Quan s¸t, häc tËp tÝch luü tri thøc ®Ó lµm trong v¨n b¶n thuyÕt minh.. a..[r]
Trang 1Ngày soạn:
Ngày dạy:
Bài 10, 11 Kết quả cần đạt:
- Kiểm tra và củng cố nhận thức của học sinh bài ôn tập truyện kí việt nam hiện đại.
- Biết kể trớc tập thể lớp một cách rõ ràng, gãy gọn, sinh động một câu chuyện có kết hợp với miêu tả và biểu cảm, qua đó ôn tập về ngôi kể.
- Củng cố kiến thức đã học ở tiểu học về đặc điểm của câu ghép và cách nối các vế câu ghép.
- Nắm đợc vai trò, vị trí của văn bản thuyết minh trong đời sống của con ngời
Tiết 41 kiểm tra văn
A Mục tiêu bài học
1 – Kiến thức: Kiến thức: - Kiểm tra và củng cố lại nhận thức của học sinh sau bài ôn tậptruyện kí Việt Nam hiện đại
- Tích hợp với các kiến thức Tiếng Việt đã học và phần Tập làm văn bài: tóm tắtvăn bản tự sự ; kết hợp tự sự, miêu tả và biểu cảm
2 – Kiến thức: Kĩ năng: Rèn luyện và củng cố các kĩ năng khái quát, tổng hợp, phân tích và
so sánh, lựa chọn viết đoạn văn
3 - Thái độ: Có thái độ học tập đúng đắn
B Chuẩn bị.
- Giáo viên : Soạn đề bài và đáp án
- Học sinh: Ôn tập kĩ 4 truyện kí Việt Nam đã học ở bài ''Ôn tập''
C.Tiến trình bài dạy.
1) ổn đinh tổ chức
2) Kiểm tra bài cũ:
3)Bài mới: Ma trận thiết kế đề kiểm tra văn
Trang 2Phần I: Trắc nghiệm ( 3 điểm)
Khoanh tròn vào chữ cái đầu câu trả lời đúng Câu 1: ''Tôi đi học'' của Thanh Tịnh đợc viết theo thể loại nào?
A – Kiến thức: Bút Kí C – Kiến thức: Tiểu thuyết
B – Kiến thức: Truyện ngắn trữ tình D – Kiến thức: Tuỳ bút
Câu 2: Nhận định nào sau đây nói đúng nhất về chủ đề tác phẩm Tôi đi học“ Tôi đi học” ”
A – Kiến thức: “ Tôi đi học” Tôi đi học ” tô đậm cảm giác trong sáng nảy nở trong lòng nhân vật “ Tôi đi học” tôi” ởbuổi đầu đến trờng
B - “ Tôi đi học” Tôi đi học ” tô đậm cảm giác lạ lẫm, sợ sệt của nhân vật “ Tôi đi học” tôi” ở buổi đầu đếntrờng đầu tiên
C – Kiến thức: “ Tôi đi học” Tôi đi học ” tô đậm sự tận tình âu yếm của những ngời lớn nh ngời mẹ, ông
đốc… đối với những em bé lần đầu tiên đến trờng
D – Kiến thức: Tôi đi học tô đậm niềm vui sớng hân hoan của nhân vật “ Tôi đi học”tôi” và các bạn ngàykhai trờng đầu tiên
Câu 3: Nhận định nào sau đây nói đúng nhất chủ đề đoạn trích Trong lòng“ Tôi đi học”
mẹ”
A - Đoạn trích chủ yếu trình bày tâm địa độc ác của bà cô bé Hồng
B - Đoạn trích chủ yếu trình bày sự hờn tủi của bé Hồng khi gặp mẹ
C - Đoạn trích chủ yếu trình bày nỗi đau khổ của bé Hồng
D - Đoạn trích chủ yếu trình bày diễn biến tâm trạng của bé Hồng
Câu 4: Nhân vật bà cô hiện lên trong cuộc trò chuyện với bé Hồng là một con ngời nh thế nào?
A – Kiến thức: Là một ngời đàn bà xấu xa, xảo quyệt tâm địa với những “ Tôi đi học” rắp tâm tanh bẩn”
B - Là một ngời đàn bà đại diện cho những thành kiến phi nhân đạo, cổ hủ
C - Là một ngời đàn bà có tính cách tiêu biểu cho ngời phụ nữ xa và nay
D – Kiến thức: Gồm A và B
Câu 5: Trong đoạn trích Tức n“ Tôi đi học” ớc vỡ bờ chị Dậu hiện lên là một con ng” ời nh thế nào?
A – Kiến thức: Giàu tình thơng yêu với chồng con
B – Kiến thức: Căm thù bọn tay sai của thực dân phong kiến
C – Kiến thức: Có thái độ phản kháng mạnh mẽ đối với bọn tay sai
II – Phần tự luận( 7 điểm) Phần tự luận( 7 điểm)
1) Tóm tắt truyện ngắn “ Tôi đi học”Lão Hạc” của nhà văn Nam cao?
2) Qua các bài “ Tôi đi học” Tôi đi học”, “ Tôi đi học” Trong lòng mẹ”, “ Tôi đi học”Tức nớc vỡ bờ” em có thể kháiquát nh thế nào về phẩm chất ngời mẹ, ngời vợ- ngời phụ nữ Việt Nam
* Đáp án – Kiến thức: biểu điểm
Trang 3I – Kiến thức: Trắc nhiệm : Mỗi câu đúng đ ợc 0,5 điểm
- Diễn đạt lu loát , trình bày sạch đẹp mới đạt điểm tối đa
- Chuẩn bị tiết luyện nói
D Rút kinh nghiệm sau giờ dạy
Tiết 42 Luyện nói : Kể chuyện theo ngôi kể
kết hợp với miêu tả và biểu cảm A- Mục tiêu bài học:
1 – Kiến thức: Kiến thức: Hs biết trình bày miệng trớc tập thể một cách rõ ràng, gãy gọn,sinh động về một câu chuyện có kết hợp với miêu tả và biểu cảm
Trang 41) ổn đinh tổ chức
2) Kiểm tra bài cũ:
3) Bài mới:
Bài hôm nay sẽ giúp chúng ta rèn kĩ năng trình bày vấn đề một cách có bài bản,
có sửa chữa, uốn nắn, có sự theo dõi đánh giá của ngời khác
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
- Kể theo ngôi thứ nhất là kể ntn ?
Nêu tác dụng của ngôi kể thứ nhất?
- Nh thế nào là kể theo ngôi thứ ba ?
Kể theo ngôi thứ 3 có tác dụng gì ?
Những vb nào đựơc kể theo ngôi thứ
3 ? (Ngời kể đứng ngoài câu
chuyện để kể 1 cách khái quát về
câu chuyện đó, các nv trong chuyện
đợc gọi đúng tên của nó Cách kể
này giúp ngời kể có thể kể 1 cách
linh hoạt, tự do những gì diễn ra
với nv)
-Taị sao ngời ta phải thay đổi ngôi kể
? (Thay đổi ngôi kể là có mục đích,
ý đồ NT của ngời viết truyện để câu
chuyện kể phù hợp hơn với cốt
truyện, nv và nhất là để câu chuyện
hấp dẫn hơn đối với ngời đọc do tác
dụng của từng ngôi kể )
- Hs đọc đoạn trích “ Tôi đi học”Tắt đèn”
- Đoạn văn đợc kể theo ngôi thứ
Trang 5- Các yếu tố miêu tả đó có tác dụng
gì ?
-Tìm các yếu tố biểu cảm có trong
đoạn văn ?
- Kể lại đoạn trích theo lời của chị
Dậu (Ngôi thứ nhất) ?
- Muốn kể đoạn trích trên theo ngôi
thứ nhất thì phải thay đổi những gì ?
(Lời xng hô, lời dẫn thoại, chuyển
lời thoại thành lời kể )
- Gv: Kể lại câu chuyện trên bằng
ngôn ngữ của m theo các yêu cầu
sau:
+ Kể theo ngôi thứ nhất, đóng vai chị
Dậu là ngời trong cuộc để kể lại câu
chuyện này, xng là “ Tôi đi học”tôi” Do vậy
chị Dậu trong truyện đã thể hiện
+ Cần thuộc diễn biến truyện và lời
của nhân vật để kể 1 cách chủ động,
tự nhiên
diễn biến của sự việc và góp phần tăngthêm sức biểu cảm cho nhân vật và câuchuyện, khiến ngời đọc hứng thú và hảhê
- Biểu cảm: Trong các câu đối thoại củachị Dậu với tên cai lệ, đặc biệt là việc
sử dụng các cặp đại từ xng hô(cháu-ông, tôi- ông, bà- mày), qua cáccụm từ ngữ biểu cảm (van, không đựơcphép, bà cho mày xem)
III - Luyện nói:
Tôi xám mặt, vội vàng đặt con béxuống đất, chạy đến đỡ tay ng nhà lí tr-ởng và van xin tha thiết: Cháu van ông,nhà cháu vừa tỉnh lại đợc 1 lúc, ông thacho nhà cháu Tôi cha kịp nói hết câuthì đã bị hắn bịch cho mấy cái vào ngực
đau điếng, vừa bịch hắn vừa quát: Thanày, tha nay ! Rồi hắn lại sấn sổ đếntrói chồng tôi Tức quá không chịu nổi,tôi đã cự lại hắn: Chồng tôi đang đau
ốm, ông không đợc phép hành hạ chồngtôi Tôi lại bị hắn tát vào mặt 1 cái đánhbốp, rồi hắn cứ nhảy vào trói chông tôi.Không chịu đợc, tôi nghiến 2 hàm răng:Mày trói chồng bà đi, bà cho mày xem !Thế rồi tôi túm lấy cổ hắn, ấn dúi racửa, làm hắn ngã chỏng quèo ra đất, nh-
ng miệng hắn vẫn nham nhảm doạ bắttrói vợ chồng tôi Thấy tên cai lệ bị
đánh, tên ng nhà lí trởng cầm gậy, sấn
đến định đánh tôi Nhanh nh cắt, tôitúm ngay đợc gậy của hắn Tôi và hắngiằng co nhau đu đẩy, rồi tôi và hắn đềubuông gậy ra, áp vào vật nhau, kết cụchắn bị tôi túm tóc lẳng cho 1 cái ngãnhào ra thềm
Trang 6- Đọc bài: Tìm hiểu chung về vb thuyết minh (Đọc ví dụ và trả lời câu hỏi trongtừng phần).
D Rút kinh nghiệm sau giờ dạy
A Mục tiêu bài học
1 – Kiến thức: Kiến thức: Học sinh nắm đợc đặc điểm của câu ghép, nắm đợc 2 cách nối các
vế trong câu ghép
2 – Kiến thức: Kĩ năng: Rèn kĩ năng nhận diện câu ghép và cách nối các vế trong câu ghép
3 - Thái độ: Có thái độ học tập đúng đắn
B Chuẩn bị.
- Giáo viên: Bảng phụ ghi các câu in đậm trong ví dụ mục I
- Học sinh: Xem lại bài (Câu đơn): Dùng cụm C-V để MR nòng cốt câu ở lớp
7, phiếu học tập (bài 3-SGK- tr112)
C- Tiến trình bài dạy.
1) ổn đinh tổ chức
2) Kiểm tra bài cũ:
? Thế nào là nói giảm, nói tránh ? Tác dụng
? Giải bài tập 4 SGK tr109
3) Bài mới:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
- Gọi học sinh đọc ví dụ trong
- Giáo viên đánh giá, chốt kiến
I Đặc điểm của câu ghép
Trang 7* Câu 7 có 3 cụm C-V không bao
chứa nhau Cụm C-V cuối giải
thích cho cụm C-V (2)
- Hớng dẫn học sinh làm bài tập 3
SGK-tr112 vào phiếu học tập- Học
sinh điền vào phiếu học tập
- Học sinh thảo luận nhóm và trình
bày
? Dựa trên những kiến thức đã học
ở lớp dới, em hãy cho biết câu nào
trong những câu trên là câu đơn,
câu nào là câu ghép
? Vậy thế nào là câu ghép
Câu ghép là câu có 2 hoặc
nhiều cụm C-V không bao chứa
? Trong mỗi câu ghép các vế câu
đợc nối với nhau bằng cách nào
? Tìm thêm các ví dụ khác về cách
tay tôi dẫn đi trên con đờng làng nhỏ vàhẹp
+ C7: Cảnh vật chung quanh tôi đều thay
đổi, vì chính lòng tôi đang có sự thay đổilớn; hôm nay tôi đi học
+ Câu 1, 2 là câu đơn+ Câu 3 là câu ghép
đ ờng rụng nhiều và trên không không cónhững đám mây bàng bạc, lòng tôi/ lạináo nức những kỉ niệm miên man củabuổi tựu tr ờng
+ C3: Những ý tởng ấy tôi/ ch a lần nàoghi lên giấy, vì hồi ấy tôi/ không biết ghi
và ngày nay tôi/ không nhớ hết
- Các vế trong C1, C3, C6 nối với nhaubằng quan hệ từ: vì, và, nhng
- Các vế trong câu 7 (vế 1 và vế 2) nối vớinhau bằng quan hệ từ: vì
- Vế 2 và vế 3 trong câu 7: không dùng từnối (dùng dấu:)
Trang 8nối các vế trong câu ghép.
VD:
- Hắn vốn không a lão Hạc / bởi vì
lão lơng thiện quá (nối bằng quan
hệ từ bởi vì)
- Mẹ tôi cầm nón vẫy tôi, vài giây
sau, tôi đuổi kịp (nối bằng dấu
phẩy)
- Khi 2 ngời lên trên gác / thì
Giôn-xi đang ngủ (nối bằng cặp
quan hệ từ: khi-thì)
Hoặc: Nếu quê anh có nhiều dừa
thì quê tôi có nhiều núi
- Nớc dâng cao bao nhiêu, đồi núi
dâng cao bấy nhiêu (nối bằng cặp
đại từ bao nhiêu - bấy nhiêu hoặc
thờng dùng dấu phẩy hoặc dấu (:)
- Gọi học sinh đọc ghi nhớ
? Tìm các câu ghép, cho biết trong
mỗi câu ghép, các vế câu đợc nối
Trang 9- Giáo viên hớng dẫn làm bài tập
- Vì trời ma to nên đờng rất trơn
Trời ma to nên đờng rất trơn
Đờng rất trơn vì trời ma to
(Học sinh thi giữa các nhóm theo hớngdẫn của giáo viên)
4) Củng cố:
- Nhắc lại 2 ghi nhớ của bài: Khái niệm câu ghép và cách nối các vế của câu ghép
5) Hớng dẫn về nhà:
- Học thuộc 2 ghi nhớ
- Tiếp tục làm bài tập 4,5 SGK tr114; xem trớc bài ''Câu ghép''
D Rút kinh nghiệm sau giờ dạy
A Mục tiêu bài học
1 – Kiến thức: Kiến thức: Học sinh hiểu đợc vai trò, vị trí và đặc điểm của văn bản thuyếtminh trong đời sống con ngời
Phân biệt văn bản thuyết minh với các văn bản tự sự, miêu tả, biểu cảm, nghị luận
2 – Kiến thức: Kĩ năng: Rèn luyện kĩ năng viết và phân tích văn bản thuyết minh
3 - Thái độ: Có thái độ học tập đúng đắn
B Chuẩn bị.
- Giáo viên: Xem lại đặc điểm của văn bản tự sự, miêu tả để so sánh, sách ớng dẫn du lịch,xem lại băng hình tiết dạy mẫu
h Học sinh: Xem trớc bài ở nhà, phiếu học tập
C.Tiến trình bài dạy.
Trang 10Giới thiệu bài: Cuốn sách hớng dẫn du lịch, nhãn thuốc, giới thiệu tác giả văn
? Vậy em thấy các văn bản này
có đặc điểm chung nh thế nào
* Các văn bản này cung cấp tri
* Loại văn bản này rất thông
dụng trong mọi lĩnh vực của đời
Hoặc: Các tờ giấy thuyết minh đồ
vật, bài giới thiệu về 1 tác phẩm
điểm của cây dừa Bình Định
- ''Tại sao lá cây có màu xanh lục'' giảithích về tác dụng của chất diệp lục làm chongời ta thấy lá cây có màu xanh
- ''Huế''; giới thiệu Huế là một trung tâmvăn hoá nghệ thuật lớn của Việt Nam vớinhững đặc điểm tiêu biểu riêng của Huế
3 Kết luận
- ý 1( Ghi nhớ) trong SGK
II Đặc điểm chung của văn bản thuyết
Trang 11- Tổ chức học sinh trao đổi nhóm
- Văn bản miêu tả trình bày chi
tiết cụ thể cho ta cảm nhận đợc sự
vật, con ngời Các văn bản này
chủ yếu làm cho ngời ta hiểu
cũng trình bày đặc điểm tiêu biểu
của đối tợng thuyết minh
- Giáo viên lấy ví dụ: Nếu giới
thiệu một loài hoa có thể bắt đầu
bằng việc miêu tả vẻ đẹp của hoa,
gợi cảm xúc chung về loài hoa
Trang 12thuộc loại văn bản nào.
? Phần nội dung thuyết minh
trong văn bản này có tác dụng gì
- Giáo viên hớng dẫn học sinh về
nhà làm
* ghi nhớ sgk
II Luyện tập Bài tập 1
- Cả 2 văn bản đều là văn bản thuyết minhVBa: Cung cấp kiến thức lịch sử
VBb: Cung cấp kiến thức sinh vật
Bài tập 3:
- Các văn bản khác cũng cần yếu tố thuyếtminh để giới thiệu
4) Củng cố:
? Nhắc lại khái niệm văn bản thuyết minh? đặc điểm của văn bản thuyếtminh
5) Hớng dẫn về nhà:
- Học thuộc ghi nhớ, làm bài tập 3
- Xem trớc bài ''Phơng pháp thuyết minh''
D Rút kinh nghiệm sau giờ dạy
Trang 13Bài 12 Kết quả cần đạt
- Xác định đợc quyết tâm phòng chống thuốc lá trên cơ sở nhận thức đầy đủ tác hại to lớn, nhiều mặt của thuốc lá đối với đồi sống cá nhân và cộng
đồng.
- Nắm đợc quan hệ ý nghĩa giữa các vế câu ghép.
- Nắm đợc các phơng pháp thuyết minh thông dụng
Tiết 45 Văn bản : ôn dịch, thuốc lá
A Mục tiêu bài học
1 – Kiến thức: Kiến thức: HS cần xác định đợc quyết tâm phòng chống thuốc lá trên cơ sởnhận thức đợc tác hại to lớn, nhiều mặt của thuốc lá đối với cuộc sống cá nhân vàcộng đồng
2 – Kiến thức: Kĩ năng: rèn kĩ năng phân tích một văn bản nhật dụng thuyết minh một vấn
đề khoa học xã hội
3 - Thái độ: Tuyên truyên cho mọi ngời không nên hút thuốc lá có hại cho sức khoẻ
B Chuẩn bị.
- Giáo viên:Tìm hiểu thực trạng hút thuốc lá hiện nay
- Học sinh: soạn bài, tìm hiểu tác hại của thuốc lá
C.Tiến trình bài dạy.
1) ổn đinh tổ chức
2) Kiểm tra bài cũ:
? Nêu tác hại và việc xử lí đối với bao bì ni lông
? Nhận xét về cách sử dụng lí lẽ, dẫn chứng trong văn bản
3)Bài mới
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
? Văn bản này thuộc kiểu văn bản
- HS thảo luận nhóm để trả lời
? Ta có thể hiểu nh thế nào về đầu
Phần 2: Tiếp con đờng phạm pháp:
Tác hại của thuốc lá
- Phần 3: Còn lại Kiến nghị chốngthuốc lá
+ Ôn dịch: Chỉ chung các loại bệnh nguy
Trang 14? Có thể sửa thành: Thuốc lá là
một loại ôn dịch đợc không? Vì
sao ? Hoặc Ôn dịch thuốc lá (bỏ
dấu phẩy)
- Không vì nội dung không sai
nhng tính chất biểu cảm không rõ
ràng, việc sử dụng dấu phẩy tỏ
đ-ợc thái độ nguyền rủa, đồng thời
gây sự chú ý cho ngời đọc
? ở phần đầu văn bản những tin
tức nào đợc thông báo ? Trong đó
thông tin nào đợc nêu thành chủ
hiểm hoạ to lớn của loại dịch này
? Em đón nhận thông tin này với
thái độ nh thế nào
- HS tự bộc lộ
? Tác hại của thuốc lá đợc thuyết
minh trên những phơng diện nào
? Sự huỷ hoại của thuốc lá đến
sức khoẻ của con ngời đợc phân
tích trên những chứng cớ nào ?
em có nhận xét gì về tác hại của
nó
* Khói thuốc lá chứa nhiều chất
độc thấm vào cơ thể, huỷ hoại
nghiêm trọng đến sức khoẻ con
- Một số ôn dịch đã xuất hiện diệt đợc
- Một số ôn dịch mới lại xuất hiện
- Ôn dịch thuốc lá
- Ôn dịch thuốc lá đe doạ sức khoẻ và tínhmạng của loài ngời còn nặng hơn cả AIDS
- Dùng nhiều từ trong ngành y tế, nghệthuật so sánh
2) Tác hại của thuốc lá
- Sức khoẻ
- Đạo đức cá nhân và cộng đồng
- Kinh tế
Trang 15hại những ai? Nó đe doạ sức
* Sử dụng câu cảm thán, câu cầu
khiến, phản ánh tấm lòng tha thiết
và mong mỏi giữ gìn sức khoẻ
? Em hiểu gì về thuốc lá sau khi
- so sánh thuốc lá tấn công loài ngời nhgiặc ngoại xâm đánh phá.- Tằm ăn dâu: ăn
đến đâu dù chậm rãi biết đến đó nhiều
- Không thấy tác hại của nó ngay
- Bị viêm phế quản ung th
- Từ nhỏ lớn, từ nhẹ nặng, tỉ mỉ cụthể
- Thuyết minh bằng số liệu, dẫn chứngnhằm thuyết phục ngời đọc
- Cần quyết tâm chống lại nạn dịch này
- Thuyết minh bằng trình bày, giải thích
Trang 16- Gọi học sinh đọc ghi nhớ.
- Soạn ''Bài toán dân số''
D Rút kinh nghiệm sau giờ dạy
A Mục tiêu bài học
1 – Kiến thức: Kiến thức: Học sinh nắm đợc quan hệ ý nghĩa giữa các vế trong câu ghép Hiểu đợc dấu hiệu của mối quan hệ
2 – Kiến thức: Kĩ năng: Rèn kĩ năng đặt câu theo các mối quan hệ Phân tích ý nghĩa các mốiquan hệ của các câu đã đặt
3 - Thái độ: có thái độ học tập đúng đắn
B Chuẩn bị.
- Bảng phụ ghi ví dụ mục I1
- Yêu cầu học sinh xem lại bài ''Câu ghép'' ở tiểu học
C.Tiến trình dạy học.
1) ổn đinh tổ chức
2) Kiểm tra bài cũ:
? Thế nào là câu ghép ? Cách nối các vế trong câu ghép? Lấy ví dụ
- Giáo viên cho hs nhận xét Gv nhận xét, cho điểm
3)Bài mới:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
I Quan hệ ý nghĩa giữa các vế câu.
Trang 17- Treo bảng phụ ghi ví dụ mục I
- Phân tích mối quan hệ giữa các
vế trong câu ghép
? Nêu những quan hệ ý nghĩa có
thể có giữa các vế câu trong những
? Các mối quan hệ này thờng đợc
nhận biết qua dấu hiệu gì
? Giữa các vế trong câu ghép có
những mối quan hệ ý nghĩa nào
? Dấu hiệu nhận biết
- HS trao đổi, thảo luận
? Xác định quan hệ ý nghĩa giữa
+ Vế 1, 2: Quan hệ nguyên nhân+ Vế 2, 3: Quan hệ giải thích
1) Nếu anh đến muộn thì tôi đi trớc
2)Tuy trời ma nhng An vẫn đi học đúnggiờ
3) Ma càng to, gió càng mạnh
4) Không những Lan học giỏi môn văn
mà Lan còn học giỏi cả môn Anh
5) Hai ngời giận nhau rồi họ chia taynhau
6) Nó vừa đi, nó vừa ăn
7) Mình đi chơi hay mình đi học
8) Tôi rất vui: hôm nay tôi đã làm đợcmột việc tốt
Trang 18? Xác định câu ghép trong các
đoạn văn
? Xác định mối quan hệ ý nghĩa
trong các vế của câu ghép
b) Điều kiệnc) Quan hệ tăng tiếnd) Tơng phản
e) Câu 1: nối tiếpCâu 2: nguyên nhân
- Không tách vì tác giả có ý viết câu dài
để tái hiện cách kể lể dài dòng của LãoHạc Giá trị biểu hiện của câu ghép
- Xem trớc ''Dấu ngoặc đơn, dấu ngoặc kép''
D Rút kinh nghiệm sau giờ dạy
A Mục tiêu bài học.
1 – Kiến thức: Kiến thức: Giúp học sinh nhận rõ yêu cầu của phơng pháp thuyết minh Nhận biết các phơng pháp thuyết minh
2 – Kiến thức: Kĩ năng: Rèn kĩ năng xây dựng kiểu văn bản thuyết minh
3 - Thái độ: có thái độ học tập đúng đắn
B Chuẩn bị.
- Giáo viên: đọc tài liệu tham khảo
- Học sinh: xem trớc bài ở nhà
C.Tiến trình bài dạy.
1) ổn đinh tổ chức
Trang 192) Kiểm tra bài cũ:
? Em hiểu thế nào về văn bản thuyết minh
? Em hãy chỉ ra các yếu tố phân biệt văn bản thuyết minh với các văn bản tự
sự, miêu tả, biểu cảm, nghị luận
- Giáo viên nhận xét, cho điểm
3)Bài mới
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
? Đọc các văn bản thuyết minh vừa
học cho biết các văn bản ấy sử
dụng loại tri thức gì
* Trình bày các biểu hiện không
tiêu biểu quan trọng
? Vậy muốn có tri thức viết văn
bản thuyết minh ngời viết phải làm
công dụng riêng sử dụng từ là biểu
thị sự phán đoán( cung cấp kiến
I Tìm hiểu các ph ơng pháp thuyết minh
1 Quan sát, học tập tích luỹ tri thức để làm trong văn bản thuyết minh
a Ví dụ :SGK
b Nhận xét
- Văn bản "Cây dừa" tri thức về sự vật
- Văn bản "tại sao lá cây có màu xanhlục","con giun đất" tri thức KH sinhhọc
- Văn bản "Khởi nghĩa Nông Văn Vân"Tri thức lịch sử
c Ghi nhớ (SGK)
2 Ph ơng pháp thuyết minh a) Phơng pháp nêu đinh nghĩa giải thích.
- Từ là: Từ thờng đợc dùng trong phơngpháp định nghĩa
Trang 20truyền hoá kiến thức, là đồ dùng
cần thiết của học sinh để học tập
? Loại câu văn định nghĩa, giải
thích có vai trò gì trong văn thuyết
minh
? Đọc các câu, đoạn văn sau có tác
dụng nh thế nào đối với việc trình
bày
* Kể ra lần lợt các đặc điểm, tính
chất của sự vật theo một trật tự nào
đó
? Chỉ ra ví dụ trong đoạn văn sau
và nêu tác dụng của nó đối với việc
trình bày, cách xử phạt những ngời
hút thuốc lá ở nơi công cộng
? Đoạn văn đã cung cấp những số
liệu nào? Nếu không có những số
d) Phơng pháp dùng số liệu (con số)
- Cung cấp các số liệu chính xác để khẳng
định độ tin cậy cao của các tri thức
- Tác dụng: Làm cho tri thức có độ tincậy càng cao
e) Phơng pháp so sánh
- Là đa ra hai đối tợng cùng loại hoặckhác loại so sánh nhằm nổi bật các đặcdiểm tính chất của đối tợng
Trang 21? ở đoạn văn này phơng pháp so
sánh có tác dụng gì
- VD văn bản ''Huế''
? Hãy cho biết bài Huế đã trình
bày đặc điểm nào của thành phố
- Học sinh thảo luận
? Tác dụng của phơng pháp này
? Vậy khi thuyết minh chúng ta
th-ờng sử dụng phơng pháp nào
Gv: trong thực tế ngời viết văn
thuyết minh thờng kết hợp cả 6
ph-ơng pháp trên một cách hợp lí có
hiệu quả
- Học sinh chốt lại ghi nhớ
? Trong bài"Ôn dịch, thuốc lá'' đã
nghiên cứu, tìm hiểu rất nhiều để
nêu yêu cầu chống nạn hút thuốc
lá Hãy chỉ ra phạm vi tìm hiểu vấn
đề thể hiện trong bài viết ( bài viết
thể hiện những tri thức nào)
? Bài viết ấy đã sử dụng phơng
pháp thuyết minh nào
Tác dụng làm tăng sức thuyết phục độtin cậy cho nội dung cần thuyết minh
- Bài viết thể hiện kiến thức của một bác
sĩ (khói thuốc lá vào phổi tác hại ntn, táchại tới hồng cầu và động mạch ntn)
- Kiến thức của ngời quan sát đời sống xãhội( hiểu một nét tâm lí, cho rằng hútthuốc lá là văn minh, hút thuốc lá ảnh h-ởng đến ngời không hút thuốc, kể cả cáithai trong bụng mẹ! Tỉ lệ ngời hút thuốclá rất cao, hút thuốc lá ảnh hởng tới bữa
ăn trong gia đình 1 ngời tâm huyết vớivấn đề xã hội bức xúc
Bài tập 2
- So sánh đối chiếu phân loại, phân tích
số liệu, nêu ví dụ
Bài tập 3: BTVN
4) Củng cố:
? Các phơng pháp thuyết minh
Trang 225) Hớng dẫn về nhà:
- Hoàn thiện các BT, BT 3 chú ý kiến thức cụ thể, phơng pháp dùng số liệu sựkiện cụ thể
- Xem trớc ''Đề văn thuyết minh và cách làm bài văn thuyết minh''
D Rút kinh nghiệm sau giờ dạy
A Mục tiêu bài học
1 – Kiến thức: Kiến thức: Giúp học sinh phát hiện đợc các lỗi trong bài viết của mình, đánhgiá nhận xét yêu cầu của đề bài
So sánh với bài viết trớc để nhận thấy đợc u nhợc điểm của bài này với bài trớc
2 – Kiến thức: Kĩ năng: Rèn kĩ năng tự chữa bài của mình và của bạn
3 – Kiến thức: Thái độ: Chú ý nghe gv chữa lỗi sai
B Chuẩn bị.
- GV chấm bài, trả trớc 1 ngày
C.Tiến trình bài dạy.
1) ổn đinh tổ chức
2) Kiểm tra bài cũ:
- Kiểm tra việc sửa lỗi ở nhà của học sinh
3)Bài mới:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thức
- Gv trả bài cho hs sau đó yêu cầu hs theo
dõi vào bài của mình
Gv căn cứ vào bài làm của Hs lần lợt nhân
xét về các mặt nội dung, hình thức, bài làm
- Một số bài viết khá tốt, trình bàysạch đẹp, hiểu bài sâu sắc
*Nhợc điểm:
- Một số cha ôn tập kĩ nên chọnsai đáp án