Giản dị là một đức tính, một phẩm chất nổi bật và nhất quán trong lối sống, sinh hoatjm trong quan hệ với mọi người, trong công việc và cả trong lời nói, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí M[r]
Trang 1VĂN MẪU LỚP 7 NGHỊ LUẬN VĂN HỌC
ĐỀ BÀI: PHÂN TÍCH VĂN BẢN ĐỨC TÍNH GIẢN DỊ CỦA BÁC HỒ - PHẠM
VĂN ĐỒNG
A SƠ ĐỒ TÓM TẮT GỢI Ý
B DÀN BÀI CHI TIẾT
I Mở bài
- Giới thiệu tác giả
o Phạm Văn Đồng (1906-2000) - một cộng sự gần gũi của chủ tịch Hồ Chí Minh
o Là thủ tướng chính phủ trên ba mươi năm
o Là nhà hoạt động văn hóa nổi tiếng
o Các tác phẩm có tư tưởng sâu sắc, tình cảm sôi nổi, lời văn trong sáng
- Giới thiệu tác phẩm
o Trích từ diễn văn “Chủ tịch Hồ Chí Minh, tinh hoa và khí phách của dân
tộc, lương tâm của thời đại” – đọc trong Lễ kỉ niệm 80 năm ngày sinh chủ tịch
Trang 2Hồ Chí Minh (1970)
II Thân bài
1 Nhận xét chung về đức tính giản dị của Bác
- Điều rất quan trọng là sự nhất quán giữa đời hoạt động chính trị lay trời chuyển đất với đời sống vô cùng giản dị và khiêm tốn của Hồ Chủ Tịch
- Sử dụng quan hệ từ đối lập có tác dụng bổ sung cho nhau
- Cách lập luận ngắn gọn, sâu sắc
Bác Hồ vừa là bậc vĩ nhân lỗi lạc, phi thường vừa là người bình thường, rất gần gũi thân thương với mọi người
Ngợi ca cuộc đời và phong cách sống cao đẹp của Bác
2 Chứng minh sự giản dị của Bác
a Giản dị trong lối sống
Trong sinh hoạt, làm việc
- Bữa cơm chỉ có vài ba món
- Cái nhà sàn chỉ vẻn vẹn vài ba phòng
- Bác suốt đời làm việc, suốt ngày làm việc, từ việc lớn đến việc rất nhỏ
Dẫn chứng chọn lọc, tiêu biểu, rất đời thường, gần gũi với mọi người nên dễ hiểu,
dễ thuyết phục
Bác là người giản dị trong sinh hoạt cũng như trong công việc
Trong quan hệ với mọi người
- Viết thư cho một đồng chí
- Nói chuyện với các cháu miền Nam
- Đi thăm nhà tập thể của công nhân
Liệt kê những dẫn chứng tiêu biểu
Thể hiện sự quan tâm, trân trọng và yêu quí tất cả mọi người
b Giản dị trong cách nói và viết
- “Không có gì quí hơn độc lập tự do”
- “Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một, Sông có thể cạn, núi có thể mòn,
song chân lí ấy không bao giờ thay đổi.”
Đây là những câu nói nổi tiếng của Bác, mọi người dân đều biết
Có sức tập hợp, lôi cuốn, cảm hoá lòng người
Trang 33 Đánh giá
a Nghệ thuật
- Có dẫn chứng cụ thể, lí lẽ bình luận sâu sắc, có sức thuyết phục
- Lập luận theo trình tự hợp lí
b Ý nghĩa văn bản
- Ca ngợi phẩm chất cao đẹp, đức tính giản dị của chủ tịch Hồ Chí Minh
- Bài học về việc học tập, rèn luyện noi theo tấm gương của chủ tịch Hồ Chí Minh
III Kết bài
- Khẳng định lại giá trị về nội dung và nghệ thuật tác phẩm: “Đức tính giản dị của
Bác Hồ” đã cho chúng ta hiểu thêm về phẩm chất tốt đẹp của chủ tịch Hồ Chí Minh
- vị lãnh tụ cách mạng tài ba, người Cha kính yêu cuẩ dân tộc và nhà văn hóa lớn của nhân loại
C BÀI VĂN MẪU
Đề bài: Phân tích bài “Đức tính giản dị của Bác Hồ” của Thủ tướng Phạm Văn Đồng
Gợi ý làm bài
Bài “Đức tính giản dị của Bác Hồ” trích từ diễn văn “Chủ tịch Hồ Chí Minh, tinh hoa và
khí phách của dân tộc, lương tâm của thời đại” do Thủ tướng Phạm Văn Đồng đọc trong
lễ kỉ niệm 80 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (1890-1970)
Phạm Văn Đồng là một trong những học trò xuất sắc và là người cộng sự gần gũi suốt mấy chục năm sống và làm việc bên cạnh Bác Hồ Các tác phẩm tiêu biểu của ông như:
“Hồ Chí Minh, hình ảnh của dân tộc” (1948), “Chủ tịch Hồ Chí Minh, tinh hoa và khí phách
của dân tộc, lương tâm của thời đại” (1970) không chỉ nói về sự nghiệp và lí tưởng cách
mạng cao cả mà còn phản ánh trung thực lối sống giản dị và phẩm chất đạo đức tốt đẹp của Bác Hồ
Có thể coi đây là bài nghị luận chứng minh mà sức thuyết phục của nó toát lên từ tính cụ thể, chân thực và toàn diện của chứng cứ Tác giả đã kết hợp giữa chứng minh với nhận xét, giải thích và bình luận để làm nổi bật đức tính giản dị của Bác Hồ và thể hiện sự thống nhất giữa đức tính ấy với các phẩm chất cao quý khác trong con người Bác
Trang 4Dựa trên vốn hiểu biết sâu sắc và tình cảm yêu mến, kính phục chân thành đối với lãnh tụ cách mạng tài ba, qua bài văn, tác giả khẳng định giản dị là đức tính nổi bật của
Hồ Chủ tịch Bác giản dị trong đời sống, trong quan hệ với mọi người, trong lời nói và bài viết Ở Bác, sự giản dị kết hợp hài hòa với đời sống tinh thần phong phú, với lí tưởng cách mạng kiên trung
Trong phần mở đầu văn bản, tác giả đã nêu lên nhân xét: Điều rất quan trọng cần phải làm nổi bật là sự nhất quán giữa đời hoạt động chính trị lay trời chuyển đất với đời sống bình thường vô cùng giản dị và khiêm tốn của Hồ Chủ tịch
Tiếp theo là lời khẳng định thể hiện rõ tình cảm kính yêu và khâm phục của tác giả đối
với Bác: “Rất lạ lùng, rất kì diệu là trong 60 năm của một cuộc đời đầy sóng gió diễn ra ở
rất nhiều nơi trên thế giới cúng như ở nước ta, Bác Hồ vẫn giữ nguyên phẩm chất cao quý của một người chiến sĩ cách mạng, tất cả vì nước, vì dân, vì sự ngiệp lớn, trong sáng, thanh bạch, tuyệt đẹp”
Đức tính giản dị của Bác trong đời sống hằng ngày được tác giả ngợi ca bằng những mĩ
từ: “trong sáng”, “thanh bạch”, “tuyệt đẹp” “rất lạ lùng”, “rất kì diệu” Tính từ “thanh
bạch” thể hiện chính xác nhất đức tính giản dị đó Nếp sống thanh bạch của Bác Hồ là
nếp sống của một vị lãnh tụ cách mạng chân chính, suốt đời cống hiến, hi sinh cho đất nước và dân tộc
Tác giả đã đưa ra những lí lẽ chặt chẽ và dẫn chứng chính xác, cụ thể để chứng minh cho
sự giản dị trong tác phong sinh hoạt và trong quan hệ với mọi người của Bác Hồ Trong tác phong sinh hoạt và trong quan hệ với mọi người của Bác Hồ Trong tác phong sinh
hoạt, sự giản dị của Bác thể hiện ở bữa cơm, đồ dùng, căn nhà, lối sống: “Bữa cơm chỉ vài
ba món rất giản đơn, lúc ăn Bác không để rơi vãi một hột cơm, ăn xong, cái bát bao giờ cũng sạch và thức ăn còn lại thì được sắp xếp tươm tất”
Tác giả đưa ra lời bình luận xác đáng về ý ngĩa sâu xa của những việc Bác làm: “Ở việc
làm nhỏ đó, chúng ta càng thấy Bác quý trọng biết bao kết quả sản xuất của con người và kính trọng như thế nào người phục vụ”
Bác ăn uống hết sức đạm bạc, còn nơi ở thì: “Cái nhà sàn của Bác vẻn vẹn chỉ có vài ba
phòng, và trong lúc tâm hồn của Bác lộng gió thời đại, thì cái nhà nhỏ đó luôn luôn lộng gió và ánh sáng, phảng phất hương thơm của hoa vườn, một đời sống như vậy thanh bạch
và tao nhã biết bao!”
Trang 5Sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa chứng minh, bình luận và biểu cảm đã tạo nên tính hiện thực và tính trữ tình cho đoạn văn Bên cạnh đó, nó cũng thể hiện hiểu biết sâu sắc và tình cảm chân thành của tác giả, do vậy mà xúc động lòng người
Nói về sự giản dị của Bác Hồ trong quan hệ với mọi người, tác giả đã nêu ra những dẫn
chứng cụ thể để minh họa: “Bác suốt đời làm việc, suốt ngày làm việc, từ việc rất lớn : việc
cứu nước, cứu dân đến việc nhỏ, trồng cây trong vườn, viết một bức thư cho một đồng chí, nói chuyện với các cháu miền Nam, đi thăm như khu tập thể của công nhân, từ nơi làm việc đến phòng ngủ, nhà ăn Trong đời sống của mình, việc Bác tự làm được thì không cần người giúp, cho nên bên cạnh Bác, người giúp việc và người phục vụ có thể đếm lên đầu ngón tay, và Bác đã đặt cho số đồng chí đó những cái tên mà gộp lại là ý chí, chiến đấu và chiến thắng: Trường, Kì, Tự, Lực, Kháng, Chiến, Nhất, Định, Thắng, Lợi!”
Yêu Bác, hiểu Bác nên tác giả đã có những nhận xét, phân tích rất chính xác về cội nguồn
và bản chất đức tính giản dị của Bác Hồ
Nhưng chớ hiểu lầm rằng Bác sống khắc khổ theo lối nhà tu hành, thanh tao theo kiểu nhà hiền triết ẩn dật Bác Hồ sống đời sống giản dị, thanh bạch như vậy, bởi vì Người sống sôi nổi, phong phú đời sống và cuộc đấu tranh gian khổ và ác liệt của quần chúng nhân dân Đời sống vật chất giản dị càng hòa hợp với đời sống tâm hồn phong phú, với
tư tưởng, tình cảm, những giá trị tinh thần cao đẹp nhất Đó là đời sống thực sự văn minh mà Bác Hồ nêu gương sáng trong thế giới ngày nay
Bác Hồ sống giản dị vì suốt cuộc đời hoạt động cách mạng hơn sáu mươi năm, Người được tôi luyện trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng khỏi xích xiếng nô lệ thực dân của nhân loại và trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mĩ xâm lược đau thương, oanh liệt của dân tộc
Thủ tướng Phạm Văn Đồng khẳng định: Đó là lối sống thực sự văn minh mà Bác Hồ nêu gương sáng trong thế giới ngày nay
Những lời giải thích, bình luận nêu trên hoàn toàn đúng vói bản chất của Bác Lối sống giản dị về vật chất hòa hợp với sự phong phú về tinh thần, tạo thành phẩm chất cao quý tuyệt vời Nghĩ về Bác, mọi người đều có chung cảm xúc yêu mến và kính phục, đúng như nhà thơ Tố Hữu đã ca ngợi:
“Như đỉnh non cao tự giấu hình, Trong rừng xanh lá ghét hư vinh
Trang 6
Mong manh áo vải hồn muôn trượng Hơn tượng đồng phơi những lối mòn.”
(Theo chân Bác)
Để chứng minh cho sự giản dị trong lời nói và bài viết, tác giả đã dẫn chứng câu nói nổi
tiếng của Bác như: “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” Hoặc: “Nước Việt Nam là một,
dân tộc Việt Nam là một, sông có thể cạn, núi có thể mòn, song chân lí ấy không bao giờ thay đổi” Đó là những câu nói cô đọng, hàm súc về nội dung ý nghĩa và ngắn gọn, dễ nhớ,
dễ thuộc
Bác đã dùng cách nói giản dị để nói về những điều lớn lao vì Bác muốn quần chúng nhân dân hiểu được, nhớ được, làm được Những lời nói và bài viết của Bác có tác dụng tập hợp, lôi cuốn, cảm hóa long người rất lớn Mọi người dân đều hiểu và quyết tâm thực hiện bằng được nhưng lời dạy quý báu của Bác Hồ
Những chân lí giản dị mà sâu sắc đó lúc thâm nhập vào quả tim và bộ óc của hàng triệu con người đang chờ đợi nó, thì đó là sức mạnh vô địch, đó là chủ nghĩa anh hùng cách mạng
Lời bình luận này của tác giả đã đè cao sức mạnh phi thường của những chân lí mà Bác nêu ra dưới hình thức những câu nói tự nhiên, mộc mạc, giản dị và sâu sắc Lời Bác đã khơi dậy lòng yêu nước, ý chí cách mạng trong quần chúng nhân dân Qủa là Bác Hồ giản
dị mà vĩ đại như chân lí
Giản dị là một đức tính, một phẩm chất nổi bật và nhất quán trong lối sống, sinh hoatjm trong quan hệ với mọi người, trong công việc và cả trong lời nói, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh Đây cũng là điều mà bất kì ai khi được tiếp xúc với Người đều cảm nhận được, nhưng hiểu và đánh giá đúng được phẩm chất ấy ở lãnh tụ Hồ Chí Minh thì không phải
dễ dàng Hình ảnh bộ quần áo nâu, đôi dép lốp cao su , đã gắn với cuộc sống đời thường của Bác Bác cũng đã thể hiện quan niệm sống giản dị mà rất đỗi thanh cao ấy trong một
số bài thơ:
“Ăn khỏe, ngủ ngon, làm việc khỏe Trần mà như thế kém gì tiên”
(Sáu mươi tuổi)
Trang 7
“Sống quen thanh đạm nhẹ người Việc làm ngày rộng tháng dài ung dung”
(Sáu mươi ba tuổi)
“Sáng ra bờ suối, tối vào hang, Cháo bẹ, rau má vẫn sẵn sàng
Bàn đá chông chênh, dịch sử Đảng Cuộc đời cách mạng thật là sang!”
(Tức cảnh Pác Bó)
Qua văn bản “Đức tính giản dị của Bác Hồ”, chúng ta hiểu rằng: cùng với nhiều phẩm
chất cao quý khác, giản dị là đức tính nổi bật ở Bác Hồ Giản dị trong đời sống, trong quan hệ với mọi người, Bác Hồ cũng giản dị trong lời nói và bài viết Ở Bác Hồ, đời sống vật chất giản dị hoà hợp với đời sống tinh thần phong phú, với tư tưởng và tình cảm cao đẹp Viết bài văn này, tác giả không chỉ trình bày những điều mình biết về Bác Hồ mà còn biểu hiện biết bao tình cảm kính yêu, trân trọng Bác, những bài học đạo đức cao đẹp mà mình đã tiếp nhận từ tấm gương sáng ngời Hồ Chí Minh Do đó, đọc bài văn này, chúng ta được thêm một phương diện nữa để hiểu Bác, nhớ Bác và noi gương Bác Hồ vĩ đại - vị lãnh tụ cách mạng tài ba, người Cha kính yêu của dân tộc và nhà văn hóa lớn của nhân loại
Trang 8Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm, giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các
trường chuyên danh tiếng
- Luyên thi ĐH, THPT QG: Đội ngũ GV Giỏi, Kinh nghiệm từ các Trường ĐH và THPT danh tiếng xây dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học
- Luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán : Ôn thi HSG lớp 9 và luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán các
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn
II Khoá Học Nâng Cao và HSG
- Toán Nâng Cao THCS: Cung cấp chương trình Toán Nâng Cao, Toán Chuyên dành cho các em HS THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt
ở các kỳ thi HSG
- Bồi dưỡng HSG Toán: Bồi dưỡng 5 phân môn Đại Số, Số Học, Giải Tích, Hình Học và Tổ Hợp dành cho
học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS Trần
Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đôi HLV đạt
thành tích cao HSG Quốc Gia
- HOC247 NET: Website hoc miễn phí các bài học theo chương trình SGK từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các
môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
- HOC247 TV: Kênh Youtube cung cấp các Video bài giảng, chuyên đề, ôn tập, sửa bài tập, sửa đề thi miễn
phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí