powerpoint presentation 1 các đặc trưng cơ bản của văn học dân gian văn học dân gian là những tác phẩm ngôn từ truyền miệng được hình thành tồn tại phát triển nhờ tập thể và gắn bó phục vụ cho c

tình cảm của người lao động với những nỗi nhớ thương da diết và ước muốn mãnh liệt … thường được biểu hiện bằng các hình ảnh ẩn dụ.  Ca dao hài hước nói lên tâm hồn lạc quan , yêu đờ[r]

1 Các đặc trưng cơ bản của văn học dân gian

Văn học dân gian là những tác phẩm ngơn từ truyền miệng được hình thành , tồn tại , phát

triển nhờ tập thể và gắn bĩ , phục vụ cho cac sinh hoat khác nhau trong đời sống cộng đồng.

Văn học cĩ các đẳc trưng sau đây :

 Là những tác phẩm nghệ thuật ngơn từ

truyền miệng.

 Được sáng tác tâp thể.

 Gắn bĩ và phục vụ các sinh hoạt trong đời

sống cộng đồng.

I NỘI DUNG ƠN TẬP :

Có tính tập thể và tính cộng đồng

2 Những thể loại chủ yếu của văn học dân gian :

Truyện dân

gian câu nói dân

gian

Thơ ca dân gian Sân khấu dân gian

3 Bãng tổng hợp , so sánh các thể loại VHDG :

Thần thoại , sử

thi , truyện cổ

tích, truyền

thuyết, ngụ

ngôn , truyện

cười , truyện

thơ

_ tục ngữ _ câu đố _ ca dao _ vè _ chèo _ tuồng

Mục đích Hình thức

lưu truyền

Nội dung phản ánh Kiểu nhân vật Đặc điểm nghệ thuật

Sử thi (

anh

hùng)

Truyền

thuyết

Ghi lại cuộc sống và ước

mơ của phát triển của người dân Tây Nguyên xưa

hát – kể Xã hội Tây

Nguyên thời

cổ đại đang

ở giai đoạn tiền giai cấp , tiền dân tộc.

Người anh hùng vĩ đại

Sử dụng biện pháp

so sánh phóng đại , trào phúng tạo nên hình ảnh hào hùng Thể hiện

thái độ và cách đánh giá của nhân dân đối với lịch sử

Kể - diển xướng

Kể về các sự việc , nhân vật lịch sử được khúc

xạ qua cốt truyện hư cấu.

Nhân vật được

truyền thuyết hóa , ( ADV,M

ị Châu

…)

Từ sự kiện lịch sử có hư cấu thành câu chuyện mang yếu tố hoang

đường , kì

ảo

n cổ

tích

.

Truyệ

n

cười

.

Thể hiện

nguyện

vọng và

khát khao

của nhân

dân trong

xã hội có

giai cấp ,

chính nghĩa

thắng tà ác

gây cười , phê phán, châm biếm xã hội

Kể

đột xã hội , dấu tranh giữa thiện và ác

Mẹ ghẻ con

chồng ,

em út , phú ông , người nghèo

…

Cốt truyện

hư cấu nhân vật chính trải qua ba chặng đường trong cuộc đời

Những điều trái

tự nhiên, thói hư tật xấu trong xã hội

Có thói

hư tật xấu ( dốt , tham lam )

Ngắn gọn , tạo tình

huống bất ngờ , kết thúc đột ngột

4 Nội dung và nghệ thuật của ca dao :

a Nội dung :

hội phong kiến Thân phận của họ bị phụ thuộc vào xã hội , giá trị của họ không một ai biết đến Thân phận ấy thường

được so sánh bằng củ ấu gai , tấm lụa đào …

Ca dao yêu thương tình nghĩa đề cập đến nhữmg phẫm chất , tình cảm của người lao động với những nỗi nhớ thương da diết

và ước muốn mãnh liệt … thường được biểu hiện bằng các

hình ảnh ẩn dụ

người lao động trong cuộc sông gian khổ của họ

b Nghệ thuật

Ca dao sử dụng nhiều biện pháp nghệ thuật đậm

đà màu sắc dân gian , phong phú và sáng tạo

II BÀI TẬP VẬN DỤNG :

 Bài tập 1 :

•Những nét đặc sắc trong nghệ thuật miêu tả anh hùng sử thi đó là thủ pháp so sánh, phóng đại trùng điệp được sử dụng nhiều

•Ví dụ:

Một lần xốc tới, chàng vượt một đồi tranh

Chàng múa trên cao gió như bão

Bắp chân chàng to bằng cây xà ngang, …

•Nhờ những thủ pháp đặc trưng đó vẻ đẹp người anh hùng lí tưởng hóa: một vẻ đẹp kì vĩ hiên ngang trong khung cảnh hoành tráng

Bài tập 2 :

+Tấn bi kịch của Mị Châu – Trọng Thủy :

Cái lõi

sự thật

lịch sử

Bi kịch được hư cấu

Những chi tiết hoan đường ,

kì ảo

Kết cục của bi kịch

Bài học rút

ra

. Cuộc

xung

đột

ADV –

Triệu

Đà thời

kì Âu

Lạc

nước ta

Bi kịch tình yêu – (lòng vào bi kịch gia đình , quốc gia )

Thần Kim Qui , lẫy

nỏ thần , Rùa

Vàng rẽ nước dẫn ADV

xuống biển

Mất tất

cả : Tình yêu Gia đình Đất nước

Cảnh giác giữ nước, không chủ quan như ADV , không nhẹ

dạ , cả tin như Mị Châu

Bài tập 3:

nv Tấm :

chưa gai gắt lại có Bụt hiện ra hỗ trợ lúc khó khăn nên Tấm thụ

động yếu đuối

 Giai đoạn sau: mâu thuẫn giai cấp càng quyết liệt, xung đột một mất một còn, Tấm phải kiên quyết đấu tranh để giành lại cuộc sống, hạnh phúc của mình

Sức sống mãnh liệt sự trổi dậy lớn lao của con người trước sự vùi dập của cái ác

Bài tập 4:

tượng cười ( cười

ai ?)

Nội dung cười (cười cái gì ?)

Tình huống gây cười

Cao trào

để tiếng cười òa ra

Tam đại

con gà

Nhưng

nó phải

bằng hai

mày

Đã đút lót tiền hối lộ

mà vẫn

bị đánh (Cải)

Anh học trò “dốt hay nói chữ”

Sự dấu dốt của con

người

Luốn cuốn khi không biết chữ

“kê”

Khi anh học trò nói câu :

“ dủ dĩ là con dù dì

…”

Thầy

Lí , Cải

và Ngô

Việc đưa hối lộ và

ăn hối

lộ

Khi thầy

Lí nói:

nhưng nó phải bằng hai mày

Bài tập 5:

a/ Điền tiếp từ vào câu ca dao:

Thân em như hạt mưa rào Hạt rơi xuống giếng, hạt vào vườn hoa

Thân em như chẽn lúa đồng đồng Phất phơ giữa ngọn nắng hồng ban mai

Thân em như trái bần trôi Gió dập sóng dồi biết tấp vào đâu

Mô thức mở đầu của các bài ca dao được lập lại để nhấn

mạnh nỗi đau xót, tăng sức gợi cảm cho người đọc

b/ các hình ảnh so sánh, ẩn dụ trong ca dao:

Tấm lụa đào, củ ấu gai, tấm khăn ngọn đèn, các hình ảnh của thiên nhiên …

Dễ cảm nhận gần gũi với đời sống người dân lao động, hiệu quả nghệ thuật cao

chiều Nhớ người yếm trắng dải điều thắt lưng

Chiều chiều ra đứng ngõ sau Trong về quê mẹ ruột đau chín chiều

Tr ương Thị Yến Nhi ng Th Y n Nhi ị Yến Nhi ến Nhi

oàn Thanh Huy

Đoàn Thanh Huy

Nguy n Th Ng ễn Hoàng Tuấn ị Ngữ ữ

H Th Nguy t ồ Thị Nguyệt ị Ngữ ệt

Hu nh V n Hi u ỳnh Văn Hiếu ăn Hiếu ếu