powerpoint presentation ng÷ v¨n 9 tr­êng thcs lª ch©n tæng kõt tõ vùng gv nguyôn h÷u th¾ng kióm tra bµi cò 1 nèi tõ ë cét a víi néi dung ë cét b cho phï hîp a b 1 tõ t­îng h×nh a lµ tõ m« pháng ©m th

Bài tập: Hãy ghi tên các sự vật, hiện tượng được đặt tên theo cách dùng từ ngữ có sẵn dựa vào đặc điểm của sự vật hiện tượng được gọi tên. Cá kiếm: loại cá có đầu dài nhọn như kiếm[r]

Ng÷ V¨n 9

Tr êng THCS Lª Ch©n

Tæng kÕt tõ vùng

KiÓm tra bµi cò:

1.Nèi tõ ë cét A víi néi dung ë cét B cho phï hîp?

1.Tõ

t îng h×nh

a Lµ tõ m« pháng ©m thanh cña tù nhiªn, cña con ng êi

2.Tõ

t îng

thanh

b Lµ tõ ng÷ biÓu thÞ kh¸i niÖm khoa häc, c«ng nghÖ vµ th êng ® îc dïng trong c¸c v¨n b¶n khoa häc,c«ng nghÖ.

3 ThôËt

ng÷

c Lµ tõ gîi t¶ h×nh ¶nh d¸ng vÎ tr¹ng th¸i cña

sù vËt.

Câu 2 : Xác định biện pháp tu từ trong câu

1 Khụng cú kớnh khụng phải vỡ xe

khụng cú kớnh Bom giật bom rung kớnh vỡ đi rồi.

Điệp ngữ

2 Trăng bao nhiờu tuổi trăng già Nỳi bao nhiờu tuổi gọi là nỳi non.

Chơi chữ

Từ đơn

Từ phức

Thành ngữ

Nghĩa của từ

Từ nhiều nghĩa

Hiện tượng chuyển nghĩa

của từ

Từ đồng âm

Từ đồng nghĩa

Từ trái nghĩa

Cấp độ khái quát của nghĩa

từ ngữ

Trường

từ vựng

Sự phát triển

của từ vựng

Từ mượn

Từ Hán Việt

Thuật ngữ

Biệt ngữ

xã hội

Từ vựng

Tõ vùng

Tiết 59 Tiếng Việt

TỔNG KẾT TỪ VỰNG

( Luyện tập tổng hợp)

I NghÜa cña tõ vµ c¸ch dïng tõ

Bµi tËp 1

So sánh dị bản hai câu ca dao.

- Râu tôm nấu với ruột bầu

Chồng chan vợ húp gật đầu khen ngon

- Râu tôm nấu với ruột bù

Chồng chan vợ húp gật gù khen ngon.

Cúi xuống rồi ngẩng lên ngay, thường để chào hỏi hay đồng ý.

Gật nhẹ và nhiều lần

- chỉ sự tán thưởng

Nhận xét cách hiểu nghĩa từ ngữ của ng ời vợ trong truyện c ời sau:

Chồng vừa ngồi xem bóng đá vừa nói:

-Đội này chỉ có một chân sút, thành ra mấy lần bỏ lỡ cơ

hội ghi bàn.

-Vợ nghe thấy liền than thở:

- Rõ khổ! Có một chân thì còn chơi bóng làm gì cơ chứ!

Bài 2

Cách hiểu của ng ời chồng

 Cầu thủ ấy chỉ có một chân để đi thì đá bóng làm sao đ ợc cho

khổ.

Là hiện t ợng ông nói gà, bà nói vịt đã vi phạm ph ơng “ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương ”đã vi phạm phương

châm Quan hệ trong hội thoại, do không hiểu chính xác nghĩa của từ.

*L u ý 1: : Để sử dụng tốt tiếng Việt Trong giao tiếp chúng ta cần phải nắm đ ợc đầy đủ, chính xác nghĩa của từ và lựa chọn từ thích hợp.

 Cả đội chỉ có một cầu thủ có khả năng ghi bàn chứ không

phải cầu thủ chỉ thuận một chân

Cách hiểu của ng ời vợ

Thảo luận

1 Làm thế nào để sử dụng đúng và hay

Tiếng Việt ?

Cần nắm đ ợc chính xác nghĩa của từ, th

ờng xuyên trau dồi vốn từ và chú ý đặc

điểm tình huống khi giao tiếp

2 Nhắc lại một số tr ờng hợp về từ đồng âm,

đồng nghĩa, trái nghĩa, nhiều nghĩa

II Sự phát triển của từ vựng

Bài 3 : Đọc đoạn thơ sau và trả lời câu hỏi?

“ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương áo anh rách vai

Quần tôi có vài mảnh vá

Miệng c ời buốt giá

Chân không giày

Th ơng nhau tay nắm lấy bàn tay.

Đêm nay rừng hoang s ơng muối

Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới

Đầu súng trăng treo.”đã vi phạm phương

Từ dùng theo nghĩa gốc

Từ dùng theo nghĩa chuyển

miệng chân tay

Vai

Đầu

( ẩn dụ ) ( hoán dụ )

3.Đọc đoạn trích sau:

ở đây ng ời ta gọi tên đất, tên sông không phải bằng những danh từ mĩ lệ, mà cứ theo đặc điểm riêng biệt của nó mà gọi thành tên Chẳng hạn nh gọi rạch mái Giầm , vì hai bên bờ rạch mọc toàn những cây mái giầm cọng tròn , xốp nhẹ, trên chỉ xòe ra độc một cái lá xanh hình chiếc bơi chèo nhỏ; gọi

là kênh Bọ Mắt vì ở đó tụ tập không biết cơ man nào là bọ mắt đen nh hạt vừng, chúng cứ bay theo thuyền từng bầy nh những đám mây nhỏ, ta bị nó đốt vào da thịt chỗ nào là chỗ

đó ngứa ngáy nổi mẩn đỏ tấy lên; gọi kênh Ba khía vì ở đó hai bên bờ tập trung toàn những con ba khía, chúng bám

đặc sệt quanh các gốc cây (Ba Khía là một loại còng biển lai cua, càng sắc tím đỏ, làm mắm xé ra trộn tỏi ớt ăn rất ngon)

( Đoàn Giỏi- Đất rừng ph ơng Nam)

3 c¸ch ph¸t triÓn tõ 3 c¸ch ph¸t triÓn tõ

vùng tiÕng ViÖt :

L u ý 2: Tõ vùng TiÕng ViÖt lu«n ph¸t triÓn m¹nh mÏ, t¹o nªn sù phong phó vµ ®a d¹ng cho TiÕng ViÖt.

Ph¸t triÓn nghÜa cña tõ T¹o tõ ng÷ míi

M în tõ ng÷ n íc ngoµi

Bài tập: Hãy ghi tên các sự vật, hiện tượng được đặt tên theo cách dùng từ ngữ có sẵn dựa vào đặc điểm của sự vật hiện tượng được gọi tên?

Cá kiếm: loại cá có đầu dài nhọn như kiếm

Chè móc câu: loại chè sợi như hình móc câu

III Tr ờng từ vựng

1 .Phân tích cái hay, cái đẹp trong cách sử dụng từ trong bài

thơ sau?

“ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương áo đỏ em đi giữa phố đông

Cây xanh nh cũng ánh theo hồng

Em đi lửa cháy trong bao mắt

Anh đứng thành tro em biết không”đã vi phạm phương

( Vũ quần Ph ơng-áo đỏ)

Các từ “ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương xanh đỏ hồng ”đã vi phạm phương “ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương ”đã vi phạm phương “ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương ”đã vi phạm phương thuộc tr ờng từ

Các từ “ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương cháy lửa tro ”đã vi phạm phương “ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương ”đã vi phạm phương “ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương ”đã vi phạm phương thuộc tr ờng từ

L u ý 3: Việc sử dụng các từ cùng tr ờng từ vựng tạo nên sự gợi cảm, sinh động và hiệuquả cho sự diễn đạt

IV Chuẩn mực sử dụng từ

Một ụng sớnh chữ bất chợt lờn cơn đau ruột thừa Bà vợ hốt hoảng bảo con:

-Mau đi gọi bỏc sĩ ngay!

Trong cơn đau quằn quại, ụng ta vẫn gượng dậy núi với theo:

- Đừng… đừng gọi bỏc sĩ, gọi cho bố đốc tờ!

( Theo Truyện cười Việt Nam )

*L u ý4 : Cần sử dụng từ m ợn từ đồng nghĩa đúng lúc đúng

chỗ không nên lạm dụng

H ớng dẫn về nhà

1.Viết đoạn văn viết về kỉ niệm đáng nhớ của em trong đó có dùng

từ đồng nghĩa, trái nghiã từ m ợn, từ t ợng thanhtừ t ợng hình.

2 Học bài, soạn bài Làng “ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương ”đã vi phạm phương

2 Học bài, soạn bài Làng “ông nói gà, bà nói vịt”đã vi phạm phương ”đã vi phạm phương

Chúc các em học tốt