ngµy so¹n ngµy so¹n ngµy gi¶ng bµi 25 phong trµo t©y s¬n tiõt 51 i khëi nghüa n«ng d©n t©y s¬n i môc tiªu 1 kiõn thøc nhën biõt ®­îc tõ gi÷a thõ kû thø xviii chýnh quyòn hä nguyôn ë §µng trong ngµy cµ

[r]

Ngày soạn:

Ngày giảng:

Bài 25

Phong trào tây sơn

Tiết 51

I Khởi nghĩa nông dân Tây Sơn

I Mục tiêu:

1 Kiến thức:

- Nhận biết đợc từ giữa thế kỷ thứ XVIII chính quyền họ Nguyễn ở Đàng trong

ngày càng suy yếu mục nát, nông dân các tầng lớp bị trị suy đồ oán giận Khởi

nghĩa tây sơn bùng nổ trong hoàn cảnh đó

2 T tởng:

- ý thức căm ghét bọn bóc lột, ý thức về truyền thống đấu tranh chống cờng quyền của nông dân thời phong kiến

- Lòng yêu nớc, tự cờng dân tộc, căm thù bọn ngoại xâm và những kẻ chia cắt đất n-ớc

3 Kỹ năng:

- Dựa theo lợc đồ, xác định những địa danh đã diễn ra các chiến thắng của nghia quân tây sơn (1771- 1789)

- Kỹ năng quan sát và nhận xét về các sự kiện lịch sử đã diễn ra qua bốn lợt (SGK bài 25)

II Đồ dùng :

- Giáo viên: Bản đồ phong trào nông dân tây sơn: H.56,57,58,59 trang 121

- Học sinh: Học và chuẩn bị bài mới

III Phơng pháp:

Nêu vấn đề, hỏi đáp

IV Tiến trình dạy học:

1 Khởi động:

* Kiểm tra:

- Tình hình ấy đã dẫn đến hậu quả gì ?

*Giới thiêu bài:

XH Đàng trong lúc này cũng giống nh XH Đàng ngoài ? Vì sao nhân dân cả hai miền đều bị phong kiến áp bức bóc lột

2 Bài mới:

Hoạt động của thày và trò Nội dung kiến thức

HĐ 1:

*Mục tiêu:

*Đồ dùng:

*Thời gian:

*Cách tiến hành:

? Những biểu hiện nào chứng tỏ chính quyền

phong kiến Đàng trong đi vào con đờng suy

yếu và mục lát

- Số lợng quan lại tăng nhanh quá mức quan

lại tận dụng bằng mua bán(Tiền + lễ vật )

- Tập đoàn Trơng Phúc Loan lũng đoạn nắm

mọi quyền hành ( Đọc đoạn in ngiêng trang

(120)

? Qua đoạn in ngiêng khiến em hiểu thế nào

về bọn quan lại thống trị

- Lũng đoạn xa hoa đục khoét dân nhân

? Đời sống của nhân dân Đàng trong NTN ?

- Bị điạ chủ cờng hào lấn chiếm hết ruộng đât

- Nhân dân phải nộp thuế …………

- Đời sống cực khổ

? Đời sống của nhân dân Đàng trong có gì

khác với nông dân Đàng ngoài

- Cơ cực giống nh nhau

- Đều bị phong kiến bóc lột thậm tệ

? Sự mục lát của chính quyền phong kiến

XH Đàng trong nửa sau thế kỷ XVIII

a Tình hình XH:

- Chính quyền họ Nguyễn ngày càng suy yếu và mục nát

- Đời sống nhân dân cơ cực bị bóc nột thậm tệ

Đàng trong dẫn đến hậu quả gì đối với nhân

dân Đàng trong ?

- Nỗi bất bình căm thù càng cao

- Phải vùng dậy đấu tranh

? Cho biết một vài nét về tiền sử về của Chàng

lía ?

- Là nông dân nghèo khổ, ngời khí khái giỏi

võ nghệ căm thù bóc lột => tập hợp dân nghèo

nổi dậy khởi nghĩa

? Cuộc khởi nghĩa của Chàng Lía nổ ra ở đâu?

- Nổ ra ở Trng Mây (Bình Đinh)

? Khởi nghĩa của Chàng Lía nhằm mục đích gì

?

- Lấy của nhà giầu chia cho ngời nghèo

? Cuộc khởi nghĩa tuy thất bại nhng có ý nghĩa

gì ?

- Tinh thần đấu tranh quật cờng của nhân dân

chống chính quyền phong kiến họ Nguyễn

- Báo trớc cơn bão táp đấu tranh giai cấp sẽ

giáng xuống đầu chính quyền phong kiến nhà

Nguyễn

- Nhân dân đã vùng lên đấu tranh

b Cuộc khởi nghĩa của Chàng Lía

- Cuộc khởi nghĩa đã nổ ra ở Trng Mây(Bình Định)

- Với chủ chơng “ Lấy của ngời giàu chia cho ngời nghèo”

HĐ 2:

*Mục tiêu:

*Đồ dùng:

*Thời gian:

*Cách tiến hành:

? Trình bày hiểu biết của em về ngời lãnh đạo

khởi nghĩa Tây Sơn ?

- Mùa xuân 1771 ba anh em lên vùng Tây Sơn

thợng đạo lập căn cứ dựng cờ khởi nghĩa

- Vốn quê ở Nghệ An (dựa đoạn in ngiêng

trang121)

? Anh em Nguyễn Nhạc đã chuẩn bị những

gì?

- Xây thành luỹ lập kho tàng luyện nghĩa

quân

- Khẩu hiệu: “ Lấy của nhà giầu chia cho ngời

nghèo “

? Có nhà chép sử phong kiến cho răng anh em

tây sơn vì “ Đánh bạc thua chốn vào rừng làm

giặc “Theo em ý kiến đó đúng hay sai

- Sai vì cuộc khởi nghĩa Tây Sơn đợc nhân dân

ủng hộ

( Quan sát lợc đồ H.56 trang 101)

? Căn cứ ban đầu của nghĩa quân Tây Sơn ở

đâu?

- Tây Sơn Thợng Đạo

? Họ đã chuẩn bị đợc những gì cho cuộc

kháng chiến?

- Xây dựng thành luỹ, lập kho tàng luyện

nghĩa quân, đợc đồng bào dân tộc ủng hộ lơng

thực voi, ngựa

? Khi lực lợng đã mạnh nghĩa quân Tây Sơn

chuyển về đâu và làm gì ?

- Khi lực lợng mạnh nghĩa quân chuyển căn cứ

về Tây Sơn Hạ Đạo

? Vì sao anh em Nguyễn nhạc đa địa bàn

doanh xuống Tây Sơn Hạ Đạo ?

- Lực lợng lớn mạnh mở rộng căn cứ khởi

2 .Khởi nghĩa Tây Sơn bùng nổ:

a Lãnh Đạo:

Nguyễn Nhạc, Nguyễn Huệ và Nguyễn Lữ

b Căn cứ:

- Tây Sơn Thợng Đạo

- Tây Sơn Hạ Đạo

- Địa bàn gần vùng đồng bằng

? Lự lợng tham gia cuộc khởi nghĩa là ai ?

- Đồng bào Chăm , Ba Na, nông dân nghèo,

thơng nhân, thợ thủ công

(Đọc đoạn in ngiêng SGK trang 122)

? Em có nhận xét gì về lực lợng nghĩa quân

Tây Sơn?

- Lực lợng đông, có trang bị vũ khí, luôn bênh

vực quyền lợi cho ngời nghèo

? Theo em cuộc khởi nghĩa Tây Sơn nổ ra có

những thuận lợi gì ?

- Địa bàn rộng hiển yếu

- Thời cơ: chính quyền Nguyễn suy yếu =>

dân căm giận

- Đợc nhân dân ủng hộ đông đảo

c Lực lợng nghĩa quân:

- Là dân nghèo

- Đồng bào dân tộc

3 Tổng kết & HD học bài: (2 )’)

* Tổng kết:

- Những nét chính về tình hình chính trị xã hội Đàng Ngoài thế kỷ XVIII

- Tại sao nhân dân hăng hái tham gia nghĩa quân Tây Sơn ngay từ đầu

* HD học bài:

- Khởi nghĩa Tây Sơn nổ ra có những thuận lợi gì ?

- Tây sơn lật đổ chiều Nguyễn và đáng tan quân Xiêm nh thế nào ?

Ngày soạn:

Ngày giảng:

Bài 25

Phong trào tây sơn

Tiết 52

II/ Tây sơn lật đổ chính quyền họ nguyễn

Và đánh tan quân xâm lợc xiêm

I Mục tiêu:

1 Kiến thức:

- Nhận biết đợc diễn biến của việc lật đổ chính quyền họ Nguyễn của nghĩa quân

Tây Sơn

- Nhận biết đợc nguyên nhân, diễn biến, kết quả và ý nghĩa lịch sử của chiến thắng

Rạch Gầm-Xoài Mút

2 Kỹ năng:

- Quan sát, trình bày diễn biến trên lợc đồ

3 Thái độ:

- Nghiêm túc, tự giác trong tìm hiểu lịch sử chống phong kiến, ngoại xâm của dân tộc

II Đồ dùng:

- Giáo viên: - Lợc đồ: Tây Sơn khởi nghĩa chống lại thế lực phong kiến và chống

quân xâm lợc nớc ngoài

- Lợc đồ: Chiến thắng Rạch Gầm- Xoài Mút

- Học sinh: Học và chuẩn bị bài

III Phơng pháp:

Quan sát, nhận xét, vấn đáp

IV Tiến trình dạy học:

1 Khởi động: (5 )’)

*Kiểm tra:

CH:- Tại sao nhân dân hăng hái tham gia khởi nghĩa Tây Sơn ngay từ đầu?

TL: Khởi nghĩa đã có chủ trơng đúng đắn, đáp ứng đợc nguyện vọng của nhân dân lao động, dân nghèo

* Giới thiệu bài:

Sau khi xây dựng căn cứ, nghĩa quân Tây Sơn ngày càng vững mạnh, phát triển lực lợng nghĩa quân Nghĩa quân Tây Sơn quyết tâm lật đổ chính quyền phong kiến thối lát, đánh đuổi quân Xiêm bảo vệ nền độc lập dân tộc:

2 Bài mới: (38 )’)

Hoạt động của thày và trò Nội dung kiến thức

HĐ 1: Lật đổ chính quyền nhà Nguyễn.

*Mục tiêu: Nhận biết đợc diễn biến của việc lật đổ chính quyền họ Nguyễn của nghĩa

quân Tây Sơn

*Đồ dùng: Lợc đồ khởi nghĩa Tây Sơn chống lại các thế lực phong kiến.

*Thời gian: 18’)

*Cách tiến hành:

- Gv chỉ bản đồ: Xác định thành quy Nhơn

(Hạn Khê, tỉnh Bình Định)

- Gv kể truyện: Nguyễn Nhạc, giả vờ bị bắt

nhốt vào cũi, sai quân khiêng vào thành, nộp

cho quân Nguyễn Nửa đêm ông phá cũi đánh

từ trong ra, phối hợp với quân Tây Sơn đánh từ

ngoài vào => trong một đêm đã hạ đợc thành

Quy Nhơn

? Em có nhận xét gì về hành động của Nguyễn

Nhạc ?

- Táo bạo, dũng cảm, thông minh, bất ngờ,

nên địch bị động => thất bại

? Biết tin tây sơn nổi dậy chúa Trịnh ở đàng

ngoài có hành động gì ?

- Phái mấy vạn quân đánh vào Phú Xuân

(Huế)

? Tại sao Nguyễn Nhạc phải hoà hoãn với

quân Trịnh?

- Quân Trịnh đánh vào Phú Xuân, Chúa

Nguyễn chống cự không nổi phải vợt biển

chạy vào Gia Định…

- Tây Sơn rơi vào thế bất lợi: Phía Bắc có quân

Trịnh, Phía Nam có quân Nguyễn Do vậy

Nguyễn Nhạc đã thực hiện kế sách tạm hoà

hoãn với Trịnh để diệt Nguyễn

* Từ 1776-1783 (7 năm) Tây Sơn 4 lần đánh

vào Gia Định, lần thứ hai (1777) diết đợc chúa

Nguyễn chỉ có Nguyễn ánh chạy thoát

? Theo em vì sao cuộc kháng chiến lan nhanh

và giành đợc thắng lợi ?

- Nhân dân đoàn kết ủng hộ đông đảo

- Căm thù giai cấp phong kiến

- Tài trí, táo bạo, thông minh của ba anh em

Tây Sơn

- 1773 Tây Sơn đã hạ đợc thành Quy Nhơn

- Đến giữa 1774 Tây Sơn đã kiẻm soát một vùng rộng lớn từ Quăng Nam đến Bình Thuận

Quân Tây Sơn đã hoà hoãn với trịnh

để tiêu diệt Nguyễn

- 1783 chính quyền họ Nguyễn bị lật

đổ

HĐ 2: Chiến thắng Rạch Gầm- Xoài Mút (1785).

*Mục tiêu: Nhận biết đợc nguyên nhân, diễn biến, kết quả và ý nghĩa lịch sử của

chiến thắng Rạch Gầm-Xoài Mút

*Đồ dùng: Lợc đồ chiến thắng Rạch Gầm-Xoài Mút.

*Thời gian: 20’)

*Cách tiến hành:

?Vì sao quân Xiêm xâm lợc nớc ta ?

- Nguyễn ánh cầu cứu quân Xiêm

- Vua Xiêm lợi dụng cơ hội xâm lợc nớc ta

* Quân Xiêm tiến vào nớc ta theo 2 hớng:

- Hai vạn quân thuỷ đổ bộ vào Rạch Giá (Kiên

Giang)

- Ba vạn quân bộ xuyên qua chân Lạp => Cần

Thơ

? Thái độ của quân Xiêm khi vào nớc ta Nh

thế nào ?

- Hung hãn, bạo ngợc, đốt nhà, giết ngời , cớp

a Nguyên nhân:

Nguyễn ánh cầu cứu quân Xiêm

b Diễn biến:

- 1784 Quân Xiêm chiếm đợc hầu hết miềm Tây Gia Định (Tây Nam Bộ)

- Nhân dân căm gét

- Tháng 1/1785 Nguyễn Huệ đợc lệnh tiến

quân vào Gia Định Ông chọn Mỹ Tho làm đại

bản danh- chọn khúc sông Tiền từ Rạch Ngầm

=> Xoài Mút làm trận địa quýêt chiến với

địch

? Vì sao Nguyễn Huệ lại chọn khúc sông này

làm trận địa ?

(Đọc đoạn in nghiêng trang 124)

- Cây cối rậm rạp hai bên bờ, giữa có các Cù

Lao…để ém quân

? Chiến thắng Rạch Ngầm- Xoaì Mút có ý

nghĩa lịc sử nh thến nào ?

- 1/1785 Nguyễn Huệ chọn Rạch Giá- Xoài Mút

c Kết quả:

Quân Xiêm bị đánh tan

d ý nghĩa:

- Là một trong những trận thuỷ chiến lớn nhất trông lịch sử dân tộc

- Đập tan âm mu xâm Lợc Xiêm

- Khẳng định sức mạnh của nghĩa quân và thiên tài quân sự Nguyễn Huệ

3 Tổng kết & HD học bài: (2 )’)

* Tổng kết:

- Tại sao Nguyễn Nhạc lại hào hoãn với quân Trịnh?

- Tại sao Nguyễn Huệ lại chọn khúc sông Tiền (Rạch Ngầm- Xoài Mút) Làm trận quyết chiến?

- ý nghĩa lịch sử của trận Rạch Ngầm- Xoài Mút?

* HD học bài:

Thực hiện trớc: Tây Sơn lật đổ chính quyền họ Trịnh nh thế nào ?