Hội giảng tỉnh Nam Định năm học 2007-2008Chươngưivư Bàiư3 Dấuưnhịưthứcưbậcưnhất Tiết 36 theo ppct tiết 2 trong bài trườngưTHPTưXuânưTrường Đơn vị tham gia : Tr ờng THPT Xuân Tr ờng Giáo
Trang 1NhiÖt liÖt chµo mõng
quý thÇy c« vµ c¸c em häc sinh líp 10A4
vÒ dù buæi häc h«m nay
Trang 2Hội giảng tỉnh Nam Định năm học 2007-2008
Chươngưivư
Bàiư3 Dấuưnhịưthứcưbậcưnhất
(Tiết 36 theo ppct tiết 2 trong bài)
trườngưTHPTưXuânưTrường
Đơn vị tham gia : Tr ờng THPT Xuân Tr ờng
Giáo viên giảng dạy: Phạmưviếtư Chính
Trang 3…
…
Bµi tËp1: XÐt biÓu thøc .H·y ®iÒn dÊu + , vµo chç trèng sau:
( ) ( 2)( 2)
f x x x x
x
( )
g x
0 0
0
…
…
…
…
…
…
…
…
…
x
2
x
2
x
Bµi tËp 2: XÐt biÓu thøc .H·y ®iÒn dÊu + , vµo chç
trèng sau:
11 5 ( )
(3 1)(2 )
x
g x
x
11x 5
3x 1
2 x
0
0 0
0
1 3
…
…
…
…
…
…
…
…
…
( )
f x
0
Trang 4KÕt qu¶ - KiÓm tra bµi cò
x x x-2 x+2 f(x) 2 0 2 0 0 0 0 0 0 + + + + + + + + Bµi tËp1: XÐt biÓu thøc H·y ®iÒn dÊu + , vµo chç trèng sau:
f x x x x
Trang 5KÕt qu¶ - KiÓm tra bµi cò
x -11-5x 3x+1 2-x g(x) 11 5 1 3 2 0
0 0 0 + + + + + + + + Bµi tËp2: XÐt biÓu thøc H·y ®iÒn dÊu + , vµo chç trèng sau:
11 5 ( )
(3 1)(2 )
x
g x
x x
Trang 6Đặt vấn đề
x
x
5
3
Dựa vào bảng xét dấu của các biểu thức f(x), g(x) Từ đó
suy ra tập nghiệm của các bất ph ơng trình:
a , f(x) > 0 (a) b, g(x) 0 (b)
Tập nghiệm của bpt (a) là:
a,
Tập nghiệm của bpt (b) là:
b,
T
2;0 2;
Kết quả
( 2)( 2) 0
x x x
11 5
0 (3 1)(2 )
x
x x
Trang 7Ví dụ-Ph ơng pháp giải bất ph ơng trình tích `
Giải bất ph ơng trình: x3 4 x 0 (1)
Ph ơng pháp giải bất ph ơng trình tích:
B ớc1: Đ a bpt về dạng f(x) 0(hoặc f(x) 0) trong đó f(x)
là biểu thức dạng tích các nhị thức bậc nhất
B ớc2: Lập bảng xét dấu f(x)
B ớc3: Từ bảng xét dấu f(x) suy ra tập nghiệm của bpt
L u ý: Tuỳ theo chiều của bpt mà ta chọn giá trị x
Dựa vào bảng xét dấu VT của bpt có tập nghiệm là:
Ví dụ:
Lời giải: Ta có: (1) x x ( 2)( x 2) 0
Bảng xét dấu VT
x VT
; 2 0; 2
T
Trang 8Ví dụ-Ph ơng pháp giải bất ph ơng trình chứa ẩn ở mẫu thức
Giải bất ph ơng trình: 4 3
Ph ơng pháp giải bất ph ơng trình chứa ẩn ở mẫu thức:
B ớc2: Đ a bpt về dạng f(x) (hoặc f(x) 0) trong đó f(x)
là biểu thức dạng th ơng mà có các nhị thức bậc nhất
B ớc3: Lập bảng xét dấu f(x)
B ớc4: Từ bảng xét dấu f(x) suy ra tập nghiệm của bpt
L u ý: Tuỳ theo chiều của bpt mà ta chọn giá trị x
Vậy tập nghiệm của bpt là:
Ví dụ1:
Lời giải: Đk:
11 5
3
11 5
0 (3 1)(2 )
x
11 1
; 2;
5 3
T
x VT
1 3 2
x x
B ớc1: Tìm điều kiện xác định của bpt
.Ta có (2)
Trang 9Sai ở đâu? Khoanh tròn chỗ sai? Sửa thành lời giải đúng
Giải bất ph ơng trình sau:
(3)
1 2 1
x x
?Lời giải1: ĐK ?Lời giải2: ĐK
1 1 2
x x
(3) 2(2 1) 5( 1) x x
4 x 2 5 5 x
3
x
1 1 2
x x
2x 1 x 1
3
0 (2 1)( 1)
x
x x
Ta có :
Ta có:
Vậy tập nghiệm của bpt (2) là:
3;
S
Tập nghiệm của bpt (2) là:
1
;1 (3; ) 2
S
Lời giải đúng! Lời giải đúng!
Lập bảng xét dấu VT bpt ta có:
?
?
Trang 10Lời giải đúng !
Giải bất ph ơng trình sau:
(3)
1 2 1
x x
Lời giải: Điều kiện
1 1 2
x x
2x 1 x 1
3
0 (2 1)( 1)
x
x x
Ta có
Vậy tập nghiệm của bpt (3) là: 1 ;1 3;
2
S
x - 1 3 + x-3 - | - | - 0 +
2x-1 - 0 - | - | + x-1 - | - 0 + | +
VT - || + || - 0 +
Trang 11Đặt vấn đề
Trang 12Ví dụ-dạng bpt-ph ơng pháp giải ph ơng trình chứa ẩn trong dấu giá trị tuyệt đ ối
Dạng bất ph ơng trình cơ bản:
( ) 0 (1)
( ) ( ) ( )
g x
g x f x g x
-Dạng 1:
( ) 0 ( ) ( ) (1)
( ) 0 ( ) ( )
f x
f x g x
f x
f x g x
( ) ( ) (1)
f x g x
.H ớng3: Đặt đk, bình ph ơng đ a về bpt tích
+Cách giải:
.H ớng 1: Dùng định nghĩa
+Ví dụ: Giải bất ph ơng trình
.H ớng2: Dùng tính chất
Giải bất ph ơng trình :
2x 1 8 x
2x 1
x 3 5
Ví dụ:
(hoặc: )( 1 ) g ( x ) f ( x ) g ( x )
Trang 13Vídụ-Các dạng bất ph ơng trình chứa ẩn trong dấu giá trị tuyệt đối-Cách giải
-Dạng2:
( ) 0 ( ) ( ) (2)
( ) 0 ( ) ( )
f x
f x g x
f x
f x g x
( ) ( ) (2)
f x g x
.H ớng 3: Điều kiện, bình ph ơng đ a về bpt tích
+Cách giải:
.H ớng 1: Dùng định nghĩa
.H ớng 2: Dùng tính chất
( ) 0 ( ) 0 (2)
( ) ( ) ( ) ( )
g x
g x
f x g x
f x g x
|-2x+1| 8-x
Ví dụ:Tập nghiệm của bpt: là:T ; 7 3;
Trang 14Mở rộng – Về nhà Về nhà
-Dạng khác:
, | ( ) |f x g x( )
+, Dạng bpt chứa nhiều dấu giá trị tuyệt đối, ta dùng ph ơng pháp chia khoảng dựa vào định nghĩa
Ví dụ: Giải các bpt
a,Bài 3b SGK trang 94
,| 2 1| | 3| 2
b x x
, | ( ) |f x g x( )
, | ( ) | | ( ) |f x g x
Trang 15Trò chơi – Về nhà Giải ô chữ - Khi biết 2 thông tin sau
A
Thông tin1: Ô chữ gồm 4 chữ cái là tên một nhà toán học
trong đó có một chữ cái là đáp án đúng của bài toán sau: (Bài 3a SGK)
“Nghiệm của bpt: là:”5x 4 6
B
D C
2 5
x
2
5
x x
2
x
0
x
Trang 16Trò chơi – Về nhà Giải ô chữ - Khi biết 2 thông tin sau
Ông là một nhà toán học Pháp Ông sinh năm
1789 mất 1857, ông công bố hơn 800 công trình trong đó có công trình về đại số
Thông tin2:
CÔ-SI(Augustin Cauchy -1789-1857)
CÔ-SI
(Augustin Louis Cauchy
1789-1857)
Trang 17+ Nắm vững định lí dấu nhị thức bậc nhất.
+ Vận dụng vào xét dấu các biểu thức tích, th ơng
+ Đặc biệt: áp dụng vào giải bất ph ơng trình:
- Nắm đ ợc cách giải bất ph ơng trình tích.
- Nắm đ ợc cách giải bất ph ơng trình chứa ẩn ở mẫu thức.
- Nắm đ ợc cách giải bất ph ơng trình chứa ẩn trong dấu giá trị tuyệt đối.
Củngưcố:
Trang 18Bài1: Nghiệm của bất ph ơng trình là:2 3
1
5 7
x x
10 3
3
x
7 10
5 x 3
7 5
x
; B ; C ; D.
A
0
| 1|
x
2
2
2
2
| 2 |
x x
x
Bài4: Giải và biện luận bất ph ơng trình:
Bài3: Giải các bất ph ơng trình:
Bài2: Cho ph ơng trình : mx = 1 – Về nhà m (m là tham số)
Tìm m để ph ơng trình có nghiệm duy nhất d ơng
Hãy chọn đáp án đúng?
A