Tóm tắt luận văn thạc sĩ kế toán hoàn thiện phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực nam trung bộ

Xuất phát từ những nghiên cứu sâu sắc hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ, luận án đã nghiên cứu đề tài “Hoàn thiện

PHẦN MỞ ĐẦU

TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI

Trong bối cảnh phát triển chung, để có thể đạt được hiệu quả kinh doanh tốt, đạt được những mục tiêu của doanh nghiệp, các doanh nghiệp cần đánh giá được hiệu quả kinh doanh của mình, tìm hiểu các nguyên nhân ảnh hưởng để có những giải pháp hợp lí trong tương lai thông qua hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh hàng năm Điều này không ngoại trừ bất kỳ ngành nào, đặc biệt là ngành chế biến gỗ xuất khẩu – một trong những ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam – trong đó khu vực Nam Trung bộ là một trong bốn khu vực phát triển mạnh nhất Xuất phát từ những nghiên cứu sâu sắc hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ, luận án đã

nghiên cứu đề tài “Hoàn thiện phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ”

MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

- Hệ thống các lý luận về hiệu quả, hiệu quả kinh doanh, phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp sản xuất nói chung, doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu nói riêng

- Nghiên cứu thực trạng phân tích hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ, qua đó, chỉ ra những điểm mạnh, điểm yếu

- Đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh phù hợp với các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ Hướng dẫn vận dụng các thay đổi, bổ sung trong hoạt động

phân tích hiệu quả kinh doanh nhằm kiểm tra tính hữu dụng, khả thi của các đề xuất

ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU

Đối tượng nghiên cứu của luận án được xác định là hoạt động phân

tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp sản xuất nói chung và các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu nói riêng, đồng thời cụ thể hóa qua hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ

Phạm vi nghiên cứu về nội dung, luận án tiến hành nghiên cứu lý luận

về hiệu quả kinh doanh và phân tích hiệu quả kinh doanh, nghiên cứu thực trạng và đề xuất các giải pháp hoàn thiện hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh; về mặt không gian, luận án nghiên cứu nội dung này tại các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam trung bộ; về mặt thời gian, luận

án nghiên cứu trong giai đoạn 2008 - 2010

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Với mục tiêu nghiên cứu đã đề ra, dựa trên cơ sở phương pháp luận duy vật biện chứng của chủ nghĩa Mác – Lênin, tác giả luận án xác định phương pháp nghiên cứu được sử dụng sẽ là phương pháp nghiên cứu định tính, cụ thể:

+ Đối với thông tin thứ cấp (thông tin được cung cấp bởi các tổ chức cung cấp thông tin chuyên nghiệp): tác giả luận án sử dụng cách thức

nghiên cứu tại bàn Các thông tin nghiên cứu sẽ được tác giả kế thừa và phát

triển để xây dựng hệ thống lý luận cơ bản của đề tài luận án

+ Đối với thông tin sơ cấp (thông tin từ các doanh nghiệp): cách thức

thu thập thông tin được sử dụng bao gồm nghiên cứu tại bàn và phỏng vấn

sâu, cụ thể: phỏng vấn sâu với mẫu phỏng vấn là 30/176 và nghiên cứu tại

bàn với tài liệu của 4 doanh nghiệp

ĐÓNG GÓP MỚI CỦA ĐỀ TÀI

- Hệ thống hóa và hoàn thiện những vấn đề lý luận về hiệu quả kinh doanh và phân tích hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp sản xuất nói chung và các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu nói riêng

- Đóng góp làm rõ thực trạng hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh

tại các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ

- Đóng góp hoàn thiện hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ

KẾT CẤU ĐỀ TÀI

Ngoài phần mở đầu, kết luận và tài liệu tham khảo, nội dung luận án

có khối lượng 188 trang, 36 bảng số liệu, 2 sơ đồ, 24 phụ lục được kết cấu thành 3 chương chính sau:

Chương 1: Lý luận cơ bản về phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp sản xuất

Chương 2: Thực trạng phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh

nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ

Chương 3: Quan điểm và giải pháp hoàn thiện phân tích hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ

CHƯƠNG 1

LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH

TRONG CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT 1.1 HIỆU QUẢ VÀ HIỆU QUẢ KINH DOANH TRONG CÁC DOANH

NGHIỆP

1.1.1 Khái niệm, bản chất hiệu quả và hiệu quả kinh doanh

1.1.1.1 Khái niệm, bản chất của phạm trù “hiệu quả”

Hiệu quả là một chỉ tiêu phản ánh mức độ thu lại được kết quả nhằm đạt được một mục đích nào đó của chủ thể tương ứng với một đơn vị nguồn lực đã bỏ ra trong quá trình thực hiện hoạt động

Phân loại hiệu quả:

- Hiệu quả kinh tế và hiệu quả xã hội

- Hiệu quả nền sản xuất xã hội và hiệu quả cá biệt

- Hiệu quả trực tiếp và hiệu quả gián tiếp

- Hiệu quả tuyệt đối và hiệu quả tương đối

1.1.1.2 Khái niệm và bản chất hiệu quả kinh doanh

a Các quan điểm về hiệu quả kinh doanh

b Khái niệm, bản chất hiệu quả kinh doanh

Hiệu quả kinh doanh là một phạm trù kinh tế được biểu hiện bằng

hệ thống chỉ tiêu kinh tế đặc trưng thiết lập trên cơ sở so sánh tương

quan giữa kết quả đầu ra với chi phí hoặc các yếu tố đầu vào, qua đó phản ánh trình độ sử dụng chi phí hoặc các yếu tố đầu vào nhằm đạt được kết quả cao nhất trong điều kiện kết hợp hài hòa giữa hiệu quả kinh

tế và hiệu quả xã hội

1.1.2 Tiêu chuẩn đánh giá hiệu quả kinh doanh

Tiêu chuẩn đánh giá hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp là mức độ phù hợp của các kết quả kinh doanh và kết quả xã hội đạt được đáp ứng mục tiêu đề ra trên cơ sở sử dụng tiết kiệm hao phí lao động xã hội

1.1.3 Hệ thống chỉ tiêu phân tích hiệu quả kinh doanh

1.1.3.1 Nguyên tắc xây dựng hệ thống chỉ tiêu

1.1.3.2 Hệ thống chỉ tiêu phân tích hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp

* Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả kinh tế:

+ Hiệu suất sử dụng chi phí hay các yếu tố đầu vào

+ Tốc độ luân chuyển của chi phí hay các yếu tố đầu vào

+ Sức sinh lời của chi phí hay yếu tố đầu vào

* Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả mà doanh nghiệp tạo ra cho xã hội: khả năng cung cấp việc làm trực tiếp và gián tiếp; Khả năng đóng góp cho ngân sách Nhà nước

1.2 PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP

1.2.1 Ý nghĩa và nhiệm vụ của phân tích hiệu quả kinh doanh

1.2.2 Tổ chức phân tích hiệu quả kinh doanh

Gồm các giai đoạn: chuẩn bị phân tích, thực hiện phân tích, kết thúc phân tích

1.2.3 Phương pháp phân tích hiệu quả kinh doanh

Gồm các phương pháp: so sánh, chi tiết, loại trừ, liên hệ cân đối, phân tích Dupont, hồi quy

1.2.4 Nội dung phân tích hiệu quả kinh doanh

Phân tích hiệu quả kinh doanh qua nhóm chỉ tiêu hiệu suất sử dụng, sức sinh lời, tốc độ luân chuyển của chi phí hay các yếu tố đầu vào và các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả xã hội

1.3 ĐẶC ĐIỂM PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP CHẾ BIẾN GỖ XUẤT KHẨU

1.3.1 Đặc điểm ngành công nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh và phân tích hiệu quả kinh doanh

1.3.2 Hiệu quả kinh doanh và phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu

1.3.2.1 Hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu

Hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu là một phạm trù kinh tế được biểu hiện bằng hệ thống chỉ tiêu kinh tế đặc trưng xác định trên cơ sở so sánh tương quan giữa kết quả đầu ra với chi phí hoặc yếu tố đầu vào của doanh nghiệp Hiệu quả kinh doanh phản ánh trình độ

sử dụng các nguồn lực của doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu để thực hiện các mục tiêu cụ thể trước mắt và mục đích phát triển lâu dài của doanh nghiệp nhằm tiếp tục khẳng định vai trò xuất khẩu chủ lực của sản phẩm gỗ chế biến

1.3.2.2 Phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp chế biến

gỗ xuất khẩu

Hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu cũng có công tác tổ chức phân tích, phương pháp phân tích, nội dung phân tích tương tự hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp sản xuất nói chung, chỉ khác ở hệ thống chỉ tiêu phân tích

1.3.3 Đặc điểm hệ thống chỉ tiêu phân tích hiệu quả kinh doanh ngành chế biến gỗ xuất khẩu

Hệ thống chỉ tiêu phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp chế biến gỗ xuất khẩu được xây dựng dựa trên phương thức xây dựng chỉ tiêu cơ bản, kết hợp với một số chỉ tiêu gắn với đặc thù của ngành như: Sức sản xuất của thiết bị cưa xẻ, Sức sản xuất của thiết bị sấy, Sức sản xuất của thiết bị gia công chi tiết, Sức sản xuất của thiết bị hoàn thiện sản phẩm, Suất hao phí chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

1.4 KINH NGHIỆM PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH Ở MỘT

SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI VÀ BÀI HỌC RÚT RA CHO VIỆT NAM

1.4.1 Kinh nghiệm phân tích hiệu quả kinh doanh ở một số nước trên thế giới

1.4.2 Bài học rút ra đối với hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh tại Việt Nam

Kết luận chương 1

Muốn có đủ lực để có thể tồn tại và phát triển trong nền kinh tế thị trường hiện nay, các doanh nghiệp cần nắm rõ điểm mạnh, điểm yếu trong hoạt động kinh doanh của mình để có các quyết sách phù hợp, điều này chỉ

có thể được thực hiện khi doanh nghiệp tiến hành công tác phân tích hiệu quả kinh doanh Phân tích hiệu quả kinh doanh không chỉ cần thiết với riêng ngành hay lĩnh vực kinh doanh nào mà cần thiết trở thành một hoạt động thường xuyên của tất cả mọi doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế, mọi lĩnh vực kinh doanh, trong đó có ngành công nghiệp chế biến

gỗ xuất khẩu

Qua nội dung chương 1, luận án đã đi sâu nghiên cứu, hệ thống hoá các vấn đề lý luận cơ bản về hiệu quả kinh doanh và nội dung công tác phân tích hiệu quả kinh doanh trong các doanh nghiệp sản xuất nói chung

và các doanh nghiệp ngành chế biến gỗ xuất khẩu nói riêng

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP CHẾ BIẾN GỖ XUẤT KHẨU

KHU VỰC NAM TRUNG BỘ

2.1 TỔNG QUAN VỀ CÁC DOANH NGHIỆP CHẾ BIẾN GỖ XUẤT KHẨU KHU VỰC NAM TRUNG BỘ

2.2 THỰC TẾ HOẠT ĐỘNG PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP CHẾ BIẾN GỖ XUẤT KHẨU KHU VỰC NAM TRUNG BỘ

2.3 ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP CHẾ BIẾN GỖ XUẤT KHẨU KHU VỰC NAM TRUNG BỘ

2.3.1 Về tổ chức phân tích

Về mặt thực hiện được: đã có khá nhiều doanh nghiệp thực hiện phân

tích hiệu quả kinh doanh

Về mặt chưa thực hiện được: quy trình phân tích chưa được tổ chức

khoa học, cụ thể, hoạt động phân tích không thường xuyên và nhân viên phân tích còn thiếu chuyên môn

2.3.2 Về phương pháp phân tích

Về mặt thực hiện được: sử dụng phương pháp so sánh bằng cách so

sánh các chỉ tiêu hiệu quả kinh doanh giữa các kỳ kinh doanh khác nhau của doanh nghiệp

Về mặt chưa thực hiện được: số liệu của doanh nghiệp chưa được so

sánh với số liệu của các doanh nghiệp trong ngành và của trung bình ngành, phương pháp phân tích sử dụng còn đơn điệu, không đánh giá được bản chất sự biến động của chỉ tiêu

2.3.3 Về nguồn thông tin phục vụ cho phân tích

Về mặt thực hiện được: đã sử dụng nhiều thông tin bên trong doanh

nghiệp như các thông tin từ hệ thống kế toán, từ các bộ phận khác trong doanh nghiệp

Về mặt chưa thực hiện được: chất lượng thông tin bên trong doanh

nghiệp không đảm bảo tính chính xác, chưa sử dụng thông tin bên ngoài doanh nghiệp

2.3.4 Về nội dung phân tích

Về mặt thực hiện được: các doanh nghiệp đã thực hiện các nội dung

phân tích khái quát hiệu quả kinh doanh, phân tích tốc độ luân chuyển của các yếu tố đầu vào và phân tích sức sinh lời của các yếu tố đầu vào

Về mặt chưa thực hiện được: còn thiếu các nội dung phân tích hiệu

suất sử dụng chi phí hay các yếu tố đầu vào, phân tích tốc độ luân chuyển của chi phí, phân tích sức sinh lời của chi phí và phân tích hiệu quả xã hội

2.3.5 Về hệ thống chỉ tiêu phân tích

Về mặt thực hiện được: đã có các chỉ tiêu phân tích khái quát hiệu quả

kinh doanh, đánh giá số vòng quay của các loại tài sản và các chỉ tiêu đánh giá sức sinh lời của tài sản, nguồn vốn

Về mặt chưa thực hiện được: còn thiếu các chỉ tiêu phân tích liên quan

đến chi phí, giữa các doanh nghiệp còn chưa thống nhất về hệ thống chỉ tiêu phân tích cũng như cách xác định các chỉ tiêu

Kết luận chương 2

Nội dung chương 2 đã khái quát về ngành chế biến gỗ xuất khẩu khu vực Nam Trung bộ và đánh giá thực trạng phân tích hiệu quả kinh doanh của các doanh nghiệp trong ngành thông qua tài liệu của một số doanh nghiệp đã tiến hành hoạt động phân tích hiệu quả kinh doanh Thực trạng phân tích hiệu quả kinh doanh tại các doanh nghiệp này còn bị ảnh hưởng rất nhiều bởi quy mô của doanh nghiệp, do đó công tác phân tích chưa được chú trọng và quan tâm đúng mức Chính vì vậy, công tác phân tích hiệu quả kinh doanh vẫn còn rất sơ sài, được thực hiện như một việc bắt buộc phải làm hơn là cần thiết phải làm và vẫn còn nặng về hình thức

Trước khi bắt đầu chương 3, một lần nữa cần khẳng định rằng phân tích hiệu quả kinh doanh giúp nhà quản trị có cái nhìn tổng thể trên cơ sở phân tích bản chất của vấn đề nghiên cứu, từ đó dựa vào các kết luận phân tích để quyết định các chiến lược kinh doanh đúng đắn, một mặt khắc phục

điểm yếu, một mặt phát huy điểm mạnh của hoạt động kinh doanh

CHƯƠNG 3 QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP CHẾ BIẾN GỖ XUẤT KHẨU KHU VỰC NAM TRUNG BỘ

3.1 ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN VÀ QUAN ĐIỂM XÂY DỰNG GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP CHẾ BIẾN GỖ XUẤT KHẨU KHU VỰC NAM TRUNG BỘ

3.2 HỆ THỐNG GIẢI PHÁP CƠ BẢN NHẰM HOÀN THIỆN PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ KINH DOANH TRONG NGÀNH CHẾ BIẾN GỖ XUẤT KHẨU KHU VỰC NAM TRUNG BỘ

3.2.1 Hoàn thiện tổ chức phân tích

3.2.1.1 Chuẩn bị phân tích

- Xác định mục tiêu phân tích

- Xác định phạm vi phân tích

- Xác định bộ phận phụ trách

- Xác định thời gian và phương pháp phân tích

- Lập kế hoạch tài chính cho phân tích

thống Báo cáo tài chính do phòng Kế toán cung cấp và các tài liệu của các

bộ phận chức năng Để có thể tăng độ chính xác và giá trị cho thông tin đầu ra, các thông tin liên quan đến các chỉ tiêu trên Báo cáo tài chính và các thông tin liên quan đến chi phí cần được xử lý như sau:

- Thông tin liên quan đến Báo cáo tài chính: nên thu thập thông tin ở nhiều thời điểm để xác định số liệu bình quân

- Thông tin liên quan đến chi phí, đặc biệt là chi phí sản xuất, nên tổ chức kế toán quản trị kết hợp với kế toán tài chính khi hạch toán các khoản liên quan đến chi phí, đơn giản nhất là trong việc phân loại chi phí theo cách ứng xử của chi phí Căn cứ vào đó, doanh nghiệp có thể lập được Báo cáo kết quả kinh doanh sử dụng cho công tác quản trị nội bộ doanh nghiệp (gồm báo cáo tổng thể và báo cáo bộ phận) Nhà phân tích sẽ dựa vào lợi nhuận được xác định theo báo cáo bộ phận để đánh giá hiệu quả hoạt động của từng bộ phận có ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh chung của doanh nghiệp như thế nào

Lấy ví dụ số liệu của Công ty cổ phần gỗ xuất khẩu Tân Thành Dung Quất, sau quá trình tính toán, luận án đã lập được các báo cáo (bảng 3.5 và 3.6 trang 13)

Từ bảng 3.5 và 3.6 (trang 13) có thể đánh giá hiệu quả kinh doanh của Công ty cổ phần gỗ xuất khẩu Tân Thành Dung Quất còn thấp là do lợi nhuận mang giá trị âm Sở dĩ Công ty kinh doanh thua lỗ là do hai bộ phận sản xuất và quản lý còn chưa đạt được kết quả cao