Tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Tổng công ty rau quả nông sản

Tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Tổng công ty rau quả nông sản

Lời mở đầu

“Sản xuất cái mà thị trờng cần chứ không phải là cái mà doanh nghiệp có” là nguyên tắc hoạt động của bất kỳ doanh nghiệp nào muốn tìm chỗ đứng trong nền kinh tế thị trờng Song để nắm bắt và đáp ứng đợc nhu cầu của thị tr-ờng không phải là một điều đơn giản,vì cùng với sự đi lên của kinh tế, khoa học, công nghệ, nhu cầu của thị tr… ờng cũng không ngừng thay đổi với đòi hỏi ngày càng cao Trong điều kiện đó muốn tồn tại và phát triển đợc các doanh nghiệp phải linh hoạt, nhanh nhạy thích ứng với những biến động của thị trờng

Để tìm lời giải cho bài toán lợi nhuận của mình, nhiệm vụ của các doanh nghiệp không chỉ dừng lại ở khâu sản xuất mà còn phải tổ chtiêu thị sản phẩm sản xuất ra một cách có hiệu quả nhất Sản phẩm sản xuất ra có đợc thị tr-ờng chấp nhận hay không là vấn đề có ý nghĩa sống còn đối với doanh nghiệp,

đặc biệt là trong bối cảnh kinh tế mà sự cạnh tranh gay gắt luôn đặt các doanh nghiệp trớc những rủi ro không lờng trớc đợc

Mặt khác, quá trình bán hàng còn có ý nghĩa quan trọng đối với doanh nghiệp bởi nó là quá trình chuyển hoá vốn từ hình thái hiện vật sang hình thái giá trị “ tiền tệ”, giúp doanh nghiệp thu hồi vốn để tiếp tục quá trình sản xuất kinh doanh tiếp theo Nhận thức đợc tầm quan trọng của công tác này ngoài việc tổ chức sản xuất hợp lý, đẩy mạnh tiêu thụ thì việc hạch toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng cũng đợc các doanh nghiệp rất chú trọng

Là một đơn vị hạch toán độc lập, tham gia thị trờng vì mục tiêu lợi nhuận nh hầu hết các doanh nghiệp khác, Tổng công ty rau quả nông sản cũng

sử dụng kế toán để phản ánh và giám đốc toàn bộ hoạt động sản xuất kinh doanh của mình Bộ phận kế toán gồm nhiều phần hành khác nhau, tuy nhiên hoạt động chủ yếu của Tổng công ty rau quả nông sản là kinh doanh thơng mại nên công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng đặc biệt đợc chú trọng

Qua quá trình tìm hiểu lý luận và tìm hiểu tình hình thực tế tại Tổng công ty rau quả nông sản, nhận thức đợc vai trò quan trọng của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng em đã chọn đề tài: “ Tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Tổng công ty rau quả nông sản”.

Luận văn cuối khoá của em gồm 3 phần chính:

Chơng I: Những lý luận cơ bản về tổ choc kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh

Chơng II: Thực tế tổ choc kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Tổng công ty rau quả nông sản

Chơng III: Hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Tổng công ty rau quả nông sản

Trong quá trình thực tập, em đã nhận đợc sự giúp đỡ, chỉ dẫn của các thầy, cô giáo bộ môn kế toán doanh nghiệp, trực tiếp là thầy giáo Ngô Thế Chi cùng với các cán bộ kế toán Tổng công ty rau quả nông sản Tuy nhiên, phạm vi

đề tài rộng, thời gian thực tế cha nhiều, kiến thức còn han hẹp nên luận văn của

em khó tránh khỏi những thiếu sót Kính mong đợc sự chỉ đạo, hớng dẫn và giúp đỡ của các thầy, cô giáo và các cán bộ kế toán Tổng công ty rau quả nông sản để bài luận văn đợc hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn !

Mục lục

Lời mở đầu 1Chơng II 40

Thực trạng tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại tổng công ty rau quả nông sản 40Chơng III 69hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại tổng công ty rau quả nông sản 69Kết luận 84Tài liệu tham khảo 86

Chơng I

Những lý luận cơ bản về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại các doanh nghiệp sản

xuất kinh doanh

1.1 Nhiệm vụ kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng ở các doanh nghiệp kinh doanh thơng mại

1.1.1 Đặc điểm kinh doanh thơng mại

Kinh doanh thơng mại khác với hoạt động sản xuất, nó là chu kỳ sau cùng của chu kỳ tái sản xuất nhằm đa sản phẩm đến tay ngời tiêu ding phục vụ nhu cầu sản xuất cũng nh tiêu dùng của họ

Thơng mại đợc hiểu là buôn bán, tức là mua hàng hóa để bán ra kiếm lời rồi tiếp tục mua hàng, bán ra nhiều hơn Hoạt động thơng mại tách biệt hẳn, không liên quan đến quá trình tạo ra sản phẩm nh thế nào, sản phẩm đợc sản xuất ra ở đâu Nó chỉ là hoạt động trao đổi lu thông hàng hoá dịch vụ trên cơ sở thỏa thuận về giá cả Trên thực tế các doanh nghiệp sản xuất có thể tự mình tiêu thụ sản phẩm của mình nhng nếu chỉ đơn thuần nh vậy thì việc chuyên môn hóa lao động xã hội sẽ bị hạn chế, cơ hội phát triển và khả năng đáp ứng nhu cầu tiêu dùng là cha đủ Chình vì vậy mà hoạt động kinh doanh thơng mại ra đời với mục đích chính là phục vụ tối đa nhu cầu tiêu ding chung của con ngời và họ chú trọng đến việc mua và bán đợc nhiều hàng

Trong nền kinh tế thị trờng, hoạt động kinh doanh thơng mại bao trùm tất cả các lĩnh vực, việc mua bán hàng hoá tức là thực hiện giá trị hàng hoá thông qua giá cả Hoạt động kinh doanh thơng mại là hoạt động phi sản xuất, lu thông không tạo ra giá trị nhng giá trị không nằm ngoài quá trình lu thông chính hoạt động lu thông buôn bán đã làm cho nền kinh tế sôi động hơn, tốc độ

chỉ thị trờng trong nớc mà cả thị trờng nớc ngoài, điều đó góp phần thúc đẩy sự phát triển cỷa các doanh nghiệp nói riêng và các quốc gia nói chung.

Thời đại ngày nay, xu hớng quốc tế hóa và toàn cầu hóa nền kinh tế thế giới ngày càng trở nên phổ biến Mỗi quốc gia trở thành một mắt xích quan trọng trong hệ thống kinh tế đó Trong quá trình này, hoạt động thơng mại quốc

tế trở thành một lĩnh vực kinh tế quan trọng vì thông qu đó các nối liên hệ kinh

tế đợc thiết lập và thực hiện trên cơ sở phát huy tiềm năng và thế mạnh của mỗi nớc Hoạt động chính của thơng mại quốc tế là xuất nhập khẩu Đó là sự mua bán trao dổi hàng hoá giữa các quốc gia trên phạm vi toàn thế giới và cũng là hình thức mua bán hàng hoá đợc nhiều doanh nghiệp thực hiện bà trở thành nghiệp vụ chính của doanh nghiệp kinh doanh xuất nhập khẩu Đặc diểm kinh doanh xuất nhập khẩu là:

Kinh doanh xuất nhập khẩu có thị trờng rộng lớn cả trong và ngoài nớc, chịu ảnh hởng rất lớn của sự phát triển sản xuất trong nớc và thị trờng nớc ngoài

Ngời mua, ngời bán thuộc các quốc gia khác nhau, có trình độ quản lý , phong tục tập quán tiêu ding khác nhau và chính sách ngoại thơng của mỗi quốc gia khác nhau

Hàng hóa xuất khẩu đòi hỏi phải có chất lợng cao, mẫu mã đẹp, hợp thị hiếu tiêu ding của từng khu vực, từng quốc gia trong từng thời kỳ

Điều kiện về mặt địa l

Đ , phơng tiện chuyên chở, điều kiện thanh toán có

ảnh hởng không nhỏ đến quá trình kinh doanh làm cho thời gian giao hàng và thanh toán có khoảng cách khá xa

Với đặc điểm riêng biệt của hoạt động kinh doanh thơng mại, kinh doanh xuất nhập khẩu nh trên sẽ ảnh hởng đến công tác kế toán nói chung, kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng nói riêng

1.1.2 Nhiệm vụ của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng:

Xuất phát từ vai trò quan trọng của bán hàng và xác định kết quả bán hàng đối với sự sống còn của của các doanh nghiệp, do đó công tác quản lý nghiệp vụ bán hàng cần phải đảm bảo:

Quản lý sự vận động và số hiện có của từng loại hàng hoá theo chỉ tiêu

số lợng, chất lợng, chủng loại và giá trị của chúng

Tìm hiểu, khai thác và mở rộng thị trờng, áp dụng các phơng thức bán hàng phù hợp và có các chính sách sau bán hàng “hậu mãi” nhằm không ngừng tăng doanh thu., giảm chi phí của các hoạt động

Quản lý chặt chẽ các chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp và các chi phí khác nhằm tối đa hóa lợi nhuận

Có biện pháp thanh toán hợp l

C , đôn đốc thu hồi đầy đủ kịp thời vốn của doanh nghiệp, tăng vòng quay của vốn lu động

Để thực hiện đợc các yêu cầu trên doanh nghiệp cần áp dụng một cách hiệu quả các công cụ quản lý, trong đó kế toán là công cụ chủ yếu và hiệu quả nhất trong việc mang lại hiệu quả quản lý Vì thông tin kế toán cung cấp một cách chính xác, đầy đủ và kịp thời về tình hình sản xuất kinh doanh nói chung, tình hình bán hàng và xác định kết quả bán hàng nói riêng xuất phát từ chức năng của kế toán là thông tin và kiểm tra Chính vì vậy khi tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng phải thực hiện đầy đủ các nhiệm vụ sau:

-Phản ánh và ghi chép đầy đủ, kịp thời, chính xác tình hình hiện có và

sự biến động của từng loại sản phẩm, hàng hoá theo từng chỉ tiêu số lợng, chất lợng, chủng loại và giá trị

-Phản ánh và ghi chép đầy đủ chính xác khoảnh doanh thu, các khoản giảm trừ doanh thu và chi phí của từng hoạt động trong doanh nghiệp Đồng

-Phản ánh và tính toán chính xác kết quả từng hoạt động, giám sát tình hình thực hiện nghĩa vụ với Nhà Nớc và tình hình phân phối các kết quả hoạt

động

-Cung cấp thông tin kế toán phục vụ việc lập Báo Cáo Tài Chính và định

kỳ phân tích các hoạt động kinh tế liên quan đến bnh và xác định kết quả bán hàng

1.2 Phơng thức bán hàng và nội dung doanh thu bán hàng

1.2.1 Các phơng thức bán hàng

Bán hàng là việc chuyển quyền sở hữu về thành phẩm, hàng hoá dịch vụ gắn với phần lớn lợi ích hoặc rủi ro cho khách hàng, đồng thời đợc khách hàng thanh toán hoặc chấp nhận thanh toán

Tuỳ theo các tiêu thức phân loại khác nhau có những phơng thức bán hàng khác nhau:

Theo cách thc giao hàng, phơng thức bán hàng đợc chia thành các loại sau:

* Phơng thức bán hàng trực tiếp:

Bán hàng trực tiếp là phơng thc giao hàng cho ngời mua trực tiếp tại kho của doanh nghiệp (hay trực tiếp tại các phân xởng sản xuất không qua kho) hoặc giao nhận tay ba ( mua bán thẳng) Số hàng khi bàn giao cho khách hàng

đợc chính thức coi là tiêu thụ và ngời bán mất quyền sở hữu về số hàng này Ngời mua thanh toán hoặc chấp nhận thanh toán số hàng ngời bán đã giao

Theo phơng thức này có các trờng hợp :

+ Bán buôn trực tiếp

* Phơng thức chuyển hàng chờ chấp nhận:

Bán hàng theo phơng thức chuyển hàng chờ chấp nhận là phơng thức

mà bên bán chuyển hàng cho bên mua theo địa điểm ghi trong hợp đồng Số hang chuyển đi này vẫn thuộc quyền sở hữu của bên bán Khi đợc bên mua thanh toán hoặc chấp nhận thanh toán về số hàng đã chuyển giao( một phần hay toàn bộ) thì số hàng đợc bên mua chấp nhận này mới đợc xác định là tiêu thụ và bên bán mất quyền sở hữu về số hàng đó

* Phơng thức đại lý, ký gửi:

Bán hàng là phơng thức mà bên chủ hàng (gọi là bên giao đại lý) xuất hàng giao cho bên đại lý, ký gửi ( gọi là bên đại lý) để bán Bên đại lý sẽ hởng thù lao đại lý dới hình thức hoa hang hoặc chênh lệch giá

* Phơng thức hàng đổi hàng:

Hàng đổi hàng là phơng thức bán hàng mà trong đó ngời bán đem sản phẩm, vật t, hàng hoá của mình để đổi lấy sản phẩm, vật t, hàng hoá của ngời mua.Giá trao đổi là giá bán của sản phẩm,vật t, hàng hoá đó trên thị trờng

* Phơng thức tiêu thụ nội bộ:

Tiêu thụ nội bộ bao gồm các phơng thức:

+Tiêu thụ nội bộ giữa các đơn vị trực thuộc hạch toán độc lập với nhau hay giữa các đơn vị trực thuộc hạch toán độc lập với đơn vị cấp trên

+ Đơn vị cấp trên xuất bán tại các đơn vị hạch toán phụ thuộc

+ Các trờng hợp tiêu thụ nội bộ khác: ding vật t,hàng hoá, dịch vụ để biếu tặng, quảng cáo,chào hàng, hay sử dụng sản phẩm phục vụ cho sản xuất kinh doanh, trả lơng cho công nhân viên,…

* Bán hàng thu tiền ngay: doanh nghiệp bán hàng đợc khách hàng trả

tiền ngay Khi đó lợng hàng hoá đợc xác định ngay là tiêu thụ đồng thời ghi nhận doanh thu bán hàng

* Bán hàng trả góp: là phơng thức bán hàng trả tiền nhiều lần, trong

đó, ngời mua sẽ thanh toán một phần ngay tại thời điểm mua, số tiền còn lại

ng-ời mua chấp nhận trả dần ở các kỳ tiếp theo và phải chịu một tỷ lệ lãi suất nhất

định Thông thờng số tiền phải trả ở các kỳ tiếp theo bằng nhau, trong đó gồm một phần nợ gốc và một phần lãi trả góp Theo phơng thức trả góp, về mặt hạch toán, khi giao hàng cho ngời mua thì lợng hàng chuyển giao đợc coi là tiêu thụ

Về thực chất, chỉ khi nào khách hàng thanh toán hết ngời bán mới mất quyền sở hữu hàng hoá đó

1.2.2 Nội dung doanh thu bán hàng

Khái niệm doanh thu: Doanh thu là tổng giá trị các lợi ích kinh tế

doanh nghiệp thu đợc trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất kinh doanh thông thờng của doanh nghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu

Doanh thu đợc chia thành các loại sau:

Doanh thu bán hàng

Doanh thu cung cấp dịch vụ

Doanh thu từ tiền lãi, tiền bản quyền, cổ tức và lợi tức đợc chia

- Và các loại thu nhập khác

Khái niệm doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ: Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là toàn bộ số tiền thu đợc hoặc sẽ thu đợc từ các giao dịch và nghiệp vụ phát sinh doanh thu nh bán sản phẩm, hàng hoá, cung cấp dịch vụ cho khách hàng bao gồm cả khoản phụ thu và phí thu thêm ngoài giá

Bán hàng: Bán các sản phẩm do doanh nghiệp sản xuất ra và bán hàng hóa mua vào.

Cung cấp dịch vụ: Thực hiện công việc đã thỏa thuận theo hợp đồng trong một kỳ, hoặc nhiều kỳ kế toán, nh cung cấp dịch vụ vận tải, du lịch, cho thuê tài sản cố định theo phơng thức cho thuê hoạt động…

Trờng hợp có doanh nghiệp có doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ bằng ngoại tệ thì phải quy đổi ngoại tệ ra đồng Việt Nam theo tỷ giá thực tế phát sinh hoặc tỷ giá giao dịch bình quân trên thị trờng liên Ngân Hàng do Ngân Hàng Nhà Nớc Việt Nam công bố tại thời điểm phát sinh nghiệp vụ

Thời điểm ghi nhận doanh thu: là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu

về sản phẩm, hàng hoá, lao vụ dịch vụ từ ngời bán sang cho ngời mua, nói cách khác, thời điểm ghi nhận doanh thu là thời điểm ngời mua thanh toán hoặc chấp nhận thanh toán cho ngời bán về số hàng hóa, dịch vụ đã chuyển giao

Điều kiện ghi nhận doanh thu: Theo chuẩn mực 14 “ Doanh thu và thu nhập khác” doanh thu bán hàng đợc ghi nhận khi thỏa mãn đồng thời năm điều kiện:

Doanh nghiệp đã chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu sản phẩm hoặc hàng hóa cho ngời mua

Doanh nghiệp không còn nắm giữ quyền quản lý hàng hóa nh ngời sở hữu hàng hóa hoặc quyền kiểm soát hàng hóa

Doanh thu đợc xác định tơng đối chắc chắn

Doanh nghiệp đã thu đợc hoặc sẽ thu đợc lợi ích kinh tế từ giao dịch bán hàng

Xác định đợc chi phí liên quan đến giao dịch bán hàng

Doanh thu phát sinh từ các giao dịch, sự kiện đợc xác định bởi thỏa thuận giữa doanh nghiệp với bộ phận bên mua hoặc bên sử dụng tài sản Nó đợc xác định băng giá trị hợp lí của các khoản đã thu hoặc sẽ thu sau khi trừ đi các khoản giảm trừ doanh thu: chiết khấu thơng mại, giảm giá hàng bán, giá trị hàng bán bị trả lại, thuế GTGT theo phơng pháp trực tiếp, thuế xuất nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt Do đó doanh thu thuần mà doanh nghiệp thực hiện trong

kỳ kế toán có thể thấp hơn doanh thu và cung cấp dịch vụ ghi nhận ban đầu

Chiết khấu thơng mại: là khoản doanh nghiệp bán giảm giá niêm yết cho khách hàng mua hàng với khối lợng lớn

Giảm giá hàng bán: là khoản giảm trừ cho ngời mua do hàng hóa kém phẩm chất, sai quy cách hoặc lạc hậu thị hiếu

Giá trị hàng bán bị trả lại: là giá trị khối lợng hàng hóa đã xác định là tiêu thụ bị khách hàng trả lại và từ chối thanh toán

Thuế tiêu thụ đặc biệt: là số tiền thuế doanh nghiệp phải nộp tính trên tỷ

lệ phần trăm doanh nghiệp bán hàng của hàng hoá dịch vụ thuộc diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt

Thuế xuất khẩu: là khoản thuế doanh nghiệp phải nộp tỉnh trên tỷ lệ phần trăm doanh thu bán hàng của hàng hoá dịch vụ thuộc diện chịu thuế xuất khẩu

Thuế GTGT tính theo phơng pháp trực tiếp: là khoản thuế mà doanh nghiệp phải nộp tính theo công thức:

Thuế suất thuế GTGT của hàng hoá dịch vụ đó

Doanh thu bán hàng có thể chia thành nhiều loại khác nhau:

*Theo cách tính doanh thu:

+ Doanh thu bán hàng không bao gồm thuế GTGT: Đối với các doanh nghiệp tính thuế GTGT theo phơng pháp khấu trừ

+ Doanh thu bán hàng là tổng giá thanh toán: Đối với doanh nghiệp tính thuế GTGT theo phơng pháp trực tiếp

*Theo phạm vi hàng bán:

+ Doanh thu bán hàng ra bên ngoài

+ Doanh thu bán hàng nội bộ

Đối với các doanh nghiệp có hoạt động XNK doanh thu còn có thể chia thành:

+ Doanh thu bán hàng xuất khẩu: Thời điểm ghi nhận doanh thu bán hàng XK là khi hàng đã đợc xác định là XK (hoàn thành thủ tục hải quan và rời khỏi hải phận, địa phận, sân bay quốc tế cuối cùng của nớc ta) và đợc khách hàng chấp nhận thanh toán

+ Doanh thu bán hàng trong nớc: Gồm cả kinh doanh nội địa và nhập khẩu bán trong nớc

+ Doanh thu từ hoạt động ủy thác: Là hoa hông ủy thác khi thực hiện các hoạt động ủy thác XK, ủy thác NK

1.3.Kế toán bán hàng ở các doanh nghiệp kinh doanh thơng mại.

1.3.1 Chứng từ kế toán sử dụng.

Chứng từ kế toán là một phơng thức kiểm tra và giám đốc các nghiệp vụ

toán cần phải lập, thu thập đầy đủ các chứng từ phù hợp theo đúng nội dung, quy định của Nhà Nớc nhằm đảm bảo cơ sở pháp lớ để ghi sổ kế toán.

Các chứng từ chủ yếu trong bán hàng là:

-Phiếu xuất kho ( mẫu số 02 –VT )

-Phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ ( mẫu 03 – VT )

-Hóa đơn GTGT ( mẫu số 01-GTKT )

-Hóa đơn bán hàng ( mẫu số 02 –GTKT )

-Bảng thanh toán hàng đại lB ký gửi ( mẫu 14 – BH)

-Thẻ quầy hàng (mẫu số 15 – BH)

-Các chứng từ thanh toán: phiếu thu, séc chuyển khoản, séc thanh toán,

ủy nhiệm thu, giấy báo có của Ngân hàng, bản sao kê của Ngân Hàng,…

-Tờ khai thuế GTGT ( mẫu 07A/GTGT )

-Chứng từ liên quan khác: phiếu nhập kho hàng bị trả lại,…

-Đối với các doanh nghiệp có hoạt động XNK hàng hoá, các chứng từ còn bao gồm:

-Hóa đơn thơng mại ( INVOICE )

-Tờ khai hải quan hàng XK, NK

-Vận đơn đờng biển, đờng hàng không

-Giấy chứng nhận kiểm dịch

-Giấy chứng nhận bảo hiểm

Xác định danh mục các chứng từ để quản lý chứng từ.

Để phát huy hết thế mạnh của máy vi tính trong quá trình xử l

một cách tự động nhu nhận diện và tìm kiếm nhanh chóng, tăng tốc độ xử lý, độ chính xác, giảm thời gian nhập liệu và tiết kiệm bộ nhớ phải mã hóa các đối t-ợng thông tin cần quản lý Thông thờng các đối tợng sau kế toán phải mã hóa để quản lý: danh mục chứng từ, danh mục tài khoản, danh mục khách hàng, danh mục thuế suất, danh mục hàng hoá …

Đối với danh mục chứng từ: mỗi loại chứng từ mang một mã hóa riêng Mã chứng từ ding để nhận biết là dữ liệu, thông tin trên các báo cáo đợc cập nhật từ màn hình nào, phân hệ nào Xác định danh mục càng chi tiết, cài đặt càng nhiều tham số ngầm định cho mỗi loại chứng từ, công việc nhập số liệu càng đợc giảm nhẹ

Tùy theo phân công phân nhiệm trong hệ thống và đặc điểm sản xuất kinh doanh, quy mô hoạt động, yêu cầu quản lý của doanh nghiệp mà xây dựng trình tự luân chuyển chứng từ từ khâu lập, thu nhận, phân loại, kiểm tra đến xử

ll, lu trữ qua bộ phận máy tính một cách hợp lí Đặc biệt là phải dễ kiểm tra dễ

đối chiếu giữa các bộ phận có liên quan và cuối cùng chuyển về nhân viên kế toán để tiến hành nhập liệu

1.3.2 Phơng pháp tính trị giá vốn hàng bán

Trị giá vốn hàng bán là toàn bộ các chi phí liên quan đến quá trình bán hàng gồm có: trị giá vốn của hàng xuất kho để bán, chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp phân bổ cho hàng bán ra trong kỳ Việc xác định chính xác trị giá vốn hàng bán là cơ sở để tính kết quả hoạt động kinh doanh.

Xác định trị giá vốn của hàng xuất kho để bán: trong doanh nghiệp

th-ơng mại trị giá vốn của hàng xuất kho để bán bao gồm trị giá mua thực tế của hàng xuất kho để bán và chi phí mua hàng phân bổ cho số hàng đã bán

Phơng pháp này đợc áp dụng đối với doanh nghiệp có ít loại mặt hàng hoặc mặt hàng ổn định và nhận diện đợc

Phơng pháp nhập trớc xuất trớc ( FIFO ): Phơng pháp này áp dụng dựa trên giả định là hàng hoá nào đợc mua trớc thì đợc xuất trớc và đơn giá xuất kho

đợc lấy bằng đơn giá nhập Trị giá hàng tồn kho cuối kỳ đợc tính theo đơn giá của những lần nhập sau cùng

Phơng pháp nhập sau xuất trớc ( LIFO ): Phơng pháp này dựa trên giả

định là hàng nào nhập sau đợc xuất trớc, lấy đơn giá xuất bằng đơn giá nhập Trị giá hàng tồn kho cuối kỳ đợc tính theo đơn giá của những lần nhập đầu tiên

Phơng pháp bình quân gia quyền: Trị giá mua thực tế của hàng xuất kho

đợc tính căn cứ vào sản lợng hàng hoá xuất kho và đơn giá bình quân gia quyền, theo công thức:

Đơn giá bình quân thờng đợc tính cho từng loại hàng hoá.

Đơn giá bình quân có thể đợc xác định cho cả kỳ, gọi là đơn giá bình quân cả kỳ hay đơn giá bình quân cố định Theo cách này khối lợng tính toán giảm nhng chỉ tính đợc trị giá thực tế của hàng hoá vào thời điểm cuối kỳ nên không thể cung cấp thông tin kịp thời

Đơn giá bình quân có thể xác định sau mỗi lần nhập, gọi là đơn giá bình quân liên hoàn hay đơn giá bình quân di động Theo cách này xác định đợc trị giá mua thực tế hàng hoá hàng ngày cung cấp đợc thông tin kịp thời tuy nhiên khối lợng tính toán sẽ nhiều hơn thích hợp với các doanh nghiệp đã áp dụng kế toán máy

(2)Chi phí mua hàng phân bổ cho số hàng đã bán:

Do chi phí mua hàng liên quan đến nhiều loại hàng hoá, liên quan đến cả khối lợng hàng hoá trong kỳ và hàng hoá đầu kỳ nên cần phân bổ chi phí mua hàng cho hàng đã bán trong kỳ và hàng tồn cuối kỳ

Tiêu chuẩn phân bổ chi phí mua hàng thờng đợc lựa chọn là:

Đơn giá

bình quân gia quyềnx

Số lượng hàng hoá

tồn đầu kỳ Số lượng hàng hoá nhập trong kỳ

=

+

-Trị giá mua thực tế của hàng hoá

Mặt khác, phục vụ cho yêu cầu quản tri doanh nghiệp trong việc điều hành và quản lý hoạt động sản xuất kinh doanh, cần phải xác định lãi thuần của hoạt động sản xuất kinh doanh, sau khi tập hợp chi phí bán hàng và chi phí quản

lý doanh nghiệp ta phân bổ cho số hàng tiêu thụ trong kỳ từ đó sẽ xác định trị giá vốn của hàng bán:

Đối với doanh nghiệp hạch toán hàng tồn kho theo phơng pháp kiêm kê

kỳ

Chi phí mua hàng của HH nhập kho trong kỳ

+

Tổng tiêu chuẩn phân bổ của “HH tồn cuối kỳ” và HH đã xuất bán trong kỳ

Tiêu chuẩn phân bổ của

HH đã xuất bán trong kỳ

CPBH và CPQLDN phân bổ cho số hàng đã bán

Cuối kỳ, doanh nghiệp kiểm kê hàng hoá tồn kho và tính trị giá vốn thực tế của hàng xuất kho theo công thức:

1.3.3 Tài khoản sử dụng.

TK157: “hàng gửi bán”:đợc sử dụng để theo dõi giá trị sản phẩm, hàng hoá tiêu thụ theo phơng thức chuyển hàng hoặc giá trị sản phẩm, hàng hoá nhờ bán đại lí ky gửi hay giá trị lao vụ, dịch vụ đã hoàn thành bàn giao cho ngời đặt hàng, ngời mua nhng cha đợc chấp nhận thanh toán TK 157đợc mở chi tiết cho từng mặt hàng, từng lần giữ hàng

TK 511:”doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ”đợc sử dụng để phản

ánh tổng số doanh thu bán hàng thực tế của doanh nghiệp và các khoản giảm trừ doanh thu Từ đó tính ra doanh thu thuần về tiêu thụ trong kỳ

TK 511 đợc mở chi tiết thành các TK cấp 2:

+TK 5111: “doanh thu bán hàng hóa”sử dụng chủ yếu cho các doanh nghiệp kinh doanh vật t hàng hóa

+ TK 5112:”doanh thu bán thành phẩm” sử dụng chủ yếu cho các doanh nghiệp sản xuất vật chất nh công nghiệp, nông nghiệp, xây lắp, lâm nghiệp, ng nghiệp…

+TK 5113: “doanh thu cung cấp dịch vụ” sử dụng chủ yếu cho các ngành kinh doanh dịch vụ (giao thông vận tải, bu điện, du lịch, công ty t vấn, )…

+TK5114:”doanh thu trợ cấp trợ giá” sử dụng chủ yếu cho các doanh nghiệp thực hiện nhiệm vụ cung cấp hàng hoá phục vụ theo yêu cầu của Nhà N-

đầu kỳ

Trị giá vốn thực tế hàng hoá nhập kho trong kỳ

Trị giá vốn thực tế hàng hoá tồn kho cuối kỳ

-TK 512:”doanh thu nội bộ” đợc sử dụng để phán ánh doanh thu của số hàng hoá lao vụ sản phẩm tiêu thụ nội bộ giữa các đơn vị trực thuộc trong cùng một công ty, Tổng Công Ty, tập đoàn, liên hiệp xí nghiệp, hạch toán toàn…ngành.

Ngoài ra TK này còn đợc sử dụng để theo dõi một số nội dung đợc coi

là tiêu thụ nội bộ khác nh sử dụng sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ trả lơng, thởng cho công nhân viên chức

TK 512 có 3 TK cấp hai:

+TK5121: “doanh thu bán hàng hóa”

+TK 5122:”doanh thu bán thành phẩm”

+TK 5123: “doanh thu cung cấp dịch vụ”

TK 521: “chiết khấu thơng mại” sử dụng theo dõi toàn bộ các khoản chiết khấu thơng mại chấp nhận cho khách hàng trên giá bán đã thỏa thuận về l-ợng hàng hóa, sản phẩm, dịch vụ đã tiêu thụ

TK 531: “ Hàng bán bị trả lại” theo dõi doanh thu của số hàng hoá, sản phẩm, lao vụ, dịch vụ đã tiêu thụ nhng bị khách hàng trả lại Đây là TK điều chỉnh của Tk 511 để tính toán doanh thu thuần

TK 532: “Giảm giá hàng bán” sử dụng để theo dõi toàn bộ các khoản giảm giá hàng bán cho khách hàng trên giá bán đã thỏa thuận do những nguyên nhân thuộc về ngời bán

TK 632: “ Giá vốn hàng bán” sử dụng để theo dõi trị giá vốn của sản phẩm, hàng hoá, lao vụ, dịch vụ xuất bán trong kỳ Giá vốn hàng bán có thể là giá thành công xởng thực tế của sản phẩm hay giá thành thực tế của lao vụ, dịch vụ

TK131, TK 334,…

1.3.4 Tr×nh tù h¹ch to¸n mét sè nghiÖp vô chñ yÕu.

1.3.4.1 H¹ch to¸n ë c¸c doanh nghiÖp h¹ch to¸n hµng tån kho theo ph¬ng ph¸p kª khai thêng xuyªn tÝnh thuÕ GTGT theo ph¬ng ph¸p khÊu trõ

H¹ch to¸n tiªu thô theo ph ¬ng ph¸p trùc tiÕp:

Khi xuÊt s¶n phÈm, hµng ho¸, hay thùc hiÖn lao vô dÞch vô víi kh¸ch hµng, kÕ to¸n ghi c¸c bót to¸n sau:

Ph¶n ¸nh trÞ gi¸ vèn hµng xuÊt b¸n:

Nî TK 632: Gi¸ vèn hµng b¸n

Cã TK 156: XuÊt kho hµng ho¸

Cã TK 154: XuÊt trùc tiÕp t¹i ph©n xëng

§èi víi doanh nghiÖp th¬ng m¹i mua hµng ho¸ kh«ng nhËp kho mµ chÊp nhËn giao b¸n tay ba:

Trờng hợp khách hàng đợc hởng chiết khấu thanh toán, số tiền chiết khấu đợc chấp nhận cho khách hàng đợc tính vào chi phí hoạt động tài chính

Nợ TK 635: Tổng số chiết khấu khách hàng đợc hởng

Có TK 111,112: Xuất tiền trả cho ngời mua

Có TK 131: Trừ vào số tiền phải thu ở ngời mua

Có TK 338(3388): Số chiết khấu chấp nhận nhng cha thanh toán cho ngời mua

Các khoản chiết khấu thơng mại( bớt giá, hồi khấu – nếu có) đợc tính

đợc điều chỉnh trên hóa đơn bán hàng lần cuối cùng hoăc kỳ tiếp theo Nếu khách hàng không tiếp tục mua hàng hoặc khi số chiết khấu thơng mại lớn hơn trên hóa đơn bán hàng lần cuối cùng phải chi tiền trả cho ngời mua Số chiết khấu thơng mại phát sinh trong kỳ ghi:

Nợ TK 521: Tập hợp chiết khấu thơng mại thực tế phát sinh trong kỳ

Nợ TK 3331(33311): Thuế GTGT tơng ứng với số chiết khấu

th-ơng mại thực tế phát sinh

Có TK lq (111,112,131,3388): Tổng số chiết khấu thơng mại đã trả hay còn phải trả

Trờng hợp khách hàng mua với số lợng lớn đợc hởng bớt giá và giá bán trên hóa đơn là giá đã đợc bớt ( đã trừ chiết khấu thơng mại) thì số chiết khấu thơng mại này không đợc hạch toán vào TK 521

Đối với các khoản giảm giá hàng bán ( do hàng hoá không đảm bảo chất lợng, quy cách ) dựa trên hóa đơn điều chỉnh giá kế toán ghi:…

Nợ TK 532: Tập hợp các khoản giảm giá hàng bán

Nợ TK 3331(33311): Thuế GTGT trả lại cho khách hàng tơng ứng với số giảm giá hàng bán.

Có TK lq (111,112,131,3388 )…

Đối với hàng bán bị trả lại do hàng hoá không đúng quy cách, phẩm chất hoặc vi phạm các cam kết trong hợp đồng thì khi xuất hàng trả lại cho bên bán, bên mua phải lập hóa đơn hoặc thỏa thuận trả lai hàng, đồng thời bên bán cũng phải lập lại hóa đơn để trên cơ sở đó điều chỉnh thuế GTGT Căn cứ vào các chứng từ liên quan kế toán ghi:

BT1> Phản ánh trị giá vốn hàng bán bị trả lại:

Nợ TK 156: Nhập kho hàng hóa bị trả lại

Nợ TK 157: Gửi tại kho ngời mua

Nợ TK 138 (1381): Giá trị chờ xử lí

Có TK 632: Giá vốn hàng bị trả lạiBT2> Phản ánh giá thanh toán của hàng bị trả lại:

Nợ TK 531: doanh thu hàng bán bị trả lại

Nợ TK 3331(33311): Thuế GTGT trả lại cho khách hàng tơng ứng với số hàng bán bị trả lại

Có TK lq (131,111,112, ): Tổng giá thanh toán của hàng…

đã tiêu thụ bị trả lại

Trờng hợp trong kỳ doanh nghiệp đã viết hóa đơn bán hàng và đã thu tiền hàng nhng đến cuối kỳ vẫn cha giao hàng thì cha đợc ghi nhận doanh thu

mà chỉ ghi nhận số tiền đặt trớc của ngời mua ( Nợ TK 131)

Cuối kỳ toàn bộ các khoản chiết khấu thơng mại, giảm giá hàng bán, doanh thu hàng bán bị trả lại vào tổng doanh thu bán hàng trong kỳ.

+ Kết chuyển chiết khấu thơng mại:

Nợ TK 511: Ghi giảm doanh thu tiêu thụ

Có TK 521: kết chuyển chiết khấu thơng mại+ Kết chuyển doanh thu hàng bán bị trả lại:

Nợ TK 511: ghi giảm doanh thu tiêu thụ

Có TK 531: Kết chuyển doanh thu hàng bán bị trả lại+ Kết chuyển giảm giá hàng bán:

Nợ TK 511

Có TK 532: Kết chuyển giảm giá hàng bán

Đồng thời kết chuyển doanh thu thuần về tiêu thụ:

Nợ TK 511: Doanh thu thuần về tiêu thụ

Có TK 911: Kết quả hoạt động tiêu thụKết chuyển giá vốn:

Nợ TK 911

Có TK 632Hạch toán tiêu thụ theo ph ơng pháp chuyển hàng chờ chấp nhận:

Khi xuất hàng chuyển đến cho ngời mua, căn cứ vào phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ ( kèm theo lệnh điều động nội bộ), kế toán ghi trị giá

Nợ TK 157: Ghi tăng doanh thu hàng gửi bán.

Có TK 156: xuất kho hàng hoá

Khi đợc khách hàng chấp nhận thanh toán ( một phần hay toàn bộ) căn

cứ vào hóa đơn GTGT lập giao cho khách hàng, kế toán ghi:

BT1> Phản ánh tổng giá thanh toán của hàng tiêu thụ: Hạch toán tơng

tự nh tiêu thụ trực tiếp

BT2> Phản ánh trị giá vốn của hàng đợc chấp nhận thanh toán:

Nợ TK 632: Tăng giá vốn hàng bán

Có TK 157: Kết chuyển giá vốn hàng bán đợc chấp nhận thanh toán

Số hàng gửi bán bị từ chối khi cha xác nhận là tiêu thụ:

Nợ TK 1388,334: Giá trị h hỏng cá nhân bồi thờng

Nợ TK 156: Giá trị nhập kho hàng hoá

Nợ TK 138(1381): Giá trị hàng hóa bị h hỏng chờ xử lí

Có TK 157: Trị giá vốn hàng bị trả lại

Các bút toán khác tơng tự nh trờng hợp tiêu thụ theo phơng pháp trực tiếp

Hạch toán tiêu thụ theo ph ơng thức bán hàng đại lí, kí gửi :

Theo chế độ quy định, khi xuất hàng hóa giao chuyển giao cho các cơ

sở nhận làm đại lí bán đúng giá, hởng hoa hồng, căn cứ vào phơng thức tổ chức kinh doanh và tổ chức công tác hạch toán, bên giao hàng đại lí có thể lựa chọn một trong hai phơng thức sử dụng hóa đơn chứng từ sau:

+ Sử dụng hóa đơn GTGT để làm căn cứ thanh toán và kê khai nộp thuế GTGT ở từng đơn vị và từng khâu độc lập với nhau, theo cách này bên giao đại

lí hạch toán tơng tự trờng hợp bán hàng trực tiếp

+ Sử dụng phiếu xuất hàng gửi bán đại lí ( kèm theo lệnh điều động nội bộ) Các cơ sở nhận bán hàng đại lí khi bán hàng hoá phải lập hóa đơn GTGT

đồng thời phải lập bảng kê hàng hoá bán ra gửi cho bên giao đại lí để bên giao hàng đại lí lập hóa đơn GTGT cho số hàng hoá thực tế tiêu thụ

Theo cách này hạch toán ở tng bên nh sau:

1, Hạch toán ở đơn vị giao đại lí ( bên chủ hàng):

Khi xuất hàng chuyển giao cho các cơ sở nhận làm đại lí hay nhận bán hàng kí gửi, kế toán ghi giá vốn hang bán đơn vị gửi đi:

Nợ TK 157: ghi tăng giá vốn hàng gửi bán

Có TK 155,154Khi bán hàng kí gửi, đại lí đã bán đợc, kế toán căn cứ vào bảng thanh toán đại lí kí gửi kế toán ghi các bút toán sau:

BT1> Phản ánh giá vốn hàng đã tiêu thụ:

BT3> Phản ánh hoa hồng trả cho cơ sở nhận bán hàng đại lí, kí gửi ( trừ vào số tiền hàng phải thu)

Nợ TK 641: Hoa hồng trả cho đại lí kí gửi

Có TK 131( chi tiết đại lí): Tổng số hoa hangKhi nhận tiền do cơ sở nhận bán hàng đại lí kí gửi thanh toán

Nợ TK lq (111,112 ): Số tiền đã thu…

Có TK 131( chi tiết đại lí): Ghi giảm số tiền phải thu

2, Tại đơn vị nhận bán hàng đại lí kí gửi:

Khi nhận hàng căn cứ vào giá trị ghi trong hợp đồng, ghi:

Nợ TK 003Khi bán đợc hàng ( hoặc không bán đợc trả lại)

BT1> Xóa sổ hàng trả lại hoặc đã bán: Có Tk 003

BT2> Phản ánh số tiền bán hàng đại lí đã bán đợc ( Tổng số tiền hàng)

Nợ TK lq (111,112,131, )…

Có TK 331( chi tiết chủ hàng): Số tiền phải trả cho chủ hàngBT3> Phản ánh số hoa hồng đợc hởng ( Căn cứ vào hóa đơn GTGT do bên nhận làm đại lí lập)

Nợ TK 331(chi tiết chủ hàng): Ghi giảm số tiền phải trả chủ hàng

Có TK 511: Hoa hồng đợc hởngKhi thanh toán cho chủ hàng:

Nợ TK 331( chi tiết chủ hàng): Số tiền hàng đã thanh toán cho chủ hàng

Có TK lq (111,112, ): Số đã thanh toán…Các bút toán khác tơng tự nh trờng hợp tiêu thụ theo phơng thức trực tiếp

Hạch toán tiêu thụ theo ph ơng pháp bán trả góp:

Khi xuất hàng giao cho ngời mua:

BT1> Phản ánh giá bán của hàng bán trả góp:

Nợ TK lq (111,112, ): Số tiền ng… ời mua thanh toán lần đầu tại thời điểm mua

Có TK 511: Doanh thu tính theo giá bán trả một lần tại thời

điểm giao hàng ( giá thanh toán ngay)

Có TK 3331(33311): Thuế GTGT đầu ra tính theo giá bán trả một lần

Các bút toán khác hạch toán tơng tự các phơng pháp khác, riêng tiền lãi về bán hàng trả góp, trả chậm tơng ứng với từng kỳ kinh doanh, khi kết chuyển ghi:

Nợ TK 338 (3387): Kết chuyển lãi bán trả góp

Có TK 515: ghi tăng doanh thu hoạt động tài chính về lãi bán hàng trả chậm, trả góp

Hạch toán tiêu thụ theo ph ơng pháp hàng đổi hàng:

Khi xuất hàng hoá đem đi trao đổi với khách hàng kế toán ghi:

BT1> phản ánh giá vốn đem đi trao đổi:

Nợ TK 632

Có TK 155,154BT2> Phản ánh giá thanh toán của hàng đem đi trao đổi:

Nợ TK 131: Tổng giá thanh toán

Có TK 3331 (33311): Thuế GTGT đầu ra

Có TK 511: Doanh thu tiêu thụBT3> Phản ánh tổng giá thanh toán của vật t hàng hoá nhận về:

Nợ TK lq (151,152,156, ): trị giá hàng nhập kho theo giá ch… a có thuế GTGT

Nợ TK 133 (1331): Thuế GTGT đợc khấu trừ

Có TK 131: Tổng giá thanh toánHạch toán tiêu thụ nội bộ:

+ Trờng hợp I: tiêu thụ giữa các đơn vị trực thuộc hạch toán độc lập với nhau hay giữa các đơn vị trực thuộc hạch toán độc lập với đơn vị cấp trên.

Trờng hợp này hạch toán tơng tự nh trờng hợp tiêu thụ bên ngoài, chỉ khác là sử dụng TK512 để ghi nhận doanh thu và khoản phải thu hạch toán vào

TK 1368

B, Hạch toán tại các đơn vị trực thuộc: Khi nhận hàng do cấp trên chuyển đến, căn cứ vào hoá đơn GTGT, Kế toán ghi nhận tổng giá thanh toán của hàng hoá do cấp trên chuyển đến bằng các bút toán:

Nợ TK 156 (1561): giá mua cha có thuế

Nợ TK 133 (1331): Thuế GTGT đợc khấu trừ

Có TK lq (111,112,336, )…Trờng hợp cấp trên sử dụng phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ, kế toán ghi hàng theo giá nội bộ

Nợ TK 156 (1561): Giá mua nội bộ

Có TK 336: Phải trả cấp trên

Khi bán hàng, kế toán lập hoá đơn GTGT của hàng đã bán theo giá quy

định đồng thời ghi nhận giá bán:

Nợ TK 111,112,131, : Tổng giá thanh toán…

Có TK 511:Tổng số doanh thu

Có TK 3331(33311): thuế GTGT đầu ra phải nộpKhi định kỳ quy định, kế toán đơn vị trực thuộc phải lập bảng kê hoá

đơn hàng bán ra và cung cấp cho cấp trên Khi cấp trên chuyển hoá đơn GTGT

về hàng hoá tiêu thụ nội bộ đã bán, kế toán đơn vị phụ thuộc ghi:

Nợ TK 623: Giá vốn hàng nội bộ đã bán

Nợ TK 133 (1331): Thuế đợc khấu trừ

Có TK 156 (1561): Giá mua hàng nội bộ đã bánTrong trờng hợp đơn vị phụ thuộc đã kết chuyển giá vốn hàng tiêu thụ nôi bộ (Nợ TK 632/ Có TK 1561) thì số thuế GTGT đợc khấu trừ ghi bằng bút toán:

Nợ TK 133 (1331): Thuế GTGT đợc khấu trừ

Có Tk 632: Số thuế tơng ứng

1.3.4.2 Hạch toán nghiệp vụ bán hàng theo phơng pháp kê khai thờng xuyên trong một doanh nghiệp tính thuế theo phơng pháp trực tiếp hoặc đối với các mặt hàng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt hay thuế xuất khẩu.

Nguyên tắc chung: Trong các doanh nghiệp tính thuế theo phơng pháp trực tiếp hoặc đối với các đối tợng không chịu thuế GTGT, việc hạch toán giá vốn hàng tiêu thụ tơng tự nh đối với doanh nghiệp tính thuế theo phơng pháp khấu trừ ( chỉ khác trong giá thực tế hàng hoá, vật t xuất kho là giá có cả thuế

Đối với bán hàng doanh thu ghi nhận ở TK 511, TK 512 là doanh thu (giá bán) bao gồm cả thuế GTGT ( hoặc thuế tiêu thụ đặc biệt hoặc thuế xuất khẩu) phải nộp Các khoản ghi nhận ở TK 521,531,532 cũng bao gồm cả thuế tiêu thụ đăc biệt, thuế xuất khẩu trong đó Số thuế GTGT cuối kỳ phải nộp và thuế tiêu thụ đặc biệtm thuế xuất khẩu ghi giảm doanh thu bán hàng

Ph

ơng pháp hạch toán:

Căn cứ vào chứng từ liên quan đến hàng tiêu thụ trong từng phơng thức

cụ thể, kế toán ghi:

- Phản ánh giá vốn hàng bán:

Nợ TK 632: Tiêu thụ trực tiếp

Nợ TK 157: Tiêu thụ theo phơng pháp chuyển hàng, ký gửi

Có TK lq (156,154,155): Giá vốn

- Phản ánh giá bán:

Nợ TK lq (111,112,131,1368): Tổng giá thanh toán

Có TK 511: Doanh thu bán hàng bên ngoài

Có TK 512: Doanh thu bán hàng nội bộ

- Các loại thuế:

Nợ TK 511,512: Ghi giảm doanh thu

Có TK 3331(33311): Thuế GTGT phải nộp

Có TK 3333: Thuế tiêu thụ đặc biệt

Có TK 3333 (33331): Thuế xuất khẩu

Nợ TK 635

Có TK lq (111,112,131,1368, )…

- Các khoản giảm trừ doanh thu:

Nợ TK 521: Chiết khấu thơng mại thực tế phát sinh

Nợ TK 532: Giảm giá hàng bán thực tế phát sinh

Nợ TK 531: Doanh thu hàng bán bị trả lại

Các bút toán khác đợc phản ánh nh sau:

- Đầu kỳ kết chuyển giá vốn hàng tồn kho đầu kỳ và của hàng gửi bán cha đợc chấp nhận thanh toán đầu kỳ, kế toán ghi:

Giá vốn hàng bị trả lại: Kế toán căn cứ vào quyết định xử lý( nhập lại kho, gửi tai kho ngời mua, )để ghi:…

+ Đối với doanh nghiệp sản xuất:

Nợ TK 155,157

+ Đối với doanh nghiệp thơng mại và dịch vụ:

1.3.5 Kế toán chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp

Để kế toán chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp các doanh nghiệp sử dụng các tài khoản sau:

TK 641: “Chi phí bán hàng “- đợc sử dụng để phản ánh, tổng hợp và kết chuyển các khoản chi phí thực tế phát sinh trong quá trình tiêu thụ sản phẩm, hàng hoá, lao vụ, dịch vụ

TK 641 gồm 7 TK cấp 2:

+ TK 6411: Chi phí nhân viên bán hàng

+ TK 6412: Chi phí vật liệu, bao bì

+ TK 6413: Chi phí dụng cụ, đồ dùng

+ TK 6414: Chi phí khấu hao tài sản cố định

+ TK 6416: Chi phí dịch vụ mua ngoài

+TK 6417: Chi phí bằng tiền khác

TK 642: “Chi phí quản lý doanh nghiệp” đợc sử dụng để phản ánh, tập hợp và kết chuyển các khoản chi phí thực tế phát sinh trong quá trình quản lý kinh doanh, quản lý hành chính và các chi phí khác liên quan đến hoạt động chung của cả doanh nghiệp.TK 642 gồm 8 tài khoản cấp 2:

+ TK 6421: Chi phí nhân viên quản lý

+ TK 6422: Chi phí vật liệu quản lý

Chi phí khấu hao TSCĐ

CPBH, CPQLDN phân bổ cho kỳ sau

Các khoản giảm chi phí

Thuế, phí, lệ phí

Trích lập các khoản dự phòng

Chi phí dịch vụmua ngoài

Sơ đồ 1.1:

Chi phí bằng tiền

khác

1.4.Kế toán xác định kết quả bán hàng.

Kết quả bán hàng đợc xác định theo công thức sau:

Để kế toán kết quả bán hàng các doanh nghiệp sử dụng các TK:

TK 911 “ xác định kết quả kinh doanh”: Sử dụng để phản ánh, xác định kết quả kinh doanh của doanh nghiệp trong kỳ hạch toán

TK 421 “ lợi nhuận cha phân phối”: Dùng để phản ánh kết quả kinh doanh ( lãi, lỗ) và tình hình phân phối kết quả kinh doanh của doanh nghiệp trong kỳ hạch toán TK 421 có hai TK cấp 2:

+ TK 4211: Lợi nhuận năm trớc

+ TK 4212: Lợi nhuận năm nay

Trình tự hạch toán các nghiệp vụ chủ yếu:

Kết qủa

Bán hàng

Giá vốn hàng bán Chi phí quản lý doanh nghiệp

= Doanh thuthuần - Chi phí bán

Kết chuyểndoanh thu thuần

1.5.Kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong điều kiện ứng dụng máy vi tính.

Khi xuất bán hàng hoá,thành phẩm kế toán da trên các chứng từ gốc để nhập vào máy theo trình tự:

Vào màn hình nhập dữ liệu phát sinh (có thể là phiếu xuất kho thành phẩm, hàng hoá)

Xem chỉ dẫn khi nhập

Trên cơ sở đó nhập dữ liệu vào máy dựa trên số liệu trên các chứng từ gốc

Máy đợc cài sẵn chơng trình tính giá vốn của hàng hoá xuất kho để bán

Từ đó máy tự chuyển số liệu vào các sổ liên quan: sổ chi tiết thành phẩm,sổ cái TK 156…

Khi phát sinh nghiệp vụ bán hàng kế toán thực hiện nh sau:

Phân loại chứng từ: Hoá đơn bán hàng, phiếu xuất kho thành phẩm …

Định khoản: kế toán doanh thu thờng liên quan đến nhiều tài khoản do

đó xử lý các nghiệp vụ trên máy cũng rất phức tạp, bao gồm:

Khi dựa trên các chứng từ gốc phát sinh chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp kế toán nhập liệu vào máy để từ đó máy tính kết chuyển

và xác định kết quả kinh doanh và đa vào các sổ kế toán ( sổ nhật ký chung, sổ cái TK 511 ( nếu có), ) Cuối kỳ kế toán lập các báo cáo kết quả kinh doanh…theo yêu cầu quản lý

Chơng II Thực trạng tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại tổng công ty rau quả nông sản

2.1 Khái quát về tình hình chung của tổng công ty rau quả nông sản.

2.1.1 Đặc điểm hoạt động kinh doanh của Tổng Công Ty Rau quả Nông Sản.

Tổng Công Ty Rau Quả Nông Sản đợc thành lập theo quyết định số 63NN-TCCB/QĐ ngày 11/2/1988 của Bộ Nông Nghiệp và Công Nghiệp Thực Phẩm ( nay là Bộ Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn) trên cơ sở sự sáp nhập Tổng Công Ty Nông Sản và Thực Phẩm Chế Biến vào Tổng Công Ty Rau quả Việt Nam

Tổng Công Ty Rau quả Nông Sản có:

-T cách pháp nhân theo pháp luật Việt Nam

-Điều lệ tổ chức và bộ máy quản lý và điều hành

-Con dấu, và tài khoản mở tại kho bạc Nhà Nớc, Ngân hàng trong và ngoài nớc

-Tên giao dịch quốc tế là Vietnam National Vegetable and Fruit Corporation, viết tắt là VEGETEXCOVN

-Trụ sở chính đặt tại: số 2 Phạm Ngọc Thạch – Quận Đống Đa, thành phố Hà Nội

-Vốn và tài sản, chịu trách nhiệm đối với các khoản nợ trong phạm vi số vốn Nhà Nớc giao cho Tổng Công Ty Rau quả Nông Sản quản lý