- Máu có nhiễm các tác nhân gây bệnh (virut viêm gan B, virut HIV...) có thể truyền cho người khác được không?. Vì sao?[r]
Trang 1KIỂM TRA BÀI CŨ
Các bạch cầu đã tạo nên những hàng rào phòng thủ nào
để bảo vệ cơ thể?
- Bạch cầu trung tính và bạch cầu mono hình thành
chân giả bắt và nuốt vi khuẩn rồi tiêu hoá chúng.
- Limpho B chống lại các kháng nguyên bằng cách tiết
ra kháng thể gây kết dính kháng nguyên.
- Limpho T tiết ra các phân tử protêin đặc hiệu làm tan màng tế bào nhiễm.
Trang 2I/ Đông máu
Trang 3TIẾT 15
I/ Đông máu
Tế bào máu
Máu
Huyết tương
vỡ enzim
Chất sinh tơ máu (axitamin, Ca 2+ )
Ca 2+
Huyết thanh
Kh ối
m áu đông
Tơ máu
Hồng cầu
B ạch cầu
Tiểu cầu
Quan sát sơ đồ dưới đây cùng thông tin ở sgk trả lời phần ở sgk
Trang 44 Tiểu cầu đóng vai trò gì trong quá trình đông máu?
3 Máu không chảy ra khỏi mạch nữa là nhờ đâu?
2 Sự đông máu liên quan tới yếu tố nào của máu?
- Giúp cơ thể tự bảo vệ chống mất nhiều máu khi bị thương.
- Hoạt động của tiểu cầu là chủ yếu
- Tơ máu kết mạng lưới ôm giữ các tế bào máu tạo thành khối máu đông bịt kín vết thương.
- Giải phóng enzim giúp hình thành búi tơ máu để tạo thành khối máu đông
Hoạt động nhóm
Trang 5Tế bào máu
Huyết tương
vỡ enzim
Chất sinh tơ máu (axitamin, Ca 2+ )
Ca 2+
Huyết thanh
Kh ối
m áu đông
Tơ máu
Hồng cầu
B ạch cầu
Tiểu cầu
TIẾT 15
I/ Đông máu
Trang 6- Đông máu: Là hiện
tượng máu lỏng chảy ra
khỏi mạch tạo thành cục
máu đông
- Ý nghĩa: Giúp cơ thể tự
bảo vệ, chống mất máu
khi bị thương
- Cơ chế: (sgk)
Vì sao máu chỉ đông khi chảy ra khỏi mạch, còn lưu thông ở trong mạch thì không bị đông?
Đông máu là gì? Ý nghĩa của sự đông máu?
Cơ chế?
Máu lỏng
Các tế bào máu
Huyết tương
Hồng cầu Bạch cầu Tiểu cầu
Chất sinh
tơ máu
Vỡ Enzim
Tơ máu
Ca 2+
Huyết thanh Khối máu đông
Trang 7TIẾT 15
I/ Đông máu
Ảnh hiển vi mô tả máu đông
- Đông máu: Là hiện
tượng máu lỏng chảy ra
khỏi mạch tạo thành cục
máu đông
- Ý nghĩa: Giúp cơ thể tự
bảo vệ, chống mất máu
khi bị thương
- Cơ chế: (sgk)
Trang 8II/ Các nguyên tắc
truyền máu
1 Các nhóm máu ở
người.
- Hồng cầu máu người cho có hai loại kháng nguyên là A và B
- Huyết tương máu của người nhận có hai loại kháng thể là (gây kết dính A) và (gây kết dính B)
Ở người có 4 nhóm máu:
O, A, B, AB
- Đông máu: Là hiện
tượng máu lỏng chảy ra
khỏi mạch tạo thành cục
máu đông
- Ý nghĩa: Giúp cơ thể tự
bảo vệ, chống mất máu
khi bị thương
- Cơ chế: (sgk)
Thí nghiệm: Các Lanstâynơ đã dùng hồng cầu của một người trộn với huyết tương của những người khác và ngược lại nhận thấy rằng
Trang 9Huyết tương
của các
nhóm máu
(người
nhận)
Hồng cầu của các nhóm máu người cho
O (, )
A ()
B ()
AB (0)
Hồng cầu không
bị kết dính
Hồng cầu bị kết dính
gây kết dính A
gây kết dính B
Trang 10II/ Các nguyên tắc
truyền máu
1 Các nhóm máu ở
người.
Ở người có 4 nhóm máu:
O, A, B, AB
- Đông máu: Là hiện
tượng máu lỏng chảy ra
khỏi mạch tạo thành cục
máu đông
- Ý nghĩa: Giúp cơ thể tự
bảo vệ, chống mất máu
khi bị thương
- Cơ chế: (sgk)
Hãy hoàn thành sơ đồ cho và nhận giữa các nhóm máu ở người
O O
A A
B B
AB AB
Trang 11TIẾT 15
I/ Đông máu
II/ Các nguyên tắc
truyền máu
1 Các nhóm máu ở
người.
Ở người có 4 nhóm máu:
O, A, B, AB
- Đông máu: Là hiện
tượng máu lỏng chảy ra
khỏi mạch tạo thành cục
máu đông
- Ý nghĩa: Giúp cơ thể tự
bảo vệ, chống mất máu
khi bị thương
- Cơ chế: (sgk)
O O
A A
B B
AB AB
Sơ đồ cho và nhận giữa các nhóm máu
ở người
Trang 12II/ Các nguyên tắc
truyền máu
1 Các nhóm máu ở
người.
Ở người có 4 nhóm máu:
O, A, B, AB
2 Các nguyên tắc cần
tuân thủ khi truyền
máu
- Máu có cả kháng nguyên A và B có thể truyền cho người có nhóm O được không?
Vì sao?
- Máu không có kháng nguyên A và B có thể truyền cho người có nhóm máu O được không? Vì sao?
- Máu có nhiễm các tác nhân gây bệnh (virut viêm gan B, virut HIV ) có thể truyền cho người khác được không? Vì sao?
Máu có cả kháng nguyên A và B không truyền cho người có nhóm máu O được vì sẽ
bị kết dính hồng cầu
Máu không có kháng nguyên A và B có thể truyền cho người có nhóm máu O được vì không bị kết dính hồng cầu
Máu có nhiễm các tác nhân gây bệnh (virut viêm gan B, virut HIV ) không được đem truyền cho người khác vì sẽ gây nhiễm các bệnh này cho người được truyền máu
Khi truyền máu cần tuân theo các nguyên tắc:
- Lựa chọn nhóm máu cho phù hợp
- Kiểm tra mầm bệnh trước khi truyền máu
- Lựa chọn nhóm máu
cho phù hợp
- Kiểm tra mầm bệnh
trước khi truyền máu
Trang 13TIẾT 15
I/ Đông máu
II/ Các nguyên tắc
truyền máu
1 Các nhóm máu ở
người.
Ở người có 4 nhóm máu:
O, A, B, AB
2 Các nguyên tắc cần
tuân thủ khi truyền
máu
- Lựa chọn nhóm máu
cho phù hợp
- Kiểm tra mầm bệnh
trước khi truyền máu
Ở Việt Nam lấy ngày 7/4 là ngày
HIẾN MÁU NHÂN ĐẠO
Trang 142 Người có nhóm máu B sẽ nhận được máu từ người có nhóm máu:
A Nh óm máu O và A
B Nh óm máu O và B
C Nh óm máu O và AB
D Nh óm máu A và B
1 Chọn cụm từ thích hợp để điền vào chỗ trống trong các câu sau:
Đông máu là một cơ chế bảo vệ cơ thể (1)
Sự đông máu có vai trò quan trọng của (2)
Khi truyền máu cần .(3) để tránh tai biến
chống mất máu tiểu cầu
tuân thủ nguyên tắc
Trang 15Khoanh tròn vào chữ cái câu trả lời đúng:
3 Tế bào máu nào tham gia vào quá trình đông máu?
A Hồng cầu
B Bạch cầu
C Tiểu cầu
D Cả Avà B.
Trang 164 Máu không đông được là do?
A Tơ máu
B Huyết tương
C Bạch cầu
D Tiểu cầu
Trang 17Khoanh tròn vào chữ cái câu trả lời đúng:
5 Tơ máu có tên gọi là:
A Fibrinôgen
B Fibrin
C Glucô
D Lipit
Trang 18* Sưu tầm thêm một số hình ảnh về Hiến máu nhân đạo
* Đọc phần em có biết
Trang 19Hãy đánh dấu vào ô câu trả lời đúng.
6 Người có nhóm máu AB không truyền được người
có nhóm máu A, B, O vì:
a Nhóm máu AB hồng cầu có cả Kháng nguyên
A và B.
b Nhóm máu AB huyết tương không có.
c Nhóm máu AB ít người có.
7 Máu không đông được là do:
a Tơ máu
b Huyết tương
c Bạch cầu
Kiểm tra đánh giá