tĩnh Tình yêu quê hương tha thiết của một người sống xa nhà trong một đêm thanh tĩnh .Bồi dưỡng tình yêu thiên nhiên đất nước. 5 Hồi hương ngẫu thư Tình yêu quê hương sâu sắc, hóm hĩnh [r]
Trang 1Trờng THCS Lý Tự TRọNG Giáo án Ngữ Văn 9
Tiết 151-152 BỐ CỦA XI MễNG (G-mô pa xăng)
I Mục tiêu cần đạt : Giúp học sinh hiểu đợc Mô pa xăng đã miêu tả sắc nét diễn biến tâm trạng của
ba nhân vật trong truyện; Giáo dục cho học sinh lòng yêu thơng bè bạn và mở rộng ra lòng yêu
th-ơng con ngời
II Chuẩn bị:
Giáo viên : Sách tham khảo, tranh ảnh, soạn bài.
Học sinh: Đọc bài, thực hiện theo yêu cầu SGK.
III.Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động :
1.Bài cũ : Qua bức chân dung tự hoạ, em hiểu gì về cuộc sống và tinh thần của Rô bin xơn?
2.Bài mới: Từ cỏc tp văn học nước ngoài đó học ở lớp 8 để giới thiệu vào bài
(Hết tiết 151, sang tiết 152)
-Xi mông rơi vào hoàn cảnh nh thế nào?
-Nỗi đau đớn của Xi mông đợc tác giả
thể hiện qua những chi tiết nào?
Ông nâng nghệ thuật truyện ngắn lên trình độ cao,nộidung cô động sâu sắc, hình thức giản dị trong sáng.2.Tác phẩm: Là truyện ngắn ca ngợi tình yêu thơng giữacon ngời với con ngời
II Đọc, tỡm hiểu chung
1 Đọc2.Diễn biến sự việc
- Phần 1:Từ đầu khóc hoài:Nỗi tuyệt vọng của Ximông
- Phần 2:Tiếp đó ông bố.Xi mông gặp chú Phi líp
- Phần 3:Tiếp theo rất nhanh.Bác Phi líp đa Xi mông vềnhà
- Còn lại:Ngày hôm sau ở trờng
III.Phõn tớch1.Phân tích nhân vật
* Nhân vật Xi mông
- Đứa trẻ không có bố,thờng bị bạn bè trêu chọcHoàn cảnh đau đớn
- ý nghĩ và hành động: Bỏ nhà ra bờ sông; Định nhảyxuống sông
- Nghiêm nghị khiến ngời khác không thể bởn cợt đợc
- Yêu thơng con tha thiết
*Nhân vật Phi líp
- Ngời thợ cao lớn,râu tóc đen quăn,vẻ mặt nhân hậu
- Khi đa Xi mông về nhà nghĩ bụng có thể đùa cợt vớichị Blăng sốt
- Khi gặp chị ý nghĩa kia không còn nữa,vì bác nghĩ chị
426
Trang 2Trờng THCS Lý Tự TRọNG Giáo án Ngữ Văn 9 -Qua câu chuyện tác giả muốn gửi đến
ngời đọc điều gì?
HS đọc ghi nhớ SGK
* Lòng thơng yêu bè bạn và mở rộng ra lòng thơng yêucon ngời
4/
Củng cố dặn dò :
- GV hệ thống hoá kiến thức cơ bản
- Nhận xét giờ học
- Nắm vững nội dung bài học
- Phát biểu cảm nghĩ về câu chuyện
- Chuẩn bị bài: Ôn tập về truyện, soạn trước bảng thống kờ vào vở
I Mục tiêu cần đạt : Giúp học sinh: Ôn tập,củng cố kiến thức về những tác phẩm truyện hiện đại
Việt Nam trong chơng trình ngữ văn 9.Củng cố những kiến thức về thể loại truyện:Trần thuật,xây dựng nhân vật,cốt truyện và tình huống truyện.Rèn kỹ năng tổng hợp,hệ thống hoá kiến thức
II Chuẩn bị:
Giáo viên: Bảng phụ, soạn bài.
Học sinh: Đọc bài, thực hiện theo yêu cầu SGK.
III Tiến trình hoạt động:
1 KTBC: KT việc thực hiện bảng thống kờ của HS
2 B i m i: ài mới: ới:
- Sau 1975:Bến quê(Nguyễn Minh Châu).
*Nét nổi bật về tính cách và phẩm chất của mỗi nhân vật.
- Ông Hai:Tình yêu làng sâu sắc cùng với yêu nớc và tinh thần kháng chiến
- Anh thanh niên:Yêu thích và hiểu công việc thầm lặng,sống một mình,có suy nghĩ và tình cảm cao đẹp, trong sáng đối với công việc và đối với mọi ngời
- Bé Thu:Tính cách cứng cỏi,tình cảm nồng nàn,tha thiếttrong hoàn cảnh éo le,thắm thiết với ngời cha
- Ba cô TNXP: Dũng cảm, không sợ hy sinh khi làm nhiệm vụ nguy hiểm Tình cảm trong sáng, hồn nhiên lạc quan
* Cho học sinh phát biểu tự do cảm nghĩ của mình, Giáoviên nhận xét đánh giá
* Đặc sắc nghệ thuật của các truyện
- Phơng thức trần thuật: Trần thuật ở ngôi thứ nhất (nhânvật xng tôi, theo cái nhìn và giọng điệu của nhân vật chính)
Trang 3ọc sinh: - Đọc bài –Thực hiện theo yêu cầu SGK.
Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh
-> Chúng không thể trực tiếp tham gia vào sự việc đợc nói đến trong câu
*Câu 2: Có lẽ :Tình thái; Ngẫm ra: Tình thái ; Dừa xiêm vỏ hồng : Phụ chú.
Có khi : Tình thái ; Ơi : Gọi đáp.
II./ Các kiểu câu:
1)Câu đơn và câu đặc biệt:
a/ Có tiếng nói ở giàn trên; Tiếng mụ chủ
B/ Một anh thanh niên hai mơi bảy tuổi
C/ Những ngọn điện sở thần tiên ; Hoa trong công viên; Tiếng reo trên đầu;
Những quả bóng góc phố; Chao ôi cái đó
- Quan hệ điều kiện giả thiết
3)Biến đổi câu:
*Câu 1: Câu rút gọn:- Quen rồi
4)Các kiểu câu ứng với mục đích giao
*Câu1: Câu nghi vấn:
- Ba con ,sao con không nhận?
428
Trang 4Trờng THCS Lý Tự TRọNG Giáo án Ngữ Văn 9
- Sao con biết là không phải?
*Câu 2: Câu cầu khiến:
- ở nhà trông em nhé? Đừng có đi đâu đấy!
- Thì má cứ kêu đi.Vô ăn cơm.Cơm chín rồi
Trang 5Trờng THCS Lý Tự TRọNG Giáo án Ngữ Văn 9
Tiết 155 KIỂM TRA VĂN (Phần truyện)
I.Mục tiêu cần đạt: Kiểm tra và đánh giá kết quả học tập của HS về tác phẩm truyện hiện đại Việt
Nam trong chơng trình lớp 9 Học sinh đợc rèn luyện thêm về kỹ năng phân tích tác phẩm truyện và
kỹ năng làm văn
II Chuẩn bị:
Giáo viên : Ra đề, lên biểu điểm.
Học sinh: Học bài, chuẩn bị kĩ theo yờu cầu của GV
III.Tiến trình hoạt động
I Đề bài:
Cõu 1: Nờu tỡnh huống truyện và ý nghĩa của nú trong truyện Làng của Kim Lõn
Cõu 2: Những hiểu biết của em về nhà văn Nguyễn Quang Sỏng
Cõu 3: Trỡnh bày những đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của đoạn trớch truyện “Những ngụisao xa xụi” của Lờ Minh Khuờ
Cõu 4: Nhõn vật Nhĩ trong truyện Bến quờ ở vào hoàn cảnh như thế nào ? Hóy thuật lại những
cảm xỳc và suy nghĩ của nhõn vật Qua nhõn vật ấy, Nguyễn Minh Chõu muốn gửi gắm triết lý gỡ vềcuộc đờI và con người ?
Câu 5: Viết một đoạn văn ngắn (5-7 câu) trình bày cảm nhận của em về nhân vật văn học mà em
ấn tợng nhất
II Đỏp ỏn và biểu điểm: ( Mỗi câu 2 điểm)
Cõu 1: Nờu tỡnh huống truyện và ý nghĩa của nú trong truyện Làng của Kim Lõn
-Tỡnh huống trong truyện là một tỡnh huống ngẫu nhiờn và giả (vỡ sau đú được cải chớnh) song
đú là tỡnh huống được xem như thật, một tỡnh huống đối lập khiến cho tỡnh yờu làng của nhõnvật được đặt vào thế phải lựa chọn Cuối cựng nhõn vật đó lựa chọn “ Làng thỡ yờu thật nhưnglàng theo giặc thỡ phải thự” Thiờng liờng hơn tỡnh yờu làng da diết mónh liệt trong ụng Hai làtỡnh yờu nước, lũng tin đối với cụ Hồ, đối với cuộc khỏng chiến Đú chớnh là chủ đề tư tưởngcủa cõu chuyện Tỡnh huống ấy khiến cho cõu chuyện vừa buồn cười, vừa cảm động
Cõu 2: Về nhà văn Nguyễn Quang Sỏng, HS cú thể dựa vào kiến thức trong SGK Ngữ văn 9 tập
-Một người đó đi khắp đú đõy nhưng lại khụng đến được cỏi bói đất nhỏ xớu ven sụng nơi sỏtcửa sổ nhà mỡnh Anh nhận ra vẻ đẹp bỡnh dị của quờ hương mới là vẻ đẹp trường cửu, vĩnhhằng nhưng đó quỏ muộn
-Một con người suốt đời xờ dịch mà đến cuối đời bị cột chặt vào giường bệnh Lỳc này anh
di chuyển cú năm mươi centimột mà khú khắn hơn đi nữa vũng trỏi đất
-Đến cuối đời anh mới nhận ra vẻ đẹp tõm hồn của người vợ của mỡnh Anh nhận ra chỗ dựavững chắc nhất của con người là gia đỡnh
-Anh nhận ra cuộc đời cú quỏ nhiều những chựng chỡnh vũng vốo khiến người ta khú lũngđến được với mục đớch chớnh của mỡnh
430
Trang 6Trờng THCS Lý Tự TRọNG Giáo án Ngữ Văn 9
Qua nhõn vật Nhĩ Nguyễn Minh Chõu muốn thức tỉnh ở mọi người sự trõn trọng những vẻđẹp và giỏ trị bỡnh dị , gần gũi của gia đỡnh , của quờ hương
Câu 5: Đảm bảo các yêu cầu sau:
-Viết đúng câu trúc đoạn văn, số câu đúng qui định
- Cảm nhận về nhân vật phải hợp lí, phù hợp với những nội dung đợc học
-Văn viết trôi chảy,không sai sót về chính tả, ngữ pháp
- Xem lại các bài đã học
- Chuẩn bị bài: Con chó Bấc
Tiết 156 CON CHó BấC
Giắc lân- đơn
I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh Lân đơn có những nhận xét tinh tế với sự tởng tợng tuyệt vời khi
viết về những con chó trong đoạn trích;Đồng thời qua tình cảm của nhà văn đối với con chó Bấc.Bồi dỡng cho HS lòng yêu thơng loài vật
II Chuẩn bị:
Giáo viên: Chân dung tác giả, soạn bài.
Học sinh: Đọc bài, thực hiện theo yêu cầu SGK.
III.Tiến trình hoạt động
1.Bài cũ : Nhận xét kháI quát về diễn biến tình cảm và tâm trạng của ba nhân vật: Xi-mông,
Blăng-sốt và Phi-líp Qua câu chuyện, em cần rút ra bài học gì về cách đối xử bạn bè, nhất là những bạnkhông may, cơ nhỡ hoặc bất hạnh?
2.Giới thiệu bài: Nớc Mĩ có nền văn học trẻ tuổi với những nhà văn xuất sắc ở lớp 8 các em đợc làm
quen với kiệt tác Chiếc lá cuối cùng của O Hen-ri, giờ đây ta đến với một đoạn trích trong tiểuthuyết Tiếng gọi nơi hoang dã
- Gv nêu yêu cầu đọc, Gv đọc mẫu 1
đoạn và gọi HS đọc tiếp
-Văn bản chia làm mấy phần?Tiêu đề
của các phần?
-Tình cảm của Thooc tơn đối với Bấc
biểu hiện ở các chi tiết nào trong đoạn
trích?
-Tình thơng đó đợc xuất phát từ một thứ
tình cảm nào?
-Chi tiết nào để Thooc tơn nghĩ con vật
của anh biết nói?
I Vài nét về tác giả, tác phẩm:
1.Tác giả: Là nhà văn Mĩ;Thời thơ ấu rất vất vả,từng làm nhiều nghề để sinh sống
2.Tác phẩm: Con chó Bấc trích tiểu thuyết Tiếng gọi
nơi hoang dã của Giắc Lân-đơn.
II Đọc- tìm hiểu chung:
1 Đọc
2.Bố cục: 3 phần.
-Phần đầu: Đoạn 1
-Phần tình cảm của Thooc tơn đối với Bấc: Đoạn 2
- Phần tình cảm của Bấc đối với chủ: Đoạn còn lại
III Phân tích:
1 Tình cảm củaThooc tơn đối với con chó Bấc.
- Trò chuyện,dựa đầu,nói nựng,âu yếm,ôm ghìTình
yêu thơng con vật một cách ngây ngất,cuồng nhiệt.
- Đó là tình cảm cha mẹ đối với con cái.Trong ý nghĩa,trong tình cảm dờng nh anh không xem Bấc là một con chó mà là ngời hẵn hoi,đồng loại với anh,là bạn
bè của anh
- Vùng dậy trên hai chân,miệng cời,mắt lonh lanh và
cứ nh vậy trong t thế bất động của Bấc.
2.Tình th ơng của Bấc đối với Thooc tơn
- Cắn vờ vào tay Thooc-tơn
- Nằm phục ở chân anh hàng giờ
431
Trang 7Trờng THCS Lý Tự TRọNG Giáo án Ngữ Văn 9 -Tình cảm của Bấc dành cho chủ đợc
biểu hiện cụ thể nh thế nào trong đoạn
trích?
- GV cho HS tổng kết
- Nằm ra xa hơn quan sát hình dáng,từng cử động của thân thể anh
- Đôi mắt toả rạng ra ngoài ngời ánh lên
Câu 1: Khởi ngữ là gì? Đặt một câu chứa khởi ngữ
Câu 2: Phân biệt nghĩa tờng minh và hàm ý Viết một đoạn hội thoại gồm hai lợt lời, trong đó cómột lợt lời chứa hàm ý
Câu 3: Kim Lân đợc xem là nhà văn của nông thôn, của ngời dân quê Việt Nam với những vẻ đẹp mộc mạc mà đậm đà
a.Phân tích kết cấu c-v của câu trên
b.Xác định các danh từ và các cụm danh từ của câu văn đó
Câu 4: Đặt một câu nói về nhân vật ông Hai (Làng), trong đó có dùng một thành phần biệt lập, cóchủ ngữ (hay vị ngữ) có cấu tạo là một cụm danh từ, hoặc một cụm động từ Gạch dới và chỉ rõ cácyêu cầu của bài tập
Câu 5: Viết một đoạn văn ngắn phân tích đoạn thơ cuối bài thơ “Viếng lăng Bác” của Viễn Phơng,trong đó có ding hai phép liên kết câu đã học Gạch dới và nêu tên phép liên kết câu đã ding
II.Đáp án, biểu điểm:
Câu 1: - Khởi ngữ là thành phần câu đứng trớc chủ ngữ nêu lên đề tài đợc nói đến trongcâu(0,5đ) Đặt câu đúng (0,5đ)
Câu 2: Phân biệt đúng nghĩa tờng minh và hàm ý (dựa vào ghi nhớ trong SGK) - 0,5đ Viết
đúng đoạn hội thoại theo yêu cầu- 1đ
Câu3:
a Kết câu c-v: Kim Lân (CN), bộ phận còn lại là VN (0,5đ)
b Liệt kê đủ 6 danh từ (1đ), 3 cụm danh từ (1đ)
Câu 4: Đặt câu đúng (0,5đ), có 1 tp biệt lập (1đ), có 1 tp chính cấu tạo là cụm DT hay cụm ĐT (1đ)Câu 5:Viết đoạn văn ngắn trong đó có sử dụng phép liên kết câu theo yêu cầu
- Viết đúng nội dung (1đ)
- Có đầy đủ hai phép liên kết (1đ)
Trang 8Trờng THCS Lý Tự TRọNG Giáo án Ngữ Văn 9
I Mục tiêu cần đạt:
Giúp học sinh:Ôn lại lý thuyết về đặc điểm và cách viết hợp đồng.Viết đợc một hợp đồng thông
dụng,có nội dung đơn giản và phù hợp với lứa tuổi.Có ý thức cẩn trọng khi soạn thảo hợp đồng và ýthức trách nhiệmvới các điều khoản ghi trong hợp đồng đợc thoả thuận và kí kết
II Chuẩn bị:
Gi
áo viên : - Một số mẫu hợp đồng ,soạn bài.
H
ọc sinh: - Đọc bài, thực hiện theo yêu cầu SGK.
III Tiến trình hoạt động:
xung phong trả lời các câu hỏi SGK
-Kiểm tra việc thực hiện bài tập về nhà
-Chọn cách diễn đạt nào trong hai cách
sau?(HS thảo luận)
-Lập hợp đồng cho thuê xe đạp dựa trên
* Hợp đồng gồm có các mục: quốc hiệu,tiêu ngữ,tên hợp
đồng, thời gian địa điểm, họ tên,chức vụ,của các bên kí kết ; Nội dungcủa HĐ theo từng điều khoản; Phần kết thúc
I Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh tổng kết, ôn tập một số kiến thức cơ bản về những văn bản văn
học nớc ngoài đã đợc học trong bốn năm ở cấp THCS bằng cách hệ thống hoá
Bảng thống kờ cỏc tỏc phẩm văn học nước ngoài đó học
433
Trang 9Trêng THCS Lý Tù TRäNG Gi¸o ¸n Ng÷ V¨n 9
Đô-đê
luận
Chương
TrungQuốc
6 Bài ca nhà tranh bị gió thu
Mạch
Ban Nha
15 Chó sói và cừu trong thơ
ngụ ngôn của La
17 Rô Bin xơn ngoài đảo
II.Bảng thống kê tác phẩm và nội dung
(đoạn trích )
Nội dung:
người dân Nga trong cuộc chiến tranh bảo vệ đất nước mình
434
Trang 10Trêng THCS Lý Tù TRäNG Gi¸o ¸n Ng÷ V¨n 9
ngậm ngùi của người sống xa quê hương lâu ngày trong khoảnh khắc mới đặt chân về quê
thu phá Nỗi khổ của bản thân và niềm khao khát cao cả của Đỗ Phủ trong một đêm thu nhà giột
người thầy , người đã vun trồng ước mơ hy vọng cho những học trò nhỏ của mình
lễ phục Khắc hoạ tính cách lố lăng của một tên trưởng giả muốn học đòi làm sang
dị , quý trọng tự do và yêu thiên nhiên tha thiết
13 Cố hương Phê phán xã hội phong kiến với những lễ giáo nặng
nề và vấn đề con đường đi của nông dân và của toàn
xã hội Trung Quốc thời trước cách mạng
14 Những đứa trẻ Tình bạn của những đứa trẻ thgiếu tình thương bất
chấp những quan hệ xã hội cản trở
15 Chó sói và cừu trong
thơ ngụ ngôn của La
Phông-ten
Đặc trưng nghệ thuật và dấu ấn của La-phông-ten trong thơ ngụ ngôn của ông
17 Rô Bin xơn ngoài đảo
hoang Nghị lực , niềm yêu sống của con người trước những thử thách lớn lao trong cuộc sống
18 Bố của Xi Mông Thể hiện tình yêu thương con người , thông cảm với
nỗi đau của người khác
HÕt tiÕt 159, chuyÓn sang tiÕt 160
Bảng thống kê tác phẩm và nội dung
STT Tên tác phẩm (đoạn trích ) Nội dung, tác dụng bồi dưỡng kiến thứ tình cảm
tình yêu tiếng nói của dân tộc mình
dân Nga trong cuộc chiến tranh bảo vệ đất nước mình Bồi dưỡng lòng yêu nước trong những giai đoạn thử thách của lịch sử
3 Xa ngắm thác núi Lư Bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp về thác Núi Lư Bồi dưỡng
435
Trang 11Trêng THCS Lý Tù TRäNG Gi¸o ¸n Ng÷ V¨n 9
tình yêu thiên nhiên đất nước
tĩnh Tình yêu quê hương tha thiết của một người sống xa nhà trong một đêm thanh tĩnh Bồi dưỡng tình yêu thiên nhiên đất
nước
của người sống xa quê hương lâu ngày trong khoảnh khắc mới đặt chân về quê.Bồi dưỡng tình yêu thiên nhiên đất nước
6 Bài ca nhà tranh bị gió thu
phá
Nỗi khổ của bản thân và niềm khao khát cao cả của Đỗ Phủ trong một đêm thu nhà giột Bồi dưỡng lòng nhân ái , biết sẻ chia đối với những người nghèo khổ
dưỡng lòng nhân ái , biết sẻ chia đối với những người nghèo khổ
8 Đánh nhau với cối xay gió Cặp nhân vật tươg phản nực cười , phê phán những ý tưởg
viễn vông hão huyền Bồi dưỡng ý tưởng : cần sáng suốt khitạo nên những quan niệm, những mục đích trong cuộc sống
dưỡng lòng nhân ái , biết sẻ chia và sống cao thượng
người đã vun trồng ước mơ hy vọng cho những học trò nhỏ của mình Yêu mến quê hương, biết quý trọng thầy cô giáo, nhà trường
11 Ông Giuốc- đanh mặc lễ
phục
Khắc hoạ tính cách lố lăng của một tên trưởng giả muốn học đòi làm sang Căm fghét những cái lố lăng, học đòi
trọng tự do và yêu thiên nhiên tha thiết Bồi dưỡng tình yêu thiên nhiên, yêu lối sống tự do
13 Cố hương Phê phán xã hội phong kiến với những lễ giáo nặng nề và
vấn đề con đường đi của nông dân và của toàn xã hội Trung Quốc thời trước cách mạng Bồi dưỡng tình yêu quê hương
và trách nhiệm đối với quê hương dân tộc
14 Những đứa trẻ Tình bạn của những đứa trẻ thiếu tình thương bất chấp những
quan hệ xã hội cản trở Bồi dưỡng lòng yêu mến, trân trọng tình bạn
15 Chó sói và cừu trong thơ
ngụ ngôn của La
Phông-ten
Đặc trưng nghệ thuật và dấu ấn của La-phông-ten trong thơ ngụ ngôn của ông Trân trọng đối với nghệ thuật thơ của La-phông-ten
16 Mây và Sóng Tình mẹ con trong sáng đẹp đẽ Bồi dưỡng tình yêu thương
mẹ, yêu thiên nhiên
17 Rô Bin xơn ngoài đảo
hoang Nghị lực , niềm yêu sống của con người trước những thử thách lớn lao trong cuộc sống Bồi dưỡng tinh thần lạc quan
bà biết sống có nghị lực trước những thử thách khắc nghiệt trong đời sống
18 Bố của Xi Mông Thể hiện tình yêu thương con người , thông cảm với nỗi đau
của người khác
19 Con chó Bấc Tình yêu thương đối với loài vật Bồi dưỡng lòng yêu thương
đối với loài vật
436