- Bieän phaùp : giaùo duïc hoïc sinh hoïc taäp nghieâm tuùc , yù thöùc vaän duïng phaûn xaï aâm – tieáng vang vaøo cuoäc soáng.. +Boä thí nghieäm phaûn xaï aâm , tieáng vang.[r]
Trang 1TIẾT 15 – TUẦN 15 NGÀY SOẠN : 10/11/2009
Bài 14: PHẢN XẠ ÂM - TIẾNG VANG
I MỤC TIÊU :
-Kiến thức :Nắm được hiện tượng ? phản xạ âm và tiếng vang.
-Kỹ năng : Nhận biết vật phản xạ âm tốt và vật phản xạ âm kém (hấp thụ âm ).
-Thái độ : Kể tên một số ứng dụng phản xạ âm
II CHUẨN BỊ:
Học sinh :
Xem trước bài học trong SGK trang 40
Giáo viên :
- Dự kiến phương pháp : P2 quan sát , nêu vấn đề , diển giải , trực quan , thí nghiệm
- Biện pháp : giáo dục học sinh học tập nghiêm túc , ý thức vận dụng phản xạ âm – tiếng vang vào cuộc sống
- Phương tiện :
+Tranh vẽ hình 14.1 , 14.2 , 14.3 14.4 sách giáo khoa trang 40 ,41 ,42 +Bộ thí nghiệm phản xạ âm , tiếng vang
- Yêu cầu học sinh : Học bài ( bài 14 SGK trang 40) , nội dung phần ghi nhớ , làm bài tập sách bài tập
- Tài liệu tham khảo :
+ GV : Nghiên cứu SGK, SGV, đọc thêm các tài liệu tham khảo + HS : SGK
III TIẾN TRÌNH LÊN LỚP :
1.Ổn định lớp.(1P)
2.Kiểm tra bài cũ.(3P)
1)Âm truyền được qua mội trường nào? Không truyền được qua môi trường nào?
2)Vận tốc truyền âm ở môi trường nào lớn nhất?
3.Tiến hành bài mới :(35P)
Lời vào baì :(2p) :
Trong cơn dông, khi có tia chớp thường kèm theo tiếng sấm Sau đó còn nghe thấy tiếng ì ầm kéo dài gọi là sấm rền Tại sao lại có tiếng sấm rền? Bài học hôm nay sẽ giúp chúng ta tìm hiểu hiện tượng đó
Trang 2Y /c hs đọc kĩ mục I (sgk/40) để trả lời
C1-C3
Hd: C2,C3 phòng hẹp : không cho âm truyền
đi so với phòng rộng như thế nào thời
gian âm truyền đến tai và âm phản xạ truyền
đến tai như thế nào ?
Tiếng vang có khi nào ?
Hiện tượng âm truyền đi gặp vật chắn bị
dọi ngược lại gọi là hiện tượng phản xạ âm
Aâm bị dọi lại gọi là âm phản xạ
(tiếng vang hay tiếng vọng )
Nhấn mạnh : Âm phản xạ đến tai người
gần như cùng một lúc âm to hơn TH này
phản xạ âm đóng vai trò khuếch đại âm
Phòng rộng (ngoài trời) âm phản xạ đến
tai ta chậm hơn âm trực tiếp nên ta phận biệt
được 2 âm ( nghe 2 lần)
Tiếng vang
Vậy muốn có tiếng vang ta cần thực hiện
ở đâu ?
Tiếng vang cách âm trực tiếp bao lâu ?
So sánh âm phản xạ và tiếng vang
Đọc và thảo luận trả lời các câu C1 – C3
Đọc mục I ( sgk)
Thảo luận nhóm trả lời: c1
C2: âm phản xạ và âm truyền trực tiếp đến tai gần như đồng thời nên âm to hơn phòng rộng (ngoài trời)
C3 : âm phản xạ truyền đến tai ta chậm hơn âm trực tiếp
Cá nhân trả lời
Đều là âm phản xạ
Khác : tiếng vang nghe cách âm trực tiếp 1/15s
I Âm phản xạ Tiếng vang
C1:Tiếng vang ở vùng có núi Vì ta phân
biệt được âm phát ra trực tiếp và âm truyền đến núi rồi dội trở lại đến tai ta
C2: Ta thường nghe thấy âm thanh trong
phòng kín to hơn khi ta nghe chính âm thanh đó ngoài trời Vì ở ngoài trời ta chỉ nghe được âm phát ra, còn ở trong phòng kín ta nghe được âm phát ra và âm phản xạ từ tường cùng một lúc nên nghe to hơn
C3: a Cả 2 phòng
b Khoản cách giữa người nói và bức tường để nghe được tiếng vang:
340 m/s 1/30s = 11.3 m
Kết luận:
Aâm dội lại khi gặp vật chắn gọi là âm phản xạ
-tiếng vang là âm phản xạ nghe cách âm trực tiếp 1/15 giây
Thông báo cho hs:
*Vật có bề mặt :
cứng nhẵn phản xạ âm
tốt
Nhóm thực hiện, chọn và sắp xếp, đọc kết quả
Nhóm còn lại nhận xét
Hs trả lời : mặt gương là vật phản xạ âm
II/ Vật phản xạ âm tốt, vật phản xạ âm kém.
-Những vật có bề mặt phẳng, nhẵn, cứng phản xạ âm tốt
- Những vật có bề mặt ghồ ghề, mềm, xốp phản xạ âm kém
- 2 -
Trang 3Mềm, xốp, gồ gề phản xạ âm
kém ( hấp thụ âm tốt)
Y/c hs phân biệt vật phản xạ âm tốt và
vật phản xạ âm kém C4
Y/c hs mô tả thí nghiệm 14.2
Mặt gương là vật phản xạ âm thế nào ?
vì sao?
Y/c hs đưa thêm 1 số ví dụ về vật phản
xạ âm tốt, phản xạ âm kém
tốt ví bề mặt nó cứng nhẵn
Thảo luận nhóm
Tường sần sùi : để giảm âm phản xạ vì vật có bề mặt sần sùi thì phản xạ âm kém nên âm thu được hấp thụ làm cho tiếng người hát nghe rõ
4/ Củng cố – tổng kết (04p)
Cho học sinh đọc phần ghi nhớ
Nhận xét giờ học
5/ Hướng dẫn học sinh về nhà (2p)
Trang 4- Chép ghi nhớ
- Đọc “ có thể em chưa biết”
- Làm bài tập : 14 1 – 14 3
Học bài, làm bài tập và xem trước bài 15
IV – RÚT KINH NGHIỆM
- 4 -
Trang 5NGÀY DẠY : 24/11/2009
Bài 15 : CHỐNG Ô NHIỄM TIẾNG ỒN.
I MỤC TIÊU :
Kiến thức : Phân biệt được tiếng ồn và ô nhiễm tiếng ồn.
Kỹ năng : Nêu được biện pháp chống ô nhiễm tiếng ồn.
Thái độ : Học sinh học tập nghiêm túc , làm thí nghiệm chính xác
II CHUẨN BỊ:
Học sinh :
Xem trước bài học trong SGK trang 43
Giáo viên :
- Dự kiến phương pháp : P2 quan sát , nêu vấn đề , diển giải , trực quan , thí nghiệm , vấn đáp
- Biện pháp : giáo dục học sinh học tập nghiêm túc , ý thức vận dụng thí dụ thực tế để ứng dụng vào cuộc sống hàng ngày để chống ô
nhiễm tiếng ồn
- Phương tiện :
+Tranh vẽ hình 15.1 , 15.2 , 15.3 sách giáo khoa trang 43
- Yêu cầu học sinh : Học bài ( bài 15 SGK trang 43) , nội dung phần ghi nhớ , làm bài tập sách bài tập
- Tài liệu tham khảo :
+ GV : Nghiên cứu SGK, SGV, đọc thêm các tài liệu tham khảo , + HS : SGK
III TIẾN TRÌNH LÊN LỚP :
1.Ổn định lớp.(1P)
2.Kiểm tra bài cũ.(4P)
1) Aâm phản xạ là gì ?
2) Thế nào là vật phản xạ âm tốt , vật phản xạ âm kém ? cho ví dụ
3) Làm bài tập 14.1 và 14.2 SBT
3.Tiến hành bài mới :(35P)
Lời vào baì :(2p) :
Hãy tưởng tượng nếu thiếu âm thanh thì cuộc sống của chúng ta sẽ tẻ nhạt và khó khăn như thế nào? Tuy nhiên tiếng động lớn và kéo dài gây tác hại xấu tới thần kinh của con người Vì vậy trong các nhà máy ở các thành phố công nghiệp, người ta phải tìm cách hạn chế bớt những tiếng ồn Cần phải làm thế nào?
Trang 6HOẠT ĐỘNG GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG HỌC SINH KIẾN THỨC CẦN ĐẠT
GV treo hình 15.1,2,3 cho HS quan sát và
thảo luận để trả lời C1. Gọi một vài HS trả
lời, HS khác nhận xét và bổ sung
Y/C HS làm kết luận thống nhất câu trả lời
Yêu cầu HS thảo luận câu C2 thống nhất và
ghi câu trả lời
HD: trường hợp nào có tiếng ồn
Trường hợp nào có ô nhiễm tiếng ồn
TÍCH HỢP MÔI
TRƯỜNG :Tác hại của tiếng ồn :
Về sinh lý thế nào ?
Về tâm lý thì thế nào ?
Hs quan sát hvẽ 15.1-15.3 (sgk)
C1:- H 15.2 vì tiếng ồn máy khoan to, gây
ảnh hưởng đến việc gọi điện và gây điếc tai người thợ khoan
- H 15.3 Vì tiếng ồn to, kéo dài từ chợ, gây ảnh hưởng đến việc học tập của HS
C2: b, d.
Gây mệt mỏi toàn thân , nhức đầu , choáng váng , ăn không ngon , gầy yếu Ngoài ra người ta còn thấy tiếng quá lớn làm suy giảm thị lực
Nó gây khó chịu , lo lắng , bực bội , dễ cáo gắt , sợ hải ám ảnh , mắt tập trung , dễ nhằm lẫn , thiếu chính xác
I – NHẬN BIẾT Ô NHIỄM TIẾNG ỒN Kết luận:
-Tiếng ồn là những âm to , kéo dài
-Ô nhiễm tiếng ồn là những tiếng ồn gây ảnh hưởng xấu đến sức khoẻ và hoạt động bình thường của con người
Hoạt động 2(12p) : TÌM HIỂU BIỆN PHÁP CHỐNG Ô NHIỄM TIẾNG ỒN
Y/C HS đọc thông tin trong SGK trang 43
Y/c hs đọc thông tin trong mục II (sgk)
-Làm giảm độ to của âm phát ra
-Ngăn chặn đường truyền âm
-Phân tán âm trên đường truyền -Dùng vật liệu cách âm
Làm theo yêu cầu của giáo viên
Hs nhận biết âm của một bạn phát ra
Không nghe bạn nói gì ?
Vì lớp và bên ngoài ồn
C3: 1 Cấm bóp còi……
NHIỄM TIẾNG ỒN
Thống nhất: có 3 cách lớn:
Ngăn không cho âm truyền đến tai
Điều chỉnh độ to của tiếng ồn ( tác động vào nguồn âm)
Phân tán âm trên đường truyền của nó
- 6 -
Trang 7thảo luận c3.
Y/c hs trả lời c4
Y/c hs cho vd trong từng trường hợp
Phòng tránh ô nhiễm tiếng ồn :
Trồng cây ?
Lặp thiết bị giảm âm ?
Đề ra nguyên tắc ?
Các phương tiện giao thông cũ , lạc
hâu ?
Tránh xa các nguồn gây tiếng ồn ?
Cần thực hiện nét sống văn minh hiện
đại ?
2 Trồng cây xanh
3 Xây tường
C4: a Gạch, bê tông, gỗ
b Kính, lá cây………
-đường cao tốc ,
-thảm , rèm ,
-ý thức
-đình chỉ
-không đứng gần
-bước nhẹ ,
Hoạt động 2 (9p) : Vận dụng
Yêu cầu HS làm câu C5, C6 Tùy từng
trường hợp ô nhiễm ở chỗ em sống mà đề ra
biện pháp
Y/c hs làm bài tập 15.2-15.5(sbt)
Qua bài này ta cần nhờ gì?
Bịt tai, xd tường cách âm
Trồng cây xanh, làm trần nhà
Treo biển báo, đo được độ to của tiếng ồn
a gạch, bêtông
b thuỷ tinh, lá cây
III Vận dụng
- Làm bài tập C5, C6
- Chép ghi nhớ
- Làm bài tập trong sách bài tập
4/ Củng cố – tổng kết (04p)
Cho học sinh đọc phần ghi nhớ và làm bài tập 15 1 SBT
Nhận xét giờ học
5/ Hướng dẫn học sinh về nhà (1p)
- Chép ghi nhớ vào vở
- Làm bài tập : 15 2 – 15 3
Học bài, làm bài tập và soạn trước bài 16 phần I , II , III vào vở BT
IV – RÚT KINH NGHIỆM
Trang 8
- 8 -
Trang 9TIẾT 17 – TUẦN 17 NGÀY SOẠN : 24/11/2009
NGÀY DẠY :01/12/2009
BÀI 16: TỔNG KẾT CHƯƠNG II – ÂM HỌC
I MỤC TIÊU :
Kiến thức : Ôn lại một số kiến thức liên quan đến âm thanh
Kỹ năng : Luyện tập để chuẩn bị kiểm tra cuối chương
Thái độ : Học sinh học tập nghiêm túc , thực hiện tốt các phần trong SGK và thích thú học tập môn vật lý
II CHUẨN BỊ:
Học sinh :
Soạn bài vào vở bài tập như hướng dẫn ở tiết trước ( soạn phần I , II , III ) ôn tập chương II
Giáo viên :
- Dự kiến phương pháp : P2 quan sát , nêu vấn đề , diển giải , trực quan , vấn đáp ,
- Biện pháp : giáo dục học sinh học tập nghiêm túc , ý thức vận dụng thí dụ thực tế để ứng dụng vào cuộc sống hàng ngày đối với môn âm
học
- Phương tiện :
Vẽ sẳn bảng 16.1 về trò chơi ô chữ
Tranh vẽ hình 15.1 , 15.2 , 15.3 sách giáo khoa trang 43
- Yêu cầu học sinh : Học bài ( bài 15 SGK trang 43) , nội dung phần ghi nhớ , làm bài tập sách bài tập
- Tài liệu tham khảo :
+ GV : Nghiên cứu SGK, SGV, đọc thêm các tài liệu tham khảo , + HS : SGK
III TIẾN TRÌNH LÊN LỚP :
1.Ổn định lớp.(1P)
2.Kiểm tra bài cũ.(3P)
a Ô nhiễm tiếng ồn xảy ra khi nào?
b Nêu một số biện pháp ( làm ) chống ô nhiễm
c Nêu một số vật liệu cách âm
3.Tiến hành bài mới :(35P)
Lời vào baì :(2p) :
Trang 10Hãy tưởng tượng nếu thiếu âm thanh thì cuộc sống của chúng ta sẽ tẻ nhạt và khó khăn như thế nào? Tuy nhiên tiếng động lớn và kéo dài gây tác hại xấu tới thần kinh của con người Vì vậy trong các nhà máy ở các thành phố công nghiệp, người ta phải tìm cách hạn chế bớt những tiếng ồn Cần phải làm thế nào?
Hoạt động 1(12p) : TỰ KIE M TRA ÅM TRA
* Yêu cầu HS làm việc cá nhân
* Cho HS khác nhận xét
Thống nhất câu trả lời
Học sinh thực hiện theo yêu cầu I TỰ KIỂM TRA 1 a dao động d 340 m/s
b Tần số Héc e 70 dB
c đềxiben
2 a Tần số dao động càng lớn, âm phát ra
càng bổng
b -Nhỏ -Trầm
c Dao động mạnh, biên độ lớn, âm phát to
d -Yếu -Nhỏ -Nhỏ
3 a, c, d
4 Âm phảm xạ là âm dội lại khi gặp 1 vật
chắn
5 D.
6 a cứng – nhẵn
b mềm – gồ ghề.
7 b, d
8 bông, vải xốp, gạch, gỗ, bê tông.
Hoạt động 2(12p) : VẬN DỤNG
* HS làm việc cá nhân phần vận dụng
* Nhận xét
* Thống nhất câu trả lời
Cho học sinh hoạt động theo nhóm câu hỏi
4 ,5 , 7
Học sinh thực hiện theo yêu cầu
Làm việc theo nhóm trong 5 phút
II VẬN DỤNG
Làm phần vận dụng theo hướng dẫn của GV Làm vào vở bài tập
KQ : 1 ) dây đàn , phần lá bị thổi , cột không khí trong sáo , mặt trống
- 10 -
Trang 112)C) 3)
* Treo bảng 16.1
* Cho mỗi HS làm theo tổ
- Mỗi câu đúng được 10 đ
- Trả lời được hàng dọc + 20đ
- Tổ nào nhiều điểm sẽ thắng
III Trò chơi ô chữ:
1 Chân không 5 Dao động
2 Siêu âm 6 Tiếng vang
3 Tần số 7 Hạ âm
4 Phản xạ âm ÂM THANH
4/ Củng cố – tổng kết (04p)
củng cố lại toàn kiến thức cho học sinh hiểu để chuẩn bị thi học kì I
Nhận xét giờ học
5/ Hướng dẫn học sinh về nhà (2p)
Xem lại tất cả để chuẩn bị kiểm tra học kỳ I
IV – RÚT KINH NGHIỆM
Trang 12
TIẾT 18 – TUẦN 18 NGÀY SOẠN : / 12 /2009
NGÀY DẠY : / 12/2009
KIỂM TRA HỌC KỲ I – MÔN VẬT LÝ 7 (năm học 2009 – 2010 ) RÚT KINH NGHIỆM
- 12 -
Trang 13TIẾT 19 – TUẦN 19 NGÀY SOẠN : / 12 /2009
NGÀY DẠY : / 12 /2009
TUẦN : DỰ PHÒNG
RÚT KINH NGHIỆM
Trang 14
- 14 -