Sau khi giả thích xong các từ khóa cần khái quát lên nội dung chính của vấn đề nghị luận đặt ra từ văn bản ( ví dụ như nội dung của một ý kiến, một nhận định hay một câu chuyện nào đó[r]
Trang 1QUY TRÌNH LÀM BÀI VĂN NGHỊ LUẬN VỀ MỘT TƯ TƯỞNG , ĐẠO LÍ
A CÁC BƯỚC THỰC HIỆN
1 Mở bài:
Nêu được vấn đề đưa ra nghị luận ( nếu có ý kiến nhận xét gì thì phải đưa vào phần mở bài => bắt buộc)
Nếu đề bài là một câu chuyện thì nên dẫn một câu chuyện có ý nghĩa tương tự để làm mở bài sau đó khái quát nội dung chính của câu chuyện đó
2 Thân bài:
Giải thích được các từ khóa ( tức là các từ quan trọng trong có trong văn bản đưa ra): đây là phần bắt buộc phải có
Sau khi giả thích xong các từ khóa cần khái quát lên nội dung chính của vấn đề nghị luận đặt
ra từ văn bản ( ví dụ như nội dung của một ý kiến, một nhận định hay một câu chuyện nào đó)
Bàn luận, mở rộng vấn đề:
Bàn luận: Nghị luận bằng cách đặt câu hỏi ngược, nêu những biểu hiện cụ thể của từng vấn đề được đặt ra qua câu hỏi ngược đó và sau đó lấy dẫn chứng để chứng minh Phần này nếu dẫn được một số ý kiến hoặc câu chuyện có ý nghĩa tương tự thì càng tốt, bài viết sẽ càng thêm sâu sắc
Mở rộng, nâng cao: Tức là phát triển vấn đề đó lên một tầng cao hơn có ý nghĩa khái quát hơn
Bài học nhận thức và hành động
Phải đánh giá được vấn đề nghị luận đặt ra đúng hay sai, tốt hay xấu, hay hay dở, tích cực hay tiêu cực,…
Cần phê phán đối với những tư tưởng trái ngược hay lệch lạc so với vấn đề được đưa ra nghị luận ( hoặc biểu dương, ngợi ca tư tưởng nhân văn đối lập với phản nhân văn được đưa ra nghị luận)
Liên hệ bản thân
Từ vấn đề nghị luận đa nêu, bản thân rút ra được bài học gì
3 Kết bài
Nêu khái quát đánh giá ý nghĩa tư tưởng đạo lí đã nghị luận
Nếu kết thúc bài viết bằng một ý kiến, nhận định tương tự thì càng tốt
B VÍ DỤ MINH HOẠ
Đề bài: R.Ta-go, nhà thơ Ấn Độ cho rằng: Thà làm một bông hoa sen nở khi thấy mặt trời rồi mất hết
Trang 2Suy nghĩ của anh (chị) về nhận định trên
Gợi ý làm bài
Yêu cầu về kĩ năng
Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội: Bố cục và hệ thống ý sáng rõ Biết vận dụng phối hợp nhiều thao tác nghị luận Hành văn trôi chảy Lập luận chặt chẽ Dẫn chứng chọn lọc, thuyết phục Không mắc các lỗi diễn đạt, dùng từ, ngữ pháp, chính tả
Yêu cầu về kiến thức
Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau nhưng cần đảm bảo những ý cơ bản sau:
Giải thích ý nghĩa của lời nhận định
Hoa sen: ủ mầm trong bùn đất, tối khuất, nhơ bẩn nhưng mạnh mẽ vươn lên Hoa sen là biểu
tượng cho phẩm cách thanh sạch, biết vươn lên trong cuộc sống của con người
Mặt trời: Đó là ánh sáng vĩnh cửu đem lại sự sống cho vạn vật Mặt trời tượng trưng cho sức
sống mạnh mẽ, sự huy hoàng
Nụ búp: cái mới nhô ra, nhú lên của cây, còn non yếu Nụ búp ẩn dụ cho cái non nớt, nhút nhát,
e sợ của con người
Sương lạnh vĩnh cửu: là môi trường lạnh giá, khắc nghiệt, ở đó vạn vật phải ẩn mình, thu
mình, không thể sinh sôi phát triển Vì thế nó tượng trưng cho những khó khăn, thử thách trong cuộc sống
=> Ý kiến của Ta- go là một triết lí sống mạnh mẽ, tích cực và tiến bộ Trong cuộc sống có rất nhiều khó khăn thử thách, nhưng nếu biết sống và cống hiến hết mình ta sẽ nhận được thành quả xứng đáng Nếu sống nhút nhát, thụ động thì cuộc đời thật nhạt nhẽo, vô nghĩa
Bàn luận, mở rộng vấn đề
Tại sao nên chọn cách sống như “bông hoa sen”?
Cuộc sống rất quý giá nhưng lại ngắn ngủi, và chỉ đến duy nhất một lần Ta phải sống thế nào cho xứng đáng, phải sống sao cho khỏi xót xa, ân hận vì những tháng năm đã sống hoài, sống phí Ta cần có một trái tim đầy nhiệt huyết để sống hết mình, để cảm nhận từng hơi thở trong khoảnh khắc của đời mình
Đã là con người thì cần phải có ước mơ, lý tưởng và khát khao thực hiện những điều đó Tuy nhiên, cuộc sống luôn ẩn chứa những khó khăn, thử thách và những điều tốt đẹp không bỗng dưng mà có Thay vì để khó khăn đánh bại, ta hãy đón nhận chúng như một cơ hội để rèn luyện bản lĩnh của chính mình, để ta thêm trưởng thành
Trang 3 Khi ta chọn làm “bông hoa sen nở trong ánh mặt trời” đó là lúc ta sống hết mình và cống hiến hết mình Ta sẽ có cơ hội được toả sáng, được khẳng định, lưu lại dấu chân trên con đường đã
đi và tận hưởng những điều tuyệt diệu mà cuộc sống mang lại Đó cũng chính là cách khiến cuộc sống của ta thêm ý nghĩa và trở nên có ích Đó mới là cuộc sống đích thực của con người
Tại sao không nên chọn cách sống như “nụ búp”?
Nếu ta không dám đối mặt trước những khó khăn, thử thách của cuộc sống vì ta sợ sai lầm, sợ
sẽ thất bại, sợ bị cười chê… để rồi mãi mãi ta sống trong vỏ bọc hèn nhát của mình Đó là lối sống mòn, sống thừa, sống vô ích mà không được ai biết đến Một “cuộc sống đang mòn ra, đang rỉ đi, đang nổi váng.”
Cuộc sống không mục tiêu, ước mơ, hoài bão thật vô vị Sống như thế thực chất chỉ là tồn sự tại mà thôi, là chết ngay cả khi đang sống
Nâng cao
Liệu có phải lúc nào ta cũng sống hết mình? Nếu cứ hết mình như thế sẽ có lúc ta kiệt sức Vậy
ta cần phải biết lượng sức mình, không phải lúc nào cũng nên lao về phía trước Để đối mặt với mọi thử thách trên đường đời trước tiên ta phải trân trọng chính bản thân ta Đừng nôn nóng theo đuổi mục đích mà quên mất bản thân mình
Có những phút giây ta nên thu mình lại khi đã cảm thấy mỏi mệt Khi ấy không phải ta đang hèn nhát, chỉ là ta đang tìm kiếm chút bình yên cho tâm hồn, tìm được lại ý chí, lòng quyết tâm
để tiếp tục tiến lên phía trước
Bài học nhận thức và hành động
Phê phán lối sống yếu mền, thụ động, chỉ biết ngồi chờ vận may và sự thuận lợi
Cuộc sống của mỗi người được quyết định bởi sự tự nhận thức, bản lĩnh và nghị lực vươn lên không ngừng Cuộc sống quá ngắn ngủi, hãy cứ cháy hết mình đến tận cùng của khát vọng, ước
mơ
Trang 4Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm, giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các
trường chuyên danh tiếng
dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn
II.Khoá Học Nâng Cao và HSG
THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt ở các kỳ thi HSG
cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đôi
HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
các môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí