Anh ch¹y ra nhµ phÝa sau, råi trë vµo liÒn, tay cÇm mét c¸i lµn... Anh ch¹y ra nhµ phÝa sau, råi trë vµo liÒn, tay cÇm mét c¸i lµn.[r]
Trang 1Ng÷ V¨n 9
Trang 2Chỉ ra các phép liên kết câu trong đoạn văn sau :
“ Mùa thu đã về thật rồi Nắng thu vàng óng trải
dài trên những con đ ờng làng Gió thu nhè nhẹ
thoang thoảng mùi h ơng cốm”
Gió thu nhè nhẹ (3).
Trang 3I/ Phân biệt nghĩa t ờng minh
và hàm ý:
1 Xét ví dụ:
-Trời ơi, chỉ còn
có năm phút!
Ví dụ:
- Trời ơi, chỉ còn có năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng c ời nh ng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc l ỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già.
- Ô! Cô còn quên chiếc mùi soa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để ng ời con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách tới trả cho cô gái Cô kĩ s mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi.
( Theo Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)
- Nghĩa t ờng minh : là phần thông báo đ
ợc diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong
câu.
Tiết 123: nghĩa t ờng minh và hàm ý
- Trời ơi, chỉ còn có năm phút!
Chỉ còn năm phút
Tiếc nuối
Sắp phải chia tay Thời gian trôi đi nhanh quá
Nghĩa t ờng minh
Hàm ý
2 Bài học:
- Hàm ý : là phần thông báo tuy không đ ợc
diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu nh
ng có thể suy ra từ những từ ngữ ấy
- Ô! Cô còn quên chiếc mùi soa đây này!
đ ợc diễn đạt trực tiếp
Không đ ợc
Trang 4I/ Phân biệt nghĩa t ờng minh và hàm ý:
1 Xét ví dụ:
2 Bài học:
Bài tập bổ trợ:
1 Năm ng ời rủ nhau đi xem đá bóng A và B đ
ợc giao đi mua vé cho cả nhóm.
A hỏi: cậu mua đ ợc vé ch a?
B trả lời:
- Mình chỉ mua đ ợc có ba vé
- Nghĩa t ờng minh : là phần thông
báo đ ợc diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ
trong câu.
- Hàm ý: là phần thông báo tuy không
đ ợc diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ
trong câu nh ng có thể suy ra từ những
từ ngữ ấy
Chiều nay bọn mình đi chơi
đi?
?
(Hàm ý: còn 2 vé ch a mua đ ợc)
2 Quan sát bức tranh sau :
Chiều nay
mẹ mình
về quê
Hàm ý: từ chối
Trang 5Bài tập bổ trợ:
3 Giờ ra chơi, bọn con gái chúng tôi xúm lại bàn tán đến chủ nhật này sẽ đi dã ngoại Thấy vậy, Nam- bạn trai ngồi gần chỗ tôi- đứng dậy vừa đi vừa nói:
- Tạnh m a rồi, ra sân chơi thôi!
Rất nhiều bạn đồng ý đến chủ nhật này sẽ đi Còn Mai thì cứ lấp lửng:
- Còn tớ…
Thu là một đứa nhanh nhảu, hiểu Mai lai là đứa chẳng bao giờ vắng mặt nên đã cắt lời của Mai:
- Còn tớ giơ cả hai tay chứ gì?
Chỉ có Lan là lắc đầu không nói gì, vẻ mặt buồn buồn
Ví dụ:
- Trời ơi, chỉ còn có năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng c ời nh ng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc l ỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già.
- Ô! Cô còn quên chiếc mùi soa đây này!
Ví dụ:
- Trời ơi, chỉ còn có năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng c ời nh ng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc l ỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già.
Tiết 123: nghĩa t ờng minh và hàm ý
I/ Phân biệt nghĩa t ờng minh và hàm ý:
1/ Xét ví dụ:
- Nghĩa t ờng minh : là phần thông báo đ
ợc diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong
câu.
2/ Bài học:
- Hàm ý : là phần thông báo tuy không đ ợc
diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu nh
ng có thể suy ra từ những từ ngữ ấy
Bài tập bổ trợ:
3 Giờ ra chơi, bọn con gái chúng tôi xúm lại bàn tán đến chủ nhật này sẽ đi dã ngoại Thấy vậy, Nam- bạn trai ngồi gần chỗ tôi- đứng dậy vừa đi vừa nói:
- Tạnh m a rồi, ra sân chơi thôi!
Rất nhiều bạn đồng ý đến chủ nhật này sẽ đi Còn Mai thì cứ lấp lửng:
- Còn tớ…
Thu là một đứa nhanh nhảu, hiểu Mai lai là đứa chẳng bao giờ vắng mặt nên đã cắt lời của Mai:
- Còn tớ giơ cả hai tay chứ gì?
Chỉ có Lan là lắc đầu không nói gì, vẻ mặt buồn buồn
II Luyện tập :
Trang 6I/ Phân biệt nghĩa t ờng minh và hàm ý:
1 Xét ví dụ:
2 Bài học:
- Nghĩa t ờng minh :là phần thông báo đ ợc
diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu.
- Hàm ý : là phần thông báo tuy không đ ợc
diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu nh
ng có thể suy ra từ những từ ngữ ấy
Bài 2:
Cho biết hàm ý của câu in đậm trong đoạn trích sau đây:
Bác lái xe dắt anh ta lại chỗ nhà hội họa và cô gái:
- Đây, tôi giới thiệu với anh một họa sĩ lão thành nhé Và cô đây là kĩ s nông nghiệp Anh đ a khách về nhà đi Tuổi già cần n ớc chè: ở Lào Cai đi sớm quá Anh hãy đ a
ra cái món chè pha n ớc m a thơm nh n ớc hoa của Yên Sơn nhà anh
( Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)
II Luyện tập :
Hàm ý : Ông hoạ sĩ ch a kịp uống n ớc chè đấy !
Bài 3:
Tìm câu chứa hàm ý trong đoạn trích sau và cho biết nội dung của hàm ý:
Mẹ nó đâm nổi giận quơ đũa bếp dọa đánh, nó phải gọi nh ng lại nói trổng:
- Vô ăn cơm!
Anh Sáu vẫn ngồi im, giả vờ không nghe, chờ nó gọi “ Ba vô ăn cơm” Con bé cứ
đứng trong bếp nói vọng ra:
- Cơm chín rồi!
Anh cũng không quay lại
Nguyễn Quang Sáng, Chiếc l ợc ngà)
Bài 3:
Tìm câu chứa hàm ý trong đoạn trích sau và cho biết nội dung của hàm ý:
Mẹ nó đâm nổi giận quơ đũa bếp dọa đánh, nó phải gọi nh ng lại nói trổng:
- Vô ăn cơm!
Anh Sáu vẫn ngồi im, giả vờ không nghe, chờ nó gọi “ Ba vô ăn cơm” Con bé cứ
đứng trong bếp nói vọng ra:
- Cơm chín rồi!
Anh cũng không quay lại
Nguyễn Quang Sáng, Chiếc l ợc ngà)
Trang 7• H íng dÉn vÒ nhµ :
- Ph©n biÖt thÕ nµo lµ nghÜa t êng minh vµ hµm ý ?
- ChuÈn bÞ bµi “ nghÜa t êng minh vµ hµm ý tiÕp theo”.
Trang 8Xin chân thành cám ơn các thầy cô giáo đã về dự tiết học