* Mét chïm tia tíi song song víi trôc chÝnh cña thÊu kÝnh héi tô cho chïm tia lã héi tô t¹i tiªu ®iÓm cña thÊu kÝnh. * § êng truyÒn cña ba tia s¸ng ®Æc biÖt qua thÊu kÝnh héi tô:[r]
Trang 1Kiểm tra bài cũ
Nêu mối quan hệ giữa góc
tới và góc khúc xạ?
Không khí
N ớc
S
K
N
N' I
Nhìn vào hình vẽ d ới hãy đọc và chỉ ra đâu là:
* Tia tới
* Tia khúc xạ
* Góc tới
* Góc khúc xạ
SI IK SIN N'IK
* Đ ờng pháp tuyến NN'
* Khi tia sáng truyền từ không khí sang các môi tr ờng trong suốt rắn, lỏng khác nhau thì góc khúc xạ nhỏ hơn góc tới.
* Khi góc tới tăng(giảm) thì góc khúc xạ cũng tăng (giảm).
* Khi góc tới bằng 00 thì góc khúc xạ cũng bằng 00, tia sáng không bị gãy khúc khi truyền qua hai môi tr ờng.
Trang 2Tiết 46: Thấu kính hội tụ
Bạn Kiên: Cậu dùng loại kính gì hứng ánh
sáng Mặt trời mà lại đốt cháy đ ợc miếng giấy
trên sân nh vậy?
Bạn Long: Anh tớ bảo đó là thấu kính hội tụ.
Bạn Kiên: Thấu kính hội tụ là gì nhỉ ?
I Đặc điểm của thấu kính hội tụ:
1/ Thí nghiệm:
C1: Chùm tia khúc xạ ra khỏi thấu kính có đặc điểm gì mà ng ời ta gọi nó là thấu kính hội tụ?
C1: Chùm tia khúc xạ ra khỏi thấu kính hội tụ tại một điểm ở sau thấu kính Nên gọi
thấu kính này là thấu kính hội tụ
Tia sáng tới thấu kính gọi là tia tới Tia khúc xạ ra khỏi thấu kính gọi là tia ló
C2: Hãy chỉ ra tia tói, tia ló trong thí nghiệm
2/ Hình dạng của thấu kính hội tụ:
C3: Dựa vào dụng cụ thực tế và các thấu kính vẽ ở hình 42.3, hãy so sánh độ dày phần rìa so với phần giữa của thấu kính hội tụ
C3: Thấu kính hội tụ có phần rìa mỏng hơn phần giữa Th ờng đ ợc làm bằng vật liệu trong suốt (nhựa hoặc thuỷ tinh)
Kí hiệu của thấu kính hội tụ là:
II Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiệu cự
1/ Trục chính:
2/ Quang tâm
O
Điểm O trong thấu kính mà mọi tia sáng qua nó đều
3/ Tiêu điểm
Điểm F nằm trên trục chính, là điểm hội tụ các tia ló của các tia tới song song, gọi
là tiêu điểm của thấu kính và nằm khác phía với chùm tia tới
Mỗi thấu kính có hai tiêu điểm F và F’ nằm về hai phía của thấu kính, cách đều quang tâm
Đ ờng thẳng, trùng với tia sáng vuông gốc với mặt thấu kính cho tia ló truyền thẳng
không đổi h ớng, đ ợc gọi là trục chính ( ) của thấu kính
.
.
F F'
Trang 3Tiết 46: Thấu kính hội tụ
I Đặc điểm của thấu kính hội tụ:
II Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiệu cự
1/ Trục chính:
2/ Quang tâm
3/ Tiêu điểm
4/ Tiêu cự:
Khoảng cách từ quang tâm đến mỗi tiêu điểm
OF = OF’ = f gọi là tiêu cự của thấu kính
Nếu cho tia tới đi qua tiêu điểm của thấu kính
thì thấy tia ló song song với trục chính
Thấu kính cho tia khúc xạ ra khỏi nó hội tụ tại một điểm, gọi là thấu kính hội tụ
Thấu kính hội tụ có phần rìa mỏng hơn phần giữa
Đ ờng thẳng, trùng với tia sáng vuông gốc với mặt thấu kính cho tia ló truyền thẳng
không đổi h ớng, đ ợc gọi là trục chính ( ) của thấu kính
Điểm O trong thấu kính mà mọi tia sáng qua nó đều truyền thẳng gọi là quang tâm
Điểm F nằm trên trục chính, là điểm hội tụ các tia ló của các tia tới song song, gọi
là tiêu điểm của thấu kính và nằm khác phía với chùm tia tới Mỗi thấu kính có hai tiêu điểm F và F’ nằm về hai phía của thấu kính, cách đều quang tâm
.
III Vận dụng:
C7: Trên hình bên có vẽ thấu kính hội tụ, quang tâm
1 2 3
C8: Trả lời câu hỏi của bạn Kiên nêu ra ở
S
Trang 4Ghi nhớ
* Thấu kính hội tụ th ờng có phần rìa mỏng hơn phần giữa.
* Một chùm tia tới song song với trục chính của thấu kính hội tụ cho chùm tia ló hội tụ tại tiêu điểm của thấu kính.
* Đ ờng truyền của ba tia sáng đặc biệt qua thấu kính hội tụ:
- Tia tới đến quang tâm thì cho tia ló tiếp tục truyền thẳng theo
ph ơng của tia tới
-Tia tới song song với trục chính thì cho tia ló qua tiêu điểm.
- Tia tới qua tiêu điểm thì tia ló song song với trục chính.
Dặn dò
1) Đọc phần có thể em ch a biết (sgk)
2) Học phần ghi nhớ.
3) Làm bài tập ở sách bài tập
Trang 5Bài 42: Thấu kính hội tụ
I/ thấu kính hội tụ:
II/ Trục chính, quang tâm, tiêu điểm, tiêu cự của
Thấu kính hội tụ:
III/ Vận dụng:
Jgj
Jgj
Jgj
Jgj
Jgj
Mỗi phát biểu sau đây đúng hay sai :
A/ Thấu kính hội tụ có thể có một mặt phẳng, còn mặt kia
là mặt cầu lồi.
B/ Chiếu một chùm tia sáng song song vào thấu kính hội tụ,
chùm tia ló thu đ ợc là chùm phân kỳ.
C/ Tiêu điểm của thấu kính hội tụ chính là điểm hội tụ của
chùm tia sáng song song chiếu vào thấu kính.
D/ Tiêu cự của thấu kính hội tụ là khoảng cách từ quang
tâm đến một tiêu điểm của thấu kính.
E/ Chiếu một tia sáng tới song song với trục chính của một