- Hoa Kì là nền kinh tế có quy mô lớn nên nhu cầu về nguồn nguyên, nhiên liệu lớn để phát triển kinh tế, đồng thời cũng là thị trường tiêu thụ lớn, sức mua cao nên đó là thị trường XK [r]
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH ĐẮK LẮK ĐƠN VỊ: TRƯỜNG THPT EA RỐK
KÌ THI OLYMPIC 10-3 LẦN III, NĂM 2018
ĐỀ THI ĐỀ NGHỊ MÔN: ĐỊA LÍ; LỚP: 11
Trang 2ĐỀ THI VÀ ĐÁP ÁN Câu 1 (4,0 điểm)
a Cho biết tác động của cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại đến sự phát triển kinh tế - xã hội thế giới?
b Nêu những thành tựu của bốn công nghệ trụ cột trong cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại?
Đáp án câu 1
a Tác động của cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại đến sự phát triển kinh tế
- xã hội thế giới (2,0 điểm)
- Khoa học và công nghệ đã trở thành lục lượng sản xuất trực tiếp: Sản xuất phần mềm, công nghiệp điện tử…(0,5 điểm)
- Xuất hiện nhiều ngành công nghiệp mới, có hàm lượng kĩ thuật cao: sản xuất phần mềm, công nghệ gen; các ngành dịch vụ cần nhiều tri thức: bảo hiểm, viễn thông …(0,5 điểm)
- Làm thay đổi cơ cấu lao động : Tỉ lệ những người làm việc bằng đầu óc trực tiếp tạo ra sản phẩm (như lập trình viên, nhà thiết kế công nghệ….) ngày càng nhiều.(0,5 điểm)
- Cơ cấu kinh tế chuyển đổi theo hướng tăng tỉ trọng của dịch vụ, giảm tỉ trọng của công nghiệp và nông nghiệp.(0,5 điểm)
- Xuất hiện nền kinh tế tri thức: Nền kinh tế dựa trên tri thức, kĩ thuật, công nghệ cao.(0,5 điểm)
b Những thành tựu của bốn công nghệ trụ cột trong cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại (2,0 điểm)
- Công nghệ sinh học : Tạo ra các giống mới theo ý muốn là bước tiến quan trọng trong chẩn đoán và điều trị bệnh.(0,5 điểm)
- Công nghệ vật liệu : Tạo ra những vật liệu chuyên dụng mới với những tính năng đáp ứng các yêu cầu của con người như composit, vật liệu siêu dẫn… (0,5 điểm)
- Công nghệ năng lượng : tăng cường sử dụng các guồn NL Mặt Trời, địa nhiệt, gió, thủy triều… (0,5 điểm)
- Công nghệ thông tin : nghiên cứu, sử dụng các vi mạch, chíp điện tử, công nghệ lade, kĩ thuật số….(0,5 điểm)
Câu 2 (4,0 điểm)
a Toàn cầu hóa là gì? Hãy cho ví dụ về các biểu hiện của toàn cầu hóa
b Nêu các vấn đề về môi trường toàn cầu hiện nay mà nhân loại đang phải đối mặt? Hãy nêu những hậu quả do hiệu ứng nhà kính trên Trái Đất?
Đáp án câu 2
a Toàn cầu hóa là gì? Hãy cho ví dụ về các biểu hiện của toàn cầu hóa
* Khái niệm: Là quá trình liên kết các quốc gia trên thế giới về nhiều mặt …và có tác
động mạnh mẽ đến mọi mặt nền KT- XH thế giới (0,5 điểm)
* Ví dụ (1,5 điểm)
Toàn cầu hóa kinh tế (1,0 điểm)
- Thương mại quốc tế phát triển nhanh : WTO chiểm khoảng 90% số dân và 95% hoạt động thương mại của thế giới
- Đầu tư nước ngoài tăng trưởng nhanh : Từ năm 1990 – 2004 đầu tư nước ngoài đã tăng
từ 1774 tỉ USD lên 8895 tỉ USD
- Thị trường tài chính quốc tế mở rộng : Với hàng vạn ngân hàng được nối với nhau qua mạng viễn thông điện tử…
- Các công ty xuyên quốc gia có vai trò ngày càng lớn vì đóng 30% tổng GDP toàn thế giới, 2/3 buôn bán thế giới, hơn 75% đầu tư trực tiếp… toàn cầu
Trang 3Toàn cầu hóa về văn hóa – khoa học – xã hội (0,5 điểm)
- Mở các khóa đào tạo chuyên ngành chung, mở các hội thảo khoa học, tổ chức đại hội TDTT
b Nêu các vấn đề về môi trường toàn cầu hiện nay mà nhân loại đang phải đối mặt? Hãy nêu những hậu quả do hiệu ứng nhà kính trên Trái Đất?
* Các vấn đề về môi trường toàn cầu hiện nay mà nhân loại đang phải đối mặt (1,5 điểm)
- Biến đổi khí hậu toàn cầu và suy giảm tầng ô dôn (0,5 điểm)
+ Lượng CO2 tăng gây hiệu ứng nhà kính, làm cho nhiệt độ Trái Đất nóng lên (dẫn chứng)
+ Việc sử dụng NL trong CN và sinh hoạt, đặc biệt ở các nước phát triển, đã đưa vào khí quyển 1 lượng lớn khí thải gây mưa axít
+ Hoạt động công nghiệp và sinh hoạt thải khí CFCs đã làm tầng ô-dôn bị thủng, kích thước lỗ thủng ngày càng lớn
- Ô nhiễm nguồn nước ngọt, biển và đại dương (0,5 điểm)
+ Chất thải công nghiệp, nông nghiệp và sinh hoạt chưa được xủ lí đổ trục tiếp ra MT làm
ô nhiễm nguồn nước ngọt nghiêm trọng dẫn đến thiếu nguồn nước sạch (DC)
+ Việc vận chuyển dầu và các sản phẩm từ dầu mỏ đã làm ô nhiễm nguồn nước biển
- Suy giảm đa dạng sinh vật (0,5 điểm)
Nhiều loài sinh vật bị tuyệt chủng hoặc đứng trước nguy cơ bị tuyệt chủng, nhiều hệ sinh thái bị biết mất, làm mất đi nhiều loài sinh vật, nguồn thực phẩm, nguồn thuốc chữa bệnh, nguồn nguyên liệu, mất cân bằng sinh thái
* Hãy nêu những hậu quả do hiệu ứng nhà kính trên Trái Đất (0,5 điểm)
- Các nguồn nước có thể bị giảm về số lượng và chất lượng, làm ảnh hưởng đến các ngành sản xuất, sức khỏe các loài thủy sản…
- Các nguồn tài nguyên bờ biển có thể bị mất đi, đất, hệ sinh thái ven biển…
- Sức khỏe của con người bị ảnh hưởng, số người chết do nắng nóng tăng lên, các bệnh truyền nhiễm…
- Cháy rừng do nhiệt độ cao hơn
- Băng ở Bắc cực và Nam cực tan nhanh hơn có thể dẫn tới nạn hồng thủy
Câu 3 (4,0 điểm)
a Hãy chứng minh ngành dịch vụ của Hoa kì có vị thế hàng đầu trên thế giới?
b Trình bày những nguyên nhân của sự phân hóa lãnh thổ sản xuất nông nghiệp của Hoa Kì?
Đáp án câu 3
a Hãy chứng minh ngành dịch vụ của Hoa kì có vị thế hàng đầu trên thế giới? (2,0 điểm)
- Là ngành KT phát triển nhất, chiếm tỉ trọng cao: 79,4% (0,5 điểm)
- Cơ cấu ngành đa dạng, phát triển hàng đầu thế giới, nổi bật là: ngoại thương, giao thông vận tải, tài chính, thông tin liên lạc, du lịch.(1,0 điểm)
+ ngoại thương : Tổng kim ngạch XNK năm 2004 chiếm 12% tổng giá trị ngoại thương thế giới…
+ Ngành GTVT : các loại đường và phương tiện vận tải hiện đại nhất thế giới…
+ Ngành tài chính, thông tin liên lạc, du lịch : Năm 2002 có hơn 600 nghìn tổ chức ngân hàng tài chính, hoạt động của nó trên khắp thế giới…
- Phạm vi hoạt động, thu lợi trên toàn thế giới.(0,5 điểm)
b Trình bày những nguyên nhân của sự phân hóa lãnh thổ sản xuất nông nghiệp của Hoa Kì? (2,0 điểm)
- Do ĐKTN có sự phân hóa khác nhau giữa các vùng, nhìn chung là thuận lợi cho phát triển
Trang 4- Do lãnh thổ HK rộng lớn, đất đai màu mỡ, lao động có tay nghề cao, có sự hỗ trợ đắc lực của máy móc và KHKT
Câu 4 (4,0 điểm)
a.Vùng biển nước ta có diện tích khoảng bao nhiêu km2? có bao nhiêu tỉnh(thành phố) giáp biển?
b Một số biện pháp vừa khai thác tài nguyên hải sản một cách hợp lí, vừa góp phần bảo
vệ chủ quyền đất nước?
c So sánh sự khác nhau về đặc điểm tự nhiên giữa Đông Nam Á lục địa và Đông Nam Á biển đảo?
Đáp án câu 4
a.Vùng biển nước ta có diện tích khoảng bao nhiêu km2? có bao nhiêu tỉnh(thành phố) giáp biển? (1.0 điểm)
- Diện tích khoảng 1 triệu km2
- 28 tỉnh, thành phố giáp biển
b Một số biện pháp vừa khai thác tài nguyên hải sản một cách hợp lí, vừa góp phần bảo
vệ chủ quyền đất nước? (1.0 điểm)
+ Tăng cường đánh bắt xa bờ
+ Hạn chế việc sử dụng lưới mắt nhỏ để đánh bắt
+ Nghiêm cấm sử dụng các chất độc hại, thuốc nổ để khai thác hải sản
Việc đẩy mạnh việc đánh bắt xa bờ là cần thiết, góp phần bảo vệ môi trường biển
và chủ quyền đất nước
c So sánh sự khác nhau về đặc điểm tự nhiên giữa Đông Nam Á lục địa và Đông Nam Á biển đảo? (2.0 điểm)
ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN CỦA KHU VỰC ĐÔNG NAM Á
Đặc điểm
tự nhiên
ĐNÁ lục địa (1,0 điểm) ĐNÁ biển đảo (1,0 điểm)
Địa hình - Chia cắt mạnh, nhiều núi, cao
nguyên
- Đồng bằng rộng lớn
- Nhiều đảo và quần đảo, chủ yếu là đồi núi (nhiều núi lửa)
- Ít đồng bằng Khí hậu - Chủ yếu là khí hậu nhiệt đới gió
mùa
- Phía bắc Mianma và VN có mùa đôg lạnh
- Chủ yếu là KH xích đạo
- Khí hậu nhiệt đới gió mùa (Philippin)
Sông ngòi - Nhiều sông lớn: S.MeeKong,
Sông Hồng, sông Mê Nam, sông Iraoađi
- Ít sông, thường ngắn và dốc
Đất Feralit và đất phù sa màu mỡ Đất phù sa màu mỡ
Khoáng sản Than, sắt, thiếc, dầu khí Dầu khí, thiếc, than, đồng
Sinh vật Đa dạng, chủ yếu là rừng nhiệt đới Chủ yếu là rừng xích đạo
Biển Hầu hết các nước đều giáp biển
(trừ Lào)
Vùng biển rộng lớn, giàu hải sản
Câu 5 (4,0 điểm)
Cho bảng số liệu sau:
Giá trị xuất nhập khẩu của Hoa Kì, thời kì 2001 - 2008
(Đơn vị: Tỉ USD)
Trang 5a Vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện sự thay đổi cơ cấu xuất nhập của Hoa Kì, thời kì
2001 – 2008
b Hãy nhận xét và giải thích về cán cân thương mại của Hoa Kì?
Đáp án câu 5
a Vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện sự thay đổi cơ cấu xuất nhập của Hoa Kì, thời kì
2001 – 2008 (2,0 điểm)
- Xử lí số liệu
Cơ cấu giá trị xuất nhập của Hoa Kì, thời kì 2001 - 2008
(Đơn vị: %)
- Vẽ biểu đồ miền
- Yêu cầu: chính xác – thẩm mĩ – đầy đủ các yêu cầu của 1 biểu đồ, thiếu mỗi chi tiết trừ 0,25 điểm
- HS vẽ dạng khác không cho điểm
b Nhận xét và giải thích về cán cân thương mại của Hoa Kì (2,0 điểm)
Cán cân thương mại của Hoa Kì
(Đơn vị: tỉ USD)
Cán cân thương
mại
- CC XNK của Hoa Kì qua các năm có biến động theo hướng giảm nhưng đều cao Điều
đó chứng tỏ quy mô kinh tế ngày càng lớn, song giá trị NK luôn lớn hơn giá trị XK, do
đó cán cân thương mại luôn âm (số liệu dẫn chứng)
- Hoa Kì là nền kinh tế có quy mô lớn nên nhu cầu về nguồn nguyên, nhiên liệu lớn để phát triển kinh tế, đồng thời cũng là thị trường tiêu thụ lớn, sức mua cao nên đó là thị trường XK chủ yếu của các nước, đặc biệt là nhóm nước đang phát triển
- XK của HK phụ thuộc vào thu nhập, sức mua từ các thị trường bên ngoài, mà các thị trường bạn hàng của HK có sức mua thấp, thị trường đa số là nhỏ hơn nên nhu cầu NK không cao dẫn đến việc XK hàng hóa của HK gặp khó khăn
- Đô la đồng tiền mạnh trên thế giới, nên các nước luôn duy trì tỉ giá hối đoái cao để tạo
ưu thế trong XK, vì thế HK có lợi thế trong NK nhưng bất lợi trong XK nên HK luôn trong tình trạng nhập siêu