PHÂN TÍCH BÀI CA DAO: NGÓ LÊN NUỘC LẠT MÁI NHÀ – BAO NHIÊU NUỘC LẠT NHỚ ÔNG BÀ BẤY NHIÊU.. Mở bài.[r]
Trang 1BÀI VĂN MẪU LỚP 7
PHÂN TÍCH BÀI CA DAO: NGÓ LÊN NUỘC LẠT MÁI NHÀ – BAO NHIÊU
NUỘC LẠT NHỚ ÔNG BÀ BẤY NHIÊU
A Sơ đồ tóm tắt gợi ý
B Dàn bài chi tiết
1 Mở bài
- Giới thiệu chung về tình yêu thương và truyền thống hiếu thuận của người Việt Nam
- Có nhiều bài ca dao, tục ngữ nói về tình cảm gia đình hay, trong đó có bài:
Ngó lên nuộc lạt mái nhà, Bao nhiêu nuộc lạt nhớ ông bà bấy nhiêu
2 Thân bài
- Nội dung chính của bài ca dao
+ Đây là bài ca dao thể hiện nỗi niềm nhớ thương và tôn kính với ông bà
- Hành động “Ngó lên nuộc lạt mái nhà”
+ “Ngó”: chỉ hành động nhìn, ngước, tìm kiếm một thứ gì đó
+ “Lạt”: là một vật dụng dùng để buộc, được làm từ thân của giang, tre, nứa,
+ “Nuột lạt”: là các mối buộc của sợi lạt
+ “Ngó lên”: thể hiện sự thành kính, tôn trọng
- Hình ảnh so sánh
+ Câu thứ hai có dạng so sánh giữa “nuộc lạt” và “nhớ ông bà”
+ Hình ảnh “Nuộc lạt mái nhà” – hình ảnh rất đỗi bình thường, gắn bó thân thương
+ Những nuộc lạt nhiều vô kể, không thể dùng con số chính xác để thể hiện cũng như nỗi
Trang 2 Gợi nhắc đến công lao của ông bà ngày xưa đã xây dựng nên ngôi nhà Ban ftay ông bà đã buộc những nuộc lạt ấy
- Bàn về đạo hiếu
+ Có nhiều bài ca dao, tục ngữ nói về đạo hiếu
Công cha như núi Thái Sơn, Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra
Một lòng thờ mẹ kính cha Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con
Hay
Khôn ngoan nhờ ấm cha ông, Làm nên phải đoái tổ tông phụng thờ
Đạo làm con chớ hững hờ, Phải đem hiếu kính mà thờ từ nghiêm
+ Đạo hiếu vốn không phải là điều gì to tát như “dời sông lấp biển”, nó vô cùng đơn giản và bình dị:
Đạo hiếu có thể chỉ là nhìn nuộc lạt mà nhớ tới ông bà
Đạo hiếu là thờ cúng, hương khói cho ông bà, cha mẹ vào những ngày giỗ, ngày Tết
Đạo hiểu có khi chỉ cần tôn trọng bậc sinh thành
Các em nhỏ thể hiện đạo hiếu bằng câu chào hỏi
Học sinh giữ đạo hiếu bằng cách chăm ngoan, học giỏi
Thanh niên chỉ cần hỏi thăm sức khỏe cha mẹ,…
- Nghệ thuật
+ So sánh: “nuộc lạc” với “ông bà”
+ Cấu trúc so sánh: “Bao nhiêu…bấy nhiêu”
Lòng biết ơn và nỗi nhớ ông bà của con cháu không thể nào kể xiết
3 Kết bài
- Bài ca dao thể hiện đức tính và bản chất của con người Việt Nam
- Rút ra bài học cho bản thân và mọi người: mỗi bạn trẻ cần phải giữ gìn và phát huy truyền
thống biết ơn, hiếu thuận với những bậc sinh thành
C Bài văn mẫu
Đề bài: Phân tích bài ca dao
Ngó lên nuộc lạt mái nhà, Bao nhiêu nuộc lạt nhớ ông bà bấy nhiêu
Gợi ý làm bài:
Bài học kiến thức đầu tiên của bạn có thể là số 1, số 2, số 3 hay chữ o, chữ ô, chữ ơ nhưng bài học đạo đức đầu tiên bạn cần biết phải là lòng hiếu thảo Ông cha ta từ xưa tới nay luôn dạy con cháu phải đặt chữ hiếu lên đầu Bài dạy đó được đúc kết qua bài ca dao hết sức sinh động mà gần gũi, quen thuộc sau:
Ngó lên nuộc lạt mái nhà,
Trang 3Bao nhiêu nuộc lạt nhớ ông bà bấy nhiêu
Trước hết, ta sẽ đi giải nghĩa câu nói này Câu nói được viết theo thể lục bát Ở câu lục, "Ngó lên nuộc lạt mái nhà" tả hành động "Ngó" chỉ hành động nhìn, ngước, tìm kiếm một thứ gì
đó "Lạt" là một vật dụng quen thuộc dùng để buộc, được làm từ giang, tre, nứa "Nuộc lạt"
là các mối buộc của sợi lạt Thường thì mái nhà của các ngôi nhà tranh truyền thống sử dụng lạt để thắt chặt các đoạn giao cắt của lá cọ Mỗi mái nhà phải có vài ba trăm mối buộc trở lên Câu thứ hai có dạng so sánh, giữa "nuộc lạt" và "nhớ ông bà" Những mối lạt nhiều vô kể, không thể dùng con số chính xác để thể hiện cũng giống như nỗi nhớ nhung với ông bà vậy
Cả câu ca dao mang tính giáo dục con người phải biết ghi nhớ công ơn của ông bà tổ tiên
Tại sao nhìn nuộc lạt lại nhớ ông bà? Rất đơn giản! Ông bà chính là người làm ra ngôi nhà
ấm áp và vững chãi để ta được an tâm học tập và phát triển Mỗi mối nuộc lạt tựa như giọt
mồ hôi và tình thương vô bờ bến của ông bà, cha mẹ đã hi sinh cho con cháu họ Vì vậy chúng ta phải ghi nhớ và biết ơn công lao đó
Bàn về đạo hiếu, ca dao tục ngữ Việt Nam rất đa dạng:
Công cha như núi Thái Sơn Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chay ra
Một lòng thờ mẹ kính cha Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con
Hay câu
Khôn ngoan nhờ ấm cha ông, Làm nên phải đoái tổ tông phụng thờ
Đạo làm con chớ hững hờ, Phải đem hiếu kính mà thờ từ nghiêm
Đạo hiếu vốn không phải là điều gì to tát như "dời sông lấp bể", nó vô cùng đơn giản và bình
dị Đạo hiếu có thể chỉ là nhìn nuộc lạt mà nhớ tới ông bà Đạo hiếu có thể chỉ là thờ cúng hương khói cho ba mẹ những ngày giỗ Tết Đạo hiếu có khi chỉ cần tôn trọng bậc sinh thành Các em nhỏ thể hiện đạo hiếu bằng câu "Chào ông, chào bà, con đi học!" Học sinh giữ đạo hiếu bằng bài văn, bài toán điểm chín, điểm mười Thanh niên chỉ cần hỏi thăm "Cha mẹ hôm nay thế nào, có khỏe không?" cũng đã là người con hiếu thảo
Nho giáo dạy chữ 'Trung" trước chữ "Hiếu", nhưng tôi tin rằng muốn 'Trung" thì phải biết
"Hiếu" đầu tiên Chẳng phải thế sao? Từ anh bộ đội cụ Hồ đến chị thanh niên xung phong, họ cũng xuất phát từ tình yêu cha mẹ, mong muốn người thân ruột thịt được sống trong hòa bình, thái thịnh nên mới quyết tâm cầm súng đánh đuổi bọn xâm lăng cường bạo Do đó, hiếu thảo là đức tính cơ bản nhất của con người, là nguồn gốc của những tình yêu lớn lao hơn như tình yêu quê hương, yêu giống nòi, yêu Tổ quốc
Tuy nhiên, hiện nay nhiều bạn trẻ lại “quên” cách hiếu thảo Họ dựa vào cái cớ văn minh để
Trang 4bác bỏ công ơn cha mẹ, ông bà Từ việc hiểu lệch lạc hai chữ “văn minh”, các bạn trẻ cho rằng cha mẹ có nghĩa vụ nuôi nấng, chăm sóc mình tới khi trưởng thành Trong khi đó, nghĩa vụ của một người con là hiếu kính cha mẹ thì họ cố tình bác bỏ Lại có những bạn trẻ đua đòi, ham chơi, không tu chí học hành trong khi cha mẹ vất vả “một nắng hai sương” kiếm tiền cho ăn học Câu ca dao là lời cảnh tỉnh sâu sắc đối với bộ phận giới trẻ này
Như vậy, câu ca dao
Ngó lên nuộc lạt mái nhà Bao nhiêu nuộc lạt nhớ ông bà bấy nhiêu
Có thề tóm gọn lại trong một chữ "hiếu" Đó là đức tính và bản chất của người Việt bao đời
mà nhiều quốc gia phải học hỏi Là thế hệ chủ nhân tương lai của đất nước, mỗi bạn trẻ cần biết giữ gìn và phát huy truyền thống đó
Trang 5Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm, giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các
trường chuyên danh tiếng
I Luyện Thi Online
- Luyên thi ĐH, THPT QG: Đội ngũ GV Giỏi, Kinh nghiệm từ các Trường ĐH và THPT danh tiếng xây dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học
- Luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán : Ôn thi HSG lớp 9 và luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán các
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn
II Khoá Học Nâng Cao và HSG
- Toán Nâng Cao THCS: Cung cấp chương trình Toán Nâng Cao, Toán Chuyên dành cho các em HS THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt
ở các kỳ thi HSG
- Bồi dưỡng HSG Toán: Bồi dưỡng 5 phân môn Đại Số, Số Học, Giải Tích, Hình Học và Tổ Hợp dành cho
học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đôi HLV đạt
thành tích cao HSG Quốc Gia
III Kênh học tập miễn phí
- HOC247 NET: Website hoc miễn phí các bài học theo chương trình SGK từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các
môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
- HOC247 TV: Kênh Youtube cung cấp các Video bài giảng, chuyên đề, ôn tập, sửa bài tập, sửa đề thi miễn
phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí