Trong khi đó đứng trước thềm hội nhập quốc tế đòi hỏi thế hệ trẻ phải tựtin; phải nắm bắt kịp thời các cơ hội cũng như phải có một số kỹ năng: sống khỏe,sống lành mạnh, giỏi lập trình, g
Trang 1I Phần mở đầu
1 Lý do chọn đề tài
Đứng trước sự phát triển nhanh chóng của nhiều lĩnh vực xã hội thì giáodục thời đại mới đã và đang phấn đấu đổi mới về nội dung, chất lượng và phươngpháp sao cho đạt được 2 mục tiêu lớn là đào tạo nguồn nhân lực và đào tạo kỹnăng sống cho học sinh Tuy nhiên bên cạnh những thành tựu đạt đuợc của toànngành thì gần đây chúng ta thường thấy thực trạng trẻ vị thành niên có xu hướnggia tăng về bạo lực học đường, không hứng thú trong học tập, đánh nhau trongnhà trường, bị xâm hại, bị lợi dụng, phạm tội, liều lĩnh, ứng phó không lànhmạnh, dễ mắc các tệ nạn xã hội, sống ích kỷ, vô tâm, khép mình,…
Vấn đề học sinh thiếu kỹ năng sống, thiếu tính tự tin, tự lập, sống ích kỷ,
vô tâm, thiếu trách nhiệm với gia đình và bản thân đang là những cản trở lớn cho
sự phát triển của thanh thiếu niên khiến không ít các bậc cha mẹ phải phiền lòng
vì con Trong một xã hội phát triển năng động như hiện nay, nhiều vị phụ huynh
lo lắng trước tình trạng con của mình thiếu tự tin, luôn tỏ ra rụt rè khi có cơ hộithể hiện mình trước đám đông hoặc không biết cách xử lý tình huống dù là thậtđơn giản như kêu gọi sự giúp đỡ từ người khác, tìm đường, định hướng, đi xebuýt,
Thêm nữa trước tình trạng bạo lực học đường ngày càng gia tăng thì kỹ năng tự bảo vệ mình cũng cần được coi trọng khi các nhóm trẻ xấu luôn lấy sứcmạnh cơ bắp hoặc đám đông để bắt nạt, ức hiếp các trẻ hiền, ngoan, ít nói
Nhiều em học sinh có cuộc sống khép kín với thực tại, đắm chìm trong thế giới ảo của Internet của thế giới game, mà quên đi và đánh mất những cơ hộikết bạn, thể hiện những khả năng tiềm ẩn của mình, lo sợ, e ngại khi tiếp xúc vớicộng đồng, xã hội Chúng ta đang tạo nên một lớp thế hệ trẻ không biết làm gì,được bố mẹ chạy theo phục vụ mọi lúc, mọi nơi Nhiều học trò sau khi rời trườnghọc lại vùi đầu vào sách vở hoặc ôm lấy iPad, cơm bưng nước uống đến tậnmiệng, thậm chí bố mẹ vẫn giúp đi giày dép hộ
Trang 2Trong khi đó đứng trước thềm hội nhập quốc tế đòi hỏi thế hệ trẻ phải tựtin; phải nắm bắt kịp thời các cơ hội cũng như phải có một số kỹ năng: sống khỏe,sống lành mạnh, giỏi lập trình, giỏi tiếng Anh…Chính vì vậy rèn kỹ năng thựchành, kỹ năng giao tiếp, kỹ năng giải quyết vấn đề, khả năng tự phục vụ bảnthân… cũng là nhu cầu vô cùng cần thiết đối với trẻ mà đặc biệt là học sinh bậctiểu học.
“Gieo một thói quen – Gặt một tính cách – Gieo một tính cách – Gặt một
số phận” để thấy được số phận của một con người gắn liền với một tính cách và
vì thế cần thiết phải tạo ra cho trẻ những tính cách tốt, kỹ năng sống tốt Nhưngtính cách, kỹ năng sống của một con người không phải tự nhiên mà có, nó phảiđược hoàn thiện dần qua quá trình giáo dục và rèn luyện Việc tập cho trẻ những
kỹ năng ngay từ nhỏ chính là biện pháp tốt nhất để gieo vào tâm hồn các em ýthức tự chủ trong mọi hành vi ứng xử sau này
Tuy nhiên, không phải người giáo viên nào cũng có được phương phápgiáo dục học sinh phù hợp Điều này có thể thấy rõ trong quá trình giáo dục, cónhững lớp học sinh đã có biểu hiện kỹ năng sống tốt nhưng ngược lại, một số lớpkhác học sinh lại có biểu hiện kỹ năng hạn chế thông qua các biểu hiện chấp hànhkém các nội quy, quy định của nhà trường, các hoạt động ngoài giờ lên lớp
Song một thực tế mà chúng ta đều biết là hiện nay trong các cấp học màđặc biệt là bậc Tiểu học nói chung và trường tiểu học Dray Sáp nói riêng ở nhữnglớp nào giáo viên có thể rèn luyện phát huy những kỹ năng sống cần thiết của họcsinh tốt thì nề nếp cũng như chất lượng của lớp đó được cải thiện rõ rệt Điều đóchứng tỏ rằng việc giáo dục giáo dục kỹ năng sống tốt cho học sinh là một trongnhững biện pháp để nâng cao chất lượng giáo dục học sinh về mọi mặt
Qua thực tế làm công tác chủ nhiệm lớp nhiều năm, mà đặc biệt là lớp 4Anăm học 2016-2017 tôi được phân công chủ nhiệm Ngay từ những tuần đầu tiênnhận lớp tôi nhận thấy các em hầu như chưa có kỹ năng tốt trong mọi hoạt động:Lao động vệ sinh khu vực tự quản chậm nên một số buổi bị Tổng phụ trách Đội
Trang 3phê bình, nhắc nhở Một số em đi học muộn, nhiều em nói chuyện riêng trong giờhọc, chưa tích cực xây dựng bài, rụt rè, nhút nhát, chưa tích cực, tự giác ôn bài cũ
ở nhà, vẫn còn học sinh chưa chuẩn bị tốt sách vở đồ dùng học tập khi đến lớp Đứng trước thực tế đó, tôi rất băn khoăn và trăn trở làm thế nào để nâng cao kỹnăng trong mọi hoạt động để giúp cho nề nếp lớp, phong trào học tập đi lên ?
Trả lời câu hỏi này, ngay từ khi nhận nhiệm vụ chủ nhiệm lớp 4A trườngtiểu học Dray Sáp năm học 2016 - 2017 Tôi đã cố gắng dùng mọi khả năng vàkinh nghiệm của mình để khơi dậy, rèn luyện những kỹ năng cơ bản trong mỗihọc sinh nhằm từng bước tạo ra một môi trường giáo dục mang tính tự giác Họcsinh được khuyến khích và tạo điều kiện để chủ động, tích cực trong mọi hoạtđộng nhằm xây dựng nề nếp lớp học tốt, chất lượng giáo dục cao Trong khuônkhổ bài viết này, tôi mạnh dạn trình bày “Một số biện pháp nâng cao hiệu quảgiáo dục kỹ năng sống cho học sinh lớp 4 trường Tiểu học Dray Sáp”
2 Mục tiêu và nhiệm vụ của đề tài
- Tạo cơ hội để học sinh thực hiện tốt quyền và bổn phận của mình và pháttriển hài hòa về thể chất, trí tuệ, tinh thần và đạo đức
b Nhiệm vụ
- Khảo sát thực trạng về kỹ năng sống của học sinh
Trang 4- Đề xuất một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục kỹ năng sốngcho học sinh tiểu học.
3 Đối tượng nghiên cứu
- Nghiên cứu trong khuôn khổ một số biện pháp nâng cao hiệu quả giáodục kỹ năng sống cho học sinh lớp 4 trường Tiểu học Dray Sáp
4 Giới hạn của đề tài
- Học sinh lớp 4A năm học 2016 – 2017 của Trường Tiểu học Dray Sáp –
Xã Dray Sáp – Huyện Krông ANa- Tỉnh Đăk Lăk
- Thời gian nghiên cứu: Năm học 2016– 2017
5 Phương pháp nghiên cứu
+ Thu thập và tổng hợp tài liệu, xử lý tài liệu liên quan đến đề tài
+ Khảo sát: Khảo sát thực trạng kỹ năng sống của học sinh
+ Phân tích: Phân tích nguyên nhân dẫn đến thực trạng
+ Tổng hợp: Trên cơ sở phân tích nguyên nhân đưa ra các biện pháp nângcao hiệu quả giáo kỹ năng sống cho học sinh
II Phần nội dung
1 Cơ sở lí luận
Giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho
sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹnăng cơ bản để học sinh tiếp tục học trung học cơ sở (Tại điều 27, Luật giáo dục– 2005)
Đứng trước vấn nạn sa sút về đạo đức lối sống của học sinh năm học
2011-2012 Bộ giáo dục và đào tạo đã chỉ thị “ Tăng cường nội dung giảng dạy kỹ năngsống cho học sinh” tích cực lồng ghép, dạy học tích hợp giáo dục kỹ năng sốngcho các em học sinh ở tất cả các môn học trong nhà trường (Công văn số
Trang 5Nội dung giáo dục kỹ năng sống nhằm giáo dục cho người học những kỹnăng cơ bản, cần thiết, hướng tới hình thành những thói quen tốt giúp người họcthành công, bảo đảm vừa phù hợp với thực tiễn và phù hợp với thuần phong mỹtục Việt Nam vừa hội nhập quốc tế trong giai đoạn công nghiệp hóa đất nước Nộidung giáo dục kỹ năng sống phải phù hợp với từng lứa tuổi và tiếp tục được rènluyện theo mức độ tăng dần Đối với học sinh tiểu học: Tiếp tục rèn luyện những
kỹ năng đã được học ở mầm non, tập trung hình thành cho học sinh kỹ năng giaotiếp với cha mẹ, thầy cô, bạn bè; kỹ năng xây dựng tình bạn đẹp; kỹ năng kiên trìtrong học tập; kỹ năng đúng giờ và làm theo yêu cầu; kỹ năng đồng cảm, tạotiền đề cho sự phát triển hài hòa về thể chất và tinh thần, phẩm chất, học vấn vànăng lực của học sinh (Quyết định số 463/BGDĐT- GDTX v/v Hướng dẫn triểnkhai thực hiện giáo dục kỹ năng sống tại các cơ sở GDMN, GDPT và DGTX)
Giáo dục kỹ năng sống có tác dụng nâng cao nhận thức, trang bị thái độsống và hành vi tích cực, lành mạnh cho trẻ em, thanh thiếu niên Vì vậy, giáo dục
kỹ năng sống là một hình thức can thiệp sớm, có tác dụng tích cực trong việcngăn ngừa những hành vi lệch lạc của trẻ em, thanh niên Kỹ năng sống là cáchứng xử tích cực, cần thiết để có cuộc sống an toàn, khỏe mạnh và hiệu quả Kỹnăng sống cần thiết cho mọi người, đặc biệt là trẻ vị thành niên và thanh niên Nógiúp cho những người trẻ tuổi thể hiện kiến thức, thái độ và các giá trị, hành vilành mạnh nhằm giảm thiểu các nguy cơ có hại cho sức khỏe và cải thiện cuộcsống của mình, chẳng hạn, biết đặt mục tiêu cho cuộc sống, thể hiện sự kiên địnhtrước những cám dỗ không có lợi cho sức khỏe như chơi game, sử dụng ma túy…
Trong công việc, những người có kỹ năng sống tốt luôn là những người chủđộng Họ luôn biết mình nên làm gì và cần làm gì nên bao giờ họ cũng luôn làngười đi đầu, là tấm gương cho đồng nghiệp và là nơi gửi gắm niềm tin chonhững người lãnh đạo Và vì thế, trong tập thể, trong cộng đồng họ luôn là ngườinổi trội và được mọi người tín nhiệm
Trang 6Trong môi trường giáo dục vai trò của kỹ năng sống lại càng được thể hiện
rõ rệt Nếu học sinh nào có kỹ năng sống tốt thì các em sẽ thấy việc học thật nhẹnhàng Các em luôn hoàn thành những việc mà giáo viên giao vì thế các em lúcnào cũng tự tin, sống thoải mái và luôn được bạn bè nể phục, thầy cô yêu mến
2 Thực trạng vấn đề nghiên cứu
a Thuận lợi
Được sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Ban giám hiệu nhà trường Nhà
trường đặc biệt chú trọng đến việc "Giáo dục kỹ năng sống" cho học sinh, tiến
hành triển khai đồng bộ đến toàn thể cán bộ giáo viên về việc tích hợp, lồng ghép,tăng cường rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh Sự kết hợp, hỗ trợ kịp thời củađội, của ban thi đua trong nhà trường Sự quan tâm từ phía chính quyền địaphương Một số học sinh có kỹ năng sống khá tốt, ngoan ngoãn, lễ phép, tự tin,tích cực trong học tập và rèn luyện, luôn đi đầu trong các phong trào của lớp.Ngoài ra các em còn nhỏ nên dễ dàng uốn nắn, rèn luyện kỹ năng sống Một sốbậc phụ huynh cũng đã dần quan tâm hơn tới việc giáo dục kỹ năng sống cho con
em mình
b Khó khăn
Như chúng ta đã biết học sinh bậc tiểu học nói chung và học sinh trườngtiểu học Dray Sáp nói riêng mà đặc thù trường lại nằm trên địa bàn kinh tế khókhăn với hơn 60% học sinh là học sinh dân tộc thiểu số Ê-đê, Mnông nên kĩ năngsống của các em còn rất nhiều hạn chế Qua điều tra cho thấy:
- Học sinh học tập thụ động, chủ yếu chỉ nghe và làm theo thầy cô giáo, ítsáng tạo, tính tự giác chưa cao, còn rụt rè, ngại giao tiếp, thiếu hợp tác Khả năngứng phó với các tình huống trong cuộc sống kém, tính tự tin ít, tự ti nhiều, thườngnóng nảy, gây gổ lẫn nhau, hay nói tục, chửi bậy
- Một số giáo viên cảm thấy rất khó khăn khi lồng ghép giáo dục kỹ năngsống cho học sinh vào giờ học, bối rối không biết phải giáo dục kỹ năng sống cho
Trang 7học sinh ra làm sao, lồng ghép vào khi nào và lồng ghép như thế nào cho hợp lí.Ngay cả một số giáo viên cũng chưa có kỹ năng sống tốt để áp dụng vào cuộcsống thì việc vận dụng các phương pháp giáo dục kỹ năng sống để truyền đạt nộidung tới các em học sinh lại càng khó khăn Một số giáo viên dạy thay, chuyênchưa thực sự quan tâm đến việc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh mà chỉ chútrọng truyền thụ kiến thức ở sách giáo khoa nên chưa chịu khó tìm tòi các hìnhthức và phương pháp tổ chức cho các hoạt động dẫn đến làm mất sự hứng thú củahọc sinh.
- Trường nằm trong địa bàn kinh tế khó khăn Đa số người dân làm nghềnông Một số học sinh phải ở nhà với ông bà vì bố mẹ đi làm ăn xa Đa số các giađình chưa quan tâm tới việc học, giáo dục kỹ năng sống cho con em Bên cạnh đómột số gia đình lại bảo bọc, nuông chiều con thái quá dẫn đến trẻ nhút nhát, lườibiếng, ngang ngạnh,…thiếu kỹ năng tự phục vụ bản thân cơ bản nhất Một số cha
mẹ học sinh chỉ khuyến khích các con tìm kiến thức mà quên hướng cho con emmình làm tốt hoạt động đoàn thể, hoạt động xã hội và cách ứng xử trong gia đình.Phần lớn ở gia đình phụ huynh giao tiếp trong gia đình còn nhiều hạn chế, xưng
hô chưa chuẩn mực nên các em bắt chước và xưng hô thiếu thiện cảm Đây chính
là điều kiện tốt để các tệ nạn xã hội xâm nhập vào các em nếu không có sự quản
lý tốt của nhà trường - gia đình - xã hội
Qua quá trình quan sát, theo dõi, tiến hành khảo sát một số biểu hiện kỹnăng sống cơ bản của học sinh lớp 4A đầu năm học 2016 - 2017 thu được kết quảnhư sau:
Khảo sát qua điều tra học sinh – Cha mẹ học sinh
Cần người lớngiúp
Tự giác khôngcần nhắc nhở
Chưa tự giác, bố mẹphải nhắc nhở nhiều
Trang 8Khảo sát qua quan sát học sinh thực hành thảo luận nhóm trong một số tiếtĐạo đức.
Tổng
số học
sinh
Thực hành thảo luận nhómBiết cách lắng nghe, hợp tác Chưa biết cách lắng nghe, hay tách
c Các nguyên nhân
- Chương trình giáo dục hiện nay còn nặng về kiến thức, chưa đầu tư thíchđáng cho việc giáo dục, rèn luyện kỹ năng sống Ở trường thì các em phải dànhquá nhiều thời gian cho việc học kiến thức nên không còn thời gian học cách tựphục vụ bản thân cũng như trau dồi các kỹ năng mềm
- Kỹ năng truyền đạt đúng với đặc trưng của dạy kỹ năng sống của giáoviên còn có phần hạn chế Giáo viên chỉ mới chú trọng dạy kiến thức, coi nhẹviệc giáo dục kỹ năng sống cho học sinh
- Đa số học sinh chưa có ý thức tự giác, nhút nhát, ngại tham gia các hoạtđộng chung
Trang 9- Nhiều gia đình chỉ quan tâm đến việc kiếm tiền, đáp ứng nhu cầu vật chấtcho con em, chưa hiểu tâm lý của con em mình và đủ khả năng dạy cho connhững kỹ năng cần thiết trong cuộc sống như: kỹ năng ứng xử, giao tiếp; kỹ năng
tự bảo vệ Rất nhiều bố mẹ đang “bóp nghẹt” các kỹ năng sống cơ bản của conbởi cách yêu thương sai lầm như làm hộ con, can thiệp vượt quá nhu cầu và mongmuốn của con Bên cạnh đó một số bậc cha mẹ học sinh không tạo điều kiện chocon tham gia một số hoạt động của nhà trường
3 Nội dung và hình thức của giải pháp
a Mục tiêu của giải pháp
Các giải pháp, biện pháp mà đề tài đưa ra ra nhằm giúp cho giáo viên chủnhiệm lớp giáo dục và rèn luyện kỹ năng sống cơ bản cho học sinh, giúp cho họcsinh trở thành những học sinh có tính tự giác cao, kỹ năng sống cơ bản tốt khicòn ngồi trên ghế nhà trường và khi trở thành những người trưởng thành thì sẽ lànhững công dân tích cực của xã hội
b Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp.
Biện pháp 1 Giáo dục kĩ năng sống cho học sinh Tiểu học thông qua công tác chủ nhiệm lớp:
Mỗi thầy giáo, cô giáo muốn hoàn thành nhiệm vụ của người giáo viên chủnhiệm trước hết phải có tình yêu thương con người, có sự độ lượng, bao dung,đồng thời phải hiểu về tâm lý lứa tuổi, phải có cái nhìn tinh tế Cùng đó, giáo viênchủ nhiệm cần am hiểu và biết cách tổ chức giáo dục kĩ năng sống cho học sinh.Đối với học sinh có những biểu hiện lệch lạc về nhân cách giáo viên chủ nhiệmchính là người cùng với gia đình có những biện pháp “kéo” em về với “cái thiện”.Thầy, cô giáo chủ nhiệm là cầu nối quan trọng để kết nối giữa nhà trường, giađình và xã hội
Làm chủ nhiệm là một nghệ thuật, đòi hỏi người giáo viên phải là tấmgương sáng cho học sinh noi theo về lời ăn, tiếng nói, tác phong làm việc cho đến
Trang 10trình độ chuyên môn; quan hệ với trò như người thân để trò cảm thấy vừa gần gũi,vừa đáng tin cậy; kiên trì giáo dục học sinh theo kiểu mưa dầm lâu thấm đất.
Trước đây, giáo viên chủ nhiệm chủ yếu là định hướng, hướng dẫn hành viđạo đức cho học sinh Hiện nay giáo viên chủ nhiệm không chỉ làm công tácchuyên môn mà còn phải có kiến thức, kỹ năng để giải quyết những tình huốngphát sinh của học sinh trong lớp Vì thế ngoài việc phải đảm bảo nội dung lênlớp vừa tạo sự hấp dẫn, sáng tạo, mới mẻ, gây hứng thú học tập cho học sinh Vàđiều không thể thiếu là người giáo viên chủ nhiệm phải có tâm huyết với nghề
và tình yêu thương đối với học sinh
Vậy để giáo dục kĩ năng sống cho học sinh Tiểu học thông qua công tácchủ nhiệm lớp thì mỗi người giáo viên chủ nhiệm cần:
Tăng cường giáo dục kĩ năng sống cho học sinh thông qua các hình thứcdạy học của mình, qua các giờ sinh hoạt để giáo dục đạo đức và nhân cách chohọc sinh
Xây dựng hành vi giao tiếp giữa “Thầy với thầy, trò với trò, thầy với trò”rèn luyện kĩ năng ứng xử văn hoá, lên án mọi hành vi bạo lực học đường và xãhội
Thường xuyên liên hệ với cha mẹ học sinh, kịp thời nắm bắt thông tin,cùng kết hợp với cha mẹ học sinh rèn cho học sinh kĩ năng ứng xử văn hoá, rènluyện sức khoẻ phòng chống bạo lực
Nâng cao ý thức tự nguyện, tự giác, tự chủ phát huy được tính tích cựctrong việc rèn luyện kĩ năng sống của thầy cô giáo và học sinh Giáo dục cho họcsinh nhận biết được lợi ích của việc rèn luyện kĩ năng về mọi mặt: cho bản thân,gia đình, xã hội và đất nước Đồng thời biết quan tâm chia sẻ đến mọi người
Tổ chức lớp cũng nên đổi mới: lớp trưởng, lớp phó, tổ trưởng, tổ phó cầnthay đổi theo từng tháng để từng học sinh biết được các công việc của người lãnhđạo, các khó khăn gặp phải và xử lí ra sao Đồng thời biết cảm thông với công
Trang 11việc của người chỉ huy Qua đó, rèn cho các em những kĩ năng chỉ huy - lãnh đạocần thiết.
Giáo viên chủ nhiệm phải thực sự đổi mới phương pháp trong việc thựchiện công tác chủ nhiệm lớp, tạo điều kiện để học sinh rèn luyện và tự rèn luyện.Coi trọng tự rèn luyện của học sinh và động viên kịp thời
Vấn đề giáo dục kĩ năng sống cho học sinh còn cần đến vốn sống, tìnhthương và nhân cách của người thầy Học kiến thức ở thầy trước hết là ở tấmgương sống của thầy Vì vậy để giáo dục kĩ năng sống cho học sinh trước hết
“Mỗi thầy cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo” mà ngành Giáodục đã phát động
Giáo viên chủ nhiệm phải thường xuyên đánh giá kết quả của học sinh: Khichúng ta làm bất cứ việc gì, chúng ta cũng cần biết hiệu quả công việc ra sao,người khác nhìn nhận đánh giá như thế nào về việc làm của mình Học sinh cũngvậy, khi các em làm xong công việc các em cần được biết hôm nay mình làm nhưthế nào, đã tốt chưa? Chính vì vậy, nhận xét việc làm của các em cũng được coi làmột cách để hình thành và phát triển kỹ năng của các em
Tạo ra các phong trào thi đua trong lớp Bác Hồ của chúng ta từng nói:
“Thi đua là yêu nước, yêu nước thì phải thi đua” Để nói rằng một đất nước muốn
có sự phát triển thì những con người trong đất nước đó phải có sự thi đua nhau.Hay ta có thể hiểu thi đua chính là động lực tạo nên sự phát triển, là nguồn gốccủa sự phát triển Chỉ những ai thực sự muốn thi đua thì ở họ mới có tính cầu tiến
và công việc của họ bao giờ cũng đạt đến thành tích cao nhất Còn những ngườikhông có tính thi đua thì họ chỉ làm một cách hời hợt cho qua chuyện và chắcchắn hiệu quả công việc sẽ không cao
Đối với học sinh, thi đua mang lại cho các em sự vui thích, thú vị, hàohứng đôi khi chỉ vì mong được cô thầy khen Chính vì thế muốn các em thực hiệnmọi hoạt động một cách tốt nhất thì phải đưa các em vào các phong trào thi đua.Thực tế, ta cũng nhận thấy rằng khi tạo ra được những phong trào trong lớp đôi
Trang 12khi các em chỉ muốn chứng tỏ bản thân mình với bạn bè mà các em nỗ lực hếtmình làm việc, làm một cách tự giác Chính vì thế có thể nói, các phong tràotrong lớp học tạo nên tinh thần tự giác, rèn luyện kỹ năng cho học sinh.
Trong lớp chúng ta có thể tạo ra các phong trào:
Phong trào “ Tổ nề nếp”
Phong trào này xây dựng nhằm mục đích giữ cho nề nếp luôn thực hiện tốtnhư việc thường xuyên mặc đồng phục, xếp hàng ra vào lớp, hay trực nhật vệ sinhtốt, đi học đều, đúng giờ Tất cả những vấn đề đó khi đưa vào thi đua sẽ khiếncác em thực hiện một cách nghiêm túc hoặc những bạn nào không thực hiệnnghiêm túc sẽ khiến các bạn khác không hài lòng và thường xuyên nhắc nhở nêntạo ra cho các em được các thói quen tốt
Đánh giá kết quả của phong trào này chúng ta dựa vào kết quả mà các tổtrưởng đã theo dõi nề nếp như bảng phân công theo dõi Để kết quả theo dõimang tính khách quan thì chúng ta nên để cho học sinh kiểm tra chéo, tức là tổnày để tổ kia theo dõi Làm như thế sẽ khiến tính thi đua càng thêm nghiêm túc vàhọc sinh càng cố gắng thực hiện vì tổ nào cũng muốn tổ mình là tổ nề nếp nhất.Đánh giá kết quả thi đua chúng ta nên đánh giá theo từng tuần, nhưng tổng kết thiđua chúng ta nên tổng kết theo từng tháng Vì làm như thế từng tuần các em sẽbiết được tổ mình đã tốt ở chỗ nào còn thiếu sót ở điểm nào để từ đó các em cốgắng thực hiện ở tuần sau và như thế trong tháng thi đua các em có thể phát huynhững mặt mạnh và khắc phục những mặt chưa tốt
Trang 13Đối với phong trào này chúng ta nên cụ thể hóa thành phong trào của cáctháng Hầu hết mỗi tháng sẽ có một ngày kỉ niệm vì thế các phong trào nên gắnliền với ngày kỉ niệm đó Làm như thế sẽ tăng thêm ý nghĩa của phong trào thiđua Ví dụ: tháng 10, xây dựng phong trào “Hoa thơm tặng mẹ”, tháng 11, phongtrào “Học tốt”, tháng 12, phong trào “Tiếp bước anh bộ đội Cụ Hồ”
Phong trào trang trí lớp học thân thiện
- Thi trồng cây, hoa phù hợp, sử dụng sản phẩm mỹ thuật, kỹ thuật, sảnphẩm các cuộc thi chữ viết đẹp, lồng đèn trang trí lớp học theo tổ Tạo không khíthi đua giữa các tổ với nhau nhằm đạt mục tiêu lớp học xanh, sạch, đẹp
Phong trào khác
- Đối với các phong trào do nhà trường, liên đội phát động giáo viên chủnhiệm cần làm tốt công tác tuyên truyền giáo dục, khuyến khích, lên kế hoạch,mục tiêu để học sinh có ý thức tự giác, tích cực tham gia có hiệu quả
- Giáo viên chủ nhiêm cần đưa ra hình thức khen thưởng cụ thể dựa trênnhững tiêu chí của từng phong trào để tạo động lực cho học sinh như:
+ Khen tập thể: Tặng cờ thi đua theo tổ hàng tháng (có thể quy định cờnhất tháng màu đỏ)
+ Khen cá nhân: Tuyên dương, động viên khích lệ đối với những em, đôibạn cùng tiến có tiến bộ hàng tuần, hàng tháng Bình bầu gương mặt xuất sắc, cónhững tiến bộ vượt bậc của tháng, kỳ, năm học để tặng quà khen thưởng kịp thời
Trang 14Hình ảnh học sinh trang trí lớp học.
Hình ảnh học sinh chăm sóc cây xanh.
Biện pháp 2 Rèn kỹ năng sống hiệu quả qua việc tích hợp vào các môn học
Để giáo dục kỹ năng sống cho học sinh có hiệu quả bản thân đã nghiêncứu, tích hợp đúng, đầy đủ các địa chỉ cần giáo dục kỹ năng sống Luôn vận dụng
Trang 15vào các môn học, tiết học, linh hoạt Nhất là các môn như: Tiếng Việt; Đạo đức;
Khoa học, để những giờ học sao cho các em được làm để học, được trải nghiệm như trong cuộc sống thực.
Trong chương trình môn Tiếng Việt có nhiều bài học có thể giáo dục kỹnăng sống cho các em, đó là các kỹ năng giao tiếp xã hội, như: Viết thư, Điền vàogiấy tờ in sẵn, Giới thiệu địa phương, Kể chuyện được chứng kiến hoặc thamgia, được lồng cụ thể qua các tình huống giao tiếp Bản thân chỉ gợi mở sau đócho các em tự nói một cách tự nhiên hoàn toàn không gò bó áp đặt Để hình thànhnhững kiến thức và rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh qua môn Tiếng Việt,người giáo viên cần phải vận dụng nhiều phương pháp dạy học phát huy tính tíchcực, chủ động, sáng tạo của học sinh
Ví dụ, trong tiết Kể chuyện, giáo viên yêu cầu học sinh kể lại câu chuyệncho cả lớp nghe, giúp học sinh rèn kĩ năng giao tiếp trước đám đông, mạnh dạn và
tự tin, nói năng ngày càng lưu loát hơn Khi kể xong, giáo viên mời các bạn nhậnxét, trao đổi về nội dung ý nghĩa câu chuyện, nhận xét về tính cách của các nhânvật trong truyện, giúp các em tạo cảm giác tự tin khi trao đổi một vấn đề, cáchgiải quyết một vấn đề có hiệu quả nhất
Ở môn Đạo đức, để các chuẩn mực đạo đức, pháp luật xã hội trở thành tìnhcảm, niềm tin, hành vi và thói quen của học sinh Cần sử dụng các phương pháp,
kĩ thuật dạy học tích cực, học sinh sẽ được tạo cơ hội để thực hành, trải nghiệmnhiều kỹ năng sống cần thiết, phù hợp với lứa tuổi Đó là lối sống lành mạnh, cáchành vi ứng xử phù hợp với nền văn minh xã hội Lối sống, hành vi như gọngàng, ngăn nắp, nói lời đẹp, chăm sóc bố mẹ, ông bà, hợp tác, giúp đỡ, chia sẻ vớibạn…
Ở môn Khoa học: Chương “Con người và sức khỏe”các bài: “Con ngườicần gì để sống? Vai trò của các chất dinh dưỡng có trong thức ăn; Phòng một sốbệnh do thiếu chất dinh dưỡng; Phòng bệnh béo phì; Phòng tránh tai nạn đuốinước; ” giáo dục các em hiểu rằng ăn uống đủ chất và hợp lí giúp cho chúng ta