh khan, k ó học, k ó hiểu hành sự hứn hú,say mê, chủ động ích cực và khám phá

Đồng hời giúp cho xã hội qu bậc phụ h y h, học sinh hấy được vai trò q an rọng của môn Lịch Sử Học Sử để ch ng a hiểu được gốc ích và cội ng ồn của dân ộc,tổ iên và cônlao của ôn cha a Có như vậy, chú g a mới biết quý rọng, gìn giữ và p át huy ruyền hốncủa dân ộc “Lịch Sử à hầy dạy của cuộc sống”.Học Lịch Sử a sẽ biết được quá k ứ,ổn địn

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trư n THCS Ph Xu n 5

hiện ại và hướng đến ương ai tốt đẹp Lịch sử à một khoa học khá với c c k oa học khá ở chỗ.Cá khoa học khá có hể đem vào phòn hí ng iệm àm hínghiệm để ìm ra kếtquả.Còn

kh a học ịch sử à con người cỏ c y, mọi vật xu g quan a đều sinh ra, lớn ên và biến đổitheo hời gian hay nói khá à nhữn gì đã diễn ra ro g quá khứ Cho nên những vấn đề đó

ch ng a kh ng hể hí nghiệm để cho ra kết q ả được,nhưng chún a có hể ìm hiểu, tái hiện

và dựn ạimộtc ch sinh động

Bởi thực rạng ro g những năm qua, hiện ượng xa rời lch sử đan rất báo động Chính vìvậy có úc đứng rên bục giảng ôi tự hỏi : Cần phải làm gì đó để c c hế hệ học sin của mìnthấy yêu quý và học ốt mô học chín mình đảm n iệm và cũn chính à con đường mìn đã chọn và đi theo.Bằng ình yêu hương và rá h nhiệm gắn kết tôi muốn c c em kh ng còn hấy lịch sử khô g nhàm chán và k ô khan hay học kh n ớ và nhớ mau q ên n ư nhiều người từn

ng ĩ.Vậy chún a hử cù g hực hiện xem

Vậy nên, tôi muốn đưa ra c c dạng ĩn hội kiến hức rên ớp ừ bàigiảng,những định hướncủa giáo viên:hệ hống hóa kiến hức,bản đ ư duy hay đồ dung rực q an để c c em hấy được học ịch sử khô g dài kh ng kh , khô g khô k an, k ôn khó nhớ và n ớ rất lâu, khích hích thêm sự ư d y mon muốn ìm hiểu và say mê học ốthơn

I 3 Đối tượng nghiên cứu:

Tro g xã hội hiện nay, đ i sống con n ười được ăn heo cấp bậc phát triển của xã hội để thích ng i với biến đổi của ự n iên, xã hội khoa học, kĩ huật Nhất là c c hành p ố ớn, đ isống đô hị àm cuốn h t dò g người trở nên ất bật với những bộn bề, lo oan của cô g việc,sống vội sống gấp, lệ huộc vào máy móc à chủ yếu.Một số gia đình họ cứ n hĩ miễn sao co

c i họ học gì để sau này kiếm ra n iều iền và heo ôi t ền k ông p ải là mục đích cuối cùncủa con n ười Vậy nên ôi thiết ng ĩ việc ruyền ại lửa yêu hích và say mê ìm hiểu,nhận biết

và nghiên cứu Lịch sử à điều cần hiết mà mỗi chún a cần quan âm

Vì thế đối tượng ng iên cứu của ôi tron đề ài này cho những ai muốn học và hiểu ich sử,đặc biệt là học sin Trung học cơ sở Phú Xuân ôi đang được iếp cận, c c em đang ở đ uổitrưởn hàn , dễ hương về hình hức, tro g rẻo về âm hồn, c o đẹp về ước mơ và í tưởn Bên cạnh những em chăm chỉ có ý hức học ốt còn có rất n iều em đan hiểu sai lệch về bộ môn Lịch Sử,xem nhẹ môn Lịch Sử,là môn học phụ,khô g cần hiết k ô khan,k ó n ớ,n iều

sự kiện,…còn ười học,ph há Mong muốn c c em sẽ hay đổi sẽ kế hừa và pháthuy ruyền thống hiếu học hơn nữa góp p ần nân c o hiệu q ả học ập c c môn học nói chun và ịch sử nói riêng

I 4 Giới hạn phạm vi nghiên cứu:

Kín hưa! Quý bậc đàn anh, đàn chị đồng n hiệp, dù sao kin n hiệm giản dạy của bản thân cò hạn chế, tuổi nghề còn t kiến hức khoa học còn p ải học hỏi nhiều Nhưn nay ôimạn dạn đưa ra một c ch dạy và học để giúp học sinh yêu hích và học ập ốthơn mô ịch sử

ở bậc THCS,mặc dù khô g đihếttất cả c c nội du g chương rình của c c k ốilớp 6,7,8,9 vìđiều kiện và giới hạn kh ng cho phép, nên bản hân ôi giới hạn ng iên cứu c ch ĩn hội kiến thức,tự học,dễ nắm kiến hức và n ớ âu ở một số bài bằng hệ hống h a sơ đ ư duy,hệ hốnhóa kiến hức bằng bảng biểu,một số c ch học q a đ dun rực quan

Để c c em hiểu rằng,môn học ịch sử khôn hề k ó và cũng cần sự sáng ạo, t m òi để àm

rõ, chứ khô g nhất thiết phải k uôn mẫu cứng nhắc Lịch sử cũng à một kh a học nghiên cứu nhưng à ìm òi p áthiện,dựng ại ái hiện ạimột c ch chân hực của quá khứ.Từ quá khứ sẽ soi vào hực ạivà rútra bài học kinh nghiệm cho hực ạivà ương ai

I.5 Phương pháp nghiên cứu.

Tron đề ài này, tôi đã sử dụn đến p ương p áp n hiên cứu í luận và phươn pháp

ng iên cứu hực iễn

Phương pháp nghiên cứu í luận:

Thu hập hô g in í luận ron việc sử dụng c c phươn p áp học ập phát huy ín ích cực,chủ đ ng,hứn hú ro g dạy và học ịch Sử ở rườn THCS

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trư n THCS Ph Xu n 6

Tâm íhọc ứa uổi của Bộ giáo dục và đào ạo

Đổi mớinộidung và phươn pháp dạy học ở THCS

Tham khảo c c rang wed iên quan đến việc soạn giảng rong q á rình dạy học môn Lịch sử ở bậc THCS: Bạch Kim; Bài giảng điện ử,…

Sá h giáo kh a ịch sử 6,7,8,9

Chuẩn kiến hức,kĩ năng môn ịch sử THCS

Phương pháp nghiên cứu hực iễn:

Quan sátkết quả đạt được ừ hoạt đ ng dạy của giáo viên và h ạt động học của học sinqua c c iết dạy mẫu

Trò chuyện với đồng nghiệp, với học sinh về hiệu quả c c iết dạy có sử dụn c c đ

dù g rực quan và sơ đ ư duy,định hướn c ch học cho học sinh chuẩn bị,học bàiở n à rondạy học Lịch Sử

Phương pháp ổng kếtkin ng iệm:

Tham khảo c c báo c o,c c chuyên đề ron nhà rường và rường bạn

Học hỏikinh nghiệm c c q ý bạn đồng n hiệp Trao đ i từ mộtsố học sinh k á,giỏimôn Lịch sử ở rường sở ại

I 1 Cơ sở lý luận:

Cùng với sự phát triển chun của xã hội loài người sự bù g nổ về công n hệ hôn in, sự giao ưu về kinh ế - chín rị và văn h a hể hao rên phạm vi thế giới Xu hế chu g của hế giới ngày nay vừa à cơ hội vừa à há h hức đối với c c quốc gia dân ộc Cơ hội là có điều kiện hội nhập để phát triển, nhưng cũn đầy há h hức khi hội nhập chún a có điều kiện để hòa nhập, tếp biến những in hoa văn hóa của nhân oại ph hợp để góp phần àm ph ng phthêm bản sắc văn hóa dân ộc, h a nhập chứ kh ng h a an, để àm được điều đó hì mỗi côndân Việt Nam phải hiểu biết được ịch sử ruyền hốn qu báu của dân ộc mình, nắm rõ về

ng ồn cội tổ iên,để àm được điều đó, những hế hệ học sin Việt Nam phải tch ực, say mê,hứng hú, chủ động ìm hiểu về môn Lịch Sử ở c c rường p ổ hô g, tránh đi “chệch” hay đi

“n ược” ịch sử dân ộc

Tro g dòng chảy của ri thức nói chu g,môn Lịch sử nói riên cùng với thang giá rị và định hướn giá rị đã có sự hay đổi Những biểu hiện ích cực, têu cực đã và đang diễn ra ron đ isống nói ch ng,h ạtđộng giáo dục n i riên Điều đán o n ạitrong han hiếu niên,thể hiện qua c c “ giá rị quá độ” ừ “ co người xã hội” sang “co người c nhân” ừ “con người tập hểsang “con người c hể , “con người đoàn hể sang “con người gia đình” Giá rị về ính ươnthiện,trung hực,ngay hẳng, niềm in, lòng bao dun , sự iêm chính đan bị x ốn hạng ronnhân c ch một bộ phận đán kể của ớp rẻ,đặc biệt đáng o ngạilà ở mộtsố học sin đang còngồi trên g ế nhà rường, đua đòi theo “ mốt” của “ sự ai căng”, xao nhãng ừ việc h a nhập đến quên mình “hòa an”

Tro g khi đó, những định hướng về nhân c ch n ư ý ưởng, hoài bão, bản ĩnh, lòng ự ôdân ộc hì lại í được chú ý Vì vậy dạy học Lịch sử uô à niềm răn rở của bao hế hệ đứntrên bục giảng rực iếp giảng dạy, mon muốn của họ nói chun và của c nhân ôi nói riênthông qua việc dạy học để giú học sin của mình hướng ới những phẩm chất giá rị như biếtyêu quý bản hân,yêu gia đình,quê hương đấtnước,có òng ự hào, ự ôn dân ộc.Qua đó nân

c o ý hức kế hừa ruyền hống c ch mạn ,truyền hốn xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Nói n ư hế có n hĩa bên cạnh việc ruyền đạtnhữn kiến hức ro g sá h giáo kh a,mà còbằng cả òng nhiệt huyết của bản hân để gửi gắm đến học sin của mình những âm ư, t ncảm, cùng chia sẻ,đồng cảm với mỗi hoàn cảnh của học sinh Đó chính à yếu ố hang đầu có vai trò quyết định rong việc ạo hứng h và kếtquả học ập của học sinh.Muốn vậy ngườigiáo viên p ải nổ ực khắc p ục n ữn k ó khăn, khô g ngừng nâng c o rình độ chuyên môn,

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trư n THCS Ph Xu n 7

ng iệp vụ và cập nhật kiến hức mới chú ý hực iễn địa phương,đưa ra c ch học,p ương pháp học hích hợp đối tượng học sinh, để ừ đó nâng c o sức hấp dẫn của bài giảng để c c em học sinh yêu hích và học ốt hơn ở c c môn nói chun và môn Lịch sử n i riên Trán ự n àm chán hay sự ép mà p ải để học sinh ự do ựa chọn c ch học,c ch g i nhớ, c ch hiểu của mìn

“tự d ron khu n khổ” ức ro g p ạm vi cho p ép ránh an man mơ hồ Đồn hời ngườigiáo viên biến giờ học hành “mó quà” k ông chỉ đối với học sinh mà còn đối với chính bản thân mình

I 2 Thực Trạng:

Kháiquát thực rạng:

Dạy và học ịch sử hiện nay chú g a nên rán quan niệm à “mô học huộc ò g” vớiphươnpháp cũ “Thầy đọc rò chép” về nhà học h ộc bài Vì vậy học sinh bị đ ng rong ĩnh hội kiến thức, học vẹt học đối p ó và đôi k i cò ười nhá ỷ ại với c ch học đó học sinh k ông hể phát h y hết khả năng sáng ạo của mình, đồn hời học ịch sử rở nên nặng nề, áp đặt với cả thầy và rò Ch ng a nên nhớ Lịch sử cũng cần sự ư d y và sán ạo Tư d y có nghĩa à cần phải lo ic, từ sự kiện ớn gắn kết với nhiều sự kiện nhỏ,từ mốc hời gian này có hể iên ưởng đến nhiều mốc hời gian khá ,…Sáng ạo ở môn ịch sử khá với c c môn học khá ở chỗ cần phải nhận biết vấn đề, th ng hiểu vận đề, sáng ạo c ch học c ch ghi n ớ kiến hức để khô g

cò cảm hấy k ô khan và kh hiểu,khó nhớ

Khic c hế hệ học sinh của mình đã cảm nhận được điều đó,có nghĩa ịch sử đã rở về giá rị

“ gốc” của nó à môn học đẻ àm người ạo gốc rễ vững bền cho sự phát triển của đất nước tron hiện ạivà ươn ai Khi ấy, n ười giáo viên sẽ ự hào vì mình dạy môn Lịch sử,còn học sinh sẽ cảm hấy “ xấu hổ” vì mình “ học chưa ốt” môn Lịch sử khisoi vào c u nói của Bá Hồ

“Dân a phải biết sử a,cho ường gốc ích nước nhà Việt nam”.Có nhiều em muốn học để biếtnhưng ại chia sẻ “sao em học mà mau quên” “dài quá cô ạ, khó quá,.” Tức có nghĩa có inthần nhưng chưa có c ch để học và ghi n ớ về nó.Như vậy yếu ố ở ngườigiáo viên k ông chỉ dạy đúng, dạy hay mà còn p ải định hướng c ch học và c ch ghi nhớ kiến hức cho học sincũng à điều quan rọng

Tóm ại Lịch sử k ông p ải là kh khan, nhàm chán mà phải thấy rằn Lịch sử à một môn học yêu hích và rễ học để soi và hực ại và hướng ới tương ai Muốn vậy, người dạy phải có phương p áp ruyền hụ cảm hứn ,tạo cho học sinh niềm khátkhao ìm hiểu,niềm đam mê hực

sự chứ kh ng bị gò b hay ép buộc bởi bấtcứ điều gì

Tro g n ữn năm học k itôimới ra rường hống kê về số ượng sinh yếu kém mô ịch

sử à quá c o,mốikhối lớp học khi tôiđảm n iệm rước đây có ới30 % yếu và hậm chílà tron đó có ới10 % học sinh yếu mô Lịch sử phảithi lại Nhưng ro g những năm học gần đây nhất yếu,kém k ông còn,yếu đã hạn chế ví dụ năm học 2 13 -201 như sau:

Trường u n n ận được sự quan âm của Đản và Nhà Nước và chính quyền địa phương đầu

tư về cơ sở vậtchất đồ dùn học ập p ục vụ ch giản dạy khá đầy đủ

Với sự đổi mới p ương p áp dạy học của Bộ Giáo Dục và Đào Tạo, giáo viên và học sinnhanh chó g hích ứng

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trư n THCS Ph Xu n 8

Khó khăn :

Trường THCS Phú Xuân nằm rên địa bàn rộng, gồm nhiều hành phần dân ộc khá nhau,điều kiện kinh ế nhiều gia đìn cò khó k ăn, p on ục ập quán khô g ương đ ng, trình đdân ríchưa c o,phần ớn học sinh phảitham gia ao động phụ giúp gia đìn Phụ huy h chỉ ch

ý vào kin ế t quan âm đến việc học ập của c c em,học sinh hì thụ đ ng,lười biến iếp hkiến hức,chậm k ôn có ính sáng ạo rong học ập ph há cho hầy cô và nhà rường

Phần nhiều phụ huy h và học sin có ư ưởng sai lệch xem mô Lịch Sử à “mô p ụ” môn học huộc òng,nhiều sự kiện khó nhớ,kh k an nên t được sự đầu ư.Ví dụ có phụ huy h hỏitôi Cô dạy môn gì ? Tôi trả ời Cháu dạy môn Lịch sử.Họ chẳng nề hà nói l ền: “ối dào ! cotôihọc oán và an văn sau này àm kiếm nhiều iền”…

Với n ững định hướn ừ những kinh nghiệm của người giáo viên yêu cầu học sinh phải có

t n ích cực, tự giá , chủ đ ng sán ạo, có hời gian đầu ư, biết tổng hợp kiến hức Nếu học sinh ườibiến ,làm việc mang ính đối p ó hìsẽ không có hiệu quả

I 2 c Mặt mạnh, mặt yếu:

Mặt mạnh:

Với kiến hức học được ở c c bậc p ổ h ng và được qua đào ạo chính quy môi trường Đạihọc Sư p ạm và qua hực ế giản dạy, dự giờ hăm ớp rút kinh n hiệm đồn nghiệp, để có phương pháp gây sự ích cực, hứng hú để học sin có ư ưởn ích cực khi nhìn nhận và học tập và ĩn hộimôn Lịch sử ốt hơn

Học sinh vừa soạn bài Khi soạn bài c c em đã cơ bản ìm hiểu được một lượng kiến hức cơ bản có sẵn,nắm được nộidun chính,trọng âm

Ít tốn hời gian học bài nắm rõ nội d ng bài học ngay rên ớp, phát huy ích cực, hứng h ,chủ độn cho học sinh khi học môn ịch sử.Và nắm vững kiến hức rõ ràng chín xá k oa học logíc

Mặt yếu:

Để có kinh nghiệm yêu hích và học ập ốt môn ịch sử k ông p ải đa số học sinh đều hực hiện được heo p ương pháp học ập này.Đòi hỏicần có hời gian, lò g đam mê ìm òi “ Học,học nữa, học mãi” Một số học sinh có ối học ập heo c ch hụ động iếp hu kiến hức heo phương phươn pháp cũ và một số học sinh vẫn xem nhẹ môn Lịch Sử, xem môn học này à

“mô phụ”,còn ườibiếng,ỷ ại …

I 2 d Các nguyên nhân, các yếu tố tác động:

Với kin nghiệm học ập này cần được sự đ ng ìn ủng hộ của đ ng n hiệp, ban giám hiệu nhà rườn và sự ích cực,say mê chủ động, của học sin Vì khi sử dụng phươn pháp này hì

t ến rìn dạy và học n có hể kh ng heo k uôn khổ nhất định mà n sẽ bám sát theo sự chủ động, tch cực của học sinh h ng q a k ai thá kiến hức của c c kênh hìn , kênh chữ, tư iệu

l ên quan ừ sá h giáo k oa,tài lều ham k ảo h ặc học sinh vẽ,tự ìm,…

Th ng qua việc định hướn của giáo viên,học sin hiểu đúng và àm heo ùy heo sự sáng ạo của c c em, đây à yếu ố cần hiết và p ần nhiều c c em đều hứng hú và hích,bên cạnh ònđam mê,chủ động,sáng ạo,cò cần phảicó kế hoạch rõ ràn

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trư n THCS Ph Xu n 9

Hiện nay chất lượng dạy và học Lịch sử chưa đáp ứn được yêu cầu đặt ra Đa số học sinchưa yêu hích môn học.Tình rạng học sinh còn mơ hồ,l ên miên giữa sự kiện này sen ẫn với

sự kiện khá , n ớ nhầm sự kiện “ râu ôn cắm cằm bà”.Vì nhiều í do: lý do giáo viên dạy khô khan, lý do c c em khô g có c ch học đún , lý do âm í xã hội ư ưởn còn sai lệch,…Rấtnhiều ý do để đưa đến vấn đề o ngại cho hấy nhiều học sinh sao nhãn , điểm kém mô Lịch

sử đã được đề cập rấtnhiều rên h ng in đạichú g,Vídụ mộthộiđồng hichỉ có mộthọc sinthi môn Lịch sử;hay hực ế giảng dạy k ikiểm ra một số em vẫn còn điểm 1,điểm 2,…

II 2 e Phân t ch, đánh giá các vấn đề về thực trạng mà đề tài đặt ra:

Để giải q yết c c vấn đề rên chúng a phải thôn qua môi trường giáo dục sư phạm, tuyên truyền nhận hức cho cộng đồn xã hội cho phụ huy h học sinh và ngay cho cả chính học sinh.Chú g a cần giải q yết c c c u hỏi học ịch sử để àm gì? Hay vì sao phải học môn ịch sử ? Học sinh và p ụ h ynh học sinh,… cần n ận hức được rằn môn ịch sử à khoa học ìm hiểu,dựng ại toàn cảnh của c c sự kiên q á khứ của quốc gia,dân ộc,…, học ịch sử để hiểu biết sự hình hành và phát triển của xã hội loài người biết được cội n uồn ổ iên Tuy nhiên ronnhững năm qua xu hế ch ng của cả xã hội thườn xem n ẹ môn học Lịch sử à môn học phụ,học huộc ò g,kh khan khó học và cũng khô g cần hiết Vì nhiều ý d :khôn hích học môLịch sử, “ngại” hay “sợ”, ra rường k ông xin được việc àm,…Nhưng heo bản hân ôi thấy hiện nay với xu hế oàn cầu hội nhập đang diễn ra mạnh mẽ,nền kinh ế hị rường kéo heo sự thay đổi tro g c ch sốn ở một số bộ phận người và gia đình họ chạy heo ợi n uận đồn iền,những dấu hiệu hiển hị rong c ch sống,lối suy ng ĩ và c ch ứng xử,hàn độn ,quay ưn vớilịch sử, với giá rị ốt đẹp của ruyền hốn , văn h a ai căng, xuống dốc.Điều đó đặt ra vấn đề

ch ng a cùng suy ngẫm!? Vì sao ại như hế? Vì sao ại đặt c c mô học ên “bàn c n” để nóimôn chính và môn phụ, môn học này để iến hân àm ra nhiều iền, môn học kia à môn khôncần hiết môn p ụ và à những mô khô g phảilà phươn iện kiếm sốn dễ dàn

Ngoài ra khi nhìn n ận đánh giá mặt tá độn của xã hội ch ng a cũng nên nhìn nhận ừ thực ế,một số giáo viên chưa ạo được iếthọc hứng h và ích cực,khiến iết học rở nên khkhan,cứn nhắc, k uôn mẫu,chưa phát huy được inh hần chủ động học ập,tư duy,t m òi ở học sinh Hơn nữa, nội dun sá h giáo kh a ịch sử hiện nay ở bậc rung học cơ sở có bài còdườm dà,k ó hiểu,chưa cô đọn ắm,…

Vậy nên, theo nghị quyết trun ương VI I của Đản : Giáo dục phải đổi mới căn bản và oàn diện, tức phát triển co người cả về rí thức ẫn n ân c ch.Nếu chúng a kh ng biết c ch uyên truyền, vận đ ng và khôn ạo được hứng hú cho học sinh, cũng chính à ng yên nhân khiến học sinh chán học bỏ học hay àm hế nào để học ốt c c môn ự n iên “ môn chín ” à được.Vìvậy, là người giáo viên rực iếp giảng dạy môn Lịch sử chún a cần quan âm và cùng sungẫm, p ải làm sao ạo cho học sin có ư ưởn yêu hích môn ịch sử, c c em uôn ích cực chủ động ìm hiểu ịch sử, giờ học uô sôi nổi ích cực, chủ động phát huy ín sán ạo của học sinh,để ừ đó sẽ học ốthơn

Chín vìđiều đó,tôi muốn đề cập đến đề ài này ừ phía chủ q an của bản hân, từ iếp hu bổ trợ g p ý của đ ng nghiệp và ừ p ía khá h quan á động xã hội cùn c c hế hệ học sinh qua

c c k ối lớp ở rường rung học cơ sở Phú Xuân.Mục đích phần nào ạo sự hứn hú giữa việc dạy của hầy và việc học của rò để giúp học sinh yêu hích và học ốt hơn môn Lịch sử giống như c c môn học khá

I 3 Giải pháp, biện pháp:

I 3 a Mục t êu của giải pháp, biện pháp:

Xuấtphát từ vấn đề hực rạng rên,bản hân ôixin chia sẻ mộtsố kinh nghiệm Giúp học sinh

t ch cực,say mê, hứng hú, chủ độn ìm òi học ập môn Lịch Sử ừ sự chuẩn bị bài giản của giáo viên rên ớp cũn như à định hướng cho học sin học ập ở nhà

Yêu hích rồi nhưng để học ốt môn Lịch sử à cả một q á rình,vì nó đòi hỏi lòn đam mê,sự kiên rì cần cù,chăm chỉ,góp nhặt kiến hức q a hời gian Trong quá rình giảng dạy của giáo viên và học ập của học sin đã, đang và sẽ ìm ra những p ương p áp p ù hợp với đặc hù bộ

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trườn THCS Ph Xu n 1

môn, p ù hợp với khả năng bản hân Song bên cạn đó, tôi muốn quý bạ đồng ng iệp và c c

em học sin ham khảo hêm một số kinh nghiệm rong quá rình giảng dạy và học ập của cnhân ôi và có sự đón góp ý kiến của đồng n hiệp,cùng sự cộng á ở một số học sin khá giỏi

ở c c khóa học của rườn ro g quá rình dạy học Tôi hy vọn giúp ch cho c c em ngày c nyêu hích và có hiệu quả c o ro g học ập môn Lịch sử

I 3 b Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp, biện pháp:

Giáo viên phải là ngườiluô chủ động rong iết dạy bài học ịch sử,định hướng cho học sin

c ch học c ch ghinhớ kiến hức phù hợp với từn bài ừn chương, ừn phần

Yêu cầu học sin học soạn bài chuẩn bị bàimớitrước k i học bàihọc,vừa bám sáttheo kiến thức bài học, vừa bám sát c ch củng cố kiến hức của giáo viên ở cuối bài cùn kết hợp c c phương p áp phù hợp để hích ứng với bản hân

Sau đây ôixin giới thiệu một số bài học ịch sử của mỗikhối lớp min họa cụ hể àm

mẫu cho bàidạy và học rên ớp,đồng hờihướng cho học sin c ch ghi n ớ kiến hức dễ dàng,hôn qua việc sử dụng đồ d ng rực q an: tranh ảnh,bản dồ,biểu đồ.Tư iệu ịch sử: Video

Côn ng ệ hôn in:trình chiếu,….Cá phần mềm:vẽ bản đ ư duy

A Thứ nhất chương trình Lịch sử lớp 6 có rất nhiều bài nhưng quy định có giới hạn nên tôi chọn

I MỤC TIÊU BÀI HỌC:

1 Kiến hức: HS nắm được

- Sự xuất hiện con ngườitrên ráiđất hờiđiểm,động ực…

- Sự khá nhau giữa ngườitốicổ và in khô

- Vìsao xã hộinguyên huỷ an rã:Sản x ấtpháttriển,của cải dư hừa,sự xuấthiện

giaicấp,n à nước ra đời

2 Tư ưởng:

Bước đầu hình hành cho học sinh ý hức đún đắn về vaitrò của ao động ron sự

pháttriển của con ngườivà xã hội oài người

3 Kỹ năng:

Giúp học sinh rèn uyện kỹ năn quan sáttranh ảnh,kĩ năn ư duy ogic

I CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH

Giáo viên: Mộtsố ranh ảnh, mẫu vậtvà bản đồ hế giới

Học sinh: Đọc rước bài 3 và sưu ầm ranh ảnh về xã hội n uyên huỷ

I I TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC:

Để ạo sự hứng hú rong bàihọc này ôiđã sử dụn video về n uồn gốc oàingười

và mộtsố ranh ảnh

để ăng sự ò mò,khám phá và ín hiểu biết logic của học sinh.Cụ hể như sau:

1 Sự xuất hiện của con người tr n trái đất.

Quan sát video sau để nhận biết về nguồn gốc o i người:

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trườn THCS Ph Xu n 1

Giả thuyết về nguồn gốc loài người

- Cá h đây hàng chục riệu năm rên ráiđất có oàivượn cổ sinh sốn ron những khu rừnrậm.Tron quá rình ìm kiếm hức ăn,loàivượn này dần dần đã biếtđibằng hai chisau,dùnhaichitrước để cầm nắm và sử dụng nhữn hò đá,c nh c y,…làm công cụ.Đó à người tối

cổ (người vượn) sớm n ấtc ch đây 3-4 riệu năm

Nh ờ la o đ

ộng

Vượn cổ Người tối cổ

Là oàivượn có dáng hình n ười( vượn

nhân hình),sống c ch đây khoảng 5- 6

triệu năm.Vượn n ân hìn à kết q ả

t ến hóa ừ động vậtbậc c o

trán hấp,bợt ra p ía sau,mày nổic o,xươn hàm

cò ch àira phía rước rên n ườicó mộtlớp lông bao phủ),nhưng hoàn oàn đi đứng bằng haichân,đôitay đã rở nên khéo éo (có hể cầm nắm

và biếtsử dụng những h n đá,c nh c y,…làm

cô g cụ),có hể ích não p áttriển ừ 850-1100

cm3

ở In – đô – nê –xi) và gần Bắc Kin (Trun Quốc)

VIDEO

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trườn THCS Ph Xu n 1

Ê-TI-Ô-PI-A

BẮC KINH

GIA-VA VIỆT NAM

Những nơi tìm thấy được dấu tích của Người tối cổ

Mộtsố ranh ản về ngườinguyên hủy:

Cuộc sống của người nguyên thủy Chế tác công cụ đá

Các công cụ đá ghè đẽo thô sơ Phát minh ra lửa Dùng lửa

Săn ngựa rừng

Đời sống của người tối cổ:

Sống heo bầy gồm vàichục người Sống chủ yếu ro g c c hang động,máiđá ro g n ững ú

ều àm bằng c n c y,lợp á hoặc cỏ khô.Cuộc sốn nhờ háilượm hoa quả và săn bắt thú để ăn Biếtghè đẽo đá àm công cụ,biết d ng ửa sưởiấm,nướng hức ăn,xua đuổi thú dữ.Trải qua hàng riệu năm,n ườitối cổ dần dần rở hành n ườit nh khôn.Nhữn bộ xương của ngườit nh khôn

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trườn THCS Ph Xu n 1

có niên đạisớm nhất vào kh ản 4 vạn năm rước đây,đã ìm được hầu khắp c c châu ục

2 Sự khác nhau giữa người tối cổ và người tinh khôn

Người tinh khôn

Người tối cổ

Người t nh khôn:

Đặc điểm:

Có cấu ạo cơ hể giống n ườingày nay,thể ích sọ não ớn (14 0 cm3),tư duy pháttriển

Động ực của quá rình chuyển biến ừ vượn hành n ườiđó chín à ao đ ng

=> Vai trò của ao đôn :Tạo ra con n ườivà xã hội loài người Sự iến hóa của bản hân

co ngườitừ vượn cổ đến người tốicổ (người vượn) rồiđến người tnh kh n

SƠ ĐỒ TIẾN HOÁ CỦA LOÀI NGƯỜI

Đăc điểm Người tối cổ Người tinh khôn

Con người Điđứng bằng haichân,đôi

tay biếtcầm nắm,sử dụncông cụ

Có cấu ạo cơ hể giống ngườihiện nay,thể ích hộp sọ ớn, ư duy pháttriển

Công cụ Đá ghè đẽo h sơ,c nh c y Đá được cảit ến,sừn ,tre,gỗ,…

Tổ chức xã hội Sống heo bầy,đàn,chủ yếu

háilượm và săn bắt Sốn

heo hị ộc,biết trồng rọtchăn n ôi àm gốm,dệt vải àm đồ tran sức

3 Vì sao xã hội nguyên thủy tan rã.

Khoảng 4000 năm TCN,con n ườiphát hiện ra kim oại và dù g àm cô g cụ ao động Nhờ cô g cụ bằng kim oại co người có hể k aiphá đấthoang, ăn diện ích rồng rọt… sản p ẩm àm ra nhiều,xuất hiện của cải dư hừa

Mộtsố n ườitrở ên giàu có…xã hội p ân hóa hành kẻ giàu,ngườing èo => Xã hộinguy n thủy dần dần an rã.

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trườn THCS Ph Xu n 1

Giá viên hực hiện: Trịn Thị Thắm – Trườn THCS Ph Xu n 1

ghi nhớ kiến thức tạo sự hứng thú giữa giáo viên và học sinh trên lớp

I CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH

Giáo viên: Lược đồ diễn biến chống quân xâm ược Mông Cổ,tran ản iên quan

Học sinh:Sưu ầm c c àil ệu, ranh ảnh iên q an:

I I.TIẾN TRÌNH DẠY - HỌC:

1 Âm mưu xâm ược Đại Việt của Mông – Nguyên.

Giáo viên giới thiệu vàinétvề Mô g – Nguyên,qua đó giúp học sinh biếtđược sức mạnh quân

sự của quân Môn – Nguyên và âm mưu q yếttâm xâm ược ĐạiViệtcủa ch ng:

MÔNG CỔ

Bản đồ thế giới và Mông cổ

Việt Nam

Liên Bang Nga

- Về đánh rận,họ ợiở dã chiến,k ông hấy ợithìkhôn iến quân

- Độiquân úc ẩn úc hiện,đến hìnhư rờirơi x ốn ,đithìnhan như chớp giật Họ mà hắnthìđuổitheo địch chém giết k ôn để rốn hoát họ mà hua hìchạy rất n anh,đuổi theo khô g kịp”

(Theo ời sử học nhà Tống)