phaàn iii cô sôû di truyeàn hoïc trường thpt tt thái bình phaàn iii cô sôû di truyeàn hoïc chöông i cô sôû vaät chaát vaø cô cheá di truyeàn baøi 15 cô sôû vaät chaát vaø cô cheá di truyeàn ôû caáp ño

- Soá löôïng, thaønh phaàn vaø trình töï saép xeáp caùc Nu trong chuoãi polynucleotit seõ taïo neân tính ña daïng vaø tính ñaëc thuø cuûa axit nucleic laø cô sôû cho tính ña daïng [r]

TR ƯỜNG THPT TT NG THPT TT

THÁI BÌNH

P HẦN III:

CƠ SỞ DI TRUYỀN HỌC

CHƯƠNG I: CƠ SỞ VẬT CHẤT VÀ CƠ CHẾ

DI TRUYỀN

• Axit nucleic nằm trong nhân tế bào, gồm 2 loại:

• -Axit đêoxiribonucleic(ADN)

• -Axit ribonucleic(ARN)

Axit nucleic là những phân tử lớn có cấu trúc

đa phân bao gồm nhiều đơn phân là các

Nucleotit.

4

3

1 2

CH2

P

ĐƯỜN G

BAZƠ NITRIC

Sơ đồ cấu trúc 1 Nucleotit

I- NUCLEOTIT-ÑÔN PHAÂN CUÛA

1 Nucleotit cuûa ADN

• Mỗi nucleotit khác nhau về thành phần

• bazơ nitric nên người ta gọi tên chúng bằng

• tên các bazơ nitric tương ứng.

• VD: Nucleotit loại A, T, G, X

Liên kết hoá trị

13

Mạch đơn polynucleotit ạch đơn polynucleotit:

-Nhờ mối liên kết hóa trị giữa axit

phôtphoric của nucleotit này với đường của nucleotit tiếp theo mà các nucleotit liên kết với nhau tạo nên chuỗi polynucleotit

11

- Số lượng, thành phần và trình tự sắp xếp các

Nu trong chuỗi polynucleotit sẽ tạo nên tính

đa dạng và tính đặc thù của axit nucleic là cơ sở cho tính đa dạng và tính đặc thù của các loài sinh vật

• II CẤU TRÚC VÀ CHỨC NĂNG CỦA ADN

CRICK WATSON

CAÁU TRUÙC KHOÂNG GIAN CUÛA ADN

• II CẤU TRÚC VÀ CHỨC NĂNG ADN

1.CẤU TRÚC:

Gồm hai mạch polynucleotit chạy song song xoắn đều quanh một trục theo chiều từ trái sang phải như một cái thang dây xoắn mà:

-Hai tay thang được tạo nên từ các phân tử đường

và H3PO4 xếp xen kẽ nhau

-Các bậc thang do các cặp bazơ nitric tạo nên

-Ở mỗi tay thang, các Nu sẽ nối với nhau bằng

liên kết hóa trị

-Trong mỗi bậc thang, các cặp bazơ nitric ở mỗi cặp Nu đứng đối diện nhau và liên kết với nhau theo nguyên tắc bổ sung:

Một bazơ có kích thước lớn(A hoặc G) được bổ sung bằng một bazơ có kích thước bé(T hoặc X)

+ A liên kết với T bằng 2 liên kết hiđro

+ G liên kết với X bằng 3 liên kết hiđro

18

->Do đó,theo nguyên tắc bổ sung nếu biết trình

tự Nu của mạch này thì có thể suy ra trình tự

Nu của mạch kia và ngược lại

VD: Mạch 1: A-T-G-G-X-A-A

Mạch 2:T- A-X-X-G-T-T

Số lượng nucleotit trong phân tử ADN:

N=A+T+G+X=2A+2G=2T+2X

(vì A=T, G =X)

H=2A+3G=2T+3X

-Đường kính vòng xoắn là 20Å.

-Một chu kì xoắn gồm 10 cặp nucleotit dài 34Å

Như vậy mỗi cặp nucleotit ứng với 3,4Å trên trục phân tư.û

3’ 5’

3’ 5’

- Chiều dài của ADN:

• Bài tập áp dụng:

• Một ADN số nucleotit loại X=1050 và số

nucleotit loại A=450 Tính:

• a.Tổng số nucleotit của ADN

• b.Số liên kết hiđro và chiều dài của phân tử ADN nói trên

2 CHỨC NĂNG CỦA ADN:

• -Bảo quản và truyền đạt thông tin di

truyền(TTDT)

• - TTDT là thông tin về cấu trúc các loại protêin trong cơ thể

- TTDT được mã hóa trong ADN dưới hình

• - Mỗi đoạn của phân tử ADN mang thông tin qui định cấu trúc của một loại protêin gọi là

gen cấu trúc

• - Sự mã hóa bộ ba:

• là hiện tượng mỗi axitamin trong phân tử protêin được xác định bằng 3 nuclêotit kế tiếp nhau trong ADN

• - Bộ ba mã hóa(codon hay đơn vị mã) là tổ hợp 3 nuclêotit ứng với một axitamin

1.Cơ sở vật chất ở cấp độ phân tử là:

a ADN

b ARN

c Protein

d Axit nucleic

2.Một phân tử ADN có khối lượng là

600000đvC, chiều dài của ADN sẽ là:

• 3 Đơn phân cấu tạo nên axit nucleic là:

• a Polynucleotit

• b ADN

• c Nucleotit

• d Nucleoxom

• 4 Hãy cho biết trình tự sắp xếp các Nu trong đoạn mạch 2 của phân tử ADN:

• 5 Các nucleotit phân biệt nhau bởi thành phần nào dưới đây:

• a axit photphoric

• b Đường

• c các bazơ nitric

• d số liên kết hiđro và liên kết hóa trị