- Nêu được khái niệm: Bình đẳng trước PL có nghĩa là mọi công dân nam, nữ thuộc các dân tộc , tôn giáo , thành phần, địa vị xã hội khác nhau đều không bị phân biệt đối xử trong việc [r]
Trang 1BỘ 5 ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI MÔN GDCD 12 NĂM 2021
CÓ ĐÁP ÁN TRƯỜNG THPT LƯƠNG VĂN CAN
1 Đề số 1
Câu 1 (4,0 điểm)
Vietbao.com ngày 7/12/2012 trong bài "Đạo đức kinh doanh và vai trò của cộng đồng" có đoạn viết: " Nước tương có chứa chất 3-MCPD vượt mức cho phép, sữa bột giả sữa tươi, taxi có đồng hồ tính cước bị đứt và không còn niêm chì đang là những vấn đề gây xôn xao dư luận Phải chăng vì lợi nhuận, nhiều doanh nghiệp đã bỏ qua "đạo đức kinh doanh"" ?
Vận dụng các kiến thức kinh tế đã học em hãy lí giải hiện tượng đó
Câu 2 (5,0 điểm)
Để góp phần xây dựng, định hướng lí tưởng sống cho thế hệ trẻ, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam đã tổ chức diễn đàn "Tuổi trẻ sống đẹp - sống có ích"
Là chủ nhân tương lai của đất nước em có suy nghĩ gì về nội dung trên?
Câu 3 (5,0 điểm)
Trình bày nội dung quyền bình đẳng giữa các dân tộc
Câu 4 (3,0 điểm)
Sau khi giáo viên bộ môn công bố danh sách học sinh được tham dự kỳ thi chọn học sinh giỏi tỉnh lớp 12, Linh nói: "Tại sao các bạn đó được tham dự còn mình thì không, thật là bất bình
đẳng"
Em có đồng ý với ý kiến của Linh không? Vì sao?
Câu 5 (3,0 điểm)
Hưởng ứng tháng An toàn giao thông năm 2012, sau hai tuần ra quân, lực lượng cảnh sát giao thông thành phố Vinh đã lập biên bản xử lý 891 phương tiện, tạm giữ 58 phương tiện với tổng
số tiền xử phạt trên 775 triệu đồng
(Theo số liệu Ban ATGT công an thành phố Vinh)
1 Việc cảnh sát giao thông xử lí vi phạm là biểu hiện của hình thức nào trong các hình thức
thực hiện pháp luật? Trình bày hiểu biết của em về hình thức thực hiện pháp luật đó
2 Học sinh cần phải có trách nhiệm như thế nào khi tham gia giao thông?
- - Hết - - ĐÁP ÁN
1
(4,0đ)
Vietbao.com ngày 7/12/2012 trong bài "Đạo đức kinh doanh và vai trò của cộng đồng" có đoạn viết: " Nước tương có chứa chất 3-MCPD vượt mức cho phép, sữa bột giả sữa tươi, taxi có đồng hồ tính cước bị đứt và không còn niêm chì đang là những vấn đề gây xôn xao dư luận Phải chăng vì lợi nhuận, nhiều doanh nghiệp đã bỏ qua
"đạo đức kinh doanh"" ? Vận dụng các kiến thức kinh tế đã học em hãy lí giải hiện tượng
đó
Trang 2Nêu được khái niệm cạnh tranh: Cạnh tranh là sự ganh đua, đấu tranh giữa các chủ thể kinh tế trong sản xuất, kinh doanh hàng hóa nhằm giành những điều kiện thuận lợi để thu được nhiều lợi nhuận 0.50 Trình bày một vài nét về thực trạng cạnh tranh nói chung 0,50 Chỉ ra được đây là một trong những biểu hiện của cạnh tranh không
Nêu được mặt hạn chế của cạnh tranh:
- Chạy theo lợi nhuận một cách thiếu ý thức
- Để giành giật khách hàng và lợi nhuận nhiều hơn đã không trừ những thủ đoạn phi pháp, bất lương
- Đầu cơ tích trữ gây rối loạn thị trường
1.0
Rút ra được kết luận: Các doanh nghiệp trên vì lợi ích cá nhân đã dùng mọi thủ đoạn để thu lợi bất chính gây tổn hại đến người tiêu dùng, vi phạm đạo đức trong kinh doanh
0,50
Nêu được các biện pháp của Nhà nước để hạn chế cạnh tranh không lành mạnh: Nhà nước điều tiết thông qua giáo dục, pháp luật và các chính sách kinh tế xã hội thích hợp
0,50
Liên hệ trách nhiệm bản thân trước các hiện tượng cạnh tranh không
2
(5,0đ)
Để góp phần xây dựng, định hướng lí tưởng sống cho thế hệ trẻ, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam đã tổ chức diễn đàn "Tuổi trẻ sống đẹp - sống có ích"
Là chủ nhân tương lai của đất nước em có suy nghĩ gì về nội dung trên?
Quan niệm về sống đẹp - sống có ích:
- Sống đẹp: Là sống có lí tưởng, có hoài bão, có ước mơ 0,25
- Sống có ích: Là sống vươn lên đáp ứng lợi ích chính đáng, hợp
- Sống đẹp - sống có ích là sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình, xã hội, làm những việc có ích cho cuộc sống cộng đồng 0,25
- Sống đẹp là sống có ích, sống có ích là sống đẹp 0.25 Thực trạng:
- Sống đẹp - sống có ích là lối sống phổ biến của thanh niên hiện
+ Có tinh thần yêu nước, có ý chí vươn lên đưa đất nước đi
+ Có lối sống lành mạnh, văn minh; thực hiện tốt chủ trương chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, qui ước của cộng đồng 0.25 + Không ngừng nâng cao trình độ, tích cực tham gia các hoạt
Trang 3Sống đẹp - sống có ích được xã hội kính trọng, là lối sống mà thế hệ
- Một bộ phận nhỏ còn có lối sống "chưa đẹp": Sống không có lý tưởng, vi phạm pháp luật, vi phạm chuẩn mực đạo đức 0.50 Trách nhiệm:
- Trau dồi đạo đức, lối sống 0,50
- Tích cực học tập nâng cao trình độ, tham gia các hoạt động tình
- Luôn nỗ lực để tự hoàn thiện bản thân 0,50
3
(5,0đ)
Trình bày nội dung quyền bình đẳng giữa các dân tộc
Nêu được thế nào là bình đẳng giữa các dân tộc: Quyền bình đẳng giữa các dân tộc được hiểu là các dân tộc trong một quốc gia không phân biệt đa số hay thiểu số, trình độ văn hóa, không phân biệt chủng tộc, màu da đều được Nhà nước và pháp luật tôn trọng, bảo vệ và tạo điều kiện phát triển
0,50
Nội dung quyền bình đẳng giữa các dân tộc:
- Các dân tộc ở Việt Nam đều được bình đẳng về chính trị: Thể hiện thông qua quyền của công dân tham gia quản lí Nhà nước và xã hội, tham gia vào bộ máy Nhà nước, tham gia thảo luận góp ý các vấn đề chung 0,50
- Các dân tộc ở Việt Nam đều bình đẳng về kinh tế:
+ Thể hiện ở chính sách phát triển kinh tế của Đảng và Nhà nước, không có sự phân biệt giữa dân tộc đa số và thiểu số, luôn quan tâm đầu tư phát triển kinh tế đối với tất cả các vùng
0,50
+ Để rút ngắn khoảng cách, tạo điều kiện cho các dân tộc thiểu số có cơ hội vươn lên tiến kịp trình độ chung của cả nước Nhà nước
đã tạo cơ hội và ban hành các chủ trương, chính sách phù hợp 0,50
- Các dân tộc ở Việt Nam đều bình đẳng về văn hóa, giáo dục:
+ Các dân tộc có quyền dùng tiếng nói, chữ viết của mình, được giữ gìn và phát huy các bản sắc văn hóa dân tộc
0,50
+ Được bình đẳng trong việc hưởng thụ nền giáo dục của nước nhà, bình đẳng về cơ hội học tập 0.50
Ý nghĩa: Là cơ sở của khối đại đoàn kết toàn dân tộc 0.50
4
(3,0đ)
Sau khi giáo viên bộ môn công bố danh sách học sinh được tham dự kỳ thi chọn học sinh giỏi tỉnh lớp 12, Linh nói: "Tại sao các bạn đó được tham dự còn mình thì không, thật là bất bình đẳng"
Em có đồng ý với ý kiến của Linh không? Vì sao?
Trang 4Không đồng ý 0,50 Giải thích được:
- Đây không phải là biểu hiện của bất bình đẳng 0,50
- Pháp luật quy định: bất kì công dân nào, nếu có đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật đều được hưởng các quyền công dân 0,50
- Trong cùng một điều kiện như nhau, công dân được hưởng quyền
và có nghĩa vụ như nhau, nhưng mức độ sử dụng các quyền và nghĩa vụ đó đến đâu phụ thuộc rất nhiều vào khả năng, điều kiện và hoàn cảnh của mỗi người
1,0
- Những học sinh đó có đủ khả năng hơn các bạn còn lại nên được tham dự kỳ thi là phù hợp với quy định 0,50
5
(3,0đ)
Hưởng ứng tháng An toàn giao thông năm 2012, sau hai tuần ra quân, lực lượng cảnh sát giao thông thành phố Vinh đã lập biên bản xử
lý 891 phương tiện, tạm giữ 58 phương tiện với tổng số tiền xử phạt trên 775 triệu đồng
(Theo số liệu Ban ATGT công an thành phố Vinh)
1 Việc cảnh sát giao thông xử lí vi phạm là biểu hiện của hình thức nào trong các hình thức thực hiện pháp luật? Trình bày hiểu biết của em về hình thức thực hiện pháp luật đó
2 Học sinh cần phải có trách nhiệm như thế nào khi tham gia giao thông?
1,
(2,0đ)
- Việc cảnh sát giao thông xử lí vi phạm là biểu hiện của hình thức áp
Áp dụng pháp luật:
- Các cơ quan, công chức Nhà nước có thẩm quyền căn cứ vào pháp luật để ra các quyết định làm phát sinh, chấm dứt hoặc thay đổi việc thực hiện các quyền, nghĩa vụ cụ thể của cá nhân, tổ chức
0,50
Có hai trường hợp:
- Các quyền và nghĩa vụ của công dân không tự phát sinh, thay đổi hay chấm dứt nếu không có một văn bản, quyết định áp dụng pháp luật của
- Cơ quan Nhà nước ra quyết định xử lí người vi phạm pháp luật hoặc giải quyết tranh chấp giữa các cá nhân, tổ chức 0,50
2,
(1,0đ)
Trách nhiệm học sinh:
- Hiểu, chấp hành tốt Luật Giao thông
- Lên án những hành vi vi phạm , tích cực tham gia các hoạt động tuyên truyền
1.0
2 Đề số 2
Câu 1 (5.0 điểm)
Em hiểu như thế nào về vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí? Có mấy loại vi phạm pháp
Trang 5Câu 2 (5.0 điểm)
Em hãy cho biết: Quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân; quyền được pháp luật
bảo hộ về tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm của công dân; quyền bất khả xâm
phạm về chỗ ở của công dân là gì? Nêu nội dung của các quyền đó? Công dân phải làm những
gì để thực hiện tốt các quyền tự do cơ bản?
Câu 3 (4.0điểm)
An 16 tuổi cùng với bố, cả hai người đều lái xe máy đi ngược đường một chiều Khi bị cảnh sát giao thông phạt, bố bạn An không chịu nộp tiền phạt vì lý do ông không nhận ra biển báo
đường một chiều, bạn An mới 16 tuổi, còn nhỏ, chỉ biết lái xe đi theo ông nên không đáng bị
phạt
Câu hỏi:
1 - Theo em, lí do bố bạn An đưa ra có xác đáng không? Cảnh sát giao thông phạt hai bố con
An là đúng hay sai? Bạn An có phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình không?
2 - Theo em, trong tình huống trên, hai bố con bạn An có lỗi không? Vì sao?
3 - Hai bố con bạn An phải chịu trách nhiệm trước ai? Họ chưa gây ra tai nạn, họ chưa phải bồi thường cho ai, vậy cảnh sát giao thông nhân danh ai và căn cứ vào đâu để phạt tiền họ? Việc phạt ấy có ý nghĩa gì?
4 - Em hãy chỉ ra các vi phạm của An và bố của bạn ấy Với các vi phạm của mỗi người, họ
phải chịu trách nhiệm pháp lí như thế nào?
Câu 4 (3.0 điểm)
Chị Hà bị Giám đốc công ty kỷ luật với hình thức “chuyển công tác khác” Vì cho rằng quyết
định kỷ luật của Giám đốc với chị là sai pháp luậ tcho nên chị đã làm đơn khiếu nại và trực tiếp gửi đơn tới Ủy ban nhân dân tỉnh, người cán bộ văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh không nhận
hồ sơ và giải thích đơn của chị gửi đến Ủy ban nhân dân tỉnh là không đúng pháp luật Chị Hà
ấm ức lắm, vì cho rằng trong trường hợp này chị gửi đơn khiếu nại như vậy là đúng
Câu hỏi:
1 - Theo em, trong trường hợp này, chị Hà làm đơn gửi tới Ủy ban nhân dân tỉnh là đúng hay
sai pháp luật?
2 - Theo pháp luật khiếu nại và tố cáo, chị Hà phải làm gì để thực hiện quyền công dân của
mình?
Câu 5 (3.0 điểm)
Nguyễn Văn Ba 19 tuổi, là thanh niên hư hỏng, nghiện ma túy Không có tiền để hút, Ba có ý
định đi cướp xe máy Ba tìm được một người quen là Trần Văn Hạnh 17 tuổi, bỏ học, lang
thang ở bến xe và cùng bàn kế hoạch đi cướp Hai tên thuê người chở xe ôm, đến chỗ vắng và dùng dao uy hiếp, cướp xe máy và đâm người lái xe ôm trọng thương (thương tật giám định
70%)
Căn cứ vào hành vi phạm tội của Ba và Hạnh là tội phạm có tổ chức, có kế hoạch và sử dụng hung khí nguy hiểm gây thương tích cho nạn nhân Tòa án đã xử tên Nguyễn văn Ba án tù
chung thân, Trần Văn Hạnh 17 năm tù Gia đình Ba cho rằng tòa xử như vậy là không công
bằng vì cả hai tên cùng thực hiện một hành vi thực hiện vụ cướp
Câu hỏi:
Theo em, thắc mắc của gia đình Ba là đúng hay sai? Vì sao?
ĐÁP ÁN
Trang 6CÂU 1
Ý 1
Em hiểu thế nào về vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí?
* Vi phạm pháp luật là hành vi trái pháp luật, có lỗi do người có năng lực trách nhiệm pháp lí
thực hiện, xâm hại các quan hệ xã hội được pháp luật bảo vệ
Có 3 dấu hiệu vi phạm pháp luật: + Là hành vi trái pháp luật;
+ Do người có năng lực trách nhiệm pháp lý thực hiện
+ Người vi phạm pháp luật phải có lỗi
* Trách nhiệm pháp lí là nghĩa vụ mà các cá nhân hoặc tổ chức phải gánh chịu những hậu quả bất lợi từ hành vi vi phạm pháp luật của mình
Ý 2
Có 4 loại vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí
- Vi phạm hình sự là những hành vi nguy hiểm cho xã hội, bị coi là tội phạm được quy định tại
Bộ luật Hình sự
Người phạm tội phải chịu trách nhiệm hình sự thể hiện ở chỗ người đó phải chấp hành hình
phạt theo quyết định của tòa án Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình
sự do tội rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng Đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm về mọi tội phạm Việc xử lí người chưa thành niên phạm tội (14 đến dưới 18
tuổi lấy nguyên tắc giáo dục là chủ yếu
- Vi phạm hành chính là hành vi vi phạm pháp luật có mức độ nguy hiểm cho xã hội thấp hơn
tội phạm, xâm phạm các quy tắc quản lí nhà nước
Người vi phạm hành chính phải chịu trách nhiệm hành chính theo quy định của pháp luật
Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi bị xử phạt hành chính do cố ý; Người từ đủ 16 tuổi trở lên bị
xử phạt hành chính do mọi vi phạm hành chính mà mình gây ra
- Vi phạm dân sự là hành vi vi phạm pháp luật, xâm hại tới các quan hệ tài sản và quan hệ
nhân thân
Người có hành vi vi phạm dân sự phải chịu trách nhiệm dân sự Người từ đủ 6 đến dưới 18
tuổi khi tham gia các giao dịch dân sự phải được người đại diện theo pháp luật đồng ý, có các quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm dân sự phát sinh từ giao dịch dân sự do người đại diện xác lập
và thực hiện
- Vi phạm kỷ luật là hành vi vi phạm pháp luật xâm phạm các quan hệ lao động, công vụ nhà
nước do pháp luật hành chính, lao động bảo vệ Cán bộ, công chức, viên chức vi phạm kỉ
luật phải chịu trách nhiệm kỉ luật với các hình thức: Khiển trách, cảnh cáo, hạ bậc lương,
chuyển công tác khác, buộc thôi việc
Ý 3
Cho các ví dụ minh họa
Các ví dụ về 4 loại vi phạm pháp luật và trách nhiệm pháp lí
CÂU 2
Ý 1
Khái niệm, nội dung của 3 quyền:
Trang 7* Quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân có nghĩa là không ai bị bắt nếu như
không có quyết định của tòa án, quyết định hoặc phê chuẩn của Viện Kiểm sát, trừ trường hợp phạm tội quả tang
- Nội dung: Không một ai dù ở cương vị nào có quyền tự ý bắt và giam giữ người vì những lí do không chính đáng hoặc do nghi ngờ không có căn cứ
Trong một số trường hợp cần thiết phải bắt, giam giữ người thì cán bộ nhà nước có thẩm
quyền phải tuân theo những trình tự, thủ tục do pháp luật quy định
* Quyền được pháp luật bảo hộ về tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm của công dân: Công dân có quyền được đảm bảo an toàn về tính mạng, sức khỏe, được bảo vệ danh dự và
nhân phẩm; Không ai được xâm phạm tới tính mạng, sức khỏe, danh dự và nhân phẩm của
người khác
- Nội dung:
+ Không ai được xâm phạm tới tính mạng, sức khỏe của người khác Pháp luật quy định không
ai được đánh người, nghiêm cấm hành vi xâm phạm tới tính mạng của người khác như: Giết
người, đe dọa giết người, làm chết người
+ Không ai được xâm phạm tới danh dự, nhân phẩm của người khác
* Quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở của công dân: Chỗ ở của công dân được nhà nước và
mọi người tôn trọng, không ai được tự ý vào chỗ ở của người khác nếu không được người đó đồng ý Chỉ trong trường hợp được pháp luật cho phép và phải có quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền mới được khám xét chỗ ở của một người Trong trường hợp này thì việc khám xét cũng không được tiến hành tùy tiện mà phải tuân theo đúng trình tự, thủ tục do pháp luật quy định
- Nội dung:
+ Cá nhân, tổ chức tự tiện vào chỗ ở của người khác, tự tiện khám chỗ ở của công dân là vi
phạm pháp luật Về nguyên tắc không ai được tự tiện vào chỗ ở của người khác
+ Tuy nhiên trong trường hợp đặc biệt theo quy định của pháp luật cho phép mới được khám
xét chỗ ở của người khác, tuy nhiên cũng không được khám xét tùy tiện mà phải tuân theo
những trình tự, thủ tục pháp luật quy định
Ý 2
Trách nhiệm của công dân:
- Công dân phải học tập, tìm hiểu để nắm được các quyền tự do cơ bản của mình, biết phân
biệt hành vi đúng pháp luật và hành vi vi phạm pháp luật để bảo vệ mình, người xung quanh
- Biết phê phán, đấu tranh trước những việc làm sai trái vi phạm các quyền tự do cơ bản của
công dân
- Tích cực tham gia giúp đỡ cán bộ nhà nước thi hành quyết định bắt người, khám xét chỗ ở
trong trường hợp được pháp luật cho phép
- Tự rèn luyện, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật để sống văn minh tôn trọng pháp luật, tự giác tuân thủ pháp luật của nhà nước, tôn trọng quyền tự do cơ bản của người khác
CÂU 3
Học sinh trả lời đúng 4 ý, mỗi ý 1 điểm
Ý 1
- Lí do bố An đưa ra là không xác đáng
- Vì cả hai bố con An đều tham gia giao thông nên phải biết và nắm được Luật
Trang 8Giao thông, trong đó có quy định về đường một chiều
- Cảnh sát giao thông phạt hai bố con An là đúng
- An có phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình vì đã 16 tuổi
Ý 2
- Trong tình huống trên, cả hai bố con An đều có lỗi
- Vì họ đều biết rằng đi vào đường một chiều là sai, có thể gây tai nạn nguy hiểm cho bản thân
và cho người khác cùng tham gia giao thông song họ vẫn đi vào
Ý 3
- Hai bố con bạn An phải chịu trách nhiệm trước pháp luật
- Cảnh sát giao thông với thẩm quyền được giao, nhân danh pháp luật và quyền lực nhà nước, căn cứ vào các quy định của pháp luật và quyền lực nhà nước, căn cứ vào các quy định của
Luật giao thông đường bộ và Nghị định của Chính phủ để phạt hai bố con bạn An
- Cảnh sát giao thông phạt hai bố con bạn An tức là buộc hai bố con An phải chịu trách nhiệm
về hành vi trái pháp luật của mình , đồng thời qua đó, giáo dục bố con An và những người khác phải có ý thức chấp hành pháp luật nhằm đảm bảo an toàn cho bản thân và cho những người xung quanh
Ý 4
- Bố của An đi xe máy vào đường ngược chiều cho nên sẽ phải chịu trách nhiệm pháp lí về
hành vi đó
- Bạn An cũng đi xe máy vào đường ngược chiều nên cũng sẽ phải chịu trách nhiệm pháp lí về hành vi đó Bên cạnh đó, nếu xe máy của An điều khiển có dung tích xi lanh trên 50 cm3 thì An còn phải chịu thêm một trách nhiệm pháp lí về hành vi này
- Căn cứ vào những vi phạm của hai bố con bạn An thì họ phải chịu trách nhiệm hành chính
CÂU 4
Học sinh trả lời được 2 ý đúng, mỗi ý 1.5 điểm
1- Chị Hà gửi đơn đến Ủy ban nhân dân tỉnh là không đúng trình tự giải quyết khiếu nại
2- Trong trường hợp này, chị Hà cần gửi đơn khiếu nại đến chính người Giám đốc Công ty đã
ra quyết định kỷ luật chị Chỉ khi nào chị Hà không đồng ý với kết quả giải quyết khiếu nại của
Giám đốc thì chị mới gửi đơn khiếu nại đến người đứng đầu cơ quan hành chính cấp trên trực tiếp của Giám đốc cơ quan chị
CÂU 5
Học sinh nêu được:
- Thắc mắc của gia đình Ba là sai
- Vì: Ba phải chịu hình phạt nặng hơn vì Ba đã thành niên, đủ tuổi để hoàn toàn chịu trách
nhiệm về hành vi phạm tội của mình Hình phạt dành cho Hạnh nhẹ hơn vì Hạnh ở tuổi vị thành niên, hình phạt dành cho hạnh như vậy là công bằng theo đúng quy định của Bộ luật Hình sự
3 Đề số 3
Câu 1 (2.0 điểm)
“Bầu ơi thương lấy bí cùng Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn”
Trang 9Em hãy cho biết câu tục ngữ trên nói lên điều gì?
Học sinh cần làm gì đểphát huy truyền thống nhân nghĩa của dân tộc?
Câu 2 (2,0 điểm)
Hãy cho biết Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam có những chức năng cơ bản
nào?
Câu 3 (3,5 điểm)
Trình bày mục tiêu và phương hướng cơ bản để thực hiện chính sách dân số Trách nhiệm của công dân đối với chính sách dân số?
Câu 4 (4 điểm)
Hãy phân tích các đặc trưng của pháp luật Theo em, nội quy nhà trường, Điều lệ Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh có phải là văn bản quy phạm pháp luật không?
Câu 5 (5,5 điểm)
Pháp luật nước ta quy định như thế nào về Quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công
dân? Là công dân, học sinh cần phải có trách nhiệm gì để thực hiện tốt quyền này?
Câu 6 (3 điểm)
Bài tập tình huống: Sơn và An chơi thân với nhau Một hôm Sơn bị mất chiếc điện thoại di động đắt tiền, Sơn nghi ngờ An lấy cắp và đem chuyện nói với bố mình vốn là công an xã Bố của
Sơn tìm đến nhà An nhưng không gặp Ông bực tức bỏ về và bắt gặp An ở chợ cùng với các
bạn Đang trong cơn phẫn nộ ông mắng nhiếc An thậm tệ, rồi bắt cậu đưa về trụ sở công an
xã
Hỏi:
1 Bố bạn Sơn có hành động nào xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm của An không? Vì sao?
2 Đối với hành vi của bố Sơn, pháp luật nước ta quy định xử phạt như thế nào?
ĐÁP ÁN CÂU 1
* Ý nghĩa: Nói lên lòng nhân ái , sự yêu thương, giúp đỡ lẫn nhau trong hoạn nạn , lúc khó
khăn Đạo lí nhường nhịn , đùm bọc nhau đã là tình cảm của con người Việt Nam và trở
thành hành vi ứng xử hàng ngày của người Việt Nam qua các thế hệ
* Phát huy truyền thống nhân nghĩa của dân tộc, mỗi học sinh chúng ta cần:
- Kính trọng, biết ơn, hiếu thảo với cha mẹ ,ông bà; biết quan tâm , chăm sóc ông bà, cha mẹ khi ốm đau, lúc già yếu
- Quan tâm , chia sẻ ,nhường nhịn với những người xung quanh, trước hết là những người
thân trong gia đình, thầy cô, bạn bè, hàng xóm láng giềng
- Cảm thông và sẵn sàng giúp đỡ mọi người khi gặp khó khăn, hoạn nạn ; tích cực tham gia
các hoạt động uống nước nhớ nguồn, đền ơn đáp nghĩa
- Kính trọng và biết ơn các vị anh hùng dân tộc, những người có công với đất nước , với dân
tộc
CÂU 2
* Chức năng của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa:
- Một là , chức năng bảo đảm an ninh chính trị và trật tự , an toàn xã hội
Trang 10+ Phòng ngừa, ngăn chặn mọi âm mưu phá hoại; đảm bảo giữ vững an ninh chính trị , an toàn
xã hội;
+ Tạo điều kiện hòa bình ổn định để xây dựng thành công CNXH
- Hai là,chức năng tổ chức và xây dựng, bảo đảm thực hiện các quyền tự do,dân chủ và lợi ích hợp pháp của công dân
+ Tổ chức xây dựng và quản lí nền kinh tế
+ Tổ chức xây dựng và quản lí văn hóa, giáo dục,khoa học-công nghệ
+ Tổ chức xây dựng và đảm bảo thực hiện các chính sách xã hội
+ Xây xựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật theo hướng phục vụ lợi ích của nhân dân
CÂU 3
Mục tiêu và phương hướng cơ bản để thực hiện chính sách dân số
- Mục tiêu: tiếp tục giảm tốc độ gia tăng dân số, sớm ổn định quy mô , cơ cấu dân số và phân
bố dân cư hợp lí , nâng cao chất lượng dân số nhằm phát triển nguồn nhân lực cho đất nước
- Phương hướng : ( HS lấy VD)
+ Tăng cường công tác lãnh đạo và quản lí của Nhà nước
+ Làm tốt công tác thông tin tuyên truyền , giáo dục dân số
+ Nâng cao sự hiểu biết của người dân
+ Nhà nước đầu tư đúng mức , tranh thủ các nguồn lực trong và ngoài nước; thực hiện xã hội hóa công tác dân số
* Trách nhiệm của công dân:
- Chấp hành chính sách dân số , pháp luật về dân số
- Động viên người thân trong gia đình và những người khác cùng chấp hành , đồng thời đấu
tranh chống những hành vi vi phạm chính sách dân số
CÂU 4
* Các đặc trưng cơ bản của pháp luật:
- Pháp luật có tính quy phạm phổ biến : ( lấy VD và phân tích) Pháp luật là những quy tắc xử
sự chung, là khuôn mẫu chung , được áp dụng nhiều lần , ở mọi nơi, đối với mọi tổ chức, cá
nhân trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội
- Pháp luật mang tính quyền lực bắt buộc chung: ( lấy VD và phân tích)
Pháp luật do Nhà nước ban hành và bảo đảm thực hiện , bắt buộc đối với mọi tổ chức , cá
nhân ,bất kì ai cũng phải thực hiện , bất kì ai vi phạm cũng đều bị xử lí nghiêm theo quy định
của pháp luật
- Pháp luật có tính xác định chặt chẽ về mặt hình thức (lấy VD và phân tích)
Hình thức thể hiện của pháp luật là các văn bản quy phạm pháp luật, được quy định rõ ràng , chặt chẽ trong từng điều khoản; thẩm quyền ban hành văn bản của các cơ quan nhà nước
được quy định trong Hiến pháp và Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật Nội dung của văn bản do cơ quan cấp dưới ban hành không được trái với nội dung của văn bản do cơ quan cấp trên ban hành và không được trái với Hiến pháp
* Nội quy nhà trường, Điều lệ Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh không phải là văn bản
quy phạm pháp luật Vì văn bản quy phạm pháp luật là loại văn bản do cơ quan nhà nước có