Bài soạn Giáo án tin 6 hoàn chỉnh

GV yêu cầu HS đọc SGK - Để máy tính có thể giúp con người trong hoạt động thông tin thì máy tính cũng cần được biểu diễn thông tin dưới dạng mã phù hợp và dạng biểu diển đó là dãy bit dã

Tiết 1- 2: Bài 1: THÔNG TIN VÀ TIN HỌC

Ngày soạn: 17/08/2010Ngày giảng: 23/08/2010

I Mục tiêu:

- Học sinh hiểu được thông tin là gì, hoạt động thông tin của con người

- Biết máy tính là công cụ hỗ trợ con người trong các hoạt động thông tin

- Biết mối quan hệ của thông tin và tin học

- Có khái niệm ban đầu về tin học và nhiệm vụ chính của tin học

- Giáo viên chuẩn bị: SGK, một số tài liệu sách báo có liên quan, tranh ảnh

- Học sinh chuẩn bị: SGK

- Đặt vấn đề để HS trao đổi và nhận xét Tận dụng vốn hiểu biết một cách tự nhiêncủa HS

- HS đọc SGK, quan sát và tổng kết

III Lưu ý sư phạm:

- Nên để HS “cảm nhận đúng” dần dần các khái niệm, không đòi hỏi HS hiểu cácđịnh nghĩa một cách chính xác Tận dụng những kiến thức mà HS có thể biết qua đời sống

xã hội

IV Tiến trình dạy học:

1 Ổn định lớp:

- Kiểm định lớp

- Kiểm tra điều kiện học tập của HS: SGK, dụng cụ học tập cần thiết

- Giới thiệu về phương pháp học và yêu cầu của bộ môn

- Biểu tượng trong hình vẽ là gì ? Biểu tượng trên có ý nghĩa gì ?

( Biểu tượng đèn xanh đèn đỏ trên đường phố cho em biết khi nào có thể qua đường)

GV đọc trính đoạn của 1 bài báo rồi đặt câu hỏi : Nội dung bài báo trên cho em biết điều

Tín hiệu đèn giao thông

gì? ( HS có thể trả lời tùy theo nội dung bài báo )

- Tất cả các ví dụ trên chính là những thông tin cần thiết mà hằng ngày chúng ta được nghethấy, được nhìn thấy thông qua sách báo và các phương tiện thông tin đại chúng

- GV giới thiệu bài mới

Hoạt động 2: Tìm hiểu thông tin là gì?

- Qua các ví dụ về đèn tín hiệu giao thông, bài báo,

tiếng trống trường…là những thông tin

- Vậy thông tin là gì?

- HS cho thêm một số ví dụ về thông tin trong đời

sống của con người

- Thông tin mà hằng ngày chúng ta nhận được đem

lại lợi ích gì cho con người?

- Vậy nếu trong cuộc sống hằng ngày mà không có

thông tin thì con người sẽ như thế nào?

1 Thông tin là gì?

HS tham khảo Sgk trả lời

* Thông tin là tất cả những gì đem lại sự hiểu biết về thế giới xung quanh và về chính con người.

- Tiếng gà gáy vào mỗi buổi sánggiúp em dậy sớm để học bài

- Tiếng trống trường cho biết giờ rachơi hay vào lớp

- HS suy nghĩ và trả lời Đem lại sự hiểu biết cho con người Con người sẽ không biết đượcnhững gì đang xảy ra trong thế giớixung quanh

Hoạt động 3: Tìm hiểu hoạt động thông tin của con người.

- Qua các ví dụ trên các em thấy thông tin được con

người tiếp nhận bằng cách nào ?

- Hãy nêu thêm 1 số ví dụ về những thông tin mà

con người tiếp nhận được thông qua các giác quan :

khứu giác và vị giác

- Thông tin không những được con người tiếp nhận

mà còn được lưu trữ, trao đổi và xử lý, các hoạt

động trên được gọi chung là hoạt động thông tin

- Thế nào là hoạt động thông tin ?

2 Hoạt động thông tin của con người :

* Thông tin được con người tiếp nhận thông qua các giác quan: thính giác (tai), thị giác (mắt ), khứu giác (mũi), vị giác (lưỡi ),

- HS tham khảo SGK và trả lời

* Hoạt động thông tin bao gồm: việc

tiếp nhận, xử lý, lưu trữ và trao đổi thông tin.

- Chúng ta có thể hình dung hoạt động thông tin của

con người như sau :

- GV cho ví dụ và phân tích hoạt động thông tin của

con người: Khi GV cho các em một bài toán thì

trước hết các em phải đọc đề bài và suy nghĩ để tìm

ra cách giải Khi các em tìm ra cách giải rồi và có

thể ghi lại để sau này khi gặp bài toán đó các em sẽ

biết cách giải Cũng bài toán đó nhưng bạn bên

cạnh không làm được thì em hướng dẫn cho bạn

cách giải Vậy khi em đọc bài toán là thu nhận

thông tin vào, khi em tìm cách giải là quá trình xử

lý Nhớ cách giải là lưu trữ và khi hướng dẫn cho

bạn cách giải là trao đổi thông tin

- Hãy nêu 1 số ví dụ minh họa về hoạt động thông

tin của con người ?

- Trong cuộc sống, hoạt động thông tin diễn ra như

1 nhu cầu thường xuyên và tất yếu

- Trong hoạt động thông tin của con người, hoạt

động nào đóng vai trò quan trọng nhất ? Tại sao ?

- Mục đích chính của việc xử lý thông tin là đem lại

sự hiểu biết cho con người, nhờ đó mà con người có

thể đưa ra những kết luận và quyết định cần thiết

- Ví dụ như bản tin dự báo thời tiết cho biết ngày

mai trời sẽ mưa, vì vậy ta có thể chuẩn bị sẵn áo

mưa,

- Hãy cho ví dụ cho thấy tầm quan trọng của việc

xử lý thông tin?

- GV giới thiệu về thông tin vào, thông tin ra và

- HS ghi bài vào vở

- HS suy nghĩ, trả lời

- HS nghe giảng

* Việc xử lý thông tin đóng vai trò

quan trọng vì nó đem lại sự hiểu biết cho con người Trên cơ sở đó mà có

những kết luận và quy định cần thiết.

- HS nghe giảng

Con người tiếp nhận thông tin

(Tai, mắt, mũi, miệng, )

Con người xử lý, lưu trữ thông tin

(Não, sổ sách để ghi chép,…)

Con người truyền và trao đổi thông tin

mối quan hệ giữa chúng

( Thông tin được xử lý gọi là thông tin vào, còn

thông tin nhận được sau xử lý gọi là thông tin ra

Việc tiếp nhận thông tin chính là để tạo thông tin

vào cho quá trình xử lý)

Thông tin vào Thông tin ra

Mô hình quá trình xử lý thông tin

- Hãy cho ví dụ thực tế về mối quan hệ của thông

tin vào, thông tin ra và việc xử lý thông tin ?

- Ở đây việc đưa thông tin vào giống như chúng ta

nhập những con số vào máy tính bỏ túi, máy tính sẽ

có nhiệm vụ xử lý, tính toán, và sau khi xử lý xong

nó sẽ cho thông tin ra là kết quả trên màn hình

- HS cho ví dụ

- HS cho ví dụ

Hoạt động 4 : Hoạt động thông tin và tin học

- GV giới thiệu về hoạt động thông tin của con

người : Con người muốn nhận được những thông

tin phải trãi qua các bước khác nhau : thu thập (đọc,

nghe, nhìn), lưu trữ (viết, ghi, nhớ), chọn lọc và sau

+ Vô thức: Tiếng chim hót vọng đến tai con người

có thể đoán nhận ra đó là con chim gì,…

+ Có ý thức: Con người sẽ chủ động tìm kiếm và

cảm nhận thông tin để mở mang kiến thức (tham

quan các bảo tàng, đọc sách báo, đến trường học)

- Hãy cho thêm ví dụ chứng tỏ hoạt động thông tin

có ý thức ở người? (GV có thể cho thảo luận nhóm

trả lời )

- Bộ não của mỗi người giống như 1 cái máy vậy,

nếu chúng ta quá thụ động, không chịu tìm tòi học

hỏi thì dần dần các dây thần kinh ở não sẽ bị trì trệ,

chậm phát triển

- Để kích thích bộ não của chúng ta phát triển thì ta

3 Hoạt động thông tin và tin học:

- HS nghe giảng

- Nhờ các giác quan và bộ não:

+ Các giác quan giúp con người trong việc tiếp nhận thông tin.

+ Bộ não thực hiện việc xử lý, biến đổi, đồng thời là nơi để lưu trữ các thông tin thu nhận được.

- HS thảo luận nhóm 1 phút, đại diệnmỗi nhóm đứng lên cho ví dụ, cácnhóm khác nhận xét

- HS nghe giảng kết hợp tham khảo

Xử lý

phải làm gỡ?

- Tuy nhiờn chỳng ta cú thể nhỡn thấy được những

vỡ sao xa xụi hay những con vi khuẩn quỏ nhỏ bộ

được khụng? Cú thể tớnh nhẩm nhanh với những

con số lớn được khụng?Vỡ sao?

- Chớnh vỡ vậy con người khụng ngừng sỏng tạo ra

cỏc cụng cụ và phương tiện hỗ trợ cho cuộc sống

(kớnh thiờn văn, kớnh hiển vi, mỏy tớnh điện tử,…)

- GV giới thiệu về quỏ trỡnh ra đời của mỏy tớnh

điện tử, sự ra đời của ngành tin học (mỏy tớnh ra đời

như là một cụng cụ hỗ trợ, giống như nhiều cụng cụ

hỗ trợ khỏc mà con người sỏng chế và phỏt minh ra

Ban đầu mỏy tớnh điện tử chỉ để bổ trợ cho cụng

việc tớnh toỏn của con người Ngày nay với sự ra

đời của máy vi tính, ngành tin học phát triễn mạnh

mẽ và được sử dụng trong tất cả cỏc lĩnh vực)

- GV định nghĩa Tin học là gỡ? Tin học là ngành

khoa học nghiờn cứu cỏc phương phỏp, cỏc quỏ

trỡnh xử lý thụng tin bằng mỏy tớnh điện tử

- Nhiệm vụ chớnh của tin học là gỡ ?

SGK

- Chỳng ta phải tớch cực đọc sỏch,bỏo, theo dừi tivi, đài, để học hỏinhiều hơn

- HS trả lời: Chỳng ta khụng thể nhỡnthấy và tớnh nhẩm nhanh được vỡ khảnăng của cỏc giỏc quan và bộ nóocủa con người cú giới hạn

- HS cho thờm một số vớ dụ minhhoạ

* Tin học là ngành khoa học nghiờn cứu cỏc phương phỏp, cỏc quỏ trỡnh

xử lý thụng tin bằng mỏy tớnh điện tử.

* Nhiệm vụ chớnh của tin học là nghiờn cứu việc thực hiện cỏc hoạt động thụng tin một cỏch tự động nhờ

sự trợ giỳp của mỏy tớnh điện tử

- HS ghi bài vào vở

Hoạt động 5 : Củng cố - dặn dũ

- Thụng tin là gỡ? Cho vớ dụ?

- Hoạt động thụng tin là gỡ? Cho vớ dụ? Tại sao việc xử lý thụng tin đúng vai trũ quan trọngnhất? Cho vớ dụ minh họa khẳng định đú?

- Hoạt động thông tin được tiến hành nhờ vào đâu ? Nó có tác dụng gì ?

- Tin học là gì ?

- Nhiệm vụ chính của tin học là gì ? Cho ví dụ về những công cụ và phương tiện giúp conngười vượt qua những hạn chế của các giác quan và bộ não (nhiệt kế đo nhiệt độ, la bàn đểđịnh hướng, )

- Gọi 1 HS đọc bài đọc thêm "Sự phong phú của thông tin"

- Tiết sau chuẩn bị bài "Thông tin và biểu diễn thông tin"

V Tổng kết, rút kinh nghiệm:

Tiết 3 – 4 : Bài 2: THÔNG TIN VÀ BIỂU DIỄN THÔNG TIN

Ngày soạn : 24/08/2010Ngày giảng : 26/08/2010

I Mục tiêu:

- Giới thiệu và giúp học sinh phân biệt được các dạng thông tin cơ bản

- Nắm được khái niệm biểu diễn thông tin và cách biểu diễn thông tin trong máy tínhbằng các dãy bít

II Phương pháp, phương tiện:

- GV chuẩn bị: Sách giáo khoa, hình ảnh, báo chí,…

- HS chuẩn bị: Sách giáo khoa

- Đặt vấn đề để HS trao đổi và đưa nhận xét

- HS đọc SGK, trao đổi lại và GV tổng kết

III Lưu ý sư phạm:

- Tận dụng vốn kiến thức HS có thể thu nhận được từ đời sống thực tế.

IV Tiến trình dạy học:

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ:

- Thông tin là gì? Cho ví dụ về thông tin?

- Hoạt động thông tin bao gồm những gì? Trong đó hoạt động nào đóng vai trò quantrọng nhất? Vì sao?

- Hoạt động thông tin được tiến hành nhờ vào đâu? Nó có tác dụng gì?

- Tin học là gì? Em hãy nêu một trong các nhiệm vụ chính của tin học?

Hoạt động 2: Các dạng thông tin cơ bản

- GV gọi HS nhắc lại khái niệm thông tin

- Thông tin được con người tiếp nhận nhờ vào

đâu?

- Yêu cầu HS cho ví dụ về thông tin mà ta tiếp

nhận được thông qua các giác quan thính giác

(tai) và thị giác (mắt)

Vd: Nghe tiếng gà gáy giúp ta biết được một

ngày mới bắt đầu

1 Các dạng thông tin cơ bản:

- HS trả lời

- Nhờ vào các giác quan như: Thị giác,thính giác, vị giác, khứu giác

- HS cho ví dụ

Tiếng trống trường báo hiệu giờ ra chơi

hay vào lớp

- Giáo viên cho HS quan sát tranh vẽ, sách,

bài báo, nghe 1 âm thanh

- Những gì ghi lại bằng con số, chữ viết trong

sách vở, báo chí là thông tin dạng văn bản

Vd: Giấy xin phép để biết được lý do vì sao

- Những âm thanh mà ta nghe được là những

thông tin ở dạng âm thanh

Vd: Tiếng đàn Pianô từ cửa sổ nhà bên, tiếng

chim ca trong mỗi buổi sớm mai

- Ngoài ra còn có các dạng thông tin kết hợp

cho những cảm nhận và hiểu biết chính xác

hơn

- Thế nào là dạng thông tin kết hợp?

- Giáo viên đưa ra 2 ví dụ về dạng thông tin cơ

bản và dạng thông tin kết hợp và cùng với học

sinh phân tích ví dụ đó

Vdụ trong bản tin dự báo thời tiết, báo chí…

* Ba dạng thông tin nói trên không phải là là

tất các dạng thông tin Trong cuộc sống con

người còn tiếp nhận thông tin dưới dạng khác:

mùi vị, cảm giác nhưng hiện tại máy tính chỉ

có thể xử lí được 3 dạng thông tin cơ bản trên

- GV giới thiệu phần 3

- HS quan sát

a Thông tin dạng văn bản: Là thông tin được thể hiện bằng các con số, chữ viết hay kí hiệu.

b Thông tin dạng hình ảnh: Là thông tin được thể hiện bằng hình ảnh.

c Thông tin dạng âm thanh: Là thông tin được thể hiện bằng các tín hiệu, âm thanh.

- Là sự kết hợp các dạng thông tin cơ bảnvới nhau

- HS suy nghĩ để trả lời các vấn đề giáoviên đưa ra

Hoạt động 3: Biểu diễn thông tin.

- Giáo viên đưa ra ví dụ để học sinh hiểu “

Biễu diễn thông tin” là thế nào?

Ví dụ: Mỗi dân tộc có hệ thống chữ cái

riêng của mình để biểu diễn thông tin ở dạng

văn bản như: Việt Nam bảng chữ cái có 26

2 Biểu diễn thông tin:

a Biểu diễn thông tin:

- HS nghe giảng

chữ cái, Anh bảng chữ cái chỉ có 24 chữ cái và

Vậy biểu diễn thông tin là gì?

- Nếu là người khiếm thính thì họ sẽ thể hiện

thông tin dưới dạng nào?

- Vậy ngoài những cách biễu diễn bằng hình

ảnh, âm thanh, văn bản chúng ta còn có thể

biểu diễn thông tin bằng nét mặt, hành động

đồng thời sự kết hợp giữa các cách thể hiện

cũng làm cho người tiếp nhận thông tin có thể

hiểu rõ hơn

- Giáo viên đưa ra ví dụ: Để thể hiện một buổi

sáng đẹp trời thì nhà thơ sẽ sáng tác bài thơ,

họa sĩ có thể vẽ bức tranh,

- GV yêu cầu HS cho ví dụ để chứng tỏ thông

tin được biểu diễn băng nhiều hình thức khác

nhau?

- Điều đó cho ta biết : Cùng một thông tin

nhưng có thể biểu diễn bằng nhiều cách khác

nhau

- Để con người có thể tiếp nhận, truyền thông

tin một cách dễ dàng thì thông tin cần được

biểu diễn dưới dạng có thể “tiếp nhận được”

Tức là đối tượng nhận thông tin có thể hiểu và

xử lý được

- Khả năng lưu trữ của con người có hạn

không?

- Chúng ta có cách nào để lưu trữ thông tin khi

bộ não con người không thể nhớ hết tất cả các

thông tin không?

- HS trả lời: Để tính toán thông tin đượcbiểu diễn dưới dạng các con số và các kíhiệu toán học

- Cài các nốt nhạc dùng dể biểu diễn bảnnhạc cụ thể

-HS suy nghĩ, tham khảo Sgk, trả lời

* Biễu diễn thông tin là cách thể hiện thông tin dướng dạng cụ thể nào đó.

- Thể hiện bằng nét mặt và cử động bàntay để thể hiện những điều muốn nói

- HS có thể thao rluận nhóm cho ví dụ

- Cùng một thông tin có thể có nhiều cách

biểu diễn thông tin khác nhau.

b Vai trò của biễu diễn thông tin.

- Quyển sách, vở có phải là vật chứa lưu trữ,

chứa dựng thông tin hay không không ?

- GV ví dụ: Việc mô tả bằng lời về hình dáng

một người bạn chưa quen cho em một hình

dung về người bạn ấy, giúp em sau này có thể

nhận ra được Vậy biểu diễn thông tin có vai

trò như thế nào?

- Dựa vào những hình vẽ xưa được khắc trong

hang động ta có thể biết được phần nào về

cuộc sống của người cổ đại Cho nên biểu diễn

thông tin còn nhằm mục đích lưu trữ và

chuyển giao thông tin cho người đương thời

và cả thế hệ tương lai

- Trong máy tín thông tin dược biểu diễn như

thế nào? Ta tiếp tục sang phần 3

trọng đối với việc tiếp nhận và truyền thông tin.

- Biễu diễn thông tin dưới dạng phù hợp cho phép lưu trữ và chuyển giao thông tin.

Hoạt động 4: Biễu diễn thông tin trong máy tính.

- Thông tin được biểu diễn bằng nhiều hình

thức khác nhau chính vì thế việc lựa chọn

dạng biểu diếng thông tin phải tuỳ theo mục

đích và đối tượng dùng tin

- Người khiếm thính trao đổi thông tin bằng

cách nào?

- Còn người khiếm thị?

- Trong máy tính thông tin được biểu diễn như

thế nào? GV yêu cầu HS đọc SGK

- Để máy tính có thể giúp con người trong

hoạt động thông tin thì máy tính cũng cần

được biểu diễn thông tin dưới dạng mã phù

hợp và dạng biểu diển đó là dãy bit (dãy nhị

phân) Dùng các dãy bít ta có thể biểu diễn

được tất các dạng thông tin cơ bản

- Bít được hiểu rằng là đơn vị (vật lí) có thể có

một trong 2 trạng thái có hoặc không Hai kí

hiệu 0 và 1 để biểu diễn trạng thái của một bít

Chúng ta làm việc với hai kí hiệu 0 và 1 tương

đương với làm việc với các trạng thái của bít

- Trong tin học, thông tin được lưu trữ trong

máy tính gọi là dữ liệu Thông thường chúng

ta hiểu dữ liệu là số liệu( những con số) nhưng

3 Biễu diễn thông tin trong máy tính:

- Bằng những hành động, cử chỉ của bàntay

- Mô tả bằng lời nói

- HS đọc SGK

- Đối với máy tính, thông tin được biểu diễn dưới dạng các dãy bít ( hay gọi là dãy nhị phân) chỉ bao gồm 2 kí hiệu 0 và

1 Hai kí hiệu 0 và 1 có thể có một trong

2 trạng thái có hoặc không.

trong tin học hiểu dữ liệu là dạng biểu diễn

của thông tin và được lưu trữ trong máy tính

- Vậy dữ liệu là gì ?

Vì có vai trò như là công cụ trợ giúp con

người trong hoạt động thông tin nên máy tính

cần có những bộ phận đảm bảo việc thực hiện

- GV cho ví dụ: Ta muốn tính biểu thức 5+3=?

thì biến đổi 5 và 3 thành các dãy bít 0101 và

0011 để đưa vào máy tính Qua quá trình xử lý

máy tính cộng 2 dãy bit lại với nhau thành dãy

bít 1000, sau đó qua bộ phận biến đổi cho ra

+ Biến đổi thông tin đưa vào máy thành dãy bít.

+Biến đổi thông tin lưu trữ dưới dạng dãy bit thành một trong các dạng quen thuộc với con người: văn bản, âm thanh, hình ảnh

Hoạt động 5: Củng cố, dặn dò & bài tập về nhà

- Thông tin có các dạng cơ bản nào? Cho ví dụ mỗi dạng

- Biểu diễn thông tin là gì ? Vai trò của biểu diễn thông tin là gì ?

- Ngoài ba dạng thông tin cơ bản đã nêu còn có những dạng nào nữa không ? Ví dụ

- Ngoài các cách thể hiện bằng văn bản, âm thanh, hình ảnh thông tin còn có cách thể hiệnnào khác không ? Cho ví dụ

- Theo em tại sao thông tin trong máy tính được biểu diễn thành dãy bít ?

- Dữ liệu là gì ?

- Máy tính cần có những bộ phận đảm bảo thực hiện 2 quá trình nào?

- Học bài theo vở và phần ghi nhớ ở SGK

- Trả lời các câu hỏi trong SGK

- Chuẩn bị bài mới : « Luyện tập chuột »

V Tổng kết, rút kinh nghiệm:

Máy tính

Con

người

Bộ phận biến đổi

Tiết 5 - 6: BÀI 5: LUYỆN TẬP CHUỘT

Ngày soạn: 30/08/2010Ngày giảng: 01/09/2010

I Mục tiêu:

- Học sinh biết các loại chuột máy tính

- Học sinh biết cách sử dụng chuột

- Học sinh biết được các phần mềm rèn luyện chuột

II Phương pháp, phương tiện:

- Giáo viên chuẩn bị: Sgk, phần mềm Mouse Skills

- Học sinh chuẩn bị : Sgk

- Quan sát và phân loại theo thực tế

- Sử dụng : Encarta để tìm hiểu

- Học sinh đọc sách giáo khoa, quan sát chuột máy tính, tự tổng hợp

III Lưu ý sư phạm:

- Sử dụng phương pháp minh họa, làm mẫu, học sinh tự hướng dẫn, trao đổi với nhau

IV Tiến trình dạy học;

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ

Câu 1: Giới thiệu một số thiết bị nhập và xuất dữ liệu?

Câu 2: Thân máy tính chứa những gì? Kể tên một vài thiết bị lưu trứ dữ liệu mà embiết?

Câu 3: Một máy tính hoàn chỉnh gồm những bộ phận nào?

Câu 4: Em hãy nêu cách bật máy tính và cách tắt máy tính

3 Bài mới

Hoạt động 1: Đặt vấn đề

- Trong phần đầy của chương trình chúng ta đã thấy được những lợi ích của máy tính Để

sử dụng máy tính thuận lợi chúng ta cần biết cách đưa dữ liệu và các yêu cầu vào máy tính

- Các cách đưa yêu cầu vào máy tính ? - Học sinh tình nguyện phát biểu

- Cách đưa lệnh vào nhanh hơn ? - Học sinh trả lời, các học sinh khác nhận xét (cách chỉ)

- Bài hôm nay giúp chúng ta biết cách sử dụng và rèn luyện một thiết bị quen thuộc đó là

“chuột”.

- Các em có biết có những loại chuột MT nào không? – HS trả lời.

- Các em có nhận xét những loại chuột này có điểm gì giống nhau? – HS trả lời

Hoạt động 2: Các thao tác chính với chuột

- Chuột là công cụ quan trọng thường đi liền với

máy tính Thông qua chuột chúng ta có thể thực

1 Các thao tác chính với chuột

hiện các lệnh điều khiển hoặc nhập dữ liệu vào máy

tính nhanh, thuận tiện

- GV giới thiệu và làm mẫu cho học sinh về cài đặt

tay và bố trí các ngón tay lên chuột: Dùng tay phải

để giữ chuột, ngón trỏ đặt lên nút trái, ngón giữa

đặt lên nút phải chuột

- Để chuột hoạt động được thì mặt dưới của chuột

phải tiếp xúc với một mặt phẳng Do đó cần đặt

chuột lên bàn di chuyển chuột (mặt bàn chẳng

- Con trỏ chuột có hình dạng trên màn hình Với

các phần mềm khác nhau con trỏ chuột có thể có

dạng khác nhau

- GV cho HS di chuyển chuột và quan sát sự thay

đổi vị trí của con trỏ chuột trên màn hình

- Di chuyển chuột: Giữ và di chuyển chuột trên mặt

phẳng (không nhấn bất cứ nút chuột nào)

- GV hướng dẫn cho học sinh cầm chuột đúng cách

và yêu cầu di chuyển chuột HS quan sát trên màn

hình

- Các em cho biết nút nào là nút trái chuột và nút

phải chuột?

- Nháy chuột: Nháy nhanh nút trái chuột và thả tay

- Nháy nút phải chuột: Nháy nhanh nút phải chuột

và thả tay

- Nháy đúp chuột: Nháy nhanh 2 lần liên tiếp nút

trái chuột

- Kéo thả chuột: Nhấn trái chuột, giữ chuột và di

chuyển chuột đến nơi cần thả

- Nút trái chuột thường được dùng để thực hiện

phần lớn các công việc với MT Nút phải chuột ít

được sử dụng hơn và dành cho người thành thạo

hơn với việc sử dụng nút trái chuột

- GV hướng dẫn HS nháy nút chuột nhẹ nhàng,

a) Cầm chuột đúng cách:

b) Nhận biết con trỏ chuột:

- Học sinh quan sát và trả lời

- HS quan sát trên màn hình

c) Các thao tác chính với chuột:

- HS quan sát trên màn hình màkhông nhìn chuột trong khi di chuyểnchuột để luyện những phản xạ cầnthiết

- HS trả lời

- HS nghe giảng và ghi bài vào vở

nhưng thả tay dứt khóat kể cả khi nháy đúp chuột.

- Khi nháy chuột nên bắt đầu bằng tốc độ chậm, sau

đó tăng nhanh dần

Hoạt động 3: Luyện tập sử dụng chuột với phần mềm Mouse Skills

- Đây là phần mềm đơn giản và rất thích hợp để

luyện tập các thao tác với chuột Phần mềm có

chức năng đánh giá độ chính xác và tốc độ thao tác

với chuột Qua đó người sử dụng có thể biết mức

độ thành thạo của mình

- Phần mềm giúp em luyện tập thao tác sử dụng

chuột lần lượt theo 5 mức sau:

+ Mức 1: Luyện thao tác di chuyển chuột

+ Mức 2: Luyện thao tác nháy chuột

+ Mức 3: Luyện thao tác nháy đúp chuột

+ Mức 4: Luyện thao tác nháy nút phải chuột

+ Mức 5: Luyện thao tác kéo thả chuột

- Với mỗi mức phần mềm cho phép thực hiện 10

thao tác luyện tập chuột tương ứng Các bài tập sẽ

khó dần theo thời gian Phần mềm sẽ tính điểm cho

từng bài luyện

- Với các mức 1, 2, 3, 4 phần mềm sẽ xuất hiện một

hình vuông nhỏ trên màn hình Nhiệm vụ của em là

thực hiện thao tác chuột tương ứng trên hình vuông

này Ban đầu hình vuông này còn lớn, càng về sau

hình sẽ càng nhỏ và việc thực hiện thao tác chuột

sẽ càng khó hơn

- Với mức 5 trên màn hình xuất hiện một cửa sổ và

một biểu tượng nhỏ Em cần kéo thả biểu tượng

vào bên trong khung cửa sổ

- HS nghe giảng và ghi bài vào vở

Hoạt động 4: Luyện tập

- GV chia nhóm để HS giúp đỡ nhau GV đưa ra

thang điểm ứng với các mức trong phần mềm để HS

tự đánh giá và đánh giá lẫn nhau để tạo không khí thi

đua trong lớp

- GV làm mẫu trước để HS quan sát

- Khởi động phần mềm bằng cáchnháy đúp chuột vào biểu tượng

- Nhấn một phím bất kỳ để bắt đầuvào cửa sổ luyện tập chính

- Luyện tập các thao tác sử dụngchuột qua từng bước

- HS quan sát và luyện tập theo

- Khi thực hiện xong một mức, phần mềm sẽ xuất

hiện thông báo kết thúc mức luyện tập này, Nháy

phím bất kỳ để chuyển sang mức luyện tập tiếp theo

- Khi luyện tập xong 5 mức, phần mềm sẽ đưa ra tổng

điểm và đánh giá trình độ sử dụng chuột của em Có 4

mứu đánh giá: Beginner - Bắt đầu ( mức thấp nhất);

Not Bad - Tạm được; Good – Khá tốt; Expert - Rất

tốt

- Nháy nút Try Again để làm lại việc luyện tập.

- Nháy nút Quit để thoát khỏi phần mềm.

- Cầm chuột như thế nào là đúng cách?

- Thao tác với chuột gồm những thao tác chính nào?

- Đọc bài đọc thêm 4: “ Lịch sử phát minh chuột máy tính”.

- Chuẩn bị bài: “ Tìm hiểu máy tính điện tử có thể dùng để làm gì ? Khả năng của nó như thế nào ?”

V Tổng kết, rút kinh nghiệm:

Tiết 7: Bài 3: EM CÓ THỂ LÀM ĐƯỢC GÌ NHỜ MÁY TÍNH

Ngày soạn: 05/09/2009Ngày giảng: 08/09/2009

I Mục tiêu:

- Biết được các khả năng ưu việt của máy tính cũng như các ứng dụng đa dạng củatin học trong các lĩnh vực khác nhau của xã hội

- Biết được máy tính là công cụ thực hiện những gì con người chỉ dẫn

II Phương pháp, phương tiện:

- Giáo viên chuẩn bị: SGK, giáo án, tranh ảnh

- Học sinh chuẩn bị: SGK, dụng cụ học tập

- Đặt vấn đề để HS trao đổi và đưa nhận xét

- HS đọc SGK, trao đổi lại và GV tổng kết

III Tiến trình dạy học:

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ

- Em hãy nêu các dạng thông tin cơ bản? Cho ví dụ mỗi dạng?

- Ngoài 3 dạng thông tin cơ bản còn có dạng nào nữa không? Cho ví dụ?

- Ngoài các cách thể hiện bằng văn bản, âm thanh, hình ảnh thông tin còn có cách thểhiện nào khác không ? Cho ví dụ

- Biểu diễn thông tin là gì? Vai trò của biểu diễn thông tin?

- Vì sao thông tin trong máy tính được biểu diễn thành các dãy bít?

- Dữ liệu là gì?

3 Bài mới:

Hoạt động 1: Đặt vấn đề

Giáo viên đưa ra một giấy mời cho HS quan sát và đặt câu hỏi

- Các em có biết đây là gì không? - Đây là giấy mời

- Các em thấy giấy mời này so với giấy mời viết tay của em có đẹp hơn không?- Có

- Các em có thể làm được một giấy mời như thế này được không? - Được

- Chúng ta làm bằng gì nào? - Sử dụng máy vi tính

- Nhờ vào máy vi tính ta có thể thiết kế một giấy mời thật đẹp Không chỉ có giấy mời mà

máy tính còn giúp ta làm được rất nhiều việc Bài học hôm này chúng ta sẽ tìm hiểu “Em

có thể làm được gì nhờ máy tình điện tử”

- GV giới thiệu bài mới

Hoạt động 2: Một số khả năng của máy tính

- GV cho HS đọc bài trong SGK và thảo luận

nhóm 2 phút GV đặt câu hỏi:

Theo các em, máy tính có những khả năng

nào?

1 Một số khả năng của máy tính:

- HS đọc bài và thảo luận nhóm

- Đại diện mỗi nhóm đứng lên trả lời, cácnhóm khác nhận xét

- GV nhận xét từng nhóm và chốt lại các khả

năng chính của máy tính

- Trong một phút các em có nhân bằng tay hai

con số có hàng trăm con số được không? Để

tính được nó ta phải mất hàng giờ nhưng với

máy tình chỉ cần vài giây là có thể thực hiện

được Các máy tính ngày nay có thể thực hiện

hàng tỷ phép tính trong một giây

- Máy tính không những tính toán nhanh mà

cho ra những con số có độ chính xác cao

Vd: Chữ số thứ một triệu tỉ sau dấu chấm thập

phân của số Pi là chữ số 0

- Máy tính có khả năng lưu trữ lớn với một

lượng thông tin khổng lồ

Vd: Bộ nhớ của máy tính các nhân cho phép

lưu trữ vài chục triệu trang sách tương đương

với khoảng 100.000 cuốn sách khác nhau

- Máy tính có thể làm việc trong một thời gian

dài từ ngày này sang ngày khác mà không phải

thiết bị hay công cụ lao động của con người có

thể làm việc liên tục được như thế

- Khả năng tính toán nhanh

- Tính toán với độ chính xác cao

- Khả năng lưu trữ lớn

- Khả năng làm việc không mệt mỏi (tính bền bỉ)

Hoạt động 3: Có thể dùng máy tính điện tử vào những công việc gì?

Máy tính điện tử đang được sử dụng một cách

sâu rộng trên mọi lĩnh vực hoạt động của con

người

- GV cho HS thảo luận nhóm 2 phút để tìm hiểu

ứng dụng của máy tính

- Em hãy cho cô biết ta có thể sử dụng máy tính

để làm những công việc gì dựa trên những khả

năng của máy tính? Cho ví dụ minh họa

- GV chốt lại và rút ra nhận xét chung

- Các bài toán kinh tế và khoa học kỹ thuật ngày

nay đòi hỏi những khối lượng tính toán vô cùng

lớn vượt qua khả năng của con người Do vậy,

với khả năng tính toán nhanh và chính xác máy

tính là công cụ hổ trợ đắc lực cho con người

trong các hoạt động lao động trí óc, giảm bớt

gánh nặng tính toán cho con người

- Nhờ có máy tính mà hoạt động văn phòng có

2 Có thể dùng máy tính điện tử vào những việc gì:

nhiều thay đổi có thể dùng máy tính để soạn thảo,

trình bày và in ấn văn bản như các lá thư, bài

báo, giấy mời,…Máy tính còn có thể dùng để

thuyết trình trong các hội nghị hay lập lịch làm

việc

- Với khả năng lưu trữ lớn nên quản lý là lĩnh vực

sử dụng máy tính nhiều nhất Trong công tác

quản lý đòi hỏi phải xử lý một khối lượng thông

tin khổng lồ nhằm phục vụ các yêu cầu khác

nhau như tìm kiếm, thống kê Với sự giúp đỡ của

máy tính mà việc thống kê kết quả sản xuất kinh

doanh một cách nhanh chóng và chính xác Nhờ

đó tổ chức kinh doanh kịp thời ra quyết định để

đảm bảo cho việc kinh doanh có nhiều lợi nhuận

- Ngày nay máy tính đã trở nên quen thuộc với

tất cả chúng ta Ta có thể sử dụng máy tính vào

công việc học tập của mình như: làm toán, học

ngoại ngữ, thực hiện các thí nghiệm,…Khi làm

việc hay học tập mệt mỏi, căng thẳng ta có thể

nghe nhạc, xem phim, chơi trò chơi để giải trí

- Với khả năng làm việc không mệt mõi máy tính

được dùng để điều khiển tự động các dây chuyền

sản xuất như dây chuyền lắp ráp ô tô, xe máy

Các thiết bị gia đình như máy giặt, máy điều hoà,

tivi đều hoạt động theo các chương trình điều

khiển Nhờ có máy tính được lắp đặt bên trong

nên robot có thể thay thế con người làm nhiều

công việc nặng nhọc hay trong môi trường độc

hại

- Các máy tính kết nối với nhau thành mạng máy

tính với quy mô toàn cầu như mạng internet

Chúng ta có thể sử dụng máy tính để giao lưu với

bạn bè, trên toàn khắp thể giới Có thể nói

chuyện trực tiếp với người thân đang ở xa Nhờ

internet ta có thể xem và tìm hiểu nhiều thông tin

bổ ích Có thể xem và mua hàng qua mạng (mua

bán trực tuyến)

- Những ví dụ ở trên cho thấy máy tính là 1 công

cụ tuyệt vời, vậy máy tính có thể thay thế hoàn

- Hỗ trợ công tác quản lý

- Công cụ học tập và giải trí

- Điều khiển tự động và robot

- Liên lạc, tra cứu và mua bán trực tuyến

toàn con người không thì chúng ta sẽ đi timg hiểu

phần tiếp theo

Hoạt động 4: Máy tính và những điều chưa thể

Máy tính là công cụ tuyệt vời, nó mang lại những

biến đổi sâu sắc cho toàn nhân loại Tuy nhiên,

tất cả sức mạnh của máy tính đều phụ thuộc vào

con người do những hiểu biết của con nguời

quyết định Máy tính chỉ làm được những gì mà

con người chỉ dẫn thông qua các câu lệnh

- Máy tính có thể làm được tất cả những gì mà

con người có thể làm được không? Ví dụ như

phân biệt được mùi vị, cảm giác ?

- Vậy máy tính có thể thay thế con người được

không? Vì sao?

Máy tính vẫn chưa thể thay thế hoàn toàn con

người vì máy tính không có năng lực tư duy như

con người

- Tuy nhiên chặng đường phía trước còn rất dài

và biết đâu trong tương lai chính các em sẽ là

người sáng tạo ra những thế hệ máy tính có

những khả năng như con người Chính vì vậy,

ngay từ lúc này đây các em hãy cố gắng học tập,

tìm hiểu để đặt nền móng dầu tiên cho những ước

mơ sau này

3 Máy tính và diều chưa thể

- Sức mạnh của máy tính phụ thuộc vào con người và do những hiểu biết của con người quyết định.

- Máy tính có những khả năng nào?

- Có thể sử dụng máy tính vào những công việc gì? Cho ví dụ?

- Đâu là hạn chế lớn nhất của máy tính hiện nay?

- GV cho HS đọc bài đọc thêm 2 “Cội nguồn sức mạnh của con người”.

- Về nhà học bài cũ và trả lời các câu hỏi trong sách giáo khoa

- Đọc bài mới “Máy tính và phần mềm máy tính”.

V Tổng kết, rút kinh nghiệm:

Tiết 8 – 9 : Bài 4: MÁY TÍNH VÀ PHẦN MỀM MÁY TÍNH

Ngày soạn: 05-12/09/2009Ngày giảng: 08-15/09/2009

I Mục tiêu:

- Biết sơ lược cấu trúc chung của máy tính điện tử và một vài thành phần quan trọngnhất của máy tính cá nhân

- Biết khái niệm phần mềm máy tính và vai trò của phần mềm máy tính

- Biết được máy tính hoạt động theo chương trình

- Biết được phân loại phần mềm

II Phương pháp, phương tiện:

- Giáo viên chuẩn bị: SGK, Giáo án, hình ảnh minh hoạ, các thiết bị như ổ cứng,Ram, CPU,…để HS quan sát

- Học sinh chuẩn bị: SGK, dụng cụ học tập

- Đặt vấn đề để HS trao đổi và đưa nhận xét

- HS quan sát trên máy tính, đọc SGK, trao đổi lại và sau đó tổng kết

III Lưu ý sư phạm:

- Sử dụng phương pháp quan sát, trực quan

IV Tiến tình dạy học:

1 Ổn định lớp:

- Kiểm tra sĩ số

- Kiểm tra vệ sinh lớp

2 Kiểm tra bài cũ:

Câu 1: Em hãy nêu những khả năng của máy tính? Với những khả năng đó, máy tínhgiúp gì cho em trong việc học tập?

Câu 2: Hãy cho biết ta có thể dùng máy tính điện tử vào những việc gì ? Máy tính cóthể thay thế hoàn toàn con người không ? Vì sao ?

THÔNG TIN VÀO THÔNG TIN RA

- Vậy quá trình xử lý thông tin trong máy tính được diễn ra như thế nào ?

- GV giới thiệu bài mới

Hoạt động 2: Mô hình quá trình ba bước

XỬ LÝ

Hãy cho 1 số ví dụ trong thực tế được mô hình

hóa thành 1 quá trình 3 bước ? (liên hệ với các

công việc hằng ngày của các em)

- GV yêu cầu hoạt động nhóm, trình bày câu

Vd: Giặt quần áo: Quần áo bẩn, xà phòng,

nước (Nhập), vò quần áo với xà phòng, xả

sạch (Xử lý), quần áo sạch (Xuất)

- GV cho HS trình bày lại mô hình hoạt động

thông tin của con người

- HS thảo luận và cho ví dụ

- Qua các ví dụ trên cho thấy bất kỳ quá trình

xử lý thông tin nào cũng là 1 quá trình ba

bước

- Vì vậy để giúp con người trong quá trình xử

lý thông tin, máy tính cũng cần phải có các

thành phần thực hiện các chức năng tương

ứng: thu nhận, xử lý và xuất thông tin đã xử

lý

- GV giới thiệu mục 2

1 Mô hình quá trình 3 bước:

- HS thảo luận nhóm trong 3 phút

- Đại diện nhóm thuyết trình trước lớp

Mô hình quá trình 3 bước

Hoạt động 3: Cấu trúc chung của máy tính điện tử

Ngày nay, máy tính điện tử đã có mặt ở khắp

mọi nơi trên thế giới với nhiều chủng loại đa

dạng như máy tính để bàn, máy tính xách tay,

siêu máy tính…Kích cỡ và hình thức khác

nhau: máy tính thuộc thế hệ đầu tiên có kích

cỡ bằng cả một căn nhà trong khi máy tính

thông dụng hiện nay chỉ cần đặt trên một góc

bàn làm việc thậm chí có cái nhỏ như bàn tay

- GV đưa hình ảnh trực quan một máy tính

cho HS quan sát

- Em nào biết cấu trúc chung của máy tính

gồm có những gi?

- Tất cả các máy tính từ máy tính cá nhân đến

máy tính siêu lớn đều được chia làm ba khối

2 Cấu trúc chung của máy tính điện tử:

- HS quan sát

- HS trả lời

XỬ LÝ

Nhập (Input)

Xuất (Input)

(Các khối chức năng hoạt động dưới sự chỉ

dẫn của chương trình máy tính do con người

lập ra)

- Vậy chương trình là gi?

VD: Trong một rạp xiếc thì có một người

quản lý rạp xiếc này Người này quản lý tất

cả những diễn viên trong đoàn và có trách

nhiệm phân công nhiệm vụ cho từng người.

Mỗi người trong đoàn đều chuẩn bị cho minh

một tiết mục để chuẩn bị cho chương trình

biểu diễn cuối tuần.

- GV giới thiệu về bộ xử lý trung tâm (CPU)

Bộ xử lý trung tâm có thể được coi là bộ não

của máy tính CPU thực hiện chức năng tính

toán, điều khiển và phối hợp mọi hoạt động

của máy tính theo sự chỉ dẫn của chương

trình

- Các em có biết bộ nhớ là gì không?

(Bộ nhớ là nơi lưu trữ các chương trình và dữ

liệu)

- GV hỏi HS bộ nhớ gồm có mấy loại?

(Người ta chia bộ nhớ làm hai loại: bộ nhớ

trong và bộ nhớ ngoài)

- GV: Bộ nhớ trong được dùng để lưu trữ

chương trình và dữ liệu trong quá trình máy

tính làm việc

- Phần chính của bộ nhớ trong là gì?

GV cho HS quan sát một thanh Ram và giới

thiệu: Phần chính của bộ nhớ trong là RAM

Khi máy tính tắt thì toàn bộ thông tin trong

Ram sẽ bị mất đi

- GV: Còn bộ nhớ ngoài bao gồm những gì?

- HS tham khảo SGK trả lời

- Chương trình là tập hợp các câu lệnh, mỗi câu lệnh hướng dẫn một thao tác cụ thể cần thực hiện

- HS trả lời

- Bộ nhớ là nơi lưu trữ các chương trình

và dữ liệu.

- HS tham khảo SGK, trả lời

- Người ta chia bộ nhớ làm hai loại: bộ

- GV giới thiệu về đĩa cứng, đĩa mềm, đĩa CD/

DVD, USB

- Khi tắt điện thông tin trên bộ nhớ ngoài có bị

mất đi không?

- GV: Ram chỉ dùng cho việc ghi dữ liệu đang

xử lý, khi máy tính tắt thì toàn bộ dữ liệu

trong Ram sẽ bị mất đi Bởi vậy các dữ liệu

cần được lưu trữ lâu dài nên ta phải sử dụng

bộ nhớ ngoài

- Vậy, bộ nhớ ngoài được dùng để làm gì?

- Làm sao ta có thể biết được khả năng lưu trữ

dữ liệu của các thiết bị lưu trữ?

- GV: Để biết ổ cứng của máy tính có thể lưu

trữ nhiều hay ít thì ta dựa vào dung lượng của

bộ nhớ Ví dụ ta thường nghe nói dung lượng

ổ cứng là 20G Vậy dung lượng nhớ được tính

như thế nào?

- Đơn vị chính dùng để do dung lượng nhớ là

byte, 1 byte bằng 8 bít Ta có một số đơn vị

thông tin như sau:

Byte

Kilo Byte viết tắt là : KB

Mega Byte : MB

Giga Byte : GB

Các thiết bị nhớ hiện nay có thể có dung

lượng nhớ lên tới nhiều tỷ byte nên người ta

còn dùng các bội số của byte để do dung

- Các thiết bị vào ra có thể coi là bộ phận để

giúp máy tính trao đổi thông tin giữa người và

máy Vậy các bộ phận nào là thiết bị vào ra?

- Thiết bị vào ra được chia là hai loại:

+ Thiết bị nhập dữ liệu: bàn phím, chuột, máy

quét…

+ Thiết bị xuất dữ liệu: màn hình, máy in, máy

vẽ…

- HS trả lời: Chuột, bàn phím, máy in,…

Hoạt động 4: Máy tính là công cụ xử lý thông tin

- GV cho HS đọc SGK 2 phút

- Chức năng chính của máy tính là gì ?

- Chúng ta sẽ nghiên cứu xem máy tính xử lý

thông tin như thế nào?

- Hãy mô tả mô hình hoạt động 3 bước của

máy tính ở SGK trang 17

- GV cho ví dụ để HS thấy máy tính hoạt động

dưới sự chỉ dẫn của con người (hoặc của các

chương trình máy tính)

Ví dụ: Chương trình diệt Virut BKAV bảo vệ

máy tính khỏi bị virut xâm nhập vào máy

Chúng ta có thể yêu cầu máy tính diệt Virut ở

ổ đĩa C hay D,

- Cần cho HS thấy được sự khác biệt của máy

tính và các công cụ tính toán khác : Quá trình

xử lý thông tin trên máy tính được tiến hành

tự động mà không cần có sự tham gia của con

người

- Máy tính khác với các công cụ khác (máy

giặt, ti vi, ) ở điểm nào ?

- Vì sao máy tính có thể thực hiện cùng 1 lúc

nhiều chức năng như vậy ?

- GV giới thiệu mục 4

3 Máy tính là công cụ xử lý thông tin:

- Máy tính là một công cụ xử lý thông tin.

- HS trả lời miệng

- Quá trình xử lý thông tin trên máy tính được tiến hành tự động theo sự chỉ dẫn của các chương trình

- Máy tính có thể thực hiện nhiều chứcnăng: tính toán, vẽ, nghe nhạc

- HS trả lời

Hoạt động 5 : Phần mềm và phân loại phần mềm :

- Sức mạnh của máy tính chính là ở các phần

mềm, con người càng phát triển thêm nhiều

phần mềm mới, máy tính càng được tăng

4 Phần mềm và phân loại phần mềm :

- HS nghe giảng

chỉ toàn là màu đen, chuột và bàn phím không

có hiệu ứng, loa không phát ra âm thanh,…

- GV giới thiệu về các loại phần mềm

+ Phần mềm hệ thống là các chương trình

tổchức việc quan lý, điều phối các bộ phận

chức năng của máy tính sao cho chúng hoạt

động một cách nhịp nhàng và chính xác

+ Phần mềm ứng dụng là chương trình đáp

ứng yêu cầu cụ thể để giải quyết các công việc

hằng ngày như: phần mềm soạn thảo văn bản

Microsoft Word, phần mềm quản lý học sinh,

lập thời khoá biểu,…

- GV giúp HS phân biệt phần mềm hệ thống

và phần mềm ứng dụng

- HS trả lời

Phần mềm máy tính là các chương trình máy tính

- Nêu mô hình ba bước? Cho ví dụ?

- Làm BT 1,2,3,4,5/ 19 SGK GV gọi HS trả lời miệng, nhận xét

- Máy vi tính sẽ là công cụ học tập và là người bạn gắn bó suốt đời với em, vậy để giữ chomáy tính được bền lâu thì em phải làm gì?

- Gọi 1 HS đọc bài đọc thêm số 3 " Von Neumann - Cha đẻ của kiến trúc máy tính điện tử

"

.

- Học bài theo vở ghi và phần ghi nhớ ở SGK

- Trả lời các câu hỏi và bài tập trong sách giáo khoa

- Tiết sau chuẩn bị bài " Bài thực hành số 1: Làm quen với một số thiết bị máy tính”

V Tổng kết, rút kinh nghiệm:

Tiết 10: Bài thực hành 1: LÀM QUEN VỚI MỘT SỐ THIẾT BỊ MÁY TÍNH

Ngày soạn: 12/09/2009Ngày giảng: 15/09/2009

I.Mục tiêu:

- Giúp HS nhận biết được một số bộ phận cấu thành cơ bản của máy tính cá nhân

- Biết cách bật/ tắt máy tính

- Biết các thao tác cơ bản với bàn phím, chuột

II Phương pháp, phương tiện:

- Giáo viên: Chuẩn bị phòng máy, các thiết bị trong máy tính, giáo án,…

- Học sinh: Sách giáo khoa, vở, đồ dùng cần thiết

III Tiến trình dạy học:

1 Ổn đinh lớp:

- Kiểm tra sĩ số nhóm

- Phân chia nhóm, sắp xếp chỗ ngồi

2 Kiểm tra bài cũ:

Câu 1: Cấu trúc chung của máy tính điện tử gồm những bộ phận nào? Tại sao CPU cóthể được coi như bộ não của máy tính?

Câu 2: Tình bày tóm tắt chức năng và phân loại bộ nhớ máy tính? Hãy kể tên một vàithiết bị vào / ra mà em biết?

Câu 3: Em hiểu thế nào là phần mềm hệ thống và phần mềm ứng dụng? Kể tên một vàiphần mềm mà em biết

3 Bài mới:

Hoạt động 1: Giáo viên phổ biến nội quy phòng máy

- HS có trách nhiệm bảo vệ tốt các trang thiết bị, bàn ghế

- Khi không được phép của giáo viên không được tự động sử dụng máy tính

- Phải tắt máy tính, đóng cửa sổ trước khi ra về

Hoạt động 2: Phân biệt các bộ phận của máy tính các nhân

- GV nêu mục đích yêu cầu của bài thực hành

+ Nhận biết một số bộ phận cấu thành cơ bản

của máy tính cá nhân

+ Các em biết được các bật, tắt máy tính

+ Giúp các em làm quen với chuột và bàn

phím

- GV Cho HS làm quen với hai thiết bị nhập dữ

liêu thông dụng là bàn phím và chuột

+ Bàn phím ( Keyboard) là thiết bị nhập dữ liệu

chính của máy tính.

+ Chuột ( Mouse) là thiết bị điều khiển nhập dữ

liệu được dùng nhiều trong môi trường giao

diện đồ hoạ máy tính

- Thân máy tính: Khi giới thiệu về thân máy

tính, GV mở nắp máy để giới thiệu cho HS về

bộ vi xử lý(CPU), bộ nhớ (Ram), ổ cứng,

nguồn điện, Tất cả thiết bị này đều được gắn

trên một bảng mạch có tên là bảng mạch chủ

- Màn hình: Màn hình là thiết bị thông dụng cơ

bản của máy tính Màn hình hiển thị kết quả

hoạt động của máy tính và là giao tiếp giữa

người và máy tính

- Đối với các thiết bị như máy in, loa, đĩa CD

GV có thể dùng hình vẽ trực quan để giới thiệu,

nêu rõ ý nghĩ của các bộ phận

- GV cho HS quan sát các thiết bị lưu trữ dữ

liệu như đĩa cứng, đĩa mềm, USB

- Một máy tính đầy đủ thì cần phải có những bộ

d Các thiết bị lưu trữ dữ liệu

- HS quan sát và nghe giảng

- HS trả lời

e Các bộ phận cấu thành một máy tính hoàn chỉnh

- HS quan sát

Hoạt động 3: Bật máy tính

- GV lưu ý HS máy tính chỉ hoạt động khi được

nối với nguồn điện, GV hướng dẫn HS kiểm tra

nguồn điện và máy tính trước khi khởi động

máy, đề phòng trường hợp vỏ máy tính bị mất

điện sẽ nguy hiểm

- GV hướng dẫn HS bật công tắc trên màn hình

và công tắc trên thân máy tính

- GV hướng dẫn HS cách quan sát các đèn tín

hiệu trên màn hình và trên thân máy tính

3 Bật máy tính :

- HS chú ý các thao tác của GV và làmtheo hướng dẫn

- HS tiến hành thực hành

Hoạt động 4: Làm quen với bàn phím và chuột

4 Làm quen với bàn phím và chuột :

- HS làm quen với bàn phím

- GV giúp HS phân biệt các khu vực chính của

bàn phím, nhóm phím số, nhóm phím chức

năng

- GV hướng dẫn HS mở chương trình Notepad

- Yêu cầu HS thử gõ một vài phím và quan sát

kết quả trên màn hình

- GV giới thiệu thuật ngữ tổ hợp phím là gì? Tổ

hợp phím khác với 1 phím chỗ nào?

- Giúp HS so sánh sự khác nhau giữa việc nhấn

(Shift + 1 phím bất kỳ) hoặc gõ Alt +F với

Ctrl +F.

- Yêu cầu HS di chuyển chuột và quan sát sự

thay đổi vị trí của con trỏ chuột

-HS mở chương trình Notepad dưới sựhướng dẫn của GV

- HS làm theo hướng dẫn, trả lời câuhỏi

- HS thực hành

Hoạt động 5: Tắt máy tính

- GV hướng dẫn HS tắt máy tính: Nháy chuột

vào nút Start, sau đó nháy chuột vào Turn off

Computer xuất hiện hộp Turn off Computer

- Một máy tính hoàn chỉnh thì cần phải có những bộ phận nào?

- Tiết sau chuẩn bị bài " Học gõ mười ngón "

V Tổng kết, rút kinh nghiệm:

Tiết 11 - 12: BÀI 6: HỌC GÕ MƯỜI NGÓN

Ngày soạn: 20/09/2009Ngày giảng: 24/09/2009

I Mục tiêu:

- Biết cấu trúc của bàn phím, các hàng phím trên bàn phím (BP)

- HS hiểu được lợi ích tư thế ngồi đúng và gõ bàn phím bằng mười ngón

- Xác định được vị trí các phím trên BP Phân biệt được các phím soạn thảo, cácphím chức năng Ngồi đúng tư thế và thực hiện gõ các phím trên BP bằng mười ngón HS

gõ phím đúng theo ngón tay qui định, ngồi và nhìn đúng tư thế

- HS nắm được các phương pháp rèn luyện kỹ năng BP

- Giới thiệu các phần mềm học tập trong chương trình

II Phương pháp, phương tiện:

- Giáo viên chuẩn bị : SGK, BP rời để minh họa

- HS chuẩn bị : SGK

- HS quan sát BP, thảo luận, đọc sách giáo khoa và tổng hợp

III Lưu ý sư phạm:

- Sử dụng phương pháp minh họa, làm mẫu, Nên nêu rõ lợi ích của việc học gõ mườingón, ngồi đúng tư thế để HS có ý thức rèn luyện khi sử dụng máy tính Không đặt yêu cầu

HS ngay kỹ năng sau khi học xong bài này

IV Tiến trình dạy học;

1 Ổn định lớp

- Kiểm tra sỉ số

2 Kiểm tra bài cũ

Câu 1: Cầm chuột như thế nào là cách đúng?

Câu 2: Các thao tác chính khi dùng chuột?

Câu 3: Làm thế nào để mở được phần mềm Mouse Skills?

- So sánh cách đưa ký tự bằng chử viết tay và cách gõ phím ?

- HS thảo luận trả lời và nhận xét ưu, khuyết điểm từng cách

Hoạt động 2: Giới thiệu về bàn phím máy tính

- Như đã đề cập đối với HS thì máy tính là công cụ

học tập , giải trí và là người bạn đường luôn gắn bó

trong suốt cuộc đời của các em Do vậy ngay từ

1 Bàn phím máy tính

đầu phải làm việc với máy tính môt cách đúng đắn.

- Giáo viên chuẩn bị hình ảnh phóng to một BP

máy tính hoặc sử dụng bàn phím trong phòng máy

để giới thiệu về cách bố trí các hàng phím trên BP

- Trên hàng phím cơ sở có gai là phím F và J Đây

là hai phím dùng làm vị trí đặt hai ngón tay trỏ

Hàng phím cơ sở là hàng phím quan trọng nhất Em

sẽ phải học cách đặt tay và gõ phím ban đầu từ các

phím trên hàng này

- Quan sát hình dáng, cách sắp đặt cácphím trên BP

- Quan sát các ký hiệu khác nhau trênBP

- Quan sát và phân biệt các hàngphím, các loại phím khác nhau

Hoạt động 3: Ích lợi của việc gõ phím bằng mười ngón

- Một trong những kỹ năng cần rèn luyện trong giai

đoạn này là kỹ năng gõ BP bằng mười ngón Hiện

nay nhiều người làm việc với máy tính không có

thói quen gõ BP bằng mười ngón, vì vậy tốc độ gõ

chậm và rất mau mỏi các khớp ngón tay

- Trước đây khi chưa có máy tính, con người đã

dùng máy chử để tạo ra các văn bản bằng giấy

Công việc gõ máy chữ cũng đựơc thực hiện trên

một BP có hình dạng tương tự như BP máy tính

hiện nay

- Với máy chữ, các qui tắc sử dụng mười ngón tay

để gõ BP đã được lập ra và các qui tắc này cũng

được áp dụng đối với BP máy tính

- Như vậy các em cho biết việc gõ BP đúng mười

ngón có lợi gì cho chúng ta ?

- HS thảo luận theo nhóm trong 3phút, đại diện nhóm trả lời, các nhómkhác nhận xét và bổ sung

- Ngoài ra, gõ BP bằng mười ngón là tác phong làm

việc và lao động chuyên nghiệp với máy tính

- Khi đã có kỹ năng gõ mười ngón sẽ giúp con

người chúng ta khi làm việc với máy tính, “thoát

ly” khỏi việc, cho phép tập trung tư duy vào nội

dung gõ, tránh phân tán làm ảnh hưởng đến chất

lượng của văn bản Bên cạnh lợi ích của việc gõ

nhanh, giúp gõ chính xác hơn, hình thành tác phong

làm việc chuyên nghiệp với máy tính thì chúng ta

cũng cần lưu ý là việc rèn luyện mười ngón sẽ giúp

cho rèn luyện tư thế ngồi đúng Chúng ta sang phần

3 để tìm hiểu kỹ hơn về tư thế ngồi khi làm việc

với máy tính

- Gõ BP đúng bằng mười ngón có các lợi ích sau:

+ Tốc độ gõ nhanh hơn.

+ Gõ chính xác hơn.

Hoạt động 4: Tư thế ngồi

- Đối với các em, máy tính là công cụ học tập và là

người bạn gắn bó trong suốt cuộc đời của các em

nên ngay từ đầu các em phải rèn luyện những kỹ

năng và tư thế làm việc với máy tính một cách

đúng đắn

- Chúng ta không đồng nhất việc học Tin học với

khả nămg gõ nhanh bằng mười ngón nhưng việc

rèn luyện tư thế làm việc đúng đắn ngay từ buổi

đầu làm quen với máy tính cũng là một việc quan

BP ở vị trí trung tâm, hai tay để thả lỏng trên BP.

Hoạt động 5: Luyện tập

- GV làm mẫu, hướng dẫn cho HS cách đặt tay và

thao tác gõ phím, thu tay sau khi gõ

- Khi luyện tập gõ BP cần chú ý:

+ Đặt các ngón tay lên hàng phím cơ sở

+ Nhìn thẳng vào màn hình, không nhìn xuống

BP

+ Gõ phím nhẹ và dứt khoát

+ Mỗi ngón tay chỉ gõ một số phím nhất định

- Khi cần gõ phím nào ngón tay phụ trách sẽ vươn

ra từ hàng phím cơ sở để gõ phím đó Sau khi gõ

xong đưa ngón tay trở về vị trí ban đầu trên hàng

phím cơ sở

- GV sử dụng phần mềm soạn thảo văn bản Word

hoặc phần mêmd Notepad trong Windows để

hướng dẫn cho HS cách luyện tập gõ phím

- GV làm mẫu để HS quan sát các ngón tay sẽ phụ

trách các phím ở hàng cơ sở

- GV hướng dẫn HS đặt các ngón tay trên các phím

ở hàng trên

- Gõ kết hợp các phím hàng cơ sở và hàng trên theo

mẫu: furl full gaud gaul gradual grass gruff gull

gush auk afar hard hurl shark skull skulk hulk hull

drag drug dark

- HS quan sát và gõ theo mẫu: ur ur ru

ru ur qw qw wq qw wq ei ei ie ie ei tp

tp pt tp pt oy oy yo yo oy c, c, c, ,c ,c

b b .b b b bv bv bv vb vb bm mb

mb mx mx xm xz xz zx zx vn vn nvnv

d Luyện gõ kết hợp các phím

- HS quan sát và làm theo GV

e Luyện gõ các phím ở hàng số

- HS gõ các phím ở hàng số theo mẫusau: 01 10 01 222 333 23 32 23 23 49

kava vall vasm vasms sham jam amass amah mash

mask mass mama slav slam

- GV làm mẫu và hướng dẫn HS làm theo

- GV hướng dẫn HS cách đặt các ngón tay trên BP

và gõ theo mẫu sau: maul mud muff mam mauff

magg maugam allay ally ashy slang snag banana

bats sadbat stab tab absalt bats blast batals absalt

- Sử dụng ngón Út bàn tay trái hoặc phải để giữ

- HS gõ các phím theo hướng dẫn

g Luyện gõ kết hợp với phím Shift

- HS gõ các phím theo hướng dẫn của

GV và theo mẫu trong SGK

Hoạt động 6: Củng cố và dặn dò

- Khu vực chính của BP máy tính gồm những hàng phím nào?

- Việc gõ BP bằng mười ngón có lợi ích gì?

- Khi làm việc với máy tính cần có tư thế ngồi như thế nào cho đúng?

- Khi luyện tập gõ phím cần chú ý những gì? Cách đặt tay thế nào?

- Chuẩn bị bài: “Sử dụng phần mềm Mario để luyện gõ phím”

V Tổng kết, rút kinh nghiệm:

Tiết 13 -14: BÀI 7: SỬ DỤNG PHẦN MỀM MARIO ĐỂ LUYỆN GÕ PHÍM

Ngày soạn: 27/9/2009Ngày giảng: 29/9/2009

II Phương pháp, phương tiện:

- Giáo viên chuẩn bị : SGK, đĩa cài phần mềm Mario

- HS chuẩn bị : SGK, vở ghi

- GV giới thiệu, hướng dẫn, minh họa

- HS quan sát, luyện tập, đọc sách giáo khoa và tổng hợp

III Lưu ý sư phạm:

- Hình thành phong cách làm việc chuẩn mực, thoa tác dứt khoát

- Giới thiệu cách rèn luyện gõ bàn phím đúng thao tác Giáo viên nên hướng cho họcsinh luyện tập thành thạo từng bậc từ mức độ 1 đến mức độ 4

- Cách vào ra một phần mềm

- Giáo viên lưu ý một số em đã được tiếp xúc với máy tính nhiều nhưng chưa họccách gõ mười ngón, vậy nên ở các em đã hình thành thói quen gõ theo cảm tính Cần độngviên và tạo cho các em rèn luyện cách gõ đúng theo yêu cầu

IV Tiến trình dạy học;

1 Ổn định lớp

- Kiểm tra sỉ số

2 Kiểm tra bài cũ

Câu 1: Khu vực chính của bàn phím máy tính gồm những hàng phím nào? Trong đóhàng phím nào là quan trọng nhất?

Câu 2: Việc gõ bàn phím bằng mười ngón có lợi ích gì?

Câu 3: Khi làm việc với bàn phím máy tính, ngồi như thế nào là đúng cách?

Câu 4: Khi luyện tập gõ bàn phím bằng mười ngón ta cần chú ý những gì?

- Và ở bài này chỳng ta đi tỡm hiểu “Cỏch sử dụng phần mềm Mario để luyện gừ phớm”.

Hoạt động 2: Giới thiệu phần mềm Mario

- Mario là phần mềm được sử dụng để luyện gừ bàn

phớm bằng mười ngún

- GV giới thiệu trực quan màn hỡnh làm việc của

phần mềm Mario trước khi cho HS luyện tập với

File (Các lệnh hệ thống), Student (Cài đặt thông

tin HS) và Lessons (Lựa chọn các bài học của

luyện gõ phím) Sử dụng các phím  ,  ,  ,  để

có thể xem và chọn các lệnh trên các bảng chọn

này

Các lệnh trên bảng chọn File:

 About – Thông tin về phần mềm MARIO.

 Help – Hiện thông tin trợ giúp trên một

màn hình nhỏ (tiếng Anh)

 Demo – Tự động giới thiệu và trình diễn

phần mềm

 Keyboard – Hiển thị hình ảnh của bàn

phím với các màu sắc mô tả các ngón tay và

các phím đợc gõ tơng ứng

 Music – Bật/tắt nhạc nền của phần mềm.

1 Giới thiệu phần mềm Mario:

- HS chỳ ý theo dừi trờn màn hỡnh vàghi lại vào vở cho nhớ cỏc lệnh cơ bản

và 1 số thao tỏc như cỏch mở chươngtrỡnh, đăng ký tờn, chọn bài học vàmức chơi, thoỏt chương trỡnh

Khu vực bảng chn chính:File, Student,

essons

Các mức luyện tập: 1, 2, 3,…

 Sound F/X – BËt/t¾t ©m thanh.

 Speech – BËt/t¾t tiÕng nãi thuyÕt minh.

 Quit – Tho¸t.

C¸c lÖnh trªn b¶ng chän Student:

 New - Khëi t¹o mét häc sinh míi.

 Load - Më th«ng tin cña mét häc sinh.

 Edit - NhËp, ®iÒu chØnh th«ng tin vÒ bµi häc

 Add Symbols - Thªm c¸c phÝm kÝ hiÖu.

All Keyboard - Toµn bé bµn phÝm

Hoạt động 3: Luyện tập

Nếu là lần đầu tiên chạy chương trình, em nên đăng

ký tên của mình để phần mềm Mario theo dõi, đánh

giá kết quả luyện gõ phím của em trong quá trình

học tập Trình tự đăng ký như sau:

- Giới thiệu cho HS cách khởi động phần mềm

Mario bằng cách nháy đúp vào biểu tượng:

- Gõ phím W hoặc nháy chuột tại mục Student,

sau đó chọn dòng New trong bảng chọn, cửa sổ

Student Information xuất hiện

- Nhập tên em vào ô Name (lưu ý đánh tiếng Việt

2 Luyện tập:

a Đăng ký người luyện tập:

- HS quat sát trên màn hình và ghi bàivào vở

khụng dấu), xong nhấn phớm Enter.

- Nhỏy chuột tại vị trớ Done để đúng cửa sổ này.

Ở lần làm việc sau, nếu đó cú tờn đăng kớ em để

Mario tiếp tục theo dừi kết quả học tập của em thỡ:

- Gừ phớm L hoặc nhỏy chuột vào mục Student,

chọn Load.

- Nhỏy chuột để chọ tờn

- Nhấn Done để xỏc nhận việc nạp tờn và đúng cửa

sổ

Sau khi thực hiện được cỏc thao tỏc trờn em sẽ thấy

tờn của em xuất hiện trờn màn hỡnh

Để đỏnh giỏ khả năng gừ bàn phớm người ta thường

dựng tiờu chuẩn WPM WPM là số lượng gừ đỳng

trung bỡnh trong một phỳt Nếu WPM của em đạt

từ 5-10 thỡ kết quả chưa tốt, từ 10-20 là kết quả tốt,

từ 30 trở lờn là rất tốt

Để đặt mức WPM ta làm như sau:

- Gừ phớm E hoặc vào Student chọn Edit.

- Đặt lại thụng số ở dũng Goal WPM và nhấn

Enter để xỏc nhận.

- Để sinh động cuộc chơi em hóy chọn người dẫn

đường yờu thớch bằng cỏch nhấp chuột vào 1 trong

3 hỡnh ảnh rồi nhấn Done để xỏc nhận.

- Cú 6 bài học và mỗi bài cú 4 mức luyện tập, cỏc

em nờn luyện lần lượt từ mức 1 đến mức 4

- Sau khi đã chọn xong bài học từ bảng chọn

Lessons (có sáu bài thực hành), mỗi bài có bốn

mức luyện gõ nh sau:

Mức Tên gọi Biểu

t-ợngtrênmànhình

Mô tả Tốc độ

b Nạp tờn người luyện tập :

- HS theo dừi và lắng nghe giảng bài

c Thiết lập cỏc lựa chọn để gừ bàn phớm :

d Lựa chọn bài học và mức chơi luyện gừ bàn phớm

- Chọn mức luyện tập cụ thể bằng cách gõ một

phím số ( từ 1 đến 4) hoặc nháy chuột trên biểu

tượng tương ứng

- Giáo viên hướng dẫn mẫu bài Home On Only 1

lượt rồi thoát chương trình, sau đó phân nhóm cho

HS thực hành

* Lưu ý: Trên màn hình kết quả:

- Key Typed: Số ký tự đã gõ.

- Errors: Số lần gõ bị lỗi, không chính xác.

- Word/Min: WPM đã đạt được của bài học.

- Goal WPM: WPM cần đạt được.

- Accuracy: Tỉ lệ gõ đúng.

- Lesson Time: Thời gian luyện tập.

Sau khi luyện gõ xong 1 bài, nháy NEXT để sang

bài tiếp theo hoặc nháy MENU để quay về màn

hình chính

- GV hướng dẫn HS cách thoát khỏi phần mềm:

Nhấn phím Q hoặc chọn FILE, chọn QUIT.

e Luyện tập gõ bàn phím và thoát chương trình

- HS quan sát và gõ phím theo hướngdẫn trên màn hình

- HS cần tập gõ chính xác theo các bàitập mẫu mà phần mềm đưa ra

- HS thực hành mỗi hàng 5 – 10 phút

để rút kinh nghiệm và có thể tổ cgứctrò chơi thi đấu giữa các nhóm

Hoạt động 4: Củng cố và dặn dò

- Phần mềm Mario có những bài luyện tập nào?

- Khởi động phần mềm và thoát khỏi phần mềm bằng cách nào?

- Với mỗi bài học có những mức luyện tập nào?

- Về nhà ôn lại các kiến thức đã học để tiết sau làm Bài tập

V Tổng kết, rút kinh nghiệm: