Để làm được điều đó cần hiểu về cách nhìn cách cảm nhận, lý giải hiện tượng sự vật....của học sinh hay nói cách khác là ngôn ngữ tạo hình của học sinh thcs trong bộ môn mĩ thuật, mà cụ t[r]
Trang 1I TÊN GIẢI PHÁP.
“GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN MỘT SỐ NÉT ĐẶC TRƯNG VỀ NGÔN NGỮ TẠO HÌNH CỦA HS THCS THÔNG QUA PHÂN MÔN VẼ TRANH”
-oooOooo -LỜI NÓI ĐẦU
Mỗi người mỗi nghề đều mang những đặc thù,đặc trưng riêng của từng ngành nghề sao cho phù hợp với từng năng lực sở trường của mình Nghề dạy học được coi là một nghề cao quý bởi sản phẩm chủ yếu
là nhân cách con người Muốn trở thành con người hửu ích,đều phải dựa vào sự giáo dục của nhà trường
Dạy học đã khó, dạy mỹ thuật càng khó hơn Bởi ngoài việc dạy học sinh những kiến thức cơ bản thì việc học mỹ thuật còn phải đem lại niềm vui cho mọi người, làm cho mọi người nhìn ra cái đẹp, thấy cái đẹp
ở trong mình, và xung quanh mình trở nên gần gủi đáng yêu hơn đồng thời học mỹ thuật giúp mọi người tự tạo ra cái đẹp theo ý mình, theo cách hiểu cách lý giải của bản thân Làm cho cuộc sống thêm tươi vui hạnh phúc
Dạy và học mĩ thuật ở thcs không nhằm đào tạo họa sĩ hay ngừơi làm nghệ thuật mà nhằm giáo dục thị hiếu thẩm mỹ cho học sinh chủ yếu tạo điều kiện cho học sinh tiếp xúc làm quen và thưởng thức cái đẹp, tập tạo ra cái đẹp vận dụng cái đẹp vào trong cuộc sống hằng ngày
Để làm được điều đó cần hiểu về cách nhìn cách cảm nhận, lý giải hiện tượng sự vật của học sinh hay nói cách khác là ngôn ngữ tạo hình của học sinh thcs trong bộ môn mĩ thuật, mà cụ thể ở đề tài nghiên cứu này được tìm hiểu thông qua phân môn vẽ tranh
Việc tìm hiểu đặc trưng ngôn ngữ tạo hình ở học sinh thcs sẽ giúp cho giáo viên giảng dạy đánh giá một cách tích cực đúng đắn, gây hứng thú cho cả người học và người dạy, tìm ra được phương pháp, cách thức giảng dạy phù hợp đối tượng, lứa tuổi.tuy nhiên dạy như thế nào? dạy thật tốt hay bình thường còn phụ thuộc ý thức học tập của mỗi chúng ta
II ĐẶT VẤN ĐỀ.
Với mong muốn trở thành người giáo viên dạy tốt, dạy giỏi, hoàn thành tốt công tác nhiệm vụ cần có rất nhiều yếu tố Đó là chuyên môn nghiệp vụ, kiến thức kinh nghiệm, và lòng say mê yêu nghề yêu trẻ
Trang 2Đáp ứng nhu cầu phát triển của xã hội cã về kinh tế, chính trị, văn hoá, an ninh, quốc phòng Những năm vừa qua Đảng và nhà nước ta luôn quan tâm đến sự phát triển của giáo dục, đặc biệt là chất lượng của nó cùng với nhu cầu phát triển ngày càng cao của con người về đức dục, trí dục và thể dục, thì mỹ dục cũng không ngừng được phát triển và dần có vai trò quan trọng trong đời sống của mỗi con người và nhất là thế hệ trẻ,
mà đối tượng nghiên cứu ở đây là học sinh THCS
Với bộ môn mỹ thuật hiện nay nói riêng, giáo viên giảng dạy mỹ thuật còn ít kinh nghiệm không có cơ hội thảo luận và nghiên cứu sâu vấn đề Bởi thời lượng tiết còn ít, mỗi trường chỉ có một giáo viên việc trao đổi và thảo lụân gặp nhiều khó khăn Đồng thời đây cũng là bộ môn mối được đưa vào gần đây nhằm đáp ứng nhu cầu thị hiếu của con người, luôn luôn hướng tới cái đẹp, tìm kiếm và sáng tạo cái đẹp Nhu cầu thị hiếu thẩm mỹ của con người ngày càng cao cùng với sự phát triển kinh tế xã hội, cho nên việc nhìn nhận và thưởng thức cái đẹp của đại bộ phận nhân dân là vấn đề tất yếu khách quan, không chỉ là đối với người lớn, mà tất cả các đối tượng, từng lớp, lứa tuổi trong xã hội
Giảng dạy mỹ thuật ở trường THCS cũng nhằm mục tiêu trên trong quá trình giảng dạy người giáo viên cần chú ý đặc điểm lứa tuổi học sinh, mỗi lứa tuổi sẻ có cách cảm nhận suy nghĩ và lý giải về cái đẹp khác nhau Người lớn có cách cảm nhận lôgic và khoa học tạo nên một cái đẹp hoàn thiện, còn trẻ em thì có cách cảm nhận ngây thơ, nhìn sự vật qua lăng kính màu hồng, không vướng bận những nguyên tắc, trăn trở mà chủ yếu tập trung tình cảm sự yêu thích của mình vào bài vẽ Cho nên bài vẽ học sinh thường đem lại cho ta nhiều cảm xúc và tình cảm mới lạ Nói là vậy nhưng mỗi lứa tuổi, mỗi mức độ cách cảm nhận của con người mỗi đổi thay Là người giáo viên dạy mỹ thuật cần nắm bắt được đặc điểm này của học sinh đễ có phương pháp giảng dạy tốt nhất, phát huy được năng lực sự đam mê của các em Đây cũng là lý do thôi thúc tôi nghiên cứu về việc làm mới này
Dạy mỹ thuật cũng như dạy các bộ môn khác đối tượng chủ yếu là học sinh, dạy cho học sinh theo những nội dung yêu cầu chương trình đã quy định Nhưng dù dạy bất cứ cái gì thì cần phải tìm hiểu rõ đối tượng cần truyền đạt là ai, đối tượng nào, truyền đạt ở mức độ nào
Ở đây, đối tượng tìm hiểu là học sinh THCS, mà cụ thể là học sinh THCS A Vao Lớp 6,7,8 Lứa tuổi từ 11 đến 15 với những đặc điểm tính cách nhận thức riêng Bộ môn mỹ thuật là môn học mà kiến thức của nó vừa cụ thể, rõ ràng vừa chung chung trừu tượng , khó thấy khó nhìn, là loại kiến thức có ở xung quanh ta, lấy những sự vật hiện tượng quanh ta
đễ biểu đạt Điều đó đòi hỏi giáo viên ngoài việc phải nắm vững kiến thức chuyên môn thì cần phải nắm vững kiến thức ở các bộ môn liên
Trang 3quan như “Tâm lý học lứa tuổi, xã hội khoa học tự nhiên, ” Trong đó cái cốt lỏi cần phải nắm là đặc trưng ngôn ngữ tạo hình của học sinh THCS mà cụ thể ở đề tài nghiên cứu này nó nằm trong phạm vi phân môn vẽ tranh
Học sinh THCS có cách nhìn cách cảm nhận lý giải như thế nào về những sự vật hiện tượng xung quanh, về hình khối , màu sắc sự cảm nhận đó có khác gì so với sự cảm nhận của người lớn, của từng lứa tuổi khác nhau Nó có những điểm thuận lợi khó khăn gì và những điểm mạnh điểm yếu trong cách nhìn nhận, cảm thụ của học sinh THCS Đó là những điều cần phải nghiên cứu tìm hiểu đễ bổ sung vào lượng kiến thức chuyên môn của người giáo viên giảng dạy bộ môn mỹ thuật
III CƠ SỞ LÍ LUẬN.
- Nghiên cứu các phương pháp dạy bài vẽ tranh đề tài
- Tìm hiểu lí luận, những nét đặc trưng về cảm thụ màu sắc và ngôn ngữ tạo hình của học sinh THCS A Vao
- Nghiên cứu những bài tập ở lớp, ở nhà Từ đó so sánh đối chiếu với lí luận thực tiển để rút ra kết luận và đề ra hướng khắc phục khoa học, hiệu quả
IV ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.
1 Đối tượng nghiên cứu.
- Đối với môn mĩ thuật ở chương trình THCS có các phân môn cần
sử dụng đến màu sắc như: Vẽ tranh, vẽ theo mẫu, vẽ trang trí Phân môn Thường thức mĩ thuật mặc dù không sử dụng màu trực tiếp, nhưng qua phân môn này, học sinh củng gián tiếp cảm thụ được màu sắc qua các tác phẩm nghệ thuật
- Qua phân môn vẽ tranh của hoc sinh THCS, đặc biệt là học sinh trường TH&THCS A Vao Việc tìm hiểu và sử dụng ngôn ngữ tạo hình
có nhiều yếu tố để khai thác như trong bài vẽ tranh phong cảnh, vẽ tranh
đề tài hay vẽ tranh ứng dụng…Đối với đề tài này, nhằm áp dụng cho thực tiển cho học sinh ở vùng cao như HS trường TH&THCS A Vao, tôi chỉ chọn tìm hiểu chất lượng của HS trong việc ứng dụng ngôn ngữ tạo hình của các em vào phạm vi bài vẽ tranh đề tài hay vẽ tranh ứng dụng
- Cảm nhận về khái niệm, ý nghĩa và các cách sử dụng ngôn ngữ tạo hình trong bài vẽ tranh của HS trường TH&THCS A Vao
- Ngôn ngữ tạo hình của học sinh thể hiện qua các giờ học vẽ tranh
- Các tiết học vẽ tranh ở các lớp 6, 7, 8, 9 của học sinh trường TH&THCS A Vao
- Học sinh các lớp 6, 7, 8, 9 trường TH& THCS A Vao
Trang 42 Phương pháp nghiên cứu.
Để tìm hiểu thành công đề tài với kết quả áp dụng được hiệu quả thì phương pháp nghiên cứu góp một phần chủ yếu quan trọng Đồng thời cần có sự kết hợt hài hòa giữa các phương pháp sau:
- Phương pháp hệ thống hóa lí thuyết
- Phương pháp phân tích tổng hợp lí thuyết
- Phương pháp khảo sát
- Phương pháp trực quan, quan sát sư phạm
- Phương pháp điều tra, có phiếu điều tra
- Phương pháp lấy kiến chuyên gia
- Phương pháp nghiên cưu luận
V NỘI DUNG NGHIÊN CỨU.
Qua việc tìm hiểu đặc trưng ngôn ngữ tạo hình trên ta thấy rằng việc nắm bắt vấn đề và tìm phương hướng giải quyết vấn đề đó là một điều hết sức quan trộng, đảm bảo cho tiết dạy bài dạy hiệu quả hơn, đem lại
sự thành công trông công tác giảng dạy
1 Thực trạng học tập.
1.1/ Học sinh chưa nắm bắt được cách xây dựng hình tượng điển hình, bài vẽ còn chung chung, mang nặng tính chất hình thức
1.2/ Học sinh THCS A Vao có cách nhìn cách cảm nhận về màu hết sức trong sáng, lung linh đầy màu sắc, là một sự kết hợp những màu sắc tươi sáng tạo sự trẻ trung cho bài vẽ
1.3/ Trong khi tiến hành bài vẽ các em không theo trình tự tiến hành các bước làm bài , mà làm theo ngẫu hứng, thích vẽ cái gì thì vẽ cái nấy
ít chú trọng trước sau hay chính phụ trong bài vẽ
1.4/ Học sinh THCS A Vao chưa có thói quen sưu tầm tài liệu phục
vụ cho bài vẽ hiệu quả hơn, và chưa có thói quen quan sát nhận xét sự vật hiện tượng cho bài vẽ có chiều sâu và hiệu quả hơn
1.5/ Kỹ năng sử dụng màu nước, màu bột của học sinh TH còn kém
2 Biện pháp giúp học sinh học tốt và nâng cao chất lượng bài vẽ
ở phân môn vẽ tranh.
2.1/ Chuẩn bị
Trước khi dạy một bài vẽ tranh đề tài thì khâu chuẩn bị là rất quan trọng nhất là đồ dùng dạy học
Về phía giáo viên ngoài việc chuẩn bị giáo án, phương pháp dạy học thì một điều không thể thiếu đó là đồ dùng trực quan(tranh , ảnh minh hoạ) vì ở lứa tuổi trẻ em thì tranh ảnh nó có tác dụng rất mạnh đến canh thị giác và trí nhớ của các em, do vậy cần phải có đồ dùng trực quan phong phú và phải biết sử dụng đúng lúc
Trang 5Về phía học sinh củng phải có sự chuẩn bị đầy đủ, sách vỡ giấy vẽ, màu chì tẩy , những đồ dùng học tập cần thiết, ngoài ra phải tìm hiểu và quan sát tham khảo những đề tài mà mình sẽ thể hiện trước khi làm bài Khi soạn giáo án cần soạn kỹ biết chắt lọc những lời thoại, câu hỏi chính và câu hỏi gợi mỡ phải rõ ràng dễ hiểu nhằm tạo hứng thú và sôi nổi trong từng đối tượng học sinh Nên tránh những câu hỏi dài khó hiểu
và những câu hỏi lững
+ Đối với học sinh kém cần gợi mở cụ thể hơn giúp các em nhận ra
chổ chưa đúng chưa đẹp để bài vẽ đẹp hơn Ví dụ: Bố cục có lỏng lẻo quá không, hay màu sắc có lộn xộn quá không? vv
+ Đối với học sinh khá , trung bình thì có thể gợi mở để các em tìm
tự tìm ra, tự điều chỉnh hay sửa chửa Ví dụ: Chổ này, màu này như thế
nào ? Làm sao cho bài vẽ đẹp hơn ?
+Với học sinh giỏi thì yêu cầu cao hơn Ví dụ: Thử tìm xem bài vẽ vó chổ nào chưa hợp lý? Có thể vẽ khác được không?
Để phục vụ cho quá trình lên lớp tốt, thì giáo viên cần phải có thời gian và quá trình thâm nhập giáo án kỉ càng, phải nắm vững tiến trình bài dạy, Để vừa đảm bảo tiến trình bài dạy vừa giúp học sinh tiếp thu bài một cách có hiệu quả nhất, và điều cốt yếu nhất là phát huy tính tích cực sáng tạo của từng em, đồng thời phải tạo được bầu không khí vui vẽ thoải mái trong khi các em làm bài
Giáo viên phải phân tích kĩ các bước tiến hành một bài vẽ tranh đề tài phải thực hiện theo những bước nào? Những bước đó là gì? và kết hợp
đồ dùng minh hoạ đễ học sinh dễ nhớ dễ nắm bắt, và bài vẽ của học sinh lớp trước đễ các em có thể thấy được mức độ thể hiện bài, tham khảo tranh của các hoạ sỉ về nội dung Tuỳ vào số lượng bài mà những bài sau
có thể giảm thời lượng lý thuyết và tăng dàn thời gian thực hành, hướng các em đi vào trình tự các bước vẽ tranh
Vận dụng triệt đễ lợi thế khoa học công nghệ thông tin sẻ đem lại hiệu quả cao trong công tác giảng dạy Cho nên là người giáo viên nói chung giáo viên mỹ thuật nói riêng cần phải nhanh chóng tiếp cận nắm bắt những lợi thế mà khoa học đem lại tạo hứng thú và sự đổi mới trong cách giảng dạy
2.2/ Phần lên lớp
Giáo viên phải linh hoạt trong thời gian lên lớp, phải đảm bảo quy trình thời gian, phân chia lớp hợp lý, giúp các em nhận thức và hiểu đượcbài học ngay tại lớp, giúp các em vẽ được một bài vẽ tranh theo ý thích đúng qui trình thực hiện các bước vẽ
+ Hướng dẫn học sinh khai thác nội dung
Qua hình minh hoạ, giáo viên gợi ý giúp các em hiểu sâu hơn về đề tài, tìm ra được cách thể hiện (cách vẽ ) khác nhau , tìm ra những ý tưởng hay dí dỏm cho tranh của mình
+ Hướng dẫn học sinh cách vẽ
Trang 6Nên giới thiệu qua đồ dùng minh hoạ và kết hợp trực tiếp minh hoạ bảng để học sinh nhận thức rõ ràng hơn trình tự các bước cũng như ưu điểm khi tiến hành theo trình tự các bước đem lại, và nó cụ thể hơn khi chỉ là những lý thuyết sáo rõng Nếu như giới thiệu nội dung rồi mới chỉ vào tranh, e rằng học sinh không chú ý không nhận ra được cách tiến hành(đâu là mảng, đâu là hình trong mảng )
-Tìm bố cục, phác mảng chính phụ sao cho hợp lý, cân đối với tờ giấy
rõ trọng tâm, rỏ nội dung thể hiện được chủ đề
-Vẽ hình, vẽ màu phải rõ đặc điểm của đối tượng không vẽ chung chung Vẽ màu thì không vẽ hình quá chi tiết cụ thể sẻ rát khó đễ thể hiện, màu có thể vẽ như thực hoặc theo cảm hứng, song cần chú ý Tương quan giữa các màu, không vẽ độc lập từng màu, chú ý đến độ đậm nhạt của các màu gam màu để thể hiện được tính chất bài vẽ
+ Hướng dẫn học sinh làm bài
Giáo viên cố gắng làm việc với nhiều học sinh và bao quát tổng thể lớp giúp các em tìm cách thể hiện ý tưởng của bản thân, bố cục mảng vẽ hình tìm màu Dùng phương pháp gợi mỡ trong khi hướng dẫn học sinh
vẽ tranh sẽ đạt hiệu quả hơn cả
Bên cạnh đó phương pháp giảng dạy phù hợp ở phần thực hành cũng rất quan trọng Cần xác định được nội dung kiến thức trộng tâm và yêu cầu hợp lý với đối tượng học sinh
Luôn tạo được bầu không khí thoải mái nhẹ nhàng vui vẽ trong từng tiết dạy theo đặc điểm riêng của từng phân môn
Phải dự kiến được các tình huống sư phạm có thể xảy ra và xử lý linh hoạt đem lại hiệu quả giáo dục cao Ngoài ra cần phải cho học sinh thấy được tầm quan trọng của việc nắm vững kiến thức lý thuyết, vận dụng kiến thức vào bài vẽ một cách linh hoạt không máy móc đễ làm cho bài
vẽ sống động hơn có hồn hơn, và tiến tới việc nắm bắt cách thức sáng tạo một bức tranh riêng đi sâu vào chuyên ngành mình lựa chọn
VI KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.
Qua quá trình giảng dạy và áp dụng tính khả thi của đề tài trong
học kì I tại trường TH& THCS A Vao, kết quả thu được như sau.
* Ở lớp 9: Khảo sát trên 24 bài của HS, có 9 bài xếp loại Giỏi, 11 bài loại Khá, 4 bài loại Đạt và không bài loại chưa đạt
* Ở lớp 8a: Khảo sát trên 20 bài của HS, có 6 bài xếp loại Giỏi, 11 bài loại Khá, 3 bài loại Đạt và 0 bài loại Chưa đạt
* Ở lớp 8b: Khảo sát trên 23 bài của HS, có 8 bài xếp loại Giỏi, 12 bài loại Khá, 2 bài loại Đạt và 1 bài loại Chưa đạt
* Ở lớp 7a: Khảo sát trên 26 bài của HS, có 10 bài xếp loại Giỏi, 12 bài loại Khá, 2 bài loại Đạt và 2 bài loại Chưa đạt
Trang 7* Ở lớp 7b: Khảo sát trên 26 bài vẽ của HS, có 6 bài xếp loại Giỏi,
15 bài loại Khá, 3 bài loại Đạt và 2 bài loại Chưa đạt
* Ở lớp 6a: Khảo sát trên 33 bài vẽ của HS, có 10 bài xếp loại Giỏi,
11 bài loại Khá, 7 bài loại Đạt và 5 bài loại Chưa đạt
* Ở lớp 6b: Khảo sát trên 33 bài vẽ của HS, có 8 bài xếp loại Giỏi, 17 bài loại Khá, 5 bài loại Đạt và 3 bài loại Chưa đạt
* Một số bài trang trí của học sinh các lớp sau khi áp dung đề tài
Do thời gian áp dụng tính thực tiễn của đề tài chưa nhiều, vì thế kết quả thu được vẫn chưa khả quan so với mục tiêu đặt ra ban đầu của đề tài
VII KẾT LUẬN.
Để trở thành người giáo viên tốt dưới mái trường xã hội chủ nghĩa, trước hết mỗi chúng ta phải không ngừng trau dồi kiến thức, tìm tòi học hỏi, đồng thời bổ sung tinh thần yêu nghề mến trẻ thể hiện sự nhiệt huyết của bản thân với ngành nghề mình đã chọn Mỹ thuật loại hình nghệ thuật tạo ra cái đẹp, vì vậy dạy mỹ thuật nói chung và phân môn vẽ tranh nói riêng cần phải làm cho học sinh phấn khởi mong muốn vẽ đẹp, thể hiện cảm xúc của mình qua bài vẽ
Phân môn vẽ trang trí có hoạt động thực hành là chủ yếu vì vậy cần luyện tập nhiều bài Trong khi dạy học sinh làm bài , giáo viên cần bao quát lớp đễ theo dỏi giúp đỡ, gợi ý , điều chỉnh, bổ sung những gì cần thiết
Qua quá trình công tác, trực tiếp đứng lớp tham gia giảng dạy, bản thân củng đã rút ra được một số kinh nghiệm bổ sung vào vốn kiến thức hiện có, để ngày càng hoàn thiện bản thân hơn trong công việc mà mình
đã lựa chọn Rằng trước hết mỗi giáo viên đứng lớp không chỉ truyền đạt kiến thức đầy đủ cho học sinh mà phải gần gủi với học sinh , nắm bắt được tâm tư tình cảm của học sinh, biết được từng đối tượng học sinh để
có cách xữ lý phù hợp với từng trường hợp xảy ra luôn trăn trở với công tác giảng dạy của mình làm thế nào để tiết dạy có hiệu quả nhất, vì sao các em thể hiện bài vẽ như thế này, mà không như thế kia? do đâu? cần
bổ sung và sửa chửa những vần đề gì? vv Chính điều đó làm tôi thầm nghĩ , ngay từ bây giờ mình phải cố gáng rèn luyện tất cả các mặt nhiều hơn nữa để xứng đáng là người giáo viên dạy giỏi, trau dồi những kiến thức, học hỏi bạn bè, đúc rút kinh nghiệm tạo cho mình một phong thái khi đứng lớp, tạo điều kiện đầy đủ đễ có thể đáp ứng yêu cầu của công tác giảng dạy, xứng đáng là người giáo viên của thời đại mới
VIII ĐỀ NGHỊ.
- Do đồ dùng học tập của Bộ GD hiện cung cấp cho vùng sâu vùng xa còn thiếu nhiều: Tranh, ảnh minh hoạ trong SGK còn sơ sài, nhiều màu còn sai
Trang 8- Đã gần kết thúc năm học nhưng đồ dùng môn mĩ thuật 6,7,8,9 vẫn còn thiếu thốn nhiều, đa số đồ dùng dạy học cần thiết đều do GV tự làm lấy nên hiệu quả sử dụng chưa cao
Đôi khi những mẫu vật theo yêu cầu phân môn “vẽ theo mẫu” còn khó tìm như bài 23-24 MT7 vẽ theo mẫu cái ấm tích và cái bát bài 7-8
“Tượng chân dung” ở lớp 9 vv
Vậy kiến nghị: Tranh, ảnh minh họa số lượng tương đối đầy đủ để đáp ứng bài giảng ngày càng tốt hơn
A Vao ngày 30/ 3/ 2010 Giáo viên thực hiện
Hồ Bá Phước Hưng
Trang 9IX TÀI LIỆU SỬ DỤNG TRONG QUÁ TRÌNH NGHIÊN CỨU.
1 Bài giảng mĩ thuật- Phương pháp giảng dạy mĩ thuật Hồ Văn Thuỳ Nhà xuất bản Giáo dục- 2006
2 Nghuyễn Quân Ghi chú về nghệ thuật.NXB Mĩ thuật,1990
3 Trịnh Thiệp, Ưng Thị Châu Mĩ thuật và phương pháp dạy học mĩ thuật NXB Giáo dục 1997
4 Nguyễn Quân- Phan cẩm Thượng, Mĩ thuật của người Việt, 1989
5 Nguyễn Quốc Toản Giáo trình Mĩ thuật NXB Giáo dục, 1998
6 Nguyễn Quân Tiếng nói của hình và sắc NXB Văn hoá,1986
MỤC LỤC Trang
Trang 10I Tên giải pháp 1
II Đặt vấn đề 1
III Cơ sở lí luận 3
IV Đối tượng và phương pháp nghiên cứu 3
V Nội dung nghiên cứu 4
VI Kết quả nghiên cứu 6
VII Kết luận 7
VIII Đề nghị 7
IX Tài liệu sử dụng 9
X Mục lục 10