slide 1 i §äc t×m hióu chó thých 1 §äc bµi th¬ víi nhþp chëm nªn ®äc giäng nhñ khoan thai trçm l¾ng vµ tho¸ng suy t­ 2 t¸c gi¶ nhµ th¬ h÷u thønh nguyôn h÷u thønh sinh n¨m 1942 quª ë huyön tam d­¬n

§Õn mét lóc nµo ®ã nã bçng ngì ngµng thÊy m×nh ®ang bång bÒnh trong bÇu trêi thu trän vÑn... H íng dÉn vÒ nhµ.[r]

I Đọc- tìm hiểu chú thích.

1 Đọc

Bài thơ với nhịp chậm nên đọc giọng nhẹ, khoan thai, trầm lắng và thoáng suy t

2 Tác giả

Nhà thơ Hữu Thỉnh (Nguyễn Hữu Thỉnh) Sinh năm 1942 quê ở huyện Tam D

ơng tỉnh Vĩnh Phúc, trong một gia đình nông dân có truyền thống nho học Năm

1963 Hữu Thỉnh nhập ngũ vào binh chủng Tăng thiết giáp rồi trở thành cán bộ văn hoá tuyên huấn trong quân đội và bắt đầu sáng tác thơ Ông đã tham gia ban chấp hành hội nhà văn Việt Nam các khoá III, IV, V Từ năm 2000 ông là tổng th kí hội nhà văn Việt Nam

Tác phẩm chính: Âm vang chiến hào Đ ờng tới thành phố Khi bé Hoa ra

đời.Th mùa đông.Tr ờng ca biển.Từ chiến hào đến thành phố

Ông đạt giải th ởng: Giải nhất cuộc thi thơ báo văn nghệ ( năm1976)

Giải th ởng hội nhà văn Việt Nam.(1980, 1995) Giải th ởng văn học

II Đọc- hiểu nội dung văn bản

Phả vào trong gió se

S ơng chùng chình qua ngõ Hình nh thu đã về

H ơng ổi, gió se, s ơng

H ơng ổi thơm náo nức phả vào trong gió se Gió mùa thu hào phóng đem chia h ơng mùa thu tới khắp nơi trong vũ trụ

Tác giả đã nhân hoá làn s ơng bay nhẹ, quẩn qua ngõ có vẻ nh cố ý chậm hơn mọi ngày Có cái gì đó duyên dáng, yểu điệu của một làn s ơng, và d ờng nh một hình bóng thiếu nữ và tất cả ch a thật rõ ràng hay vì quá

đột ngột mà thi nhân ch a nhận ra

I Đọc- tìm hiểu chú thích

Vì đó là cảm nhận nhẹ nhàng thoáng qua

Cảm nhận bằng khứu giác Mùi h ơng ổi

Cảm nhận bằng thị giác S ơng chùng chình

Đều mách bảo thu về mà vẫn ch a thể tin, ch a dám chắc: “Hình nh thu đã về”

- Nhạy cảm, tinh tế

- Yêu thiên nhiên, thời tiết thu và cuộc sống nơi làng quê

II Đọc- hiểu nội dung văn bản

I Đọc- tìm hiểu chú thích

2- Khổ 2: Sông đ ợc lúc dềnh dàng

Chim bắt đầu vội vã

Có đám mây mùa hạ Vắt nửa mình sang thu

- Sông (đ ợc lúc dềnh dàng)

- Cánh chim (Chim bắt đầu vội vã)

- Đám mây ( vắt nửa mình sang thu)

- Dòng sông n ớc bắt đầu cạn chảy chậm lại không cuồn cuộn ào ạt nh những ngày m a lũ mùa hạ Sông êm ả dềnh dàng, sông đang lắng lại,

đang trầm t trong lững lờ nh ngẫm nghĩ , suy t

- T ơng phản với sông, chim bắt đầu vội vã Gió se, hơi thu lạnh làm cho chúng phải khẩn tr ơng chuẩn bị chuyến bay tránh rét tới những miền ấm áp hơn

II Đọc- hiểu nội dung văn bản

I Đọc- tìm hiểu chú thích

Đám mây nh một dải lụa , nh tấm khăn voan của ng ời thiếu nữ vắt trên

bầu trời nửa nh đang còn là mùa hạ, nửa đã nghiêng về mùa thu

- Không khí thu vẫn là không khí th thái, lắng đọng, chậm rãi ,lâng lâng

Vì thế mà đám mây mùa hạ mới thảnh thơi duyên dáng vắt nửa mình sang thu

- Đó là đám mây trong liên t ởng, trong t ởng t ợng của tác giả

- Hình ảnh mây là thực nh ng cái ranh giới giữa mùa là h Bầu trời nhuộm nửa sắc

thu, đám mây mùa hạ đang nhuốm sắc thu Đến một lúc nào đó nó bỗng ngỡ ngàng thấy mình đang bồng bềnh trong bầu trời thu trọn vẹn

Sự thay đổi của đất trời (có cái chậm ,có cái nhanh) nhẹ nhàng mà rõ rệt

2 Khổ 2:

II Đọc- hiểu nội dung văn bản

I Đọc- tìm hiểu chú thích

Vẫn còn bao nhiêu nắng

Đã vơi dần cơn m a Sấm cũng bớt bất ngờ Trên hàng cây đứng tuổi

3 Khổ thơ cuối:

II Đọc- hiểu nội dung văn bản

I Đọc-tìm hiểu chú thích

- còn nắng

- m a và sấm

- hàng cây đứng tuổi

Vẫn là nắng m a , sấm chớp , bão dông

nh mùa hạ nh ng mức độ đã khác

Nắng nhạt dần chứ không còn chói

chang, dữ dội, gay gắt M a cũng đã ít

đi nhất là những trận m a rào, m a dông

ào ạt

Dấu hiệu chuyển mùa : m a ít hơn, sấm cũng ít hơn, nhỏ hơn, không đột ngột vang rền xé rách bầu trời nh những trận m a bão tháng 6, tháng 7 mùa hạ .Hàng cây đứng tuổi là hàng cây đã qua bao cuộc chuyển mùa (đã nhiều tuổi, đã trải nghiệm nhiều)

đủ điềm nhiên đứng tr ớc những biến động

Hàng cây đứng tuổi tựa nh con ng ời lịch lãm, từng trải có thể bình tâm tr ớc những vang chấn của ngoại cảnh ở vào tuổi ấy con ng ời không còn bồng bột mà chín chắn sâu sắc thêm Chín chắn đến tận cảm xúc và biểu đạt

Hai câu thơ không chỉ là tả cảnh sang thu mà chất chứa suy nghiệm về con ng ời và

cuộc sống

3 Khổ thơ cuối:

II Đọc- hiểu nội dung văn bản

I Đọc- tìm hiểu chú thích

II Đọc - hiểu nội dung văn bản

I Đọc- tìm hiểu chú thích

III Đọc- hiểu ý nghĩa văn bản

* Thấy đ ợc những chuyển biến nhẹ nhàng mà rõ rệt của thiên nhiên đất trời tạo vật

tr ớc b ớc chuyển giao của mùa

- Thấy đ ợc hồn ng ời sang thu

* Tác giả huy động bao giác quan cảm nhận Hình ảnh thơ tự nhiên, không trau chuốt

mà giàu sức gợi cảm Thể thơ năm chữ vắt dòng tạo những liên t ởng thú vị *

* Sự tinh tế nhạy cảm của tâm hồn biết nhìn nhận, biết lắng nghe bứơc chuyển giao của mùa

- Tình cảm tha thiết với thiên nhiên, quan tâm đến sự sống thiên nhiên, đất n ớc,

con ng ời

IV Luyện tập

Câu 1 Trong bài thơ trên hình ảnh thiên nhiên vào thời điểm giao mùa hạ - thu có đặc

điểm gì ?

A Sôi động, náo nhiệt

B Bình lặng, ng ng đọng

C Xôn xao, rộn rã

D Nhẹ nhàng, giao cảm

IV.Luyện tập

Câu 2 Câu văn nào sau đây thể hiện rõ nét nhất ý nghĩa của hai câu thơ :

“Sấm cũng bớt bất ngờ

Trên hàng cây đứng tuổi”

A Hàng cây đứng tuổi đã quen với tiếng sấm mùa hạ nên không thấy bất ngờ với tiếng sấm mùa thu

B Sấm mùa thu không còn nhiều và bất ngờ nh sấm mùa hạ đối với hàng cây

đứng tuổi

C Hàng cây đứng tuổi ( đã trải qua nhiều mùa thu ) cũng nh những con ng ời

từng trải không còn bất ngờ tr ớc những vang động bất th ờng của cuộc sống

V H íng dÉn vÒ nhµ

- Lµm bµi tËp trong s¸ch bµi tËp

-ViÕt do¹n v¨n ng¾n t¶ c¶nh sang thu ë quª em

-So¹n bµi :Nãi víi con