Đại hội đã đề ra phương hướng, chiến lược phát triển tổ chức, hoạt động luật sư, trong đó cóphương hướng phát triển đội ngũ luật sư về số lượng và chất lượng; phươnghướng nâng cao chất l
Trang 1LIÊN ĐOÀN LUẬT SƯ VIỆT NAM
Số: /BC-LĐLSVN
Dự thảo 3 30/7/2013
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Hà Nội, ngày tháng năm 2013
BÁO CÁO
TỔNG KẾT CÔNG TÁC NHIỆM KỲ I (2009 - 2014)
VÀ PHƯƠNG HƯỚNG CÔNG TÁC NHIỆM KỲ II (2014 – 2019)
CỦA LIÊN ĐOÀN LUẬT SƯ VIỆT NAM
Ngày 12 tháng 5 năm 2009, Liên đoàn luật sư Việt Nam được thành lập tạiĐại hội đại biểu luật sư toàn quốc lần thứ nhất Đây là sự kiện có ý nghĩa trọngđại đánh dấu sự trưởng thành của đội ngũ luật sư Việt Nam, thể hiện sự đánh giácao, sự quan tâm của Đảng, Nhà nước và xã hội đối với nghề luật sư Đại hội đã
đề ra phương hướng, chiến lược phát triển tổ chức, hoạt động luật sư, trong đó cóphương hướng phát triển đội ngũ luật sư về số lượng và chất lượng; phươnghướng nâng cao chất lượng dịch vụ pháp lý của các luật sư, tổ chức hành nghềluật sư; củng cố, nâng cao vai trò và năng lực tự quản của các Đoàn luật sư;phương hướng xây dựng Liên đoàn luật sư Việt Nam đủ năng lực thực hiện chứcnăng và những nhiệm vụ được pháp luật quy định Đại hội cũng đề ra nhữngnhiệm vụ quan trọng của Liên đoàn luật sư Việt Nam trong nhiệm kỳ I đó là xâydựng, kiện toàn tổ chức và hoạt động của Liên đoàn luật sư; tăng cường công tácđào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, phẩm chất chính trị và đạođức nghề nghiệp, ban hành và có cơ chế giám sát việc tuân thủ Quy tắc Đạo đức
và Ứng xử nghề nghiệp luật sư; bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của luật sư, cácĐoàn luật sư; phát huy vai trò tự quản của tổ chức xã hội nghề nghiệp ở Trungương và địa phương kết hợp với quản lý nhà nước về luật sư và nghề luật sư; tậphợp, phản ánh tâm tư nguyện vọng của giới luật sư với Đảng và Nhà nước; xâydựng quan hệ hợp tác giữa Liên đoàn luật sư và các tổ chức luật sư quốc tế, tổchức luật sư các nước
Nhiệm kỳ I kết thúc, thời gian không dài nhưng Liên đoàn luật sư Việt Namvới sự hưởng ứng, tham gia tích cực của các Đoàn luật sư và các luật sư thànhviên đã nỗ lực phấn đấu hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ của nhiệm kỳ mà Đại hộiđại biểu luật sư toàn quốc lần thứ I đề ra trong bối cảnh quốc tế và trong nước cónhững thuận lợi và khó khăn tác động không nhỏ đến hoạt động của Liên đoàn
Trong 05 năm qua, tình hình thế giới có nhiều diễn biến phức tạp, khólường Về chính trị, mặc dù hòa bình và phát triển vẫn là xu thế mà các nước
Trang 2hướng tới, nhưng chiến tranh cục bộ, xung đột vũ trang, khủng bố, tranh chấpchủ quyền lãnh thổ vẫn diễn ra ở nhiều nơi và rất phức tạp Tình trạng suy thoáikinh tế diễn ra ở nhiều nước, giá lương thực, giá dầu thô và nguyên vật liệu trênthị trường quốc tế tăng cao; thị trường chứng khoán sụt giảm mạnh; khủng hoảng
nợ công ở nhiều nước; tăng trưởng kinh tế thế giới chậm lại, lạm phát cao tại hầuhết các quốc gia đã tác động tiêu cực đến nền kinh tế nước ta Bên cạnh đó,thiên tai, dịch bệnh, ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu đã trở thành những vấn
đề nghiêm trọng trên toàn thế giới
Bối cảnh quốc tế đầy biến động đó đã tác động không nhỏ đến kinh tế - xãhội của đất nước Áp lực lạm phát, lãi suất, nợ xấu ở trạng thái cao; sản xuất kinhdoanh có nhiều khó khăn, thị trường bất động sản trầm lắng, nguy cơ bất ổn kinh
tế vĩ mô lớn Đời sống nhân dân, nhất là đối tượng chính sách, người nghèo,người có thu nhập thấp vẫn còn khó khăn Tội phạm, tệ nạn xã hội, tham nhũng,khiếu kiện diễn biến phức tạp Trong hoàn cảnh đó Đảng và Nhà nước ta đã cónhững nỗ lực vượt bậc ứng phó có kết quả với diễn biến phức tạp của tình hình
và đạt được những thành tựu đáng kể Công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóađất nước vẫn đang dần trở thành hiện thực Nước ta đã ra khỏi tình trạng kémphát triển Có được những thành tựu to lớn về kinh tế, xã hội là do chúng ta đãkiên trì thực hiện thành công đường lối đối mới mà Đảng Cộng sản Việt Nam đãvạch ra Để tiếp tục phát huy thành công của công cuộc đổi mới, tiếp tục đưa đấtnước tiến lên, Đại hội Đảng cộng sản Việt Nam lần thứ XI đã có nhiều quyếtđịnh quan trọng mang tính chất định hướng cho toàn Đảng, toàn dân ta Đại hội
đã thông qua Cương lĩnh sửa đổi xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủnghĩa xã hội, thông qua Chiến lược phát triển kinh tế, xã hội của đất nước đếnnăm 2020 và thông qua Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ XI với các mục tiêuphát triển kinh tế, văn hóa, xã hội
Cùng với những nỗ lực và thành công trong đổi mới, phát triển kinh tế, xãhội, công cuộc đổi mới hệ thống chính trị đã đang đi vào chiều sâu và đã đạtđược những thành công quan trọng Hiến pháp và nhiều đạo luật quan trọng khác
đã và đang được sửa đổi, bổ sung có tác động lớn đến đời sống xã hội nói chung
và nghề luật sư nói riêng Việc sửa đổi, bổ sung Luật Luật sư, Bộ luật Tố tụnghình sự năm 2003 đã tác động trực tiếp và tích cực đến tổ chức và hoạt động củaluật sư
Cũng trong 05 năm qua đã diễn ra nhiều sự kiện trọng đại của đất nước: kỷniệm 80 năm ngày thành lập Đảng cộng sản Việt Nam, 35 năm giải phóng miềnNam thống nhất đất nước, 120 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại lễ 1000năm Thăng Long – Hà Nội, Đại hội lần thứ XI của Đảng và cuộc bầu cử Quốchội khóa XIII và Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2011-2016 đã thành công
Trang 3tốt đẹp Những sự kiện chính trị quan trọng này đã góp phần động viên, khích lệtoàn dân ta và giới luật sư nói riêng trong việc đóng góp tích cực hơn nữa vàocông cuộc cải cách tư pháp, xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN, phát triểnkinh tế, hội nhập quốc tế, bảo vệ công lý, xây dựng xã hội dân chủ, công bằng,văn minh.
Nhận thức sâu sắc tình hình, nhiệm vụ của đất nước và tình hình quốc tế,xác định đúng vai trò, trách nhiệm của mình, Liên đoàn luật sư Việt Nam, cácĐoàn luật sư và luật sư trong cả nước, dưới sự lãnh đạo của Đảng đoàn Liên đoànluật sư, của Hội đồng luật sư toàn quốc đã nỗ lực phấn đấu và đạt được những kếtquả đáng khích lệ trong xây dựng, phát triển tổ chức và hoạt động
PHẦN THỨ I KẾT QUẢ CÔNG TÁC NHIỆM KỲ I CỦA LIÊN ĐOÀN LUẬT SƯ VIỆT NAM VÀ CÁC ĐOÀN LUẬT SƯ
1 Công tác xây dựng tổ chức, cơ chế tự quản của Liên đoàn luật sư Việt Nam và các Đoàn luật sư
1.1 Công tác xây dựng tổ chức của Liên đoàn
Đại hội đại biểu luật sư toàn quốc lần thứ nhất đã xác định việc nhanh chóngxây dựng, kiện toàn tổ chức bộ máy để đưa hoạt động của Liên đoàn vào nề nếp
là một trong những nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu, nhằm tạo cơ sở và điều kiện đểtriển khai toàn diện các lĩnh vực công tác thuộc chức năng, nhiệm vụ của Liênđoàn Đại hội đã biểu quyết thông qua Điều lệ và bầu ra Hội đồng luật sư toànquốc gồm 93 ủy viên (trong đó có 31 ủy viên được bầu và 62 ủy viên đươngnhiên là Chủ nhiệm các Đoàn luật sư) Ban Thường vụ Liên đoàn được Hội đồngluật sư toàn quốc bầu ra trong số các Ủy viên Hội đồng luật sư toàn quốc, gồm 21
ủy viên trong đó có Chủ tịch, 04 Phó Chủ tịch và 16 ủy viên khác
Ngay sau Đại hội, Hội đồng luật sư toàn quốc và Ban Thường vụ Liên đoàn
đã triển khai các hoạt động nhằm thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạnđược quy định trong Điều lệ, trong đó việc thành lập và xây dựng bộ máy giúpviệc được quan tâm đầu tiên nhằm bảo đảm triển khai các hoạt động của Liênđoàn Trong năm đầu tiên sau Đại hội, 05 Ủy ban chuyên môn và 02 đơn vị trựcthuộc Liên đoàn được thành lập gồm: Uỷ ban Bảo vệ quyền lợi luật sư; Uỷ banGiám sát đạo đạo đức nghề nghiệp, khen thưởng, kỷ luật; Uỷ ban Hợp tác quốctế; Uỷ ban Đào tạo, bồi dưỡng và xây dựng, phổ biến pháp luật; Uỷ ban Pháttriển kinh tế, tài chính; Văn phòng Liên đoàn và Cơ quan đại diện Liên đoàn tại
TP Hồ Chí Minh Trong quá trình hoạt động, các cơ quan giúp việc được tiếp tục
Trang 4kiện toàn, củng cố cho phù hợp với tình hình và yêu cầu nhiệm vụ Trong năm
2010, Ban Thường vụ Liên đoàn đã quyết định thành lập thêm 02 đơn vị là:Trung tâm bồi dưỡng nghiệp vụ luật sư và Trung tâm tư vấn pháp luật Nhữngluật sư đuợc lựa chọn bầu hoặc bổ nhiệm vào các Ủy ban, đơn vị của Liên đoàntuyệt đại đa số là những luật sư có năng lực, nhiệt tình và trách nhiệm đóng gópxây dựng và phát triển Liên đoàn nói riêng và nghề luật sư nói chung Do vậy,tuy hầu hết đều hoạt động kiêm nhiệm nhưng sự đóng góp của các luật sư thamgia vào các cơ quan, các đơn vị của Liên đoàn vào việc triển khai các hoạt độngcủa Liên đoàn đều rất tích cực và có hiệu quả
Đồng thời với việc xây dựng, kiện toàn bộ máy hoạt động, việc xây dựngcác quy chế, quy định điều chỉnh các quan hệ nội bộ trong tổ chức và hoạt độngcủa Liên đoàn cũng được quan tâm đặc biệt, được ưu tiên thực hiện ngay sau khithành lập cũng như trong giai đoạn đầu hoạt động của Liên đoàn Chỉ 04 thángsau ngày thành lập Liên đoàn, căn cứ Điều lệ Liên đoàn, Hội đồng luật sư toànquốc đã thông qua Quy chế làm việc của Hội đồng luật sư toàn quốc, BanThường vụ Liên đoàn và các cơ quan giúp việc của Liên đoàn Đây là văn bảnquan trọng tạo cơ sở bảo đảm sự vận hành thông suốt, có hiệu quả của bộ máycác cơ quan lãnh đạo, điều hành và giúp việc của Liên đoàn trong suốt nhiệm kỳqua Ngoài ra, mỗi cơ quan giúp việc đều có quy chế tổ chức, hoạt động củamình, đó là Quy chế tổ chức, hoạt động của 05 Ủy ban, Văn phòng, Cơ quan đạidiện Liên đoàn tại TP Hồ Chí Minh, Trung tâm tư vấn pháp luật, Trung tâm bồidưỡng nghiệp vụ luật sư
Ngoài các Quy chế tổ chức, hoạt động của các cơ quan, đơn vị, Liên đoànđặc biệt quan tâm xây dựng và ban hành các quy chế, quy định trong lĩnh vựcquản lý thành viên và các lĩnh vực hoạt động thực hiện chức năng, nhiệm vụ củaLiên đoàn Trong nhiệm kỳ qua, Liên đoàn đã ban hành 11 quy chế, quy địnhtrong các lĩnh vực này Đó là Quy chế Khen thưởng; Quy chế xử lý kỷ luật luậtsư; Quy chế giải quyết khiếu nại, tố cáo; Quy chế xử lý vi phạm đối với cá nhânđược bầu hoặc bổ nhiệm giữ các chức danh của Liên đoàn; Quy chế đối ngoại vàhợp tác quốc tế; Quy chế quản lý tài chính và sử dụng tài sản của Liên đoàn; Quyđịnh về trang phục luật sư tham gia phiên tòa; Quy định về cấp và quản lý thẻluật sư…Việc xây dựng và sớm đưa vào thực hiện các quy chế, quy định có ýnghĩa đặc biệt quan trọng trong việc xây dựng tổ chức và triển khai có hiệu quảcác hoạt động thực hiện chức năng của Liên đoàn
Cho đến nay, bộ máy tổ chức của Liên đoàn và cơ chế vận hành của bộmáy đó đã được xây dựng về cơ bản hoàn chỉnh và ổn định, đã phát huy tác dụngtrong thực tiễn giúp Liên đoàn triển khai thực hiện có hiệu quả chức năng, nhiệm
vụ, quyền hạn của Liên đoàn
Trang 51.2 Công tác tổ chức của các Đoàn luật sư
Vào thời điểm thành lập Liên đoàn, toàn quốc có 62 Đoàn luật sư Cơ cấu
tổ chức của hầu hết các Đoàn luật sư về cơ bản là ổn định gồm Ban Chủ nhiệm
và Hội đồng khen thưởng, kỷ luật Tuy nhiên, trong nhiệm kỳ qua, một số Đoànluật sư có biến động về nhân sự, đặc biệt là Chủ nhiệm như Đoàn luật sư tỉnhYên Bái, Bến Tre, Phú Yên, Phú Thọ, Gia Lai do Chủ nhiệm từ trần, chuyểnsang làm công việc khác hoặc vì lý do sức khỏe không thể tiếp tục đảm nhiệmcông việc được ) Trước những biến động đó, Lãnh đạo Liên đoàn luật sư đã kịpthời phối hợp với UBND tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương chỉ đạo các Đoànluật sư kịp thời bầu bổ sung hoặc cử luật sư có uy tín tạm thời điều hành để đảmbảo hoạt động bình thường của Đoàn luật sư Hầu hết các luật sư được bầu vàoBan Chủ nhiệm và Hội đồng khen thưởng, kỷ luật đều là luật sư có năng lực,nhiệt tình, tâm huyết đóng góp cho các hoạt động của Đoàn; gương mẫu trongtrong việc tuân thủ pháp luật, tuân thủ Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệp.Tuy nhiên, vẫn có hiện tượng ở một số Đoàn luật sư, Chủ nhiệm hoặc thành viênBan Chủ nhiệm, Hội đồng khen thưởng, kỷ luật chưa thật sự toàn tâm thực hiệntrách nhiệm của mình, thiếu nhiệt tình trong việc tham gia và đóng góp cho hoạtđộng chung của Liên đoàn Để giúp Ban Chủ nhiệm điều hành công việc, tổ chứccác hoạt động, nhiều Đoàn luật sư, đặc biệt là các Đoàn luật sư lớn, ngoài Vănphòng Đoàn, đã thành lập các ban chuyên môn như Ban nghiên cứu học tập, Ban
tố tụng, Ban tài chính, Các ban này đã phát huy tác dụng tốt trong việc triểnkhai hoạt động của Đoàn luật sư
Bên cạnh việc xây dựng bộ máy tổ chức gọn nhẹ có hiệu quả, các Đoànluật sư đã tiến hành sửa đổi Điều lệ Đoàn luật sư cho phù hợp với Điều lệ củaLiên đoàn ngay sau khi Điều lệ Liên đoàn được phê chuẩn; các văn bản nội bộtiếp tục được sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với thực tiễn quản lý, điều hành; lềlối làm việc được cải tiến Nhiều các Đoàn luật sư đã thực sự trở thành khối đoànkết, thống nhất của các luật sư ở địa phương
Tỉnh Lai Châu là tỉnh duy nhất trong cả nước chưa có Đoàn luật sư Liênđoàn đã tích cực phối hợp với Bộ Tư pháp và UBND tỉnh xúc tiến việc chuẩn bịthành lập Đoàn luật sư Liên đoàn đã lựa chọn luật sư có đủ phẩm chất chính trị,đạo đức, trình độ chuyên môn, để giới thiệu bầu vào Ban Chủ nhiệm Lãnh đạoLiên đoàn đã nhiều lần trực tiếp làm việc với Thường trực Tỉnh ủy về vấn đề này.Sau gần 03 năm tích cực chuẩn bị nhân sự và các điều kiện khác, ngày 17 tháng 7năm 2013 Đoàn luật sư tỉnh Lai Châu chính thức được thành lập nâng tổng sốĐoàn luật sư trong cả nước lên 63 Đoàn Như vậy, tất cả các tỉnh, thành phố trựcthuộc Trung ương trong cả nước đều đã có Đoàn luật sư
Trang 62 Công tác xây dựng và phát triển đội ngũ luật sư về số lượng và chất lượng
2.1 Phát triển đội ngũ luật sư về số lượng
Tại thời điểm Liên đoàn luật sư Việt Nam được thành lập (tháng 5/2009),nước ta có hơn 5.300 luật sư; đến nay, số lượng luật sư cả nước là hơn 8.021 luật
sư (sau 05 năm số lượng luật sư tăng gần 3.000 luật sư tương đương khoảng40%) Như vậy, trong 05 năm qua, đội ngũ luật sư nước ta đã phát triển tươngđối nhanh về số lượng Tuy nhiên, sự phát triển về số lượng luật sư chủ yếu tậptrung ở các thành phố lớn, đặc biệt là Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh Trong
số hơn 8000 luật sư của cả nước thì riêng Đoàn luật sư TP Hà Nội có 2039 luật
sư, Đoàn luật sư TP Hồ Chí Minh có 3304 luật sư, chiếm hơn 2/3 tổng số luật sưcủa cả nước Ở các tỉnh miền núi, vùng sâu, vùng xa, số lượng luật sư không đủđáp nhu cầu dịch vụ pháp lý của nhân dân, ngay cả đối với các vụ án bắt buộcphải có luật sư tham gia cũng rất khó khăn Nhiều Đoàn luật sư có số lượng luật
sư không quá 20 người như Đoàn luật sư tỉnh Điện Biên, Cao Bằng, Hậu Giang,Hòa Bình, Lào Cai, Quảng Trị, Trà Vinh…; đặc biệt một số Đoàn luật sư chỉ códưới 10 luật sư như: Bắc Kạn, Hà Giang, Kon Tum, Sơn La, Yên Bái, lai Châu…Trong khi đó, số dân các tỉnh đều xấp xỉ 1.000.000 người, tính tỷ lệ luật sư/sốdân chỉ khoảng 01 luật sư/11.710 dân Nhu cầu về dịch vụ pháp lý của xã hộingày càng cao và phát triển đòi hỏi cần phải có những giải pháp tích cực hơn nữatạo điều kiện thuận lợi để phát triển số lượng luật sư, đặc biệt là các tỉnh miềnnúi, các tỉnh có khó khăn Liên đoàn luật sư Việt Nam xác định đây là một trongnhững nhiệm vụ quan trọng của Liên đoàn, đồng thời đề nghị Chính phủ, UBNDcác tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quan tâm hơn nữa đến việc hỗ trợ pháttriển số lượng luật sư
Để phát triển số lượng luật sư đủ đáp ứng nhu cầu của xã hội theo tinh thầnNghị quyết 49/NQ-TW về Chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020 và Chiếnlược phát triển luật sư đến năm 2020 đã được Thủ tướng phê duyệt, Liên đoànluật sư đã tiến hành tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về vị trí, vaitrò của luật sư trong xã hội; Lãnh đạo Liên đoàn đã trực tiếp làm việc vớiThường trực tỉnh, thành ủy để có những kiến nghị, đề xuất các cấp chính quyềnđịa phương tạo điều kiện thuận lợi cho luật sư hoạt động hành nghề tại địaphương như hỗ trợ kinh phí hoạt động cho Đoàn luật sư, hỗ trợ thêm kinh phí choluật sư tham gia bào chữa trong các vụ án theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tốtụng…nhằm động viên những người có đủ điều kiện đang sống tại địa phươngtham gia Đoàn luật sư Bên cạnh đó, các Đoàn luật sư cũng đã có những biệnpháp nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho những người có đủ điều kiện và có nguyệnvọng gia nhập Đoàn luật sư
Trang 7Liên đoàn đã tổ chức các cuộc giao lưu hướng nghiệp cho sinh viên luậtcác trường đại học ở cả ba miền Bắc, Trung, Nam như Trường Đại học Luật HàNội, Đại học Luật TP Hồ Chí Minh Đại học Cần Thơ, Đại học Vinh… Mụcđích của buổi giao lưu là nhằm quảng bá hình ảnh của Liên đoàn luật sư ViệtNam, nghề luật sư tới các sinh viên ngành Luật và cộng đồng xã hội, tạo điềukiện cho sinh viên Luật được tiếp cận, tìm hiểu về luật sư và nghề luật sư ở ViệtNam; góp phần tăng tính hấp dẫn của nghề luật sư, thu hút ngày càng đông độingũ cử nhân mới ra trường tham gia hành nghề luật sư.
Nhờ có kế hoạch và bước đi đúng đắn nêu trên mà những năm qua, sốlượng luật sư đã tăng lên đáng kể, đặc biệt, một số Đoàn luật sư như Quảng Bình,Trà Vinh… năm 2010 số luật sư của Đoàn chưa đến 20 luật sư nhưng đến nay đãtăng lên gần gấp đôi
Cùng với việc tăng số lượng luật sư, số lượng tổ chức hành nghề luật sưcũng tăng đáng kể Hiện nay cả nước đã có 31651 tổ chức hành nghề luật sư Sốngười tập sự hành nghề luật sư hiện nay có trên 3500 người, là nguồn bổ sungđáng kể cho đội ngũ luật sư trong một vài năm tới
2.2 Nâng cao chất lượng đội ngũ luật sư
Nghị quyết số 49/NQ-TW ngày 02/6/2005 của Bộ Chính trị về Chiến lược cải
cách tư pháp đã đề ra định hướng chiến lược “Đào tạo, phát triển đội ngũ luật sư
đủ về số lượng, có phẩm chất chính trị, đạo đức, có trình độ chuyên môn…”.
Phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp và trình độ chuyên môn là những nộidung cốt lõi tạo nên chất lượng của đội ngũ luật sư Thực hiện định hướng chiếnlược của Đảng, với sự hỗ trợ của Nhà nước, sự nỗ lực phấn đấu của tổ chức luật
sư và các luật sư, trong những năm qua chất lượng đội ngũ luật sư đã từng bướcđược nâng cao Tuyệt đại đa số các luật sư có phẩm chất chính trị tốt, trung thànhvới sự nghiệp của Đảng, của dân tộc, có ý thức phấn đấu đóng góp cho sự nghiệpxây dựng và phát triển của đất nước, giữ vững và phát huy những quy tắc, chuẩnmực đạo đức nghề nghiệp luật sư Tuy nhiên, cá biệt còn có một số luật sư yếu vềnhận thức và bản lĩnh chính trị, có những hành vi đi ngược lại đường lối củaĐảng, con đường phát triển của đất nước mà nhân dân ta đã lựa chọn Một số luật
sư chưa nhận thức rõ sứ mệnh cao cả của nghề luật sư, sự cao quý của nghềnghiệp mà mình lựa chọn, lấy mục tiêu vật chất là chủ đạo, dẫn đến có nhữnghành vi vi phạm nghiêm trọng đạo đức và quy tắc ứng xử nghề nghiệp Vềnghiệp vụ chuyên môn của đội ngũ luật sư, do nhiều nguyên nhân khác nhau,nhìn chung là chưa đạt được sự kỳ vọng chung của xã hội, mặt bằng chưa đồngđều, đặc biệt là về kỹ năng hành nghề nói chung và cung cấp dịch vụ pháp lý
1 Theo Báo cáo của Bộ Tư pháp (tính đến tháng 7/2013)
Trang 8trong các lĩnh vực kinh tế chuyên sâu hoặc có yếu tố nước ngoài Để đáp ứng yêucầu của công cuộc cải cách tư pháp và phát triển kinh tế, xã hội của đất nướctrong điều kiện hội nhập quốc tế, cần có những nỗ lực và những biện pháp cóhiệu quả nhằm nâng cao trình độ chuyên môn nghề nghiệp của đội ngũ luật sư.Nhận thức rõ yêu cầu này, Đại hội đại biểu luật sư toàn quốc lần thứ nhất đã đề
ra nhiệm vụ thực hiện những biện pháp khắc phục những yếu kém, những “lỗhổng” về chuyên môn, những biểu hiện trái với đạo đức nghề nghiệp luật sư,phấn đấu xây dựng đội ngũ luật sư Việt Nam có phẩm chất chính trị, đạo đức tốt,
có trình độ chuyên môn ngang tầm với luật sư khu vực và thế giới
Để thực hiện nhiệm vụ quan trọng nêu trên, trong nhiệm kỳ vừa qua, Liênđoàn luật sư đã triển khai nhiều giải pháp tích cực, cụ thể là:
2.2.1 Công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức nghề nghiệp cho đội ngũ luật sư
Liên đoàn luật sư Việt Nam xác định đây là một trong những nhiệm vụtrọng tâm của Liên đoàn nhằm xây dựng đội ngũ luật sư có bản lĩnh chính trịvững vàng, có đạo đức trong sạch, tạo lập niềm tin với Đảng, Nhà nước và cộngđồng xã hội về một đội ngũ luật sư đông về số lượng, mạnh về chất lượng, gópphần vào ổn định an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, phát triển kinh tế và hộinhập như Nghị quyết 49-NQ/TW của Bộ Chính trị đã đề ra Liên đoàn và cácĐoàn luật sư thường xuyên chú trọng tổ chức học tập và quán triệt đường lối,chính sách, Nghị quyết của Đảng, pháp luật của Nhà nước, kết hợp với việc tiếptục học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, đạo đức nghề nghiệpluật sư
Sau 02 năm lấy ý kiến của các Đoàn luật sư, luật sư trong cả nước, với 07lần dự thảo, Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệp luật sư Việt Nam đã đượcHội đồng luật sư toàn quốc thông qua tại phiên họp lần VI (tháng 2/2011) vàchính thức đưa vào thực hiện từ ngày 20/7/2011 Bộ Quy tắc Đạo đức và Ứng xửnghề nghiệp luật sư được đưa vào thực hiện góp phần quan trọng trong việc xâydựng các giá trị chuẩn mực của nghề luật sư ở Việt Nam Xác định rõ ý nghĩa vàtầm quan trọng của Bộ Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệp luật sư trongviệc giáo dục, rèn luyện và giữ gìn phẩm chất đạo đức của luật sư, Liên đoàn vàcác Đoàn luật sư đã tích cực triển khai việc học tập, phổ biến Quy tắc Đạo đức vàỨng xử nghề nghiệp luật sư đến tất cả các luật sư trong cả nước Liên đoàn đãcho in Bộ Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệp luật sư cấp cho các Đoàn luật
sư và các luật sư; xây dựng đề cương các bài giảng về đạo đức và ứng xử nghềnghiệp luật sư, lựa chọn những luật sư có kinh nghiệm hành nghề, có uy tín vàgương mẫu về đạo đức nghề nghiệp làm giảng viên của các lớp học tập về Quy
Trang 9tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệp luật sư; đồng thời tổ chức lớp bồi dưỡng chođội ngũ giảng viên của các Đoàn luật sư về Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghềnghiệp luật sư Nhờ có những biện pháp tích cực như vậy nên cho đến nay hầuhết các luật sư đã được học tập, nghiên cứu Bộ Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghềnghiệp luật sư với các hình thức khác nhau.
Kỷ niệm 66 năm ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh về Tổ chức đoànthể luật sư 10/10/1945 – 10/10/2011, Liên đoàn luật sư Việt Nam đã tổ chứcthành công Liên hoan văn nghệ quần chúng lần thứ I và Đêm hội luật sư nhớ Bác
để khẳng định sự quan tâm và công lao của Hồ Chủ tịch trong việc khai sinhnghề luật sư ở Việt Nam, đồng thời giáo dục ý thức trách nhiệm phục vụ đấtnước, phục vụ cộng đồng, học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minhtrong đội ngũ luật sư Sau khi được Thủ tướng Chính phủ ra quyết định côngnhân ngày 10/10 hàng năm là ngày truyền thống của Luật sư Việt Nam, Liênđoàn đã tổ chức long trọng Lễ công bố Quyết định quan trọng này
Công tác thi đua, khen thưởng được Liên đoàn luật sư, các Đoàn luật sưquan tâm thích đáng Hàng năm, Liên đoàn đều tổ chức phát động thi đua với cácnội dung cụ thể, có tổng kết, đánh giá và khen thưởng những Đoàn luật sư, tổchức hành nghề luật sư và các luật sư có thành tích xuất sắc trong năm Cùng vớiviệc khen thưởng kịp thời, Liên đoàn và các Đoàn luật sư cũng chú trọng việcnhắc nhở, ngăn ngừa và xử lý kỷ luật những luật sư vi phạm pháp luật, Điều lệLiên đoàn, Điều lệ Đoàn luật sư, Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệp luậtsư
Do làm tốt công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức nghề nghiệp luật
sư nên trong 05 năm qua, đạo đức nghề nghiệp và ý thức trách nhiệm của đội ngũluật sư được nâng cao đáng kể, hiện tượng vi phạm pháp luật, Điều lệ, Quy tắcĐạo đức và Ứng xử nghề nghiệp có chiều hướng giảm dần, niềm tin của Nhànước và xã hội vào đội ngũ luật sư ngày càng được nâng cao
2.2.2 Về công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn cho đội ngũ luật sư
Hiện nay có một thực tế đang tồn tại là chất lượng đội ngũ luật sư bị hạnchế một phần do chất lượng đầu vào không đồng đều, một phần do chất lượngđào tạo, đặc biệt là đào tạo trong tập sự hành nghề luật sư và bồi dưỡng trong quátrình hành nghề Vì vậy, công tác đào tạo, bồi dưỡng luật sư được Liên đoàn xácđịnh là công tác trọng tâm, cần phải triển khai một cách toàn diện, có kế hoạch,
có trọng điểm để hỗ trợ tích cực cho các đối tượng luật sư khác nhau như luật sưmới vào nghề từ những nguồn khác nhau, luật sư ở vùng sâu, vùng xa, luật sưhoạt động trong các lĩnh vực chuyên sâu như sở hữu trí tuệ, các tranh chấp kinh
Trang 10tế, thương mại quốc tế…Chất lượng công tác bồi dưỡng luật sư đã được chútrọng từ nội dung bài giảng, giảng viên đến tài liệu học tập, tham khảo.
Trong nhiệm kỳ vừa qua, Liên đoàn luật sư đã tổ chức được trên 40 lớp bồidưỡng luật sư với hơn 2000 lượt luật sư tham dự Nội dung bồi dưỡng luật sưđược tập trung vào kỹ năng tranh tụng của luật sư khi tham gia bào chữa, bảo vệquyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức trong các vụ án hình sự, dân sự,kinh tế, lao động, hành chính; kỹ năng tư vấn pháp luật về kinh tế thương mại, sởhữu trí tuệ…có kết hợp bồi dưỡng cập nhật những văn bản pháp luật mới và bồidưỡng chuyên sâu Bên cạnh mở lớp, Liên đoàn cũng phối hợp với Ban Chủnhiệm các Đoàn luật sư tổ chức nhiều lớp bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ, kỹnăng hành nghề cho luật sư
Các Đoàn luật sư như Đoàn luật sư thành phố Hà Nội, Thành phố Hồ ChíMinh, Thành phố Cần Thơ, Đồng Nai, Hải Phòng, Cà Mau và hầu hết các đoànkhác đã chủ động tổ chức nhiều lớp bồi dưỡng luật sư; tổ chức tổng kết, trao đổikinh nghiệm hành nghề luật sư cho các luật sư thành viên của mình Đoàn luật
sư TP Hồ Chí Minh thành lập Ban nghiên cứu học tập, Đoàn luật sư TP Hà Nộithành lập Trung tâm bồi dưỡng nghiệp vụ luật sư và liên tục tổ chức các lớp bồidưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, hội thảo khoa học để các luật sư có cơ hội học hỏicũng như chia sẻ kinh nghiệm với các đồng nghiệp
Việc phát hành cuốn Thông tin pháp luật nội bộ, cuốn Tuyển tập các bàibào chữa điển hình của Liên đoàn đã tạo điều kiện cho luật sư đặc biệt là luật sư
ở vùng sâu, vùng xa, luật sư mới vào nghề có cơ hội nhật các văn bản pháp luậtmới, tạo điều điều kiện cho luật sư có cơ hội tham khảo, nâng cao chất lượngtranh tụng tại tòa, phục vụ tốt cho hoạt động nghề nghiệp của luật sư Ngoài cáchình thức bồi dưỡng nêu trên, Liên đoàn còn cử nhiều đoàn công tác sang cácnước như Mỹ, Canada, Nhật, CHLB Đức, Trung Quốc… để tham quan, học hỏinâng cao trình độ của luật sư
2.3 Kết quả hoạt động hành nghề của luật sư
Công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức nghề nghiệp, đào tạo, bồidưỡng nghiệp vụ chuyên môn được quan tâm thực hiện thường xuyên và có hiệuquả đã góp phần quan trọng nâng cao số lượng cũng như chất lượng dịch vụ pháp
lý của luật sư Theo báo cáo của các Đoàn luật sư, từ tháng 5/2009 đến nay sốlượng vụ việc luật sư tham gia bào chữa, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho cánhân, tổ chức trong các vụ án và các vụ việc cung cấp dịch vụ pháp lý khác chocác cá nhân, tổ chức là:
- 51.109 vụ án hình sự (trong đó có 23.295 vụ án hình sự được mời, 27.814
vụ án hình sự theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng);
Trang 11- 39.690 vụ án dân sự;
- 5.045 vụ án kính tế;
- 3.286 vụ án hành chính;
- 621 vụ án lao động;
- 124.608 vụ tư vấn trong các vụ việc khác;
- 4.178 đại diện ngoài tố tụng;
- 69.634 dịch vụ pháp lý khác;
- 26.064 vụ việc trợ giúp pháp lý miễn phí
Số lượng dịch vụ pháp lý của luật sư nhìn chung, năm sau tăng hơn nămtrước Ví dụ:
- Số vụ án mà luật sư tham gia theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụngnhư sau: năm 2011: 7767 vụ án; năm 2012: 8.428 vụ án
- Số vụ việc luật sư tham gia tư vấn: năm 2011: 39.410 vụ việc; năm 2012:47.204 vụ việc
- Các dịch vụ pháp lý khác: năm 2010: 17.028 việc; năm 2011: 17.000việc; năm 2012: 33.106 việc
Cùng với việc tăng về số lượng, chất lượng dịch vụ pháp lý của luật sưcũng được nâng cao đáng kể Về tham gia tố tụng, các luật sư đã tham gia bàochữa, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của khách hàng trong tất cả các lĩnh vựchình sự, dân sự, kinh tế, hành chính, lao động Ngoài việc số vụ án hình sự màluật sư tham giá bào chữa tăng hàng năm, thì đặc biệt số vụ án kinh tế, hànhchính có chiều hướng tăng nhanh Mặc dù còn gặp nhiều khó khăn khách quan vàtrình độ các luật sư chưa đồng đều, nhưng nhìn chung chất lượng tham gia tốtụng của luật sư ngày càng được cải thiện và nâng cao Thực hiện chủ trương coitrọng và nâng cao chất lượng tranh tụng tại phiên toà, nhiều luật sư, ngoài việcchuẩn bị công phu những luận cứ bào chữa, còn không ngần ngài và chủ độngtranh luận với Kiểm sát viên tại phiên toà nhằm tìm ra sự thật khách quan, ápdụng đúng đắn pháp luật, khắc phục những oan, sai, đem lại sự công bằng chokhách hàng của mình, đồng thời góp phần bảo vệ công lý, pháp chế xã hội chủnghĩa
Hoạt động bào chữa trong các vụ án hình sự theo yêu cầu của cơ quan tiếnhành tố tụng được Liên đoàn luật sư, các Đoàn luật sư và các luật sư xác định lànhiệm vụ chính trị - pháp lý quan trọng của đội ngũ luật sư Trong những nămqua, đặc biệt là những năm gần đây đội ngũ luật sư đã đảm nhận 100% việc bàochữa trong các vụ án do cơ quan tiến hành tố tụng yêu cầu Chất lượng bào chữacủa các luật sư trong các vụ án nêu trên cũng ngày càng được nâng cao Mặc dùmức thù lao do Nhà nước thanh toán còn rất thấp nhưng đại đa số các luật sư đều
Trang 12thực hiện công việc bào chữa với tinh thần trách nhiệm cao, hiện tượng làm qualoa cho xong việc chỉ còn lại cá biệt.
Chất lượng dịch vụ tư vấn của luật sư càng ngày càng được nâng cao.Ngoài việc chú trọng cải tiến chất lượng tư vấn trong các lĩnh vực truyền thốngnhư dân sự, hành chính, lao động, hôn nhân và gia đình, nhiều luật sư, tổ chứchành nghề luật sư đã lựa chọn tư vấn chuyên sâu về các lĩnh vực kinh tế Tuy cònchiếm tỷ lệ chưa cao, song dịch vụ tư vấn của luật sư trong các lĩnh vực kinh tế
đã và đang khởi sắc Nhiều luật sư và một số tổ chức hành nghề luật sư đã có đủtrình độ thực hiện những hợp đồng tư vấn lớn trong các lĩnh vực kinh doanh, đầu
tư, thương mại, kể cả có yếu tố nước ngoài
Đại diện ngoài tố tụng là lĩnh vực hoạt động mới mẻ đối với nhiều luật sư.Tuy nhiên, trong những năm qua, các luật sư đã thực hiện có chất lượng nhiềuhợp đồng đại diện ngoài tố tụng với khách hàng, kể cả trong lĩnh vực khiếu kiệnnhằm giúp cá nhân, tổ chức bảo vệ những quyền, lợi ích hợp pháp của họ
Tuy về cơ bản chất lượng hoạt động hành nghề của luật sư đã được nângcao đáng kế, song vẫn còn tồn tại những điểm yếu cần khắc phục Đâu đó vẫncòn biểu hiện luật sư chưa cập nhật kiến thức pháp luật, kỹ năng hành nghề yếu,dẫn đến việc chưa bảo vệ tốt nhất quyền, lợi ích hợp pháp của khách hàng, cótrường hợp gây thiệt hại cho khách hàng Một số ít luật sư chưa nhận thức đầy đủtầm quan trọng của sứ mệnh mà mình đang thực hiện, chưa quan tâm đến việcthường xuyên nâng cao chất lượng hành nghề, thậm chí vẫn còn có cá biệt luật sư
vì chạy theo lợi ích vật chất đã có hành vi vi phạm pháp luật, vi phạm nghiêmtrọng đạo đức nghề nghiệp Hoạt động tư vấn pháp luật trong các lĩnh vực kinh tếtuy đã khởi sắc và có những triển vọng tích cực, song nhìn chung và so với hoạtđộng luật sư của các nước trong khu vực và trên thế giới thì vẫn còn là khâu yếucủa luật sư Việt Nam Những yếu điểm nêu trên trong hoạt động hành nghề củaluật sư đã được nhiềm kỳ I của Liên đoàn luật sư Việt Nam nhận thức rõ và đã cónhiều biện pháp khắc phục Tuy nhiên, đây là việc không thể giải quyết dứt điểmtrong một nhiệm kỳ, mà còn cần sự nỗ lực thường xuyên của những nhiệm kỳtiếp theo
3 Công tác bảo vệ và hỗ trợ quyền hành nghề hợp pháp và các quyền lợi hợp pháp khác của luật sư
Việc xây dựng Liên đoàn luật sư Việt Nam đủ năng lực thực hiện nhiệm
vụ hỗ trợ, bảo vệ quyền hành nghề và các quyền lợi hợp pháp của luật sư đã đượcxác định rất rõ trong phương hướng, nhiệm vụ của Nhiệm kỳ I Trong 05 nămqua, Liên đoàn đã nỗ lực trong việc xây dựng và hoàn thiện pháp luật về luật sư,kiến tạo môi trường pháp lý và xây dựng cơ chế bảo vệ quyền hành nghề, quyền
Trang 13và lợi ích hợp pháp của luật sư, các Đoàn luật sư; phối hợp chặt chẽ với cơ quantiến hành tố tụng trong việc đảm bảo cho luật sư thực hiện tốt các quyền và nghĩa
vụ của luật sư trong tố tụng Theo số liệu thống kê, từ tháng 9/2009 đến nay, Liênđoàn luật sư nhận được 542 đơn yêu cầu bảo vệ quyền lợi hợp pháp của luật sư và
đã được giải quyết kịp thời, có hiệu quả
Hiện tượng gây khó khăn, cản trở quyền hành nghề hợp pháp của luật sưtrong các vụ án hình sự vẫn còn tồn tại ở một số nơi đặc biệt là giai đoạn điều tra,một số cơ quan, đặc biệt là ở các cơ quan điều tra Do đó, khi có yêu cầu, đề nghịbảo vệ quyền lợi của luật sư, đối với bất kỳ trường hợp nào, Liên đoàn đều tiếnhành xem xét, xác minh cụ thể, phối hợp với các Đoàn luật sư, các tổ chức, cánhân có liên quan để làm rõ những yêu cầu chính đáng, hợp pháp của luật sưhoặc những người có liên quan Từ đó, bên cạnh việc Liên đoàn có văn bản gửicác cơ quan hữu quan, đề nghị tôn trọng và đảm bảo các quyền, lợi ích hợp phápcủa luật sư, Ủy ban Bảo vệ quyền lợi luật sư đã cử các thành viên, phối hợp vớivới các Đoàn luật sư tiến hành thẩm tra, can thiệp trực tiếp Một số vụ việc điểnhình là các trường hợp luật sư Lê Quang Y của Đoàn luật sư tỉnh Đồng Nai, luật
sư Nguyễn Văn Đức – Đoàn luật sư TP Cần Thơ bị cán bộ điều tra, trại giamngăn cản trái pháp luật việc luật sư gặp bị can, bị cáo; do Liên đoàn đã có vănbản đề nghị kịp thời và kiên quyết nên cơ quan điều tra, thủ trưởng trại giam đãkịp thời khắc phục sai sót, vi phạm, tạo thuận lợi cho luật sư tác nghiệp hợppháp; trường hợp Lãnh đạo Liên đoàn có công văn trực tiếp đề nghị các cơ quantiến hành tố tụng ở Quảng Trị bảo vệ quyền lợi của luật sư Nguyễn Văn Khánh(Đoàn luật sư Hải Dương) bị hành hung sau khi bảo vệ quyền lợi của khách hàngtại Đông Hà, Quảng Trị, Viện Kiểm sát và Công an tỉnh, thị xã Đông Hà đã vàocuộc và khởi tố vụ án Đặc biệt nghiêm trọng là vụ việc luật sư Trần Hồng Lĩnh,Đoàn luật sư TP Hải Phòng bị tạt axit gây thương tích nặng có liên quan đếnhoạt động hành nghề Liên đoàn luật sư đã gửi văn bản đề nghị Bộ Công an, ViệnKSNDTC và các cơ quan có liên quan chỉ đạo giải quyết vụ việc kiên quyết,khách quan để bảo vệ tính mạng, sức khoẻ và những quyền, lợi ích hợp phápkhác của luật sư cũng như sự an toàn của các luật sư trong khi hành nghề
Cùng với Liên đoàn, các Đoàn luật sư đã có nhiều hoạt động tích cực bảo
vệ quyền hành nghề hợp pháp của các luật sư thành viên Theo thống kêcủa Đoàn luật sư thì có vụ việc thuộc lĩnh vực này được thực hiện (sẽ trình
số liệu sau ngày 31/12/2013) Đối với đơn yêu cầu của luật sư đề nghị Liên đoàn
và Đoàn luật sư can thiệp, bảo vệ quyền hành nghề hợp pháp khi bị xâm phạm,Ban Chủ nhiệm nhiều Đoàn luật sư đã phối hợp chặt chẽ với Liên đoàn xem xét
và có ý kiến kịp thời với các cơ quan tiến hành tố tụng đề nghị các cơ quan cần
2 Số liệu tính đến 20/6/2013
Trang 14tôn trọng quyền hành nghề hợp pháp của luật sư Những kiến nghị, đề nghị bằngvăn bản của Liên đoàn luật sư Việt Nam và của các Đoàn luật sư với các cơ quantiến hành tố tụng, đặc biệt là cơ quan điều tra đã phát huy tác dụng, góp phầntháo gỡ khó khăn và bảo vệ kịp thời quyền hành nghề hợp pháp của luật sư
Để hỗ trợ cho các luật sư hành nghề, Liên đoàn luật sư Việt Nam đã đề ra
và tích cực thực hiện chủ trương phối, kết hợp với các cơ quan bảo vệ pháp luậtnhư Toà án nhân dân, Viện Kiểm sát nhân dân và Cơ quan Công an, đề xuất cáckiến nghị về chính sách, pháp luật nhằm tháo gỡ những khó khăn, vướng mắctrong quá trình hành nghề của luật sư, đặc biệt trong lĩnh vực tư pháp hình sự.Hiện nay, Liên đoàn đã ký Quy chế phối hợp công tác số 01 ngày 07/6/2011 vớiViện KSNDTC; phối hợp với Vụ Pháp chế - Bộ Công an xây dựng, trình Bộtrưởng Bộ Công an ban hành Thông tư 70/2011/TT-BCA ngày 10/10/2011 vềhướng dẫn thi hành các quy định của BLTTHS về bảo đảm quyền bào chữa tronggiai đoạn điều tra Trên cơ sở đề nghị của Liên đoàn luật sư Việt Nam, Chủ tịchnước Trương Tấn Sang đã chủ trì cuộc họp vào ngày 16/7/2013 với Lãnh đạoBan Chỉ đạo cải cách tư pháp, Bộ Công An, Viện KSNDTC, TANDTC, Bộ Tưpháp để giải quyết các vướng mắc trong quá trình hành nghề của luật sư, kết luận
và đưa ra các ý kiến chỉ đạo nhằm kiến tạo môi trường pháp lý và an toàn choviệc hành nghề của luật sư
Công tác hỗ trợ và bảo vệ quyền hành nghề, lợi ích hợp pháp của luật sư làcông tác quan trọng và phức tạp cần được tăng cường mạnh mẽ với sự phối hợpchặt chẽ giữa Liên đoàn và các Đoàn luật sư, đồng thời mỗi luật sư cũng cần có ýthức tự bảo vệ khi hành nghề Liên đoàn luật sư Việt Nam đề nghị Nhà nước vàcộng đồng xã hội ủng hộ và phối hợp với Liên đoàn luật sư Việt Nam, các Đoànluật sư trong việc hỗ trợ, bảo vệ quyền hành nghề hợp pháp của luật sư
4 Công tác giám sát đạo đức nghề nghiệp, khen thưởng, kỷ luật; giải quyết khiếu nại, tố cáo
Công tác giám sát đạo đức nghề nghiệp, khen thưởng kỷ luật cũng là mộttrong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của Liên đoàn luật sư Để thực hiệntốt công tác này, Liên đoàn luật sư đã chú trọng tăng cường kiểm tra, giám sátcác luật sư trong việc tuân thủ Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệp luật sư,kịp thời biểu dương, khen thưởng đối với những luật sư, tổ chức hành nghềgương mẫu trong việc tuân thủ pháp luật, chuẩn mực đạo đức đồng thời pháthiện, xử lý nghiêm minh những luật sư vi phạm Quy tắc Đạo đức và Ứng xửnghề nghiệp luật sư Liên đoàn đã xây dựng cơ chế giải quyết khiếu nại, tố cáonhằm bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của luật sư và khách hàng Ngoài Bộ Quytắc Đạo đức và Ứng xử nghề luật sư, Liên đoàn còn ban hành Quy chế giải quyết
Trang 15khiếu nại, tố cáo; Quy định xử lý kỷ luật áp dụng chung cho các Đoàn luật sư vàhiện nay đang khẩn trương xây dựng Dự thảo Quy chế giám sát tổ chức và hoạtđộng của luật sư Đó là những văn bản quan trọng góp phần nâng cao hiệu quảcủa công tác quản lý luật sư nói chung và công tác giám sát, khen thưởng, kỷluật, giải quyết khiếu nại, tố cáo nói riêng.
Việc giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến luật sư là công việc rất phứctạp, nhạy cảm, đòi hỏi thực hiện với thái độ kiên quyết, vô tư, thấu tình, đạt lý vàvới tinh thần trách nhiệm cao Để thực hiện tốt công tác này, bên cạnh việc xâydựng cơ chế giải quyết khiếu nại, tố cáo, Liên đoàn đã tập trung củng cố nhân sự
Ủy ban Giám sát đạo đức nghề nghiệp, khen thưởng, kỷ luật; lựa chọn nhữngngười có năng lực, tâm huyết và thực sự công tâm để đảm nhận nhiệm vụ của Ủyban Do đó, hoạt động của Ủy ban Giám sát đạo đức nghề nghiệp, khen thưởng,
kỷ luật đã phát huy vai trò của mình Ủy ban đã tích cực tham mưu, giúp Lãnhđạo Liên đoàn giải quyết một khối lượng công việc lớn
Trong 05 năm Liên đoàn nhận được 277 đơn thư có nội dung khiếu nại, tốcáo liên quan đến luật sư Trong đó có 24 trường hợp thuộc thẩm quyền giảiquyết của Liên đoàn, 97 trường hợp không thuộc thẩm quyền giải quyết của Liênđoàn, (trong số đơn thư này, Liên đoàn đã gửi văn bản trả lời và hướng dẫnđương sự gửi đơn đến cơ quan có thẩm quyền giải quyết), 156 trường hợpchuyển về Đoàn luật sư giải quyết Phần lớn các đơn thư có nội dung khiếu nại,
tố cáo luật sư vi phạm đạo đức, ứng xử nghề nghiệp hoặc tranh chấp giữa luật sưvới tổ chức hành nghề, giữa luật sư với khách hàng mà trong đó có yêu cầu xemxét tư cách đạo đức của các luật sư Liên đoàn đã phối hợp chặt chẽ với các Đoànluật sư có liên quan để giải quyết các đơn, thư này Tuy nhiên, ở một số Đoànluật sư, việc giải quyết khiếu nại, tố cáo còn chậm chễ, gây bức xúc cho ngườikhiếu nại, ảnh hưởng đến uy tín của luật sư
Công tác khen thưởng luật sư đã được Liên đoàn triển khai ngay từ nhữngnăm đầu thành lập Kết hợp với việc phát động và tổng kết các phong trào thiđua, Liên đoàn đã thực hiện khen thưởng thường niên và khen thưởng đột xuấtcho nhiều tập thể, cá nhân có thành tích trong công tác xây dựng và phát triển tổchức, hạot động luật sư Trong 05 năm qua, Liên đoàn luật sư đã tặng 581 Bằngkhen cho các đơn vị, cá nhân có thành tích, trong đó tặng 86 Bằng khen cho cácĐoàn luật sư; 19 Bằng khen cho đơn vị trực thuộc Liên đoàn, Đoàn luật sư; 126Bằng khen cho Tổ chức hành nghề luật sư; 308 Bằng khen cho các luật sư và cánhân có thành tích đóng góp trong hoạt động hành nghề luật sư và phong trào củaLiên đoàn và Đoàn luật sư; tặng Kỷ niệm chương cho 255 cá nhân, và luật sư cónhiều đóng góp cho sự phát triển luật sư Việt Nam hoặc đã có thời gian hoạtđộng hành nghề luật sư từ 15 năm trở lên và không có sai phạm; tặng Bằng khen
Trang 16đột xuất cho 41 Luật sư và Đoàn luật sư thành phố Hà Nội vì đã huy động luật sưtham gia và hoàn thành tốt công tác rà soát thủ tục hành chính theo Đề án 30 củaThủ tướng Chính phủ; tặng Bằng khen đột xuất cho một số luật sư đã có đónggóp quan trọng trong việc xây dựng Bộ Quy tắc Đạo đức và Ứng xử nghề nghiệpluật sư Để góp phần động viên kịp thời và tạo không khí thi đua lành mạnhtrong giới luật sư, Liên đoàn luật sư đang xây dựng Đề án tôn vinh các danh hiệuluật sư hàng năm.
Bên cạnh việc tăng cường giám sát đạo đức nghề nghiệp luật sư, xử lýnghiêm minh những trường hợp luật sư vi phạm pháp luật, vi phạm đạo đức nghềnghiệp, việc khen thưởng kịp thời những tập thể, cá nhân có công lao, có thànhtích có tác dụng quan trọng trong việc động viên kịp thời các luật sư, Đoàn luật
sư, tổ chức hành nghề luật sư đóng góp tích cực trong hoạt động hành nghề, trongxây dựng và phát triển tổ chức luật sư, nghề luật sư
5 Nâng cao vai trò, trách nhiệm của tổ chức luật sư và luật sư trong việc tham gia thực hiện các nhiệm vụ chung của đất nước
5.1 Tham gia xây dựng pháp luật
Nhà nước rất quan tâm và đánh giá cao vai trò và sự tham gia của Liênđoàn luật sư và các luật sư trong công tác xây dựng pháp luật Những chươngtrình cải cách, xây dựng pháp luật và dự án sửa đổi bổ sung những đạo luật quantrọng của đất nước đều có sự tham gia của Liên đoàn Đó là sự tham gia của Chủtịch, các Phó Chủ tịch Liên đoàn luật sư Việt Nam vào Ban Chỉ đạo Cải cách tưpháp Trung ương, Uỷ ban Tư pháp Quốc hội, Hội đồng Tư vấn Cải cách thủ tụchành chính, Ban soạn thảo Luật Trưng cầu dân ý, Ban soạn thảo sửa đổi, bổ sungLuật luật sư, Bộ luật dân sự, Bộ luật tố tụng hình sự, Bộ luật hình sự và Luật hônnhân và gia đình… Liên đoàn luật sư xác định đây là trách nhiệm của giới luật sưViệt Nam trong việc góp phần xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam
và đã tham gia với tinh thần trách nhiệm cao Liên đoàn đã lựa chọn các luật sưxuất sắc, có kinh nghiệm tham gia Tiểu ban sửa đổi Hiến pháp, Tiểu ban sửa đổi
Bộ luật tố tụng hình sự, Tiểu ban sửa đổi Bộ luật tố tụng dân sự, Tiểu ban sửa đổi
Bộ luật dân sự, Tiểu ban sửa đổi Bộ luật Hình sự, Tiểu ban sửa đổi Luật Luậtsư…; thành lập Ban nghiên cứu pháp lý về Biển Đông và Hải đảo nhằm chuẩn bịnhững cơ sở pháp lý bảo vệ chủ quyền biển đảo của đất nước Các Tiểu ban đãtích cực nghiên cứu và tiếp thu ý kiến rộng rãi của các luật sư thành viên trongtoàn Liên đoàn, đã tổ chức nhiều cuộc Hội thảo để thảo luận, tiếp thu ý kiến đónggóp của các Đoàn luật sư và các luật sư thành viên trước khi trình Ban Thường
vụ và Hội đồng luật sư toàn quốc cho ý kiến và gửi kiến nghị đến các cơ quan