THao giảng THAO TÁC LẬP LUẬN BÌNH LUẬN LỚP 11. 5 HOẠT ĐỘNG

THao giảng THAO TÁC LẬP LUẬN BÌNH LUẬN LỚP 11. 5 HOẠT ĐỘNG THao giảng THAO TÁC LẬP LUẬN BÌNH LUẬN LỚP 11. 5 HOẠT ĐỘNG THao giảng THAO TÁC LẬP LUẬN BÌNH LUẬN LỚP 11. 5 HOẠT ĐỘNG THao giảng THAO TÁC LẬP LUẬN BÌNH LUẬN LỚP 11. 5 HOẠT ĐỘNG THao giảng THAO TÁC LẬP LUẬN BÌNH LUẬN LỚP 11. 5 HOẠT ĐỘNG

Trang 1

Ngày soạn Tiết PPCT

THAO TÁC LẬP LUẬN BÌNH LUẬN

A VẤN ĐỀ CẦN GIẢI QUYẾT

I Tên bài học: Thao tác lập luận bình luận

II Hình thức dạy học: DH trên lớp.

III Chuẩn bị của giáo viên và học sinh

1 Giáo viên:

- Phương tiện, thiết bị:

+ SGK, SGV, Tư liệu Ngữ Văn 11, thiết kế bài học

+ Máy tính, máy chiếu, loa

- PPDH: Phát vấn, thuyết trình, nêu vấn đề, thảo luận nhóm, trò chơi

2 Học sinh: Sách giáo khoa, bài soạn.

B NỘI DUNG BÀI HỌC

Thao tác lập luận bình luận

C MỤC TIÊU BÀI HỌC

1 Kiến thức :

a/ Nhận biết: Nắm được khái niệm về thao tác, bình luận;

b/ Thông hiểu: Xác định đúng các thao tác lập luận bình luận trong những ngữ liệu cho trước c/Vận dụng thấp: Xây dựng được dàn ý cho bài văn nghị luận gắn với các thao tác lập luận bình luận

d/Vận dụng cao: Viết được bài văn nghị luận trong đó vận dụng kết hợp thao tác lập luận bình luận

2 Kĩ năng:

a/ Biết làm: bài có sử dụng thao tác lập luận bình luận

b/ Thông thạo: sử dụng tiếng Việt khi trình bày một bài nghị luận có sử dụng thao tác bình luận

3.Thái độ :

a/ Hình thành thói quen: sử dụng thao tác bình luận

b/ Hình thành tính cách: tự tin khi trình bày kiến thức về kiểu bài văn nghị luận

c/Hình thành nhân cách:

- Biết nhận thức được ý nghĩa của thao tác lập luận trong lĩnh hội tạo lập văn bản

- Có ý thức sử dụng các thao tác lập luận trong giao tiếp ngôn ngữ

4 Năng lực: Đọc hiểu, xác định, tạo lập văn bản

D TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC BÀI HỌC

 1 KHỞI ĐỘNG ( 5 phút)

Hoạt động của Thầy và trò

Chuẩn kiến thức kĩ năng cần đạt, năng lực cần phát triển

- GV cho HS xem clip, hình ảnh, bài hát phát vấn về một vấn đề, - Nhận thức được nhiệm vụ

Trang 2

yêu cầu học sinh nêu ý kiến, nhận xét của mình.

- Gv cho hs quan sát ngữ liệu:

“Phải đến phút 35, từ một pha phối hợp với Văn Toàn,

Công Phượng dứt điểm chính xác cân bằng tỷ số 1-1 Một

lần nữa ở phút 60, U19 Thái Lan vượt lên dẫn 2-1 sau tình

huống phối hợp đep mắt và kết thúc bằng cú sút xa đầy uy

lực của chân sút phía chủ nhà Tuy nhiên, không lâu sau đó,

Duy Mạnh gỡ hòa 2-2 từ quả đá phạt kỹ thuật ngoài khu vực

16m50”

- Nội dung của những ngữ liệu trên là gì? Hoạt động này

diễn ra ở lĩnh vực nào?

- GV giao nhiệm vụ: Đoạn văn sau đây bình luận vấn đề gì?

Trong cơn khủng hoảng và bế tắc, Chí càng thấm thía hơn tội ác

của kẻ đã cướp đi của mình cả bộ mặt lẫn linh hồn con người.

Chí xách dao ra đi và đâm chết bá Kiến, đồng thời kết liễu cuộc

đời mình Ban đầu ai cũng nghĩ Chí cầm dao đi đến nhà thị Nở,

nhưng bước chân đã đưa Chí đến nhà bá Kiến Việc giết bá Kiến

và tự sát không phải là hành động mù quáng do hơi men mang

đến Thực sự Chí đã thức tỉnh Khi thức tỉnh, Chí biết mình

không thể đập phá, chém giết như trước Chí muốn lương thiện

nhưng ai cho Chí lương thiện? Kẻ thù của Chí đâu phải chỉ là

một mình bá Kiến hay bà cô thị Nở, mà là cả xã hội thối nát, tàn

bạo đương thời Đồng thời, chỉ có cái chết mới giúp Chí thoát

khỏi kiếp sống của một con người - quỷ dữ Trước đây, để tồn tại,

Chí phải bán bộ mặt người và linh hồn cho quỷ dữ; đến nay, khi

linh hồn đã trở về, Chí lại phải đánh đổi cả sự sống của mình.

Với Chí, niềm khát khao được sống lương thiện còn cao hơn cả

mạng sống.

- Hoạt động này diễn ra ở lĩnh vực nào?

- HS thực hiện nhiệm vụ:

- HS báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ: Bình luận về cái chết

của Chi Phèo Ở lĩnh vực văn học

Từ đó, giáo viên giới thiệu Vào bài: Trong bài nghị luận xã hội

hoặc NLVH, việc bình luận về những vấn đề theo yêu cầu đề ra

đòi hỏi phải nắm vững kĩ năng mới thuyết phục được người đọc,

người nghe Nắm vững thao tác lập luận bình luận là để củng cố

cần giải quyết của bài học

- Tập trung cao và hợp tác tốt để giải quyết nhiệm vụ

- Có thái độ tích cực, hứng thú

Trang 3

thêm sự hiểu biết về kĩ năng bình luận của người viết.

 2 HÌNH THÀNH KIẾN THỨC( 30 phút)

* Thao tác 1 :

I Tìm hiểu mục đích, yêu cầu của thao tác bình luận.

GV yêu cầu HS tìm hiểu mục I trong SGK và trả lời các câu

hỏi:

-Trong đời sống, chúng ta có thường gặp từ bình luận không?

Thử giải thích ý nghĩa của từ bình luận trong các trường hợp

ấy

HS trao đổi, thảo luận và trả lời:

Trong cuộc sống, chúng ta có thể gặp từ bình luận trong các

trường hợp như: bình luận thời sự, bình luận thể thao, bình

luận quân sự Trong các trường hợp này, từ bình luận có

nghĩa là "bàn luân, đánh giá" về các vấn đề thời sự trong

nước hoặc quốc tế, về các vấn đề có liên quan đến thể thao,

quân sự

2 Mục đích:

Tìm hiểu ngữ liệu

Ngữ liệu 1:

“Việt Nam khẳng định chủ quyền không thể tranh cãi đối với

quần đảo Hoàng Sa Những việc làm của phía Trung Quốc

đã xâm phạm nghiêm trọng chủ quyền của Việt Nam, trái với

thỏa thuận nguyên tắc cơ bản giải quyết các vấn đề trên biển

giữa Việt Nam và Trung Quốc, không tuân thủ Tuyên bố cấp

cao giữa ASEAN-Trung Quốc kỷ niệm 10 năm DOC và vi

phạm DOC, gây căng thẳng và làm phức tạp tình hình ở

Biển Đông”.

(VTV Online) –

Ngữ liệu 2

“Theo thống kê của Ủy ban An toàn giao thông quốc gia, 12

tháng qua (tính từ ngày 15.12.2019 đến 14.12.2020), toàn

quốc xảy ra 14.510 vụ tai nạn giao thông, làm chết 6.700

người, bị thương 10.804 người Đây là một con số thiệt hại

vô cùng to lớn và là vấn đề cấp thiết của xã hội Do đó, việc

đưa giải pháp để giảm số lượng người tử vong do tai nạn

giao thông một cách đáng kể và bền vững là yêu cầu cấp

thiết cần được thực hiện ngay thời điểm này”.

Câu hỏi:

I MỤC ĐÍCH YÊU CẦU CỦA THAO TÁC LẬP LUẬN BÌNH LUẬN:

1 Khái niệm:

Thao tác lập luận bình luận là cách thức đưa ra lí lẽ dẫn chứng nhằm thuyết phục mọi người đồng ý với các vấn đề mình đưa ra

Trang 4

Vấn đề được đề cập đến trong mỗi ngữ liệu là gì?

Nội dung ngữ liệu hướng đến mục đích gì(thuyết phục người

nghe điều gì) ?

Để đạt được mục đích của người viết thì người đọc có cần

sự hiểu biết về vấn đề được đề cập hay không? Vì sao? Từ

đó, rút ra mục đích của thao tác lập luận bình luận

HS trả lời

Ngữ liệu 1:

+ Đánh giá về chủ quyền của quần đảo Hoàng Sa của Việt

Nam và sự xâm phạm chủ quyền biển đảo của Trung Quốc

+ Nhằm thuyết phục người đọc, người nghe về vấn đề

Trung Quốc đang vi phạm chủ quyền biển đảo của Việt Nam

và khẳng định chủ quyền quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam

+ Người nghe phải có những hiểu biết nhất định về vấn đề

chủ quyền biển đảo

Ngữ liệu 2

+Người viết đánh giá về vấn đề đang nhức nhối hiện nay: tai

nạn giao thông

+ Nhằm thuyết phục người đọc thấy được hậu quả nặng nề

của tai nạn giao thông và nhanh chóng tìm biện pháp khắc

phục hậu quả trên

+ Người nghe phải có kiến thức về giao thông mới hiểu được

những vấn đề mà tác giả đang bàn luận

3 Yêu cầu:

Tìm hiểu ngữ liệu

HS đọc lại ngữ liệu và thực hiện các yêu cầu sau:

- Em hãy nhận xét cách trình bày vấn đề?

- Tác giả có đánh giá đúng, sai không? Em hãy nhận xét cách

đánh giá của tác giả?

- Có bàn bạc sâu rộng vấn đề không?

Vậy, em hãy cho biết yêu cầu của thao tác lập luận bình luận

là gì?

2 Mục đích:

Đánh giá, bàn luậnà xác định phải trái, dở hay, đúng sai, phải

có sự trao đổi ý kiến với người đối thoại

3 Yêu cầu:

- Bàn luận và đánh giá với những ai biết và quan tâm về điều cần bình luận

- Chỉ bình luận khi có ý kiến riêng về điều được nêu ra và thật lòng muốn thuyết phục mọi người nghe theo sự đánh giá bàn luận của mình

Ghi nhớ sgk / 73.

GV yêu cầu HS tìm hiểu

Dựa vào SGK/ 72, em hãy cho biết tiến trình bình luận

bao gồm mấy bước? và yêu cầu của từng bước như thế

nào?

HS trả lời: Gồm ba bước

1 Bước thứ nhất: Nêu hiện tượng cần bình luận.

II CÁCH BÌNH LUẬN:

1 Bước thứ nhất: Nêu hiện

tượng cần bình luận

- Đảm bảo yêu cầu trung thực, khách quan, nhưng chỉ nêu ngắn gọn, rõ ràng những điều

Trang 5

- Đảm bảo yêu cầu trung thực, khách quan, nhưng chỉ nêu

ngắn gọn, rõ ràng những điều cơ bản theo yêu cầu bình luận

2 Bước thứ hai: Đánh giá hiện tượng cần bình luận.

- Đề xuất chứng tỏ được ý kiến nhận định đánh giá của mình

là xác đáng

3 Bước thứ 3: Bàn về hiện tượng cần bình luận.

- Có những lời bàn sâu rộng về chủ đề bình luận

Dựa vào kiến thức trên, thực hành bài tập sau:

Phân tích ngữ liệu (sgk/73)? Thảo luận nhóm:

- Nhóm 1: Đoạn trích nêu lên vấn đề gì? Nhận xét cách

nêu?

- Nhóm 2: Để giải quyết vấn đề tác giả đưa ra những lí lẽ

nào? Nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên?

- Nhóm 3: Tác giả đã làm cho người đọc tin vào điều

mình nói bằng cách nào? Qua đó thể hiện thái độ gì đối

với vấn đề được nêu?

- Nhóm 4: Kết thúc vấn đề tác giả đã đưa ra lời bàn nào?

Giải pháp nào để giải quyết được vấn đề đã nêu ra?

HS trả lời

Vấn đề bàn luận: nguyên nhân và hậu quả của tai nạn

giao thông.

Giải quyết vấn đề

Dùng lí lẽ

+ “thần chết trao lưỡi hái cho … vượt ẩu trên đường

phố”

+ “những kẻ hoặc không biết luật… luật giao thông”

+ “những kẻ đầu óc trống rỗng… làm khoái cảm”

Chỉ ra nguyên nhân

+ Hạn chế khách quan

+ Hạn chế chủ quan: là ý thức tham gia giao thông còn

non kém.

- Dẫn chứng:

+ “Theo thống kê của UNICEF… xe máy”.

+ “Đó là sự tổn thương quá lớn… gia đình và xã hội”.

Tác giả đưa ra lời bàn:

+ Vấn đề an toàn giao thông là hạnh phúc, là cơ hội gặt

hái thành công để hội nhập, là thể hiện thái độ mến

khách.

cơ bản theo yêu cầu bình luận

2 Bước thứ hai: Đánh giá

hiện tượng cần bình luận

- Đề xuất chứng tỏ được ý kiến nhận định đánh giá của mình là xác đáng

3 Bước thứ 3: Bàn về hiện

tượng cần bình luận

- Có những lời bàn sâu rộng về chủ đề bình luận

III GHI NHỚ: SGK

Trang 6

+ Hành động cần có:

Tự điều chỉnh mình.

Tự cứu mình và cứu người.

Cần một chương trình truyền thông hiệu quả để lưỡi hái

tử thần không còn nghênh ngang trên đường phố.

=> Bàn bạc, mở rộng vấn đề.

III GHI NHỚ: SGK

GV yêu cầu HS đọc ghi nhớ và chốt nội dung bài học

 3.LUYỆN TẬP ( 5 phút)

Hoạt động của GV

-HS

Kiến thức cần đạt

GV giao nhiệm vụ:

Bài tập 3 trang 74

- HS thực hiện

nhiệm vụ:

- HS báo cáo kết

quả thực hiện nhiệm

vụ:

Đối với con người thì việc hiểu biết và tôn trọng pháp luật chính là đạo đức Đạo đức không thể là những lời hô hào suông, không phải là những lời nói văn vẻ tầm chương trích cú, không phải là bằng cấp cao, địa vị cao Bởi vì có những "nhà nho suốt đời đọc sách" mà đối nhân xử thế lại "còn tệ hơn những người quê mùa chất phác" Những

kẻ mù luật thì càng ở địa vị cao càng dễ phạm tội và càng gây ra nhiều nỗi oan khiên, đau khổ cho muôn dân Vì vậy, tiêu chí hàng đầu để cất nhắc ai đó phải là tiêu chí giỏi luật, chí công vô tư Chí công vô tư là đức trời cao cả mà con người phải suốt đời phấn đấu, rèn luyện mới

có được!

Giáo dục pháp luật cho học sinh nói riêng, mọi công dân nói chung là nhiệm vụ quan trọng bậc nhất trong hệ thống giáo dục của một xã hội văn minh bởi "trong luật cái gì cũng công bằng, hợp với đức trời" Khi con người biết sống và làm việc "hợp với đức trời" tức là khi họ

đã sống hài hoà với môi trường thiên nhiên và môi trường xã hội, tức

là khi họ đã biết tự phán xử những lỗi lầm của mình để kịp thời dừng lại, trước khi có ý nghĩ hoặc hành vi phạm tội!

 4.VẬN DỤNG ( 5 phút)

Hoạt động của GV

-HS

Kiến thức cần đạt

Viết đoạn văn bình

luận ý sau: Mỗi

người phải biết sống

khẩn trương, mãnh

liệt, tận hưởng và

cống hiến trong từng

- Mỗi người phải biết sống khẩn trương, mãnh liệt, tận hưởng và cống hiến trong từng khoảnh khắc thời gian hiện tại

+ Thời gian luôn là kẻ thù của con người Thời gian theo quan niệm của Xuân Diệu: trôi chảy vĩnh viễn, không bao giờ trở lại Tuổi trẻ của con người cũng chỉ có một lần rồi tàn phai

+ Vì vậy mỗi người phải biết quý trọng thời gian, biết tận dụng thời gian để sống và làm việc, biết sống có ý nghĩa cho mình, cho gia

Trang 7

khoảnh khắc thời

gian hiện tại.

- HS thực hiện

nhiệm vụ:

- HS báo cáo kết quả

thực hiện nhiệm vụ:

đình và xã hội Tránh lãng phí thời gian vào những việc vô bổ, ăn chơi, đắm mình trong những trò chơi vô nghĩa, sa vào những tệ nạn nghiện hút, cờ bạc, rượu chè,

+ Muốn làm được điều đó, mỗi người phải xác định cho mình mục đích, lí tưởng sống và hành động đúng đắn

+ Có sống hết mình, sống có ích, biết quý trọng thời gian, con người mới tránh khỏi sự hối hận tiếc nuối về những quãng đời đã qua

 5 TÒI, MỞ RỘNG.( 5 phút)

+ Vẽ bản đồ tư duy bài học

+ Sưu tầm những đoạn văn bình luận hay Phân tích

thao tác bình luận thể hiện qua đoạn văn đó

-HS thực hiện nhiệm vụ:

- HS báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ:

+ Vẽ đúng bản đồ tư duy + Tìm qua sách báo, truy cập mạng những thông tin chính thống.

RÚT KINH NGHIỆM

………

Định dạng
Số trang	7
Dung lượng	162,95 KB