Thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

Để thi hành Luật xử lý vi phạm hành chính 2012, Chính phủ ban hành các nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực khác nhau, trong đó có Nghị định 121/ NĐ – CP ngày 10 tháng

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT TP HỒ CHÍ MINH

TẾ NGỌC ĐỨC

THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

TP HỒ CHÍ MINH, NĂM 2016

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT TP HỒ CHÍ MINH

TẾ NGỌC ĐỨC

THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC Chuyên ngành Luật Hành chính và Hiến pháp

Mã số: 60380102

Người hướng dẫn khoa học: PGS, Ts Nguyễn Cảnh Hợp

TP HỒ CHÍ MINH, NĂM 2016

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan Luận văn là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các

số liệu, ví dụ và trích dẫn trong Luận văn đảm bảo tính chính xác, tin cậy

và trung thực Các kết quả nêu trong Luận văn chưa được công bố trong bất

kỳ công trình nào khác

NGƯỜI CAM ĐOAN

TẾ NGỌC ĐỨC

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

MỤC LỤC

Trang PHẦN MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LÝ VỀ THI HÀNH

QUYẾT ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG HOẠT

hậu quả vi phạm trong hoạt động xây dựng 10

1.2 Khái niệm và nội dung pháp lý của hoạt động thi hành quyết

định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng 13

1.2.1 Khái niệm thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong

hoạt động xây dựng 13

1.2.2 Trình tự, thủ tục thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính

trong hoạt động xây dựng 17

1.3 Đặc điểm thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong

hoạt động xây dựng 22

Kết luận Chương 1 27

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH XỬ PHẠT

VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG TRÊN

ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH VÀ KIẾN NGHỊ HOÀN THIỆN

28

2.1 Thực trạng vi phạm hành chính và xử phạt vi phạm hành chính

trong hoạt động xây dựng tại Thành phố Hồ Chí Minh 28

2.1.1 Các hành vi vi phạm hành chính phổ biến trong hoạt động xây dựng tại Thành phố Hồ Chí Minh 28 2.1.2 Việc xử lý vi phạm hành chính của các cơ quan nhà nước có thẩm quyền 35

2.2 Thực trạng thi hành các quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng 37

2.2.1 Về chấp hành hình thức phạt tiền của đối tượng bị xử phạt 37 2.2.2 Việc thực hiện các biện pháp buộc khắc phục hậu quả (chủ yếu là biện pháp khôi phục lại tình trạng ban đầu, Buộc phá dỡ công trình xây dựng,

bộ phận công trình xây dựng vi phạm) của đối tượng bị xử phạt 39 2.2.3 Đánh giá chung 41 2.2.4 Những khó khăn, bất cập trong việc tổ chức thi hành các quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh 42

2.3 Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả thi hành quyết định

xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng 53

2.3.1 Xác định rõ phương hướng, mục tiêu, hiệu quả quản lý trật tự xây dựng là tiền đề nâng cao hiệu quả thi hành quyết định 53 2.3.2 Giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật về xây dựng, xử phạt VPHC và thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng 55 2.3.3 Các biện pháp về tổ chức thực hiện pháp luật 62

KẾT LUẬN 66 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Với mục tiêu nhằm khắc phục những hạn chế, bất cập của Pháp lệnh xử

lý vi phạm hành chính, góp phần bảo đảm trật tự, kỷ cương quản lý hành chính, an ninh, trật tự an toàn xã hội, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của công dân; đấu tranh ph ng, chống có hiệu quả đối với vi phạm hành chính, tội phạm trong thời kỳ mới; khắc phục tối đa tình trạng thiếu thống nhất và ch ng

ch o trong hệ thống pháp luật về xử lý vi phạm hành chính; tạo cơ s pháp lý đầy đủ, thuận lợi cho việc thực hiện các nghĩa vụ mà Việt Nam đã cam kết trong các điều ước quốc tế; đáp ứng đ i hỏi ngày càng cao của đời sống kinh

tế - xã hội của đất nước trong giai đoạn phát triển mới Ngày 20 tháng 6 năm

2012, Luật xử lý vi phạm hành chính được Quốc hội thông qua và có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/7/2013 Kể từ khi Luật có hiệu lực, công tác xử lý vi phạm hành chính dần đi vào nề nếp, các vụ việc xảy ra được phát hiện và xử

lý kịp thời; trình tự, thủ tục xử phạt được thực hiện đúng quy định của pháp luật; xử phạt đúng người, đúng hành vi vi phạm; hậu quả do hành vi vi phạm gây ra được khắc phục kịp thời đáp ứng yêu cầu của công tác quản lý nhà nước, góp phần quan trọng trong việc lập lại trật tự, bảo đảm an ninh, an toàn,

ổn định và phát triển kinh tế - xã hội

Đặc biệt, Luật xử lý vi phạm hành chính năm 2012 đã dành mục 2 và 3 trong Chương III để quy định về việc thi hành quyết định xử phạt và cưỡng chế thi hành quyết định vi phạm hành chính

Để thi hành Luật xử lý vi phạm hành chính 2012, Chính phủ ban hành các nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực khác nhau, trong

đó có Nghị định 121/ NĐ – CP ngày 10 tháng 10 năm 2013 quy định về việc

xử phạt quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng; kinh doanh bất động sản; khai thác, sản xuất, kinh doanh vật liệu xây dựng; quản lý công trình hạ tầng kỹ thuật; quản lý phát triển nhà và công s trong đó quy định

rõ về mức xử phạt và biện pháp khắc phục hậu quả đối với các hành vi vi phạm trong hoạt động xây dựng Bộ xây dựng cũng đã ban hành Thông tư

02/2014/TT – BXD Quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điềucủa Nghị định số 121/2013/NĐ-CP nói trên

Mặc dù các biện pháp xử lý vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng đã được quy định khá đầy đủ trong các văn bản pháp luật nhưng trong thời gian qua vấn đề vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng diễn biến rất phức tạp

Tại Thành phố H Chí Minh, chỉ tính riêng trong giai đoạn chuyển giao giữa thanh tra xây dựng xã, phường về thanh tra địa bàn thuộc S Xây dựng thì trên địa bàn thành phố đã có hành ngàn căn nhà xây dựng không ph p, sai phép Tại huyện Bình Chánh đã hơn 1500 căn, quận Thủ Đức 643 căn, các địa bàn quận, huyện đang trong tiến trình đô thị hóa nơi ít nhất cũng gần 100 trường hợp Tuy nhiên, việc xử lý các trường hợp sai phạm và kết quả thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính cũng như cưỡng chế thi hành chỉ

mới đạt khoản 50% Nguyên nhân tồn tại những bất cập một phần do các

cơ quan có thẩm quyền thiếu cương quyết trong thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính Hoạt động cưỡng chế thi hành các biện pháp khắc

phục hậu quả c n chậm trễ, nhưng trách nhiệm chính thuộc về cơ quan và cá nhân có nhiệm vụ thi hành Ngoài ra, các đối tượng vi phạm có nhiều thủ đoạn tinh vi nhằm trốn tránh việc thi hành các quyết định xử phạt hành chính, đặc biệt là các biện pháp khắc phục hậu quả

Từ thực tiễn trên cho thấy việc thiếu kiên quyết trong thi hành và cưỡng chế thi hành các quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng đã ảnh hư ng rất lớn đến hiệu quả quản lý trật tự xây dựng trên địa bàn thành phố thời gian qua Bên cạnh đó, từ sau khi Luật xử lý vi phạm hành chính 2012 được ban hành thì Chính phủ và Bộ xây dựng đã ban hành các Nghị định, Thông tư trong lĩnh vực xây dựng nên nhiều vấn đề mới trong thực

tế thi hành Luật vẫn c n bất cập, khó khăn cần được giải quyết

Từ thực tiễn đó tôi chọn đề tài: “Thi hành quyết định xử phạt vi

phạm hành chính trong hoạt động xây dựng” làm nội dung nghiên cứu

luận văn thạc sĩ luật học

2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Vấn đề xử phạt vi phạm hành chính và thi hành quyết định xử phạt VPHC đã được nghiên cứu trong một số đề tài như:

Luận văn thạc sĩ luật học của tác giả Bùi Thị H a bảo vệ năm 2011

“Pháp luật về thi hành quyết định xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan; Luận văn “Xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động điện lực” của tác giả Tống Thị Hoàng Phương bảo vệ năm 2011; Luận văn “Xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động bảo vệ môi trường” của tác giả Trần Ngọc Hân bảo vệ năm 2010; Luận văn “Thực hiện xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan” của tác giả Trần Quang Minh bảo vệ năm 2007; Luận văn “Hoàn thiện các quy định pháp luật về biện pháp xử phạt vi phạm hành chính” của tác giả Nguyễn Trọng Bình bảo vệ năm 2000 Các luận văn này tập trung về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực chuyên môn mà tác giả không nghiên cứu.Tuy nhiên, với những nội dung mà các luận văn trên

đề cập, tác giả đã rút ra được một số khái niệm nhằm làm sáng tỏ hơn vấn đề luận văn đang thực hiện Ngoài ra, tác giả nhận thức rõ hơn tầm quan trọng của việc thực hiện xử phạt đối với các quy phạm hành chính, cũng như cung cấp cho tác giả một số kiến thức về việc sửa đổi pháp luật cho phù hợp với điều kiện thực tiễn trong quá trình thực thi của các cơ quan, tổ chức và cá nhân có thẩm quyền

- Một số bài viết, báo cáo như: “Pháp luật về xử lý vi phạm hành chính của một số nước trên thế giới” của tác giả Đỗ Hoàng Yến đăng trên “Tạp chí Nghiên cứu pháp luật” số 109 năm 2007; bài viết “Vi phạm hành chính và xử

lý vi phạm hành chính chính” của Hội đ ng phối hợp công tác phổ biến, giáo dục pháp luật của Chính phủ đăng trên“Đặc san tuyên truyền pháp luật” số 06; bài viết “Một số bất cập và hướng hoàn thiện pháp luật xử lý vi phạm hành chính” của tác giả Nguyễn Minh Đức đăng trên “Tạp chí nghiên cứu lập pháp điện” tử năm 2009; các báo cáo của Thanh tra S xây dựng Thành phố

H Chí Minh từ những năm 2011 đến 2015; một số bài báo, một số văn bản của S xây dựng, Ủy ban nhân dân Thành phố H Chí Minh và Bộ Xây dựng

trao đổi và hướng dẫn về những vướng mắc trong quá trình thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng Những bài viết

và báo cáo này đã giúp cho tác giả nhìn thấy được những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực thi các quyết định xử phạt, làm cơ s để tác giả định hướng và đề xuất hướng tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn

Đặc biệt, Luận văn Thạc sĩ luật học của tác giả Nguyễn Thi Ngọc Bích, bảo vệ năm 2012,nghiên cứu về vấn đề “Thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực văn hóa – xã hội” Luận văn này đã giúp cho tác giả nhận thức được một số vấn đề về lý luận và thực tiễn, những đặc điểm, so sánh giữa thi hành quyết định trong lĩnh vực văn hóa – xã hội với các lĩnh vực khác

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

Mục đích nghiên cứu đề tài là từ đánh giá, phân tích các bất cập, khó khăn trong thi hành quyết định xử phạt, cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt

vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng để đề xuất các giải pháp hoàn thiện quy định của pháp luật cũng như nâng cao hiệu quả việc áp dụng pháp luật đối với thi hành quyết định xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng

Nhiệm vụ nghiên cứu là chỉ ra những bất cập của pháp luật và những khó khăn, hạn chế, t n tại trong thực tiễn, từ đó đưa ra và lý giải được những giải pháp cụ thể trong khắc phục hạn chế, bất cập cũng như bổ sung, hoàn thiện việc thi hành quyết định xử phạt, cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt

vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

4 Giới hạn phạm vi nghiên cứu

4.1 Phạm vi nghiên cứu:

Về pháp luật, luận văn chỉ nghiên cứu các quy định của Luật xử lý vi phạm hành chính và một số Nghị định, Thông tư liên quan đến hoạt động xây dựng

Về không gian, luận văn nghiên cứu thực tiễn tại Thành phố H Chí Minh, vì đây là địa phương rất phức tạp trong quản lý trật tự xây dựng và xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

4.2 Về phương pháp nghiên cứu

Tác giải sử dụng quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng và duy vật lịch sử làm cơ s phương pháp luận, lấy quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam làm cơ s lý luận khi nghiến cứu đề tài

Các phương pháp nghiên cứu cụ thể g m phương pháp phân tích, tổng hợp, diễn giải, quy nạp, thống kê, so sánh Ví dụ: để làm rõ nội dung quy định pháp luật thì phải phân tích sau đó tổng hợp, khái quát hóa thành kết luận; để làm rõ thực trạng thì phải thống kê sau đó tổng hợp đưa ra kết luận, v.v

5 Ý nghĩa khoa học và giá trị ứng dụng của đề tài

- Luận văn chỉ ra được những khó khăn, vướng mắc, bất cập của quy định pháp luật cũng như trong thực tiễn thi hành quyết định xử phạt và cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng; đề ra những giải pháp, phương hướng góp phần hoàn thiện các quy định của pháp luật trong thi hành quyết định xử phạt và cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt hành chính trong hoạt động xây dựng

- Với kết quả nghiên cứu, luận văn có giá trị tham khảo trong việc hoàn thiện quy định của các văn bản pháp luật liên quan đến đề tài và trong thực tiễn thi hành các quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

Bố cục luận văn g m 2 Chương:

Chương 1: Cơ s lý luận và pháp lý về thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

Chương 2: Thực trạng thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng trên địa bàn Thành phố H Chí Minh và kiến nghị hoàn thiện

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LÝ VỀ THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH

TRONG HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG

1.1 Những vấn đề chung về xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

1.1.1 Vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

Vi phạm hành chính là “loại vi phạm pháp luật phổ biến trong các loại

Tuy mức độ nguy hiểm cho xã hội của vi phạm hành

chính thấp hơn so với tội phạm hình sự nhưng “xâm phạm nghiêm trọng trật

tự quản lý nhà nước, trật tự an toàn xã hội, quyền và lợi ích hợp pháp của cá

Ngày 27 tháng 5 năm 1977, Hội đ ng Chính phủ có Nghị định số

143-CP, ban hành Điều lệ về phạt vi cảnh Theo đó, “Những hành vi xâm phạm đến trật tự an toàn xã hội mà có tính chất đơn giản, rõ ràng và hậu quả không nghiêm trọng, chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc chưa đến mức xử phạt bằng các biện pháp hành chính khác là phạm pháp vi cảnh”

Khái niệm “vi phạm hành chính” lần đầu tiên được định nghĩa một cách chính thức tại Điều 1 Pháp lệnh Xử phạt vi phạm hành chính ngày 30 tháng

11 năm 1989 với nội dung như sau: “vi phạm hành chính là hành vi do cá nhân, tổ chức thực hiện một cách cố ý hoặc vô ý, xâm phạm quy tắc quản lý Nhà nước mà không phải là tội phạm hình sự và theo quy định của pháp luật phải bị xử phạt hành chính”

Đến Pháp lệnh về xử lý vi phạm hành chính ngày 06 tháng 07 năm

1995 và Pháp lệnh về xử lý vi phạm hành chính ngày 02 tháng 07 năm 2002 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội thì khái niệm vi phạm hành chính không được định nghĩa một cách cụ thể mà l ng gh p vào trong khái niệm “xử phạt

vi phạm hành chính” Theo khoản 2 Điều 1 Pháp lệnh năm 1995 là“Xử phạt

vi phạm hành chính được áp dụng đối với cá nhân, tổ chức có hành vi cố ý

1 Nguyễn Cảnh Hợp (2015), Bình luận khoa học Luật xử lý vi phạm hành chính năm 2012, Nhà xuất bản Đại

học Quốc gia Thành phố H Chí Minh, tr.01

2 Sđd, tr.01

hoặc vô ý vi phạm các quy tắc quản lý nhà nước mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự và theo quy định của pháp luật phải bị xử phạt hành chính” và theo khoản 2 Điều 1 Pháp lệnh năm 2002 thì “Xử phạt vi phạm hành chính được áp dụng đối với cá nhân, cơ quan, tổ chức (sau đây gọi chung là cá nhân, tổ chức) có hành vi cố ý hoặc vô ý vi phạm các quy định của pháp luật về quản lý nhà nước mà không phải là tội phạm và theo quy định của pháp luật phải bị xử phạt hành chính”

Để khắc phục những hạn chế, bất cập của Pháp lệnh về xử lý vi phạm hành chính và đáp ứng yêu cầu thực tiễn, ngày 20 tháng 6 năm 2012, Luật

XLVPHC được Quốc hội thông qua và xác định:“Vi phạm hành chính là hành vi có lỗi do cá nhân, tổ chức thực hiện, vi phạm quy định của pháp luật

về quản lý nhà nước mà không phải là tội phạm và theo quy định của pháp luật phải bị xử phạt i phạm hành chính” (Khoản 1 Điều 2)3

Như vậy khi nói đến hoạt động xây dựng là phải nói đến quy trình từ khảo sát đến khi thi công, hoàn thành công trình đưa vào sử dụng và bảo trì Hoạt động xây dựng có thể tiến hành

b i cá nhân hoặc tổ chức, trong các hoạt động như xây dựng công trình dân dụng, công trình nhà …

Dựa vào định nghĩa hoạt động xây dựng nói trên và định nghĩa vi phạm hành chính của Luật XLVPHC có thể định nghĩa vi phạm hành chính trong

trong hoạt động xây dựng như sau:“Vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng là hành vi có lỗi do cá nhân, tổ chức thực hiện, vi phạm quy định của pháp luật về quản lý nhà nước trong lập quy hoạch xây dựng, lập dự án đầu tư

xây dựng công trình, khảo sát xây dựng, thiết kế xây dựng, thi công xây dựng, giám sát xây dựng, quản lý dự án, lựa chọn nhà thầu, nghiệm thu, bàn giao đưa công trình vào khai thác sử dụng, bảo hành, bảo trì công trình xây dựng

và hoạt động khác có liên quan đến xây dựng công trình,mà không phải là tội phạm và theo quy định của pháp luật phải bị xử phạt vi phạm hành chính”

Vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng cũng có 04 dấu hiệu của VPHC nói chung nhưng biểu hiện cụ thể trong hoạt động xây dựng, đó là:

- Là hành vi vi phạm quy định của pháp luật về quản lý nhà nước trong hoạt động xây dựng, được thể hiện bằng hành vi hành động hoặc không hành

động trái pháp luật;

- Là hành vi có lỗi (cố ý hoặc vô ý) do cá nhân, tổ chức thực hiện được quy định trong Nghị định số 121/2013/NĐ-CP ngày 10 tháng 10 năm 2013 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng; kinh doanh bất động sản; khai thác, sản xuất, kinh doanh vật liệu xây dựng; quản lý công trình hạ tầng kỹ thuật; quản lý phát triển nhà và công s (sau đây gọi tắt là Nghị định 121/2013/NĐ-CP):

- Những hành vi này không phải là tội phạm, chưa tới truy cứu trách

nhiệm hình sự;tức không được Bộ luật Hình sự quy định là tội phạm,

- Là hành vi theo quy định của pháp luật phải bị xử phạt VPHC, cụ thể

là các hành vi được quy định cụ thể tại Nghị định số 121/2013/NĐ-CP ngày

10 tháng 10 năm 2013

Theo Nghị định số 121/2013/NĐ-CP ngày 10 tháng 10 năm 2013 nói trên thì có 03 nhóm đối tượng bị xử phạt vi phạm hành chính g m: Chủ đầu

tư, nhà thầu và các tổ chức, cá nhân khác

- Các hành vi vi phạm trong hoạt động xây dựng được Nghị định 121/2013 quy định g m:

+ Đối với Chủ đầu tư 5

:

5

Mục 1 Chương II Nghị định 121/2013/NĐ-CP

Vi phạm quy định về khảo sát xây dựng

và quyết toán công trình xây dựng đối với công trình sử dụng vốn nhà nước

Luật xây dựng

nhà thầu tư vấn quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình

+ Đối với nhà thầu 6

:

nghề xây dựng

dụng, sử dụng số liệu, tài liệu trong hoạt động xây dựng

6

Mục 2 Chương II Nghị định 121/2013/NĐ-CP

 Vi phạm quy định về khảo sát xây dựng

1.1.2.1 Các hình thức xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng

Theo Nghị định số 121/2013/NĐ-CP ngày 10 tháng 10 năm 2013 thì hình thức xử phạt trong hoạt động xây dựng g m các hình thức xử phạt chính sau đây:

Phạt cảnh cáo: Là hình thức xử phạt được áp dụng đối với những vi

và có thể khắc phục được.Theo quy định của Nghị Định121/2013/NĐ-CP ngày 10

tháng 10 năm 2013 thì hình thức phạt cảnh cáo được áp dụng đối với 17 hành

vi của chủ đầu tư, nhà thầu xây dựng và các tổ chức chức cá nhân có liên quan (như hành vi không gửi văn bản thông báo ngày kh i công cho Ủy ban nhân dân cấp xã nơi xây dựng công trình và cơ quan cấp giấy ph p xây dựng theo quy định, tổ chức thi công sai giấy ph p được cấp, gây lún, nứt hư hỏng

công trình bên cạnh…)

Phạt tiền: Đây là hình thức xử phạt được áp dụng nhiều nhất trong hoạt

động xây dựng, có mức thông dụng nhất từ 500.000 đ ng cho các hành vi: không phê duyệt biện pháp tổ chức thi công theo quy định, vi tổ chức thi công xây dựng công trình không che chắn hoặc có che chắn nhưng để rơi vãi vật liệu xây dựng xuống các khu vực xung quanh hoặc để vật liệu xây dựng không đúng nơi quy định, tổ chức thi công xây dựng công trình sai nội dung giấy ph p xây dựng được cấp đối với trường hợp cấp ph p xây dựng mới đối

với xây dựng nhà riêng lẻ nông thôn hoặc xây dựng công trình khác…

Phạt đến 100.000.000 đ ng cho các hành vi: nhà thầu tiếp tục thực hiện thi công xây dựng đối với công trình đã bị người có thẩm quyền ban hành quyết định đình chỉ thi công xây dựng công trình đối với xây dựng nhà riêng lẻ nông thôn hoặc công trình khác

Cá biệt có những trường hợp tái phạm và quy mô công trình thì mức xử phạt được áp dụng đến 1.000.000.000 đ ng như các hành vi: nhà thầu tiếp tục thực hiện thi công xây dựng đối với công trình đã bị người có thẩm quyền ban hành quyết định đình chỉ thi công xây dựng công trình áp dụng đối với xây dựng công trình thuộc trường hợp phải lập báo cáo kinh tế - kỹ thuật xây dựng công trình hoặc lập dự án đầu tư xây dựng công trình, chủ đầu tư tiếp tục thực hiện hành vi: xây dựng công trình trên đất không được ph p xây dựng;xây dựng công trình sai thiết kế được phê duyệt hoặc sai quy hoạch xây dựng hoặc thiết kế đô thị đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt đối với công trình xây dựng được miễn giấy ph p xây dựng sau khi có biên bản vi phạm hành chính của người có thẩm quyền mà vẫn tái phạm với mức độ vi phạm, nghiêm trọng và quy mô công trình vi phạm lớn…

Mức xử phạt tiền trong hoạt động xây dựng là rất cao, phù hợp và cần thiết để tương xứng với tính chất nguy hiểm của hành vi vi phạm, tuy nhiên mức phạt này cũng đ i hỏi phải rất kiên quyết thi hành mới bảo đảm thực hiện

1.1.2.2 Hình thức xử phạt vừa là hình thức xử phạt chính vừa là hình thức

xử phạt bổ sung

Khoản 2 Điều 5 Nghị Định 121/2013/NĐ-CP ngày 10 tháng 10 năm

2013 quy định: “Tước quyền sử dụng giấy ph p, chứng chỉ hành nghề có thời hạn hoặc đình chỉ hoạt động từ 06 tháng đến 24 tháng” Đây là hình thức phạt

bổ sung khá hiệu quả trong thực tế, đánh trực tiếp vào điều kiện hoạt động kinh doanh của nhà thầu, chủ đầu tư từ đó họ có động thái tích cực hơn trong chấp hành các quyết định hành chính của cá nhân, tổ chức có thẩm quyền

Biện pháp khắc phục hậu quả trong hoạt động xây dựng

Khoản 3 Điều 5 Nghị Định 121/2013/NĐ-CP ngày 10 tháng 10 năm

2013 quy định các biện pháp khắc phục hậu quả sau đây:

- Buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu;

- Buộc thực hiện các biện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường;

- Buộc cải chính thông tin sai sự thật hoặc gây nhầm lẫn;

- Buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện vi phạm hành chính;

- Buộc phá dỡ công trình xây dựng, bộ phận công trình xây dựng vi phạm theo quy định tại Nghị định số 180/2007/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật xây dựng về xử lý vi phạm trật tự xây dựng đô thị (sau đây viết tắt là Nghị định số 180/2007/NĐ-CP);

- Ngoài ra c n có các biện pháp khác được quy định tại Nghị định này, như: buộc thực hiện khảo sát đo đạc bổ sung và điều chỉnh lại quy hoạch xây

; buộc lập, thẩm định, phê duyệt

9

Điểm a Khoản 4 Điều 6 Nghị định 121/2013/NĐ-CP

lại thiết kế, dự toán hoặc giá gói thầu có vi phạm theo đúng quy định của Nhà

Mục đích chính của các biện pháp khắc phục hậu quả là nhằm đảm bảo trật tự xây dựng trong xã hội, trong đó biện pháp buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu, tháo dỡ một phần hoặc toàn bộ công trình vi phạm được áp dụng khá nhiều trong thực tế và mang lại hiệu quả tốt Tuy nhiên trong thực tế việc áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả này cũng gặp không ít khó khăn

1.2 Khái niệm và nội dung pháp lý của hoạt động thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

1.2.1 Khái niệm thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

Khoản 1 Điều 73 Chương 3 Luật XLVPHC năm 2012 quy định “Cá nhân, tổ chức bị xử phạt vi phạm hành chính phải chấp hành quyết định xử phạt trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận quyết định xử phạt vi phạm hành chính; trường hợp quyết định xử phạt vi phạm hành chính có ghi thời hạn thi hành nhiều hơn 10 ngày thì thực hiện theo thời hạn đó

Trường hợp cá nhân, tổ chức bị xử phạt khiếu nại, khởi kiện đối với quyết định xử phạt vi phạm hành chính thì vẫn phải chấp hành quyết định xử phạt, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 15 của Luật này Việc khiếu nại, khởi kiện được giải quyết theo quy định của pháp luật.”

với 19 điều để quy định chi tiết và cụ thể các nội dung liên quan đến việc thi hành quyết định xử phạt như thời hạn, trình tự, thủ tục…Các quy định này là khung pháp lý thi hành quyết định xử phạt hành chính

Thi hành quyết định xử phạt VPHC là giai đoạn kết thúc và có ý nghĩa quan trọng nhất trong việc xử phạt VPHC, bảo đảm hiệu lực và hiệu quả xử phạt, tạo niềm tin cho người dân trong quá trình thực thi pháp luật của cơ quan nhà nước Quyết định xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng nếu

10 Điểm a Khoản 5 Điều 9 Nghị định 121/2013/NĐ-CP

11 Mục 2 Chương III Luật XLVPHC năm 2012

không được thực hiện nghiêm túc thì không chỉ làm giảm hiệu lực quản lý nhà nước, giảm hiệu quả của việc răn đe, ph ng ngừa mà còn vô hình chung tạo tâm lý coi thường luật pháp trong người dân

Từ quy định của Luật XLVPHC năm 2012 và các quy định của Nghịđịnh121/2013/NĐ-CP ngày 10 tháng 10 năm 2013, có thể nêu khái niệm thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

như sau: “thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng là việc tổ chức, cá nhân bị xử phạt thực hiện đúng, đầy đủ các hình thức xử phạt và biện pháp khắc phục hậu quả ghi trong quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng do tổ chức, cá nhân có thẩm quyền ban hành đối với hành vi vi phạm do mình gây ra."

Nội dung của thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng bao g m nhiều hoạt động cụ thể của người phải thi hành cũng như của người có thẩm quyền tổ chức cưỡng chế thi hành, và phải phù

hợp với quy định chung của Luật XLVPHC năm 2012, g m:

- Trao quyết định để thi hành: với đặc điểm là loại hình xử phạt vi

phạm hành chính có lập biên bản nên quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng cũng phải được trao đến tổ chức, cá nhân vi phạm,

cơ quan thu tiền phạt và các cơ quan khác (nếu có) trong vòng 2 ngày làm

nhân, tổ chức vi phạm được thực hiện theo hai phương thức là trao trực tiếp hoặc gửi đảm bảo qua đường đường bưu điện

- Chuyển quyết định xử phạt để tổ chức thi hành:

+ Trong trường hợp cá nhân, tổ chức thực hiện vi phạm hành chính địa bàn cấp tỉnh này nhưng cư trú, đóng trụ s địa bàn cấp tỉnh khác và không có điều kiện chấp hành quyết định xử phạt tại nơi bị xử phạt thì quyết định xử phạt được chuyển đến cơ quan cùng cấp nơi cá nhân cư trú, tổ chức đóng trụ s để tổ chức thi hành; nếu nơi cá nhân cư trú, tổ chức đóng trụ s

12

Điều 70 Luật XLVPHC Năm 2012

không có cơ quan cùng cấp thì quyết định xử phạt được chuyển đến Ủy ban

+ Trong trường hợp vi phạm hành chính xảy ra địa bàn cấp huyện này nhưng cá nhân cư trú, tổ chức đóng trụ s địa bàn cấp huyện khác và thuộc phạm vi một tỉnh miền núi, hải đảo, vùng xa xôi, hẻo lánh mà việc đi lại gặp khó khăn và cá nhân, tổ chức vi phạm không có điều kiện chấp hành quyết định xử phạt tại nơi bị xử phạt thì quyết định xử phạt được chuyển đến cơ

+ Cơ quan có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính đối với các trường hợp quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này có trách nhiệm chuyển toàn bộ h sơ, giấy tờ liên quan; tang vật, phương tiện vi phạm hành chính (nếu có) cho cơ quan tiếp nhận quyết định xử phạt để thi hành theo quy định của Luật này Cá nhân, tổ chức vi phạm có trách nhiệm trả chi phí vận chuyển

Như vậy, quy định về việc chuyển quyết định xử phạt vi phạm hành chính để thi hành nhằm tạo điều kiện tốt nhất cho tổ chức, cá nhân vi phạm thuận tiện hơn trong việc thi hành quyết định của tổ chức, cá nhân có thẩm quyền, bên cạnh đó các cơ quan theo dõi quá trình thi hành quyết định của tổ chức cá nhân vi phạm cũng thuận tiện hơn trong việc nhắc nh , đôn đốc tổ chức, cá nhân vi phạm sớm chấp hành quyết định

Quy định về việc chuyển quyết định xử phạt vi phạm hành chính để thi hành nhằm tạo điều kiện tốt nhất cho tổ chức, cá nhân vi phạm thuận tiện hơn trong việc thi hành quyết định của tổ chức, cá nhân có thẩm quyền, bên cạnh

đó các cơ quan theo dõi quá trình thi hành quyết định của tổ chức cá nhân vi phạm cũng thuận tiện hơn trong việc nhắc nh , đôn đốc tổ chức, cá nhân vi phạm sớm chấp hành quyết định Do đó, trong một số trường hợp, để đảm bảo việc thi hành Quyết định xử phạt VPHC, cơ quan có thẩm quyền thực hiện theo quy định chung như sau:

13 Khoản 1 Điều 71 Luật XLVPHC Năm 2012

14 Khoản 2 Điều 71 Luật XLVPHC Năm 2012

15

Khoản 3 Điều 71 Luật XLVPHC Năm 2012

+ Trong trường hợp cá nhân, tổ chức thực hiện vi phạm hành chính địa bàn cấp tỉnh này nhưng cư trú, đóng trụ s địa bàn cấp tỉnh khác và không có điều kiện chấp hành quyết định xử phạt tại nơi bị xử phạt thì quyết định xử phạt được chuyển đến cơ quan cùng cấp nơi cá nhân cư trú, tổ chức đóng trụ s để tổ chức thi hành; nếu nơi cá nhân cư trú, tổ chức đóng trụ s không có cơ quan cùng cấp thì quyết định xử phạt được chuyển đến Ủy ban

+ Trong trường hợp vi phạm hành chính xảy ra địa bàn cấp huyện này nhưng cá nhân cư trú, tổ chức đóng trụ s địa bàn cấp huyện khác và thuộc phạm vi một tỉnh miền núi, hải đảo, vùng xa xôi, hẻo lánh mà việc đi lại gặp khó khăn và cá nhân, tổ chức vi phạm không có điều kiện chấp hành quyết định xử phạt tại nơi bị xử phạt thì quyết định xử phạt được chuyển đến cơ

+ Cơ quan có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính đối với các trường hợp quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này có trách nhiệm chuyển toàn bộ h sơ, giấy tờ liên quan; tang vật, phương tiện vi phạm hành chính (nếu có) cho cơ quan tiếp nhận quyết định xử phạt để thi hành theo quy định của Luật này Cá nhân, tổ chức vi phạm có trách nhiệm trả chi phí vận chuyển

- Công bố công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng việc xử phạt đối với cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính: vi phạm hành chính trong

hoạt động xây dựng nếu gây hậu quả lớn hoặc gây ảnh hư ng xấu về dư luận

xã hội thì cơ quan của người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính có trách nhiệm công bố công khai về việc xử phạt Việc tổ chức công khai quyết định xử phạt được thực hiện trên trang thông tin điện tử của Bộ Xây dựng, S Xây dựng hoặc UBND cấp tỉnh, UBND cấp huyện nơi xảy ra vi phạm hành

16 Khoản 1 Điều 71 Luật XLVPHC Năm 2012

17 Khoản 2 Điều 71 Luật XLVPHC Năm 2012

18

Khoản 3 Điều 71 Luật XLVPHC Năm 2012

chính Nội dung công bố công khai bao g m cá nhân, tổ chức vi phạm hành

- Thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng đối với trường hợp người bị xử phạt chết, mất tích, tổ chức bị xử phạt giải thể, phá sản: Trường hợp người bị xử phạt chết, mất tích, tổ chức bị xử

phạt giải thể, phá sản thì không thi hành quyết định phạt tiền nhưng vẫn thi hành hình thức xử phạt tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính và

Việc áp dụng nội dung này trong thi hành quyết định XPVPHC đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật và cần thiết vì trong hoạt động xây dựng hành vi vi phạm thường để lại những hậu quả cần phải khắc phục, đặc biệt là các công trình vi phạm gây mất an toàn đối với các công trình lân cận, gây ô nhiễm môi trường, gây rối trật tự xây dựng… và trong thực tiễn không ít công ty sau khi gây ra hành vi

vi phạm vẫn chuyển đổi địa chỉ hoặc giải tán, giải thể nhằm n tránh thi hành việc khắc phục hậu quả do mình gây ra

1.2.2 Trình tự, thủ tục thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng

Việc thi hành quyết định định xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng được tiến hành theo trình tự, thủ tục sau:

- Trao quyết định để thi hành: trong v ng hai ngày làm việc kể từ ngày

ra quyết định xử phạt VPHC thì quyết định được chuyển đến cá nhân, tổ chức

vi phạm theo đường bưu điện hoặc trực tiếp

+ Trong trường hợp giao trực tiếp mà đối tượng vi phạm cố tình không nhận thì cơ quan thi hành tiến hành lập biên bản và có xác nhận của chính quyền địa phương và xem như đối tượng đã nhận được quyết định

+ Đối với việc gửi bảo đảm qua đường bưu điện mà liên tục bị trả lại 3 lần trong 10 ngày do đối tượng cố tình không nhận thì cơ quan có thẩm quyền

phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức niêm yết tại nơi cư trú của cá nhân hoặc cơ quan của tổ chức có hành vi vi phạm

+ Cưỡng chế thi hành: Quá thời hạn quy định mà người bị xử phạt VPHC không tự nguyện chấp hành quyết định xử phạt thì bị cưỡng chế thi hành bằng các biện pháp sau (được quy định chi tiết tại Nghị định số 166/2013/NĐ-CP ngày 12 tháng 11 năm 2013 của Chính phủ, quy định về cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính (sau đây được gọi

là Nghị định 166/2013/NĐ-CP)):

- Khấu trừ một phần lương hoặc một phần thu nhập: được áp dụng đối

với cán bộ công chức đang hư ng lương, thu nhập tại một cơ quan đơn vị, tổ chức hoặc đối với cá nhân đang hư ng chế độ bảo hiểm xã hội Đơn vị ra quyết định cưỡng chể phải tổ chức xác minh ngu n lương, thu nhập của cá nhân bị cưỡng chế và trách nhiệm của tổ chức đang quản lý người vi phạm phải có trách nhiệm cung cấp thông tin trong v ng 3 ngày kể từ khi có yếu cẩu của bên ban hành quyết định cưỡng chế Việc khấu trừ được thực hiện theo nguyên tắc, đối với người ngu n lương và thu nhập chính thì khấu trừ 30% tiền lương, tiền bảo hiểm xã hội và đối với ngu n thu nhập khác thì khấu trừ 50% Trong kỳ lương gần nhất đơn vị quản lý thông báo cho người bị khấu trừ nếu như chưa khấu trừ đủ mà người bị khấu trừ nghỉ việc hay chuyển công tác thì đơn vị quản lý phải thông báo cho cơ quan ban hành quyết định cưỡng chế thi hành biết Như vậy, việc cưỡng chế thi hành bằng hình thức khấu trừ một phần lương hoặc thu nhập được thực hiện nhằm đảm bảo thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng và vẫn đảm bảo thi nhập cho cuộc sống của người vi phạm

- Khấu trừ tiền từ tài khoản của cá nhân, tổ chức vi phạm: đây là biện

pháp được áp dụng đối với những tổ chức cá nhân vi phạm chưa thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ trong việc nộp phạt và có tài khoản gửi tại các tổ chức tín dụng Biện pháp này tuy mang tính cưỡng chế nhưng phải đảm bảo được 2 yếu tố cơ bản :

+ Tổ chức tín dụng phải đ ng ý cung cấp thông tin về tài khoản của cá nhân hoặc tổ chức bị cưỡng chế thi hành

+ Đơn vị có thẩmquyền ban hành quyết định cưỡng chế phải đảm bảo

về thông tin, bảo mật đối với tài khoản của cá nhân, tổ chức bị cưỡng chế

Như vậy, quá trình thi hành quyết định cưỡng chế đ i hỏi phải có sự

đ ng thuận của cá nhân, tổ chức bị cưỡng chế có tài khoản tại các tổ chức tín dụng thông qua việc “yêu cầu tổ chức tín dụng nơi mình m tài khoản chuyển tiền từ tài khoản của mình sang tài khoản kho bạc Nhà nước ghi trong quyết

Theo tác giả nhận thấy đây là hình thức thực hiện khá khó khăn vì các

tổ chức tín dụng có quy định về bảo mật thông tin tài khoản và trong trường hợp có thông tin tài khoản nhưng cá nhân hoặc tổ chức bị cưỡng chế thi hành quyết định không yêu cầu tổ chức tín dụng thì cũng không thể thực hiện được hoạt động cưỡng chế thi hành quyết định

- Kê biên tài sản có giá trị tương ứng với số tiền phạt để bán đấu giá:

đối với các tổ chức, cá nhân vi phạm bị cưỡng chế nhưng không hư ng lương, bảo hiểm xã hội hoặc không có tài khoản trong các tổ chức tín dụng thì áp dụng biện pháp kê biên tài sản có giá trị tương ứng với số tiền phạt để bán đấu giá theo quy định, trong đó:

+ Việc tổ chức kê biên tài sản đ i hỏi chỉ kê biên số lượng tài sản bằng với số tiền thi hành quyết định cưỡng chế và chi phí cưỡng chế

21 Khoản 2 Điều 15 Nghị định 166/2013/NĐ-CP

+ Cơ quan có thẩm quyền ban hành quyết định cưỡng chế phải thông báo cho tổ chức, cá nhân có tài sản bị kê biên ít nhất 5 ngày làm việc trước khi tiến hành kê biên tài sản

+ Việc kê biên tài sản được bắt đầu từ tài sản thuộc s hữu riêng và sau

đó đến tài sản thuộc s hữu chung

+ Sau kê biên tài sản thì tổ chức kê biên tiến hành thành lập hội đ ng định giá tài sản trong vòng 10 ngày làm việc và tổ chức định giá tài sản thông qua hội đ ng định giá trong vòng 7 ngày làm việc

Có thể thấy việc áp dụng biện pháp này là phù hợp và cần thiết nhằm đảm bảo thi hành đến cùng các hành vi vi phạm trật tự xây dựng đã có quyết định định xử phạt, đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật Bên cạnh đó,tại Điều 19 của Nghị định số 166/2013/NĐ-CP cũng quy định chi tiết về những loại tài sản không được kê biên, thể hiện tính nhân đạo của pháp luật, nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người có hành vi vi phạm thi hành các quyết định xử phạt trước đó Tuy nhiên, việc xác định tài sản để tiến hành kê biên gặp không ít khó khăn đặc biệt trong lĩnh vực xây dựng nhà riêng lẻ hay cụ thể là những trường hợp xây dựng nhà không ph p thông thường các cá nhân

vi phạm không có tài sản cụ thể để tiến hành kê biên, đối với các trường hợp không phép xây dựng thường thì không xác định được các nhân, tổ chức vi phạm cụ thể Nhiều trường hợp chủ s hữu bỏ trống công trình sau khi bị xử phạt và không để lại các tài sản có giá trị để kê biên

- Thu tiền, tài sản khác của đối tượng bị cưỡng chế thi hành quyết định

xử phạt vi phạm hành chính do cá nhân, tổ chức khác đang giữ trong trường hợp cá nhân, tổ chức sau khi vi phạm cố tình tẩu tán tài sản: hình thức cưỡng

chế này được áp dụng khi có cơ s cho biết rằng đối tượng bị cưỡng chế giao tài sản cho bên thứ ba giữ nhằm thực hiện hành tẩu tán tài sản và việc kê biên tài sản của đối tượng cưỡng chế vẫn chưa đủ để thực hiện nghĩa vụ theo quyết định xử phạt vi phạm hành chính do tổ chức, cá nhân có thẩm quyền ban hành Bên thứ ba đang nắm giữ tài sản của đối tượng bị cưỡng chế phải có nghĩa vụ cung cấp thông tin cho cơ quan tổ chức cưỡng chế, nếu cố tình không cung cấp

thông tin thì sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật sau khi tiến hành kê biên đối vối tiền và tài sản của bên thứ ba đang nắm giữ, cơ quan tổ chức cưỡng chế tiến hành định giá và đấu giá tài sản nhằm thu h i số tiền c n thiếu trong nghĩa

vụ phải thực hiện theo quyết định xử phạt vi phạm hành chính

- Áp dụng các biện pháp cưỡng chế buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả: biện pháp khắc phục hậu quả là giải pháp hữu hiệu nhằm đảm

bảo lập lại trật tự đối với những hành vi mà bên vi phạm đã gây ra trong quá trình thực hiện hành vi VPHC Vì vậy, trong hoạt động xây dựng, việc cưỡng chế thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả cũng được thực hiện thường xuyên và khá triệt để với hình thức phổ biến nhất là việc tổ chức cưỡng chế tháo dỡ công trình hoặc một phần công trình vi phạm, khôi phục lại hiện trạng ban đầu hoặc theo giấy ph p đã được cơ quan có thẩm quyền cấp Việc tổ chức cưỡng chế phá dỡ công trình vi phạm được quy định tại Nghị định số 180/2007/NĐ-CP ngày 07 tháng 12 năm 2007 của Chính phủ, quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Xây dựng về xử lý vi phạm trật tự xây dựng đô thị

Bên cạnh đó, trong việc tổ chức thi hành quyết định xử phạt VPHC nói

chung, trong hoạt động xây dựng nói riêng, trong trường hợp “cá nhân bị phạt tiền từ 3.000.000 đồng trở lên đang gặp khó khăn đặc biệt, đột xuất về kinh tế

do thiên tai, thảm họa, hỏa hoạn, dịch bệnh, bệnh hiểm nghèo, tai nạn và có xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã nơi người đó cư trú hoặc cơ quan, tổ chức nơi người đó học tập, làm việc”22

, pháp luật cho ph p việc “hoãn thi hành

quyết định phạt tiền” Đây là tính nhân đạo của pháp luật đối với các chủ thể vi phạm là những người lao động, hết sức khó khăn về kinh tế (thậm chí, có trường tiền chỉ đủ để dựng 1 căn nhà tole trên nền đất trống), thiếu hiểu biết pháp luật nhưng do bức xúc nhu cầu nhà mà có hành vi vi phạm Vì vậy, việc thi hành hình phạt tiền cũng sẽ gặp không ít khó khăn Luật m ra hướng hoãn thi hành này sẽ giúp cho cá nhân vi phạm tôn trọng và có ý thức tốt hơn trong chấp hành pháp luật và có thời gian để chấp hành hình phạt tiền Để được hoãn

22

Khoản 1 Điều 76 Luật XLVPHC Năm 2012

thi hành hình phạt tiền, khoản 2 Điều 76 Luật XLVPHC năm 2012 quy định:

“Cá nhân phải có đơn đề nghị hoãn chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính gửi cơ quan của người đã ra quyết định xử phạt Trong thời hạn 05 ngày, kể từ ngày nhận được đơn, người đã ra quyết định xử phạt xem xét quyết định hoãn thi hành quyết định xử phạt đó.”

- Thời hạn hoãn thi hành quyết định xử phạt không quá 03 tháng, kể từ

1.3 Đặc điểm thi hành quyết định xử phạt VPHC trong hoat động xây

dựng

Từ việc phân tích những vấn đề chung về thi hành quyết định xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng như đã trình bày trên đây, có thể rút ra những đặc điểm như sau:

-Về căn cứ để thi hành là Quyết định xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng:

Căn cứ để thi hành là Quyết định xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng là những quyết định do người có thẩm quyền xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng được quy định trong Nghị định 121/2013/NĐ - CP nhằm áp dụng hình thức xử phạt và biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định của Nghị định này

Chỉ quyết định xử phạt của những người có thẩm quyền sau đây mới

là căn cứ tthi hành:

+ Chủ tịch ủy ban nhân dân các cấp28

Đây là đặc điểm quan trong nhất, có tính nguyên tắc để phân biệt thi hành quyết định xử phạt hành chính trong hoạt động xây dựng với thi hành quyết định xử phạt trong các lĩnh vực khác.Về tính pháp lý thì quyết định xử phạt là cơ s quan trọng để xác định hành vi vi phạm, xác định hình thức xử phạt và các biện pháp khắc phục hậu quả mà chủ thể vi phạm phải khắc phục

do lỗi của mình gây ra Với tính chất đặc biệt về kỹ thuật trong xây dựng nên quá trình kiểm tra, xác định hành vi có lỗi không thể do các cá nhân, tổ chức không có chuyên môn được đào tạo hoặc có chuyên môn trên lĩnh vực khác thực hiện Quyết định xử phạt VPHC trong họat động xây dựng được ra đời từ kết quả kiểm tra, xác định hành vi lỗi và đề ra biện pháp xử phạt của các tổ chức, cá nhân có chuyên môn về hoạt động xây dựng như Thanh tra viên xây dựng, Chánh Thanh tra xây dựng nên vừa đảm bảo tính pháp lý vừa đảm bảo

về thực tiễn đảm bảo cho quá trình thi hành Từ cơ s quyết định xử phạt các

cơ quan giám sát hoạt động thi hành quyết định biết được cần phải giám sát, hướng dẫn, hỗ trợ cá nhân, tổ chức vi phạm chấp hành các hình thức xử phạt Các hình thức xử phạt phải thi hành trong hoạt động xây dựng g m: phạt cảnh cáo, phạt tiền, tước giấy ph p hành nghề có thời hạn… Tuy nhiên, hơn 80% hành vi vi phạm phải áp dụng hình thức phạt tiền Như vậy có thể thấy hình thức phạt tiền được áp dụng phổ biến đối với các hành vi vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng Yếu tố này cũng là một căn cứ cơ bản để thi hành quyết định

- Đối tượng phải thi hành là cá nhân và tổ chức có hành vi vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng, tuy nhiên tổ chức vẫn là đối tượng chính:

Để xác định được hành vi vi phạm đ i hỏi cần có 1 quá trình từ thanh tra, kiểm tra đến xác định hành vi vi phạm trong hoạt động xây dựng dựa trên các quy định pháp luật của Nghị Định121/2013/NĐ-CP bằng biên bản vi phạm hành chính cụ thể Trong suốt quá trình này cá nhân, tổ chức có thẩm quyền đều xác định rõ dối tượng vi phạm là cá nhân hay tổ chức nào và cá

28

Điều 67, 68, 69 Nghị định số 121/2013/NĐ-CP

nhân tổ chức đó đã thực hiện hành vi vi phạm trong hoạt động xây dựng ra sao Từ cơ s xác định đúng đối tượng và hành vi vi phạm thì quyết định xử phạt được bàn hành Vì vậy, việc thi hành quyết định xử phạt phải do chính cá nhân, tổ chức có hành vi vi phạm trong hoạt động xây dựng thực hiện mà không phải do một cá nhân hay tổ chức nào khác thực hiện Khoản 1 điều 73

Luật XLVPHC cũng khẳng định “Cá nhân, tổ chức bị xử phạt vi phạm hành chính phải chấp hành quyết định xử phạt trong thời hạn 10 ngày….” Qua

thống kê cũng cho thấy phần lớn các điều khoản và mức phạt trong Chương II Nghị định 121/2013/NĐ-CP đều hướng tới đối tượng chính là tổ chức ngoại trừ một số trường hợp cá nhân tổ chức thi công các công trình xây dựng nhà riêng lẻ Từ đó thể thấy đối tượng bị xử phạt và phải thi hành quyết định xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng mà Nghị định 121/2013/NĐ-CP hướng tới đa phần là tổ chức

- Về thời hiệu thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng:

Thời hiệu thi hành là 1 năm tính từ thời điểm ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính và quá thời hiệu này thi không thi hành tiếp quyết định Riêng trong trường hợp đối tượng vi phạm cố tình lẫn tránh việc thi hành quyết định thì thời hiệu được tính từ thời điểm kết thúc việc lẫn tránh kết thúc Như vậy, thời hiệu thi hành quyết định đã được hoàn thiện theo hướng đảm bảo việc thi hành các quyết định xử phạt, m ra hướng xử lý đối với những trường hợp cố tình lẫn tránh thi hành quyết định Trong trường hợp đối tượng vi phạm chết, mất tích thì việc thi hành quyết định được tạm hoãn nhưng vẫn áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả Quy định này đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật đặc biệt là trong lĩnh vực xây dựng, vì thực tế trong thời gian qua cho thấy áp dụng nghiêm biện pháp khắc phục hậu quả trong lĩnh vực xây dựng sẽ giúp cho công tác quản lý xây dựng trên địa bàn thành phố được hiệu quả hơn

- Biện pháp khắc phục hậu quả trong hoạt động xây dựng:

Ngoài những đặc điểm chung của các biện pháp khắc phục hậu quả thì

biện pháp“nộp lại số tiền thu lợi bất chính do hành vi vi phạm hành chính” là

biện pháp được áp dụng lần đầu tiên trong việc xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng đối với các hành vi sau:

+ Tổ chức thi công xây dựng công trình sai giấy phép xây dựng được

+ Tổ chức thi công xây dựng công trình sai nội dung giấy phép xây

+ Tổ chức thi công xây dựng công trình không có giấy phép xây dựng

+ Xây dựng công trình sai thiết kế được phê duyệt hoặc sai quy hoạch xây dựng hoặc thiết kế đô thị đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt đối với

Nếu các hoạt động này không vi phạm chỉ giới xây dựng, không gây ảnh hư ng các công trình lân cận, không có tranh chấp, xây dựng trên đất thuộc quyền sử dụng hợp pháp thì ngoài việc bị xử phạt vi phạm hành chính, còn bị buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được bằng 40% giá trị phần xây dựng sai ph p, không ph p đối với công trình là nhà riêng lẻ và bằng 50% giá trị phần xây dựng sai phép, không phép, sai thiết kế được phê duyệt hoặc sai quy hoạch xây dựng hoặc thiết kế đô thị được duyệt đối với công trình thuộc dự án đầu tư xây dựng hoặc công trình chỉ yêu cầu lập báo cáo kinh tế -

kỹ thuật xây dựng công trình Sau khi chủ đầu tư hoàn thành việc nộp phạt thì

cơ quan có thẩm quyền cấp giấy phép xây dựng hoặc điều chỉnh giấy phép

phép, sai thiết kế được duyệt, sai quy hoạch hoặc sai thiết kế đô thị được

duyệt được thực hiện theo Điều 8 Thông Tư 02/2014/TT-BXD ngày 12 tháng

02 năm 2014 của Bộ Xây dựng Đây là một đặc điểm mới của thi hành quyết định xử phạt VPHC trong hoạt động xây dựng, tạo điều kiện cho những công trình vi phạm được cấp phép và t n tại nhằm tránh gây lãng phí cho tài sản của người dân Tuy nhiên, đây cũng là vấn đề đang được dư luận xã hội quan tâm và còn nhiều tranh cải về tính về hiệu quả trong thực tiễn hoạt động xây dựng Nhiều công trình vi phạm xây dựng với diện tích rất lớn cần được xử lý nghiêm tránh gây ra những tiền lệ không tốt

- Người vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng là một trong số

ít các lĩnh vực được buộc phải công khai việc xử phạt và quá trình thi hành quyết định nếu như gây hậu quả lớn và ảnh hưởng xấu đến dư luận xã hội34

Do tính chất nguy hiểm của một số hành vi vi phạm trong hoạt động xây dựng nên việc việc tổ chức công khai việc xử phạt trên các phương tiện thông tin đại chúng sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho nhân dân cùng giám sát với

cơ quan có thẩm quyền trong quá trình xử lý, tạo sự đ ng thuận của xã hội trong việc xử lý đối với các hành vi vi phạm Việc công khai được quy định

cụ thể như sau: “Đối với các trường hợp vi phạm phải được công bố công khai theo quy định tại Khoản 1 Điều 72 Luật xử lý vi phạm hành chính, thủ trưởng cơ quan, đơn vị của người đã ra quyết định xử phạt gửi văn bản về việc công bố công khai và bản sao quyết định xử phạt vi phạm hành chính đến người phụ trách báo hoặc trang thông tin điện tử của cơ quan quản lý cấp bộ, cấp sở hoặc của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh nơi xảy ra vi phạm trong thời hạn

03 ngày làm việc, kể từ ngày ra quyết định xử phạt”35

34 Điều 72 Luật xử lý VPHC 2012

35

Khoản 1 Điều 8 Nghị định 81/2012/NĐ - CP

Kết luận Chương 1

Thứ nhất, hoạt động xây dựng là hoạt động thường xuyên của con người, trước nhu cầu ngày càng cao về nhà và các công trình phục vụ cho đời sống thì hoạt động xây dựng càng được thực hiện mật độ cao Tuy nhiên cũng như các hoạt động hành chính hoạt động xây dựng thường có nhiều vi phạm và phức tạp vì vậy cần phải thực hiện kiểm tra, xử phạt nhanh chóng nhằm kịp thời ngăn chặn các hành vi vi phạm tiếp theo

Thứ hai, hoạt động thi hành quyết định trong hoạt động xây dựng phải được thực hiện theo trình tự thủ tục được ban hành nhằm tôn trọng pháp luật

và phải được thực hiện một cách nhanh chóng, kịp thời do chính cá nhân, tổ chức vi phạm có ý thức chấp hành dưới sự giám sát của cơ quan ban hànhquyết định và các cơ quan, tổ chức khác theo thẩm quyền

Thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng hiện nay vẫn c n chưa được quy định một cách rõ ràng, chủ yếu căn cứ vào các quy định tại Chương III Luật xử lý vi phạm hành chính và một số quy định tại Nghị định 121/2013/NĐ-CP vì vậy cần phải dựa vàp tình hình thực tiễn để kiến nghị điều chỉnh, sửa đổi quy định pháp luật nhằm giúp cho hoạt động thi hành quyết định được diễn ra thuận lợi hơn

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG THI HÀNH QUYẾT ĐỊNH XỬ PHẠT VI PHẠM HÀNH CHÍNH TRONG HOẠT ĐỘNG XÂY DỰNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH VÀ KIẾN NGHỊ HOÀN THIỆN

2.1 Thực trạng vi phạm hành chính và xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng tại Thành phố Hồ Chí Minh

Vi phạm hành chính trong hoạt động xây là một trong các loại VPHC phức tạp nhất, từ hành vi, thủ đoạn, đến chủ thể vi phạm, hậu quả vi phạm,…

Đặc biệt tại Thành phố H Chí Minh- đô thị lớn nhất nước, tốc độ và quy mô xây dựng đặc biệt lớn thì vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng càng phổ biến, phức tạp, do đó việc thi hành quyết định xử phạt VPHC trong lĩnh vực này cũng rất khó khăn, phức tạp

2.1.1 Các hành vivi phạm hành chính phổ biến trong hoạt động xây dựng tại Thành phố Hồ Chí Minh

Trong 03 năm (2013, 2014, 2015), qua thống kê của S Xây dựng, trên địa bàn Thành phố H Chí Minh, vi phạm hành chính trong hoạt động xây dựng tập trung vào các nhóm hành vi sau:

- Nhóm hành vi vi phạm của chủ đầu tư:

+ Không gửi văn bản thông báo ngày kh i công cho Ủy ban nhân dân cấp xã nơi xây dựng công trình và cơ quan cấp giấy ph p xây dựng theo quy định (theo Điểm a Khoản 1 Điều 12 Nghị định 121): 259 trường hợp

+ Không gửi văn bản phê duyệt biện pháp tổ chức thi công bảo đảm an toàn cho công trình xây dựng và công trình lân cận đến Ủy ban nhân dân cấp

xã nơi xây dựng công trình trước khi kh i công xây dựng công trình (theo Điểm b Khoản 1 Điều 12 Nghị định 121): 37 trường hợp

+ Kh i công xây dựng công trình khi chưa đủ điều kiện kh i công (cụ thể là chư có giấy ph p xây dựng theo Khoản 2 Điều 12 Nghị định 121): 173 trường hợp

+ Tổ chức thi công xây dựng công trình không che chắn hoặc có che chắn nhưng để rơi vãi vật liệu xây dựng xuống các khu vực xung quanh hoặc

để vật liệu xây dựng không đúng nơi quy định (theo Khoản 1 Điều 13 Nghị định 121): 111 trường hợp

+ Tổ chức thi công xây dựng công trình vi phạm các quy định về xây dựng gây lún, nứt, hư hỏng công trình lân cận hoặc công trình hạ tầng kỹ thuật (theo Khoản 2 Điều 13 Nghị định 121): 36 trường hợp

+ Tổ chức thi công xây dựng công trình sai giấy ph p xây dựng được cấp đối với trường hợp cấp ph p sửa chữa, cải tạo (theo Khoản 3 Điều 13 Nghị định 121): 131 trường hợp

+ Tổ chức thi công xây dựng công trình sai nội dung giấy ph p xây dựng được cấp đối với trường hợp cấp ph p xây dựng mới (theo Khoản 5 Điều 13 Nghị định 121): 163 trường hợp

+ Tổ chức thi công xây dựng công trình không có giấy ph p xây dựng

mà theo quy định phải có giấy ph p xây dựng (theo Khoản 6 Điều 13 Nghị định 121): 77 trường hợp

+ Xây dựng công trình sai thiết kế được phê duyệt hoặc sai quy hoạch xây dựng hoặc thiết kế đô thị đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt đối với công trình xây dựng được miễn giấy ph p xây dựng (theo Điểm b Khoản 7 Điều 13 Nghị định 121): 17 trường hợp

+ Không treo biển báo tại công trường thi công hoặc biển báo không đầy đủ nội dung theo quy định (theo Điểm b Khoản 1 Điều 14 Nghị định 121): 237 trường hợp

+ Không gửi cơ quan có thẩm quyền báo cáo hoàn thành đưa công trình xây dựng vào sử dụng theo quy định (theo Điểm b Khoản 1 Điều 16 Nghị định 121): 13 trường hợp

- Nhóm hành vi vi phạm đối với nhà thầu:

+ Thi công xây dựng không có phương tiện che chắn; để rơi vãi vật liệu xây dựng xuống các khu vực xung quanh; để vật liệu xây dựng không đúng nơi quy định (theo Khoản 1 Điều 27 Nghị định 121): 141 trường hợp

+ Thi công xây dựng công trình vi phạm các quy định về xây dựng gây lún, nứt công trình lân cận, công trình hạ tầng kỹ thuật (theo Khoản 2 Điều 27 Nghị định 121): 32 trường hợp

+ Tiếp tục vi phạm sau khi công trình đã bị lập biên bản vi phạm hành chính và ngừng thi công xây dựng (theo Khoản 3 Điều 27 Nghị định 121): 64 trường hợp

+ Thi công xây dựng công trình sai thiết kế được phê duyệt hoặc sai quy hoạch xây dựng hoặc thiết kế đô thị đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt đối với công trình xây dựng được miễn giấy ph p xây dựng: 12 trường hợp

+ Thi công xây dựng công trình không có giấy ph p xây dựng mà theo quy định phải có giấy ph p xây dựng: 11 trường hợp

+ Thi công xây dựng công trình sai nội dung giấy ph p xây dựng được cấp: 34 trường hợp

+ Thi công xây dựng công trình trên đất không được ph p xây dựng: 7 trường hợp

+ Tiếp tục thực hiện thi công xây dựng đối với công trình đã bị người

có thẩm quyền ban hành quyết định đình chỉ thi công xây dựng công trình (theo Khoản 4 Điều 27 Nghị định 121): 12 trường hợp

+ Tổ chức thi công xây dựng vi phạm quy định về quản lý chất lượng công trình gây sụp đổ hoặc có nguy cơ gây sụp đổ công trình lân cận mà không gây thiệt hại về sức khỏe, tính mạng của người khác (theo Khoản 5 Nghị định 121): 11 trường hợp

+ Không trang bị đủ phương tiện bảo hộ lao động cho người lao động trong công trường xây dựng: 69 trường hợp

+ Lập biện pháp kỹ thuật và tổ chức thi công mà không có biện pháp bảo đảm an toàn lao động: 54 trường hợp

+ Sử dụng thiết bị thi công không có giấy tờ lưu hành, không kiểm định hoặc đã hết thời gian kiểm định: 73 trường hợp

+ Không có biển báo an toàn: 64 trường hợp

+ Không mua các loại bảo hiểm theo quy định: 121 trường hợp

+ Không có h sơ, văn bản, quyết định thành lập tổ chức hệ thống an toàn bảo hộ lao động: 37 trường hợp

Cùng với việc tăng cường kiểm tra, giám sát chặt chẽ các công trình xây dựng của cơ quan nhà nước có thẩm quyền các cấp, kết hợp với việc vận động, tuyên truyền cho người dân các kiến thức pháp luật về xây dựng, về xử

lý hành chính trong lĩnh vực xây dựng, đã góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của người dân và giảm thiểu đáng kể các trường hợp vi phạm Tuy nhiên, việc vi phạm quy định pháp luật trong hoạt động xây dựng vẫn diễn ra theo chiều hướng phức tạp, tinh vi hơn là do những nguyên nhân sau:

Nguyên nhân khách quan:

- Việc tạo điều kiện thuận lợi cho người dân thực hiện các thủ tục hành chính liên quan đến họat động xây dựng, nhất là trong công tác cấp ph p xây dựng rất có ý nghĩa đối với việc k o giảm tình trạng xây dựng không ph p, sai phép trên địa bàn thành phố Tuy nhiên, nhiều quy định pháp luật, chính sách liên quan đến xây dựng c n nhiều bất cập, chưa theo kịp diễn biến của tình hình thực tiễn như:

+ Công tác quy hoạch 1/500, 1/2000 chưa hoàn chỉnh, chưa phủ kín toàn địa bàn thành phố, thiếu tính công khai, minh bạch Đ ng thời, c n nhiều quy hoạch “treo”, không có khả năng thực hiện gây khó khăn cho người dân trong việc nắm rõ thông tin quy hoạch để thực hiện đúng thủ tục hành chính được cấp Giấy ph p xây dựng

+ Các tiêu chuẩn, quy phạm về xây dựng chưa đầy đủ hoặc có ch ng

ch o, mâu thuẩn đã tạo tâm lý ngán ngại của người dân trong thực hiện các thủ tục về xây dựng;

+ Công tác chuyển mục đích sử dụng đất c n nhiều rườm rà, khó thực hiện;

+ Công tác cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền s hữu nhà

ờ vẫn c n hạn chế

- Sự thiếu hiểu biết quy định pháp luật về xây dựng của một số người dân, hoặc xuất phát từ hoàn cảnh khó khăn về tài chính nhưng nhu cầu về nhà ngày càng cao nên đã có hành vi vi phạm hay chỉ đăng ký sửa chữa tại Ủy ban nhân dân cấp xã nhưng khi tiến hành trên thực tế là việc xây dựng sai nội dung đăng ký với nhận thức “xây xong sẽ được hợp thức hóa”

Nguyên nhân chủ quan:

- Năng lực quản lý của các cơ quan có thẩm quyền, nhất là cấp cơ s chưa đủ mạnh để đáp ứng được yêu cầu của công tác quản lý trật tự xây dựng tại địa phương nhất là khu vực ngoại thành, khi diện tích đất nông nghiệp, hoang hóa, đất chưa đưa vào sử dụng, hay đất trống của dự án vẫn còn khá nhiều

Bên cạnh đó, trình độ chuyên môn, trách nhiệm của cán bộ quản lý trật

tự xây dựng chưa cao nên không kịp thời xử lý thông tin, phát hiện vi phạm, ngăn chặn xử lý ngay từ khi hành vi vi phạm mới được thực hiện hoặc việc kiểm tra, giám sát không được tiến hành thường xuyên, chặt chẽ dẫn đến buông lỏng, thậm chí tạo điều kiện dẫn đến việc công trình vi phạm đã hoàn thiện, gây khó khăn cho việc xử lý VPHC

Đ ng thời việc xử lý vi phạm, buộc khắc phục hậu qua chưa kiên quyết, triệt để cũng như các mức phạt chưa nghiêm, chưa đủ mạnh nên dễ dẫn đến tình trạng tái phạm hoặc phát sinh vi phạm Nhiều trường hợp vi phạm rất rõ ràng nhưng cơ quan chức năng không lập biên bản đình chỉ thi công, hoặc có lập biên bản nhưng Ủy ban nhân dân các phường không ban hành quyết định đình chỉ thi công; không lập biên bản vi phạm hành chính, hoặc có lập biên bản

vi phạm hành chính nhưng không ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính; khiến số vụ vi phạm t n đọng, chưa xử lý dứt điểm ngày càng nhiều

Trong khi đó, việc xây nhà trái phép lại tiếp tục diễn ra rất tinh vi và biến tướng dưới hình thức nhà "ba chung" (chung giấy chứng nhận quyền sử

dụng đất, chung giấy phép xây dựng và chung số nhà) và những khu dân cư làm hạ tầng, phân lô chia nền trước, chuyển mục đích sử dụng đất, phê duyệt

dự án đầu tư sau, đã khiến nhà không phép lại n rộ các huyện ngoại thành

- Việc chấp hành nghiêm túc quy định pháp luật của các chủ đầu tư (nhất là đối với những chủ đầu tư của các công trình lớn), nhà thầu chưa cao,

c n chạy theo lợi ích gia đình, lợi nhuận kinh doanh nên cố tình vi phạm bất

cứ khi nào có thể Bên cạnh đó, một số “đầu cơ” cố tình mua đất nông nghiệp

r i xây dựng không ph p và chuyển nhượng qua nhiều chủ thể khác nhau

Một số trường hợp vi phạm xây dựng điển hình trên địa bàn thành phố H Chí Minh, sau khi bị buộc tháo dỡ vẫn không chịu thi hành trong thời gian qua:

Chỉ tính riêng trong giai đoạn chuyển giao giữa thanh tra xây dựng xã phường về thanh tra địa bàn thuộc S Xây dựng từ tháng 5 năm 2013 đến tháng 4 năm 2014 thì trên địa bàn thành phố đã có hành ngàn căn nhà xây dựng không phép, sai phép, trong đó, huyện Bình Chánh đã hơn 1.500 căn, Quận Thủ Đức 643 căn, các địa bàn quận, huyện đang trong tiến trình đô thị hóa nơi ít nhất cũng gần 100 trường hợp Tuy nhiên, việc xử lý các trường hợp sai phạm và kết quả thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính cũng như cưỡng chế thi hành chỉ mới đạt khoản 50% Một số công trình vi phạm lớn như :

1 Công trình xây dựng tại số 05 đường Hàm Nghi, phường Nguyễn Thái Bình, Quận 1, Thành phố H Chí Minh của Công ty cổ phần Dịch vụ và thương mại thành phố: diện tích xây dựng thực tế lớn hơn diện tích vốn có của căn nhà, khối công trình vượt 1,5 tầng so với hiện trạng cũ

2 Công trình 266-268 Nam Kỳ Kh i Nghĩa, Quận 3, Thành phố H Chí Minh: tăng diện tích sàn tầng lửng, vi phạm khoảng lùi trước, khoảng lùi sau và khoảng lùi bên hông công trình, thay đổi công năng tầng 1 đến tầng 4

Hình 2.1: Công trình xây dựng tại số 5 đường Hàm Nghi,

phường Nguyễn Thái Bình (Quận1, TPHCM)

Hình 2.2: Công trình 266-268 Nam Kỳ Khởi Nghĩa

(Quận 3, TPHCM)